VII Kz 359/16

Sąd Okręgowy w CzęstochowieCzęstochowa2016-08-25
SAOSKarneniepoczytalnośćŚredniaokręgowy
niepoczytalnośćart. 31 kkart. 281 kkśrodki zabezpieczającepsychoterapiaterapia uzależnieńnieumyślnośćchoroba psychicznazażalenie

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania wobec podejrzanego z powodu niepoczytalności i zastosował środki zabezpieczające w postaci terapii.

Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznał zażalenie obrońcy na postanowienie Sądu Rejonowego o umorzeniu postępowania wobec P.Ł. z powodu niepoczytalności (art. 31 § 1 kk) i zastosowaniu środków zabezpieczających w postaci psychoterapii i terapii uzależnienia od alkoholu. Sąd Okręgowy uznał, że zachowanie podejrzanego wyczerpało znamiona czynu z art. 281 kk, ale z powodu choroby psychicznej nie popełnił on przestępstwa. Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie, uznając potrzebę zastosowania środków zabezpieczających w celu zapobieżenia ponownemu popełnieniu czynu zabronionego.

Sąd Okręgowy w Częstochowie, rozpoznając sprawę VII Kz 359/16, rozpatrzył zażalenie obrońcy podejrzanego P.Ł. na postanowienie Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 25 maja 2016r. (sygn. akt IV K 42/16). Sąd Rejonowy umorzył postępowanie wobec podejrzanego o czyn z art. 281 kk, stwierdzając, że z powodu choroby psychicznej miał on zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem (art. 31 § 1 kk), co skutkowało niepopełnieniem przestępstwa. Jednocześnie Sąd Rejonowy orzekł wobec podejrzanego środki zabezpieczające w postaci psychoterapii ambulatoryjnej oraz terapii uzależnienia od alkoholu w warunkach ambulatoryjnych. Obrońca zaskarżył postanowienie w zakresie środków zabezpieczających. Sąd Okręgowy, po analizie materiału dowodowego i opinii biegłych, uznał, że zachowanie podejrzanego wyczerpało znamiona czynu z art. 281 kk, a stopień społecznej szkodliwości czynu był wysoki. Podzielił również stanowisko Sądu Rejonowego co do konieczności zastosowania środków zabezpieczających w celu zapobieżenia ponownemu popełnieniu czynu zabronionego, zgodnie z opiniami biegłych psychiatrów i psychologa. W konsekwencji, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, zasądził koszty obrony z urzędu od Skarbu Państwa i obciążył Skarb Państwa kosztami sądowymi postępowania odwoławczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zastosowanie środków zabezpieczających jest uzasadnione, jeśli sprawca popełnia czyn zabroniony w stanie niepoczytalności i jest to konieczne, aby zapobiec ponownemu popełnieniu czynu zabronionego, nawet jeśli postępowanie karne jest umarzane.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podkreślił, że umorzenie postępowania z powodu niepoczytalności (art. 31 § 1 kk) nie wyklucza zastosowania środków zabezpieczających (art. 93a i nast. kk), jeśli istnieją przesłanki zapobiegania recydywie. Ocena społecznej szkodliwości czynu jest istotna dla ustalenia zasadności tych środków.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w zakresie utrzymania postanowienia)

Strony

NazwaTypRola
P. Ł.osoba_fizycznapodejrzany
O. M.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 31 § § 1

Kodeks karny

Stwierdzenie, że sprawca z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych miał zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu lub kierowania swoim postępowaniem, skutkuje niepopełnieniem przestępstwa.

k.k. art. 93 a § § 1

Kodeks karny

Określa przesłanki orzekania środków zabezpieczających, w tym konieczność zapobieżenia ponownemu popełnieniu czynu zabronionego.

k.p.k. art. 17 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Nakazuje umorzenie postępowania w przypadku, gdy sprawca czynu zabronionego nie popełnił przestępstwa z powodu niepoczytalności.

k.k. art. 281

Kodeks karny

Dotyczy czynu, którego dopuścił się podejrzany (nie podano treści przepisu, ale kontekst wskazuje na przestępstwo).

Pomocnicze

k.k. art. 93 b

Kodeks karny

Dotyczy rodzajów środków zabezpieczających, w tym terapii.

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje możliwość utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia przez sąd odwoławczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Społeczna szkodliwość czynu podejrzanego jest wysoka. Konieczność zastosowania środków zabezpieczających w celu zapobieżenia recydywie. Opinie biegłych potwierdzają potrzebę leczenia psychiatrycznego i terapii uzależnień.

Odrzucone argumenty

Wniosek obrońcy o uchylenie postanowienia w zakresie środków zabezpieczających lub przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

aby zapobiec ponownemu popełnieniu czynu zabronionego związanego z chorobą psychiczną należy zobowiązać badanego do regularnego leczenia psychiatrycznego… należy zobowiązać badanego do regularnego leczenia psychiatrycznego w warunkach ambulatoryjnych

Skład orzekający

Aneta Łatanik

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niepoczytalności (art. 31 kk) i środków zabezpieczających (art. 93a kk) w kontekście umorzenia postępowania karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niepoczytalności sprawcy i konieczności zastosowania środków zabezpieczających.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność orzekania w przypadkach, gdy sprawca działa w stanie niepoczytalności, a sąd musi równoważyć umorzenie postępowania z potrzebą ochrony społeczeństwa poprzez środki zabezpieczające.

Niepoczytalność a środki zabezpieczające: jak sąd chroni społeczeństwo, gdy sprawca nie popełnia przestępstwa?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Kz 359/16 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2016r. Sąd Okręgowy w Częstochowie VII Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – SSO Aneta Łatanik Protokolant sekr. sądowy Aleksandra Błachowicz - Dróżdż w obecności Prokuratora Prokuratury Rejonowej Częstochowa Północ w Częstochowie Rafała Kalinowskiego po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 25 sierpnia 2016r. w sprawie przeciwko P. Ł. s. J. i M. ur. (...) w C. podejrzanemu o czyn z art. 281 kk przy zast. art. 31 § 1 kk zażalenia obrońcy podejrzanego na postanowienie Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 25 maja 2016r. w sprawie IV K 42/16 w przedmiocie umorzenia postępowania i zastosowania środków zabezpieczających na podstawie art. 437 § 1 kpk postanawia 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata O. M. Kancelaria Adwokacka w C. kwotę 516,60 zł. (pięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu w postępowaniu odwoławczym przy czym kwota powyższa obejmuje należy podatek VAT.; 3. kosztami sądowymi za postępowanie odwoławcze obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 25 maja 2016r. w sprawie IV K 42/16 Sąd Rejonowy w Częstochowie na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 kpk w zw. z art. 31 § 1 kk , art. 93 a § 1 pkt 2 i 3 kk , art. 93 f § 1 i 2 kk umorzył postępowanie przeciwko P. Ł. , podejrzanemu o czyn z art. 281 kk i orzekł wobec niego środki zabezpieczające w postaci psychoterapii w warunkach ambulatoryjnych oraz terapii uzależnienia od alkoholu w warunkach ambulatoryjnych wskazując jako miejsce wykonywania tych środków Poradnię (...) i (...) w C. . Na powyższe postanowienie zażalenie złożył obrońca podejrzanego wnosząc o jego uchylenie w zakresie zastosowania środków zabezpieczających ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje na to, iż zachowaniem swoim podejrzany wyczerpał znamiona przestępstwa z art. 281 kk . Dokonując zarzuconego mu czynu, P. Ł. , z powodu choroby psychicznej, miał zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem w rozumieniu art. 31 § 1 kk a w konsekwencji – z mocy tego przepisu – nie popełnił on przestępstwa. Art. 17 § 1 pkt 2 kpk nakazuje w takim przypadku umorzyć postępowanie. Zgodnie zaś natomiast z art. 93 a k.k. i art. 93 b k.k. , orzeczenie środka zabezpieczającego polegającego na terapii i terapii uzależnień uzależnione jest od spełnienia następujących przesłanek: sprawca popełnia czyn zabroniony w stanie niepoczytalności i jest to konieczne, aby zapobiec ponownemu popełnieniu przez sprawcę czynu zabronionego. Wbrew stanowisku skarżącego oczywistym jest, że Sąd Rejonowy był zobligowany do badania stopnia społeczna szkodliwość czynu popełnionego przez podejrzanego celem ustalenia czy podejrzany zachowaniem swoim wypełnił znamiona przestępstwa czy też stopień społecznej szkodliwości jego zachowania był znikomy. Sąd Okręgowy zgadza się natomiast z oceną dokonaną przez Sąd Rejonowy, że społeczna szkodliwość czynu podejrzanego z art. 281 kk jest wysoka o czym świadczy agresywne zachowanie podejrzanego, działanie bez powodu, naruszenie nietykalności osobistej. Z treści opinii biegłych lekarzy psychiatrów wynika zaś, że „aby zapobiec ponownemu popełnieniu czynu zabronionego związanego z chorobą psychiczną należy zobowiązać badanego do regularnego leczenia psychiatrycznego…”. Wniosków przeciwnych nie zawiera, wbrew stanowisku skarżącego, opinia biegłego psychologa. Z opinii tej bowiem jednoznacznie wynika, że „należy zobowiązać badanego do regularnego leczenia psychiatrycznego w warunkach ambulatoryjnych” (k 20). Natomiast fragment opinii, na który powołuje się skarżący dotyczy konsekwencji przebywania badanego na wolności (k19). Wobec powyższego Sąd Okręgowy w pełni podziela stanowisko Sądu Rejonowego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, uznając, iż zachodzą podstawy do zastosowania wobec podejrzanego P. Ł. środków zabezpieczających w postaci psychoterapii w warunkach ambulatoryjnych oraz terapii uzależnienia od alkoholu w warunkach ambulatoryjnych Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia, zgodnie z treścią art. 437 § 1 kpk .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI