Orzeczenie · 2016-06-02

VII Kz 194/16

Sąd
Sąd Okręgowy w Częstochowie
Miejsce
Częstochowa
Data
2016-06-02
SAOSKarneniepoczytalność i środki zabezpieczająceŚredniaokręgowy
niepoczytalnośćśrodek zabezpieczającyzakład psychiatrycznyschizofreniazwrot sprawykodeks karnykodeks postępowania karnegoobrona z urzędu

Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznał zażalenie Prokuratora na postanowienie Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 23 marca 2016 r. (sygn. akt XI K 410/15), które zwróciło sprawę prokuratorowi do dalszego prowadzenia w przedmiocie zwrotu sprawy prokuratorowi do dalszego prowadzenia. Prokurator zarzucił Sądowi Rejonowemu błąd w ustaleniach faktycznych oraz niezastosowanie środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia podejrzanego A. O. w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, wskazując na opinię biegłych psychiatrów o wysokim prawdopodobieństwie popełnienia przez podejrzanego czynu zabronionego w związku z chorobą psychiczną. Sąd Okręgowy uznał jednak zażalenie za niezasadne. Sąd podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że materiał dowodowy nie wskazuje na wyczerpanie przez podejrzanego znamion zarzucanego mu przestępstwa z art. 254a § 1 kk. Sąd ustalił, że podejrzany dokonał uszkodzenia skrzynki pomiarowej o wartości szkody nieprzekraczającej 416 złotych, jednak z powodu choroby psychicznej miał zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, co na mocy art. 31 § 1 kk skutkowało tym, że nie popełnił przestępstwa. W związku z tym, na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 kpk, należało umorzyć postępowanie. Sąd Okręgowy podkreślił również, że zastosowanie środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym wymaga spełnienia łącznych przesłanek określonych w art. 93a k.k. i n., w tym znacznej społecznej szkodliwości czynu oraz wysokiego prawdopodobieństwa ponownego popełnienia czynu, a także niezbędności takiego środka. Sąd uznał, że prokurator nie wykazał istnienia tych przesłanek w niniejszej sprawie, a z wywiadu kuratora wynika, że podejrzany funkcjonuje prawidłowo w środowisku rodzinnym. W konsekwencji, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących niepoczytalności (art. 31 kk) i przesłanek stosowania środków zabezpieczających (art. 93a kk) w sprawach karnych, zwłaszcza gdy społeczna szkodliwość czynu jest niska.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i oceny dowodów przez sąd niższej instancji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w sytuacji, gdy sprawca czynu zabronionego działał w stanie niepoczytalności, a społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna, zachodzą przesłanki do zastosowania środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie zachodzą przesłanki do zastosowania środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, jeśli społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna i nie wykazano niezbędności takiego środka.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że prokurator nie wykazał znacznej społecznej szkodliwości czynu ani niezbędności zastosowania środka zabezpieczającego. Podkreślono, że umorzenie postępowania z powodu niepoczytalności (art. 31 § 1 kk) nie jest równoznaczne z koniecznością zastosowania środka zabezpieczającego, który wymaga spełnienia dodatkowych przesłanek.

Czy uszkodzenie skrzynki pomiarowej o wartości szkody poniżej 500 złotych, popełnione przez osobę z chorobą psychiczną, która miała zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, stanowi przestępstwo?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, osoba działająca w stanie niepoczytalności, z powodu choroby psychicznej, nie popełnia przestępstwa.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że podejrzany A. O. nie popełnił przestępstwa z art. 254a § 1 kk, ponieważ z powodu choroby psychicznej miał zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, co na mocy art. 31 § 1 kk skutkuje brakiem popełnienia przestępstwa. W takiej sytuacji postępowanie należy umorzyć na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 kpk.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
podejrzany A. O.

Strony

NazwaTypRola
A. O.osoba_fizycznapodejrzany
Prokuratororgan_państwowyskarżący
K. B.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 31 § 1

Kodeks karny

Zniesiona zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem z powodu choroby psychicznej skutkuje niepopełnieniem przestępstwa.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Nakazuje umorzenie postępowania w przypadku, gdy sprawca nie popełnił przestępstwa z powodu niepoczytalności.

Pomocnicze

k.k. art. 93a

Kodeks karny

k.k. art. 93b

Kodeks karny

k.k. art. 93g

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podejrzany działał w stanie niepoczytalności z powodu choroby psychicznej, co wyłącza popełnienie przestępstwa. • Społeczna szkodliwość czynu nie była znaczna. • Nie wykazano niezbędności zastosowania środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym.

Odrzucone argumenty

Zarzuty prokuratora dotyczące błędu w ustaleniach faktycznych i niezastosowania środka zabezpieczającego.

Godne uwagi sformułowania

nie popełnił on przestępstwa • zniesioną zdolność rozumienia znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem • społeczna szkodliwość popełnionego czynu jest znaczna • jest to niezbędne, aby zapobiec ponownemu popełnieniu przez sprawcę czynu zabronionego

Skład orzekający

Aneta Łatanik

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niepoczytalności (art. 31 kk) i przesłanek stosowania środków zabezpieczających (art. 93a kk) w sprawach karnych, zwłaszcza gdy społeczna szkodliwość czynu jest niska."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i oceny dowodów przez sąd niższej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność oceny niepoczytalności i stosowania środków zabezpieczających, co jest istotne dla praktyków prawa karnego. Pokazuje też, że nawet drobne szkody mogą prowadzić do skomplikowanych rozważań prawnych, gdy w grę wchodzi zdrowie psychiczne sprawcy.

Choroba psychiczna wyłącza odpowiedzialność karną – sąd nie zastosował środka zabezpieczającego mimo uszkodzenia mienia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst