VII KZ 5/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie o przekazaniu sprawy do rozpoznania SN i przekazał ją do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji, wskazując na błędy proceduralne.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W., które przekazało sprawę z wniosku o wznowienie postępowania do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy stwierdził, że postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa i utrzymujące je w mocy postanowienie sądu okręgowego nie są orzeczeniami kończącymi postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., a w przypadku odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego, właściwa jest procedura z art. 327 § 1 k.p.k. W związku z tym uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania sądowi okręgowemu.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie płk. dypl. w st. spocz. S.W. na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 7 maja 2018 r., które stwierdziło niewłaściwość tego sądu do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania sądowego i przekazało sprawę do rozpoznania Sądowi Najwyższemu. Wcześniej, oficer Żandarmerii Wojskowej odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie o czyny zabronione z art. 231 § 1 k.k., co zostało zatwierdzone przez prokuratora. Pokrzywdzony złożył zażalenie, które Wojskowy Sąd Okręgowy w W. oddalił. Następnie pokrzywdzony złożył wniosek o wznowienie postępowania sądowego, który sąd okręgowy potraktował jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego swoim postanowieniem z dnia 13 marca 2018 r. i stwierdził swoją niewłaściwość. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za skuteczne, uchylając błędne rozstrzygnięcie. Wskazał, że ani sąd okręgowy, ani autor środka odwoławczego nie dostrzegli, iż postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego i utrzymujące je w mocy postanowienie sądu okręgowego nie są orzeczeniami kończącymi postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. Podkreślono, że początkiem postępowania sądowego jest wniesienie aktu oskarżenia, a wznowienie dotyczy prawomocnych orzeczeń. W przypadku odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego, można je podjąć na nowo na mocy postanowienia prokuratora. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W., aby ten zweryfikował charakter pisma procesowego z dnia 24 kwietnia 2018 r. i jego zdatność do zainicjowania postępowania sądowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego i postanowienie sądu utrzymujące je w mocy nie są orzeczeniami kończącymi postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. i nie mogą być wzruszone w trybie wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że początkiem postępowania sądowego jest wniesienie aktu oskarżenia, a wznowienie dotyczy prawomocnych orzeczeń kończących postępowanie. W przypadku odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego, właściwa jest procedura podjęcia postępowania na nowo na mocy postanowienia prokuratora.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
S.W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S.W. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| oficer […] Oddziału Żandarmerii Wojskowej w W. | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie przygotowawcze |
| Zastępca Prokuratora Rejonowego do Spraw Wojskowych Prokuratury Rejonowej […] w K. | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 540 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa i postanowienie sądu utrzymujące je w mocy nie są orzeczeniami kończącymi postępowanie sądowe w rozumieniu tego przepisu.
k.p.k. art. 327 § § 1
Kodeks postępowania karnego
W przypadku odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego, postępowanie może być podjęte na nowo na mocy postanowienia prokuratora.
Pomocnicze
k.k. art. 231 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 306 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe. W przypadku odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego, właściwa jest procedura podjęcia postępowania na nowo, a nie wznowienie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
ani Wojskowy Sąd Okręgowy w W., ani też autor środka odwoławczego nie dostrzegli, iż postanowienie [...] nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. Zgodnie z obowiązującą procedurą karną, początkiem postępowania sądowego jest bowiem chwila wniesienia do sądu m.in. aktu oskarżenia i dopiero wydane później prawomocne orzeczenia mogą ulec wzruszeniu w trybie wznowienia postępowania W zaistniałym układzie procesowym nie może być zatem mowy o wznowieniu, o czym także zapomniano wydając zaskarżone postanowienie.
Skład orzekający
Andrzej Tomczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania w sprawach karnych, w szczególności w kontekście postanowień o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie karnym, jakim jest właściwy tryb zaskarżania odmowy wszczęcia śledztwa i możliwość wznowienia postępowania w takich przypadkach. Wyjaśnia kluczowe różnice między postępowaniem przygotowawczym a sądowym.
“Kiedy można wznowić postępowanie karne? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: VII KZ 5/18 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Tomczyk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 lipca 2018 r. zażalenia płk. dypl. w st. spocz. S.W., na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 7 maja 2018 r., sygn. akt Ko […]/18, o przekazaniu sprawy z wniosku pokrzywdzonego o wznowienie postępowania sądowego do rozpoznania Sądowi Najwyższemu według właściwości, p o s t a n o w i ł uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 listopada 2017 r. oficer […] Oddziału Żandarmerii Wojskowej w W. odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie o czyny zabronione z art. 231 § 1 k.k. – dwukrotnie, które następnie w dniu 18 grudnia 2017 r. zostało zatwierdzone przez Zastępcę Prokuratora Rejonowego do Spraw Wojskowych Prokuratury Rejonowej […] w K., sygn. akt PR 5 Ds.[…].2017. Pokrzywdzony płk dypl. w st. spocz. S.W., w przepisanym ustawą terminie, złożył na powyższe postanowienie zażalenie – zaskarżając je w całości. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 13 marca 2018 r., sygn. akt Kp […]/18, zażalenia nie uwzględnił i zaskarżone postanowienie utrzymał w mocy. W dniu 24 kwietnia 2018 r. do Wojskowego Sądu Okręgowego w W. wpłynęło pismo procesowe, potraktowane jako wniosek płk. dypl. w st. spocz. S.W. z dnia 17 kwietnia 2018 r. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem tego Sądu z dnia 13 marca 2018 r. Postanowieniem z dnia 7 maja 2018 r. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. stwierdził swoją niewłaściwość funkcjonalną do rozpoznania tego wniosku i sprawę przekazał do merytorycznego rozpoznania Sądowi Najwyższemu – według właściwości. W dniu 23 maja 2018 r. do Wojskowego Sądu Okręgowego w W. wpłynęło pismo od S.W. zatytułowane: „Skarga - Wniosek o wznowienie postępowania sądowego”, które zostało uznane za zażalenie na postanowienie tego Sądu z dnia 7 maja 2018 r., albowiem w jego treści autor podtrzymał pogląd o właściwości Wojskowego Sądu Okręgowego w W. do rozpoznania wniosku w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego o sygn. akt Kp […]/18, zakończonego wydanym przez ten Sąd postanowieniem z dnia 13 marca 2018 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest o tyle skuteczne, że spowodowało uchylenie błędnego rozstrzygnięcia. Trzeba zaznaczyć, że ani Wojskowy Sąd Okręgowy w W., ani też autor środka odwoławczego nie dostrzegli, iż postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W., wydane wskutek rozpoznania zażalenia wniesionego od rozstrzygnięcia zapadłego w ramach postępowania przygotowawczego (art. 306 § 1 pkt 1 k.p.k.), nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2009 r., WO 2/09, OSNKW z 2009 r., z. 6, poz. 50). Zgodnie z obowiązującą procedurą karną, początkiem postępowania sądowego jest bowiem chwila wniesienia do sądu m.in. aktu oskarżenia i dopiero wydane później prawomocne orzeczenia mogą ulec wzruszeniu w trybie wznowienia postępowania określonego w rozdziale 56. Kodeksu postępowania karnego (zob. np. postanowienia: Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 18 września 2002 r., II AKz 289/02; Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 października 2005 r., II AKo 169/05; Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 września 2007 r., II AKo 156/07). Dodatkowo należy mieć na uwadze, że w wypadku odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego, można wzruszyć takie rozstrzygnięcie jedynie w ramach procedury określonej w treści art. 327 § 1 k.p.k., tj. postępowanie może być w każdym czasie podjęte na nowo (podkreślenie SN) na mocy postanowienia prokuratora, jeżeli nie będzie się toczyć przeciw osobie, która w poprzednim postępowaniu występowała w charakterze podejrzanego. W zaistniałym układzie procesowym nie może być zatem mowy o wznowieniu, o czym także zapomniano wydając zaskarżone postanowienie. W tej sytuacji, Sąd Najwyższy postanowił uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania, celem zweryfikowania charakteru pisma procesowego z dnia 24 kwietnia 2018 r., zatytułowanego: „Wniosek o wznowienie postępowania sądowego” i jego zdatności do zainicjowania postępowania sądowego. Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. ał
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI