VII Ka 852/17

Sąd Okręgowy w CzęstochowieCzęstochowa2017-11-24
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
kradzieżwykroczenieprzestępstworecydywaart. 12 k.k.art. 64 k.k.art. 278 k.k.postępowanie odwoławczeuchylenie wyroku

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego skazujący za wykroczenia i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając zasadność apelacji prokuratora co do kwalifikacji czynu jako przestępstwa z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 64 § 1 kk.

Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznał apelację prokuratora i obrońcy od wyroku Sądu Rejonowego w Zawierciu, który skazał oskarżonego M. Z. za dwa wykroczenia kradzieży. Prokurator zarzucił błąd w kwalifikacji prawnej czynu, wskazując na zastosowanie art. 12 kk (działanie w krótkich odstępach czasu) i art. 64 § 1 kk (recydywa). Sąd Okręgowy uznał apelację prokuratora za zasadną, stwierdzając, że oskarżony działał z góry powziętym zamiarem i w krótkich odstępach czasu, co powinno być zakwalifikowane jako jedno przestępstwo, a nie dwa wykroczenia. Ze względu na zasady ne peius, sąd odwoławczy nie mógł samodzielnie zmienić kwalifikacji prawnej na surowszą, dlatego uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Sąd Okręgowy w Częstochowie, rozpoznając sprawę M. Z. oskarżonego o kradzież, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Zawierciu, który zakwalifikował czyn jako dwa wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. Sąd Rejonowy skazał oskarżonego na 30 dni aresztu. Apelację od tego wyroku wniósł prokurator, zarzucając obrazę prawa materialnego, w szczególności niezastosowanie art. 12 k.k. (działanie w krótkich odstępach czasu) i art. 64 § 1 k.k. (recydywa), co skutkowałoby kwalifikacją czynu jako przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Apelację złożył również obrońca oskarżonego, domagając się zmiany wyroku w zakresie kary. Sąd Okręgowy uznał apelację prokuratora za zasadną, stwierdzając, że oskarżony, kradnąc w dniach 4 i 5 lutego 2017 r. w Drogerii (...) towary o łącznej wartości 723,94 zł, działał w krótkich odstępach czasu z góry powziętym zamiarem, co uzasadnia kwalifikację z art. 12 k.k. Sąd wskazał, że oskarżony świadomie dobierał wartość skradzionych przedmiotów, aby nie przekroczyć progu wykroczenia. Jednocześnie sąd odwoławczy uznał apelację obrońcy za bezzasadną. Ze względu na zasady ne peius (zakaz orzekania na niekorzyść oskarżonego w postępowaniu odwoławczym, jeśli sąd pierwszej instancji błędnie zakwalifikował czyn jako wykroczenie), sąd okręgowy nie mógł samodzielnie zmienić kwalifikacji prawnej na surowszą. W związku z tym, na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zawierciu, który będzie musiał rozpoznać sprawę w procedurze karnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, czyn taki powinien być kwalifikowany jako jedno przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony działał z góry powziętym zamiarem i w krótkich odstępach czasu, świadomie dobierając wartość skradzionych przedmiotów, aby uniknąć odpowiedzialności za przestępstwo. Wskazano na analizę wyjaśnień oskarżonego oraz dowodów rzeczowych, które potwierdzają taki sposób działania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

oskarżony (w sensie proceduralnym, gdyż wyrok został uchylony)

Strony

NazwaTypRola
M. Z. (1)osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratura Rejonowa w Zawierciuorgan_państwowyoskarżyciel publiczny
Drogeria (...)spółkapokrzywdzony
adw. J. G.inneobrońca z urzędu

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 278 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy kradzieży. W połączeniu z art. 12 k.k. i art. 64 § 1 k.k. stanowi podstawę kwalifikacji czynu jako przestępstwa popełnionego w krótkich odstępach czasu w warunkach recydywy.

k.k. art. 12

Kodeks karny

Dotyczy popełnienia przestępstwa w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru. Sąd uznał, że działania oskarżonego w dniach 4 i 5 lutego 2017 r. wypełniają znamiona tego przepisu.

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy recydywy, czyli popełnienia umyślnego przestępstwa przeciwko mieniu po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za podobne przestępstwo. Sąd wskazał na uprzednie skazanie oskarżonego.

Pomocnicze

k.w. art. 119 § § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy kradzieży o wartości nieprzekraczającej 500 zł, kwalifikowanej jako wykroczenie. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na tym przepisie.

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Reguluje zasady uchylania wyroku i przekazywania sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji.

k.p.w. art. 109 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Określa zasady stosowania przepisów k.p.k. do postępowania w sprawach o wykroczenia, w tym zasady ne peius.

k.p.k. art. 454 § § 1 i 3

Kodeks postępowania karnego

Określa zasady reformatoryjnego orzekania sądu odwoławczego, w tym ograniczenia wynikające z zasad ne peius.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Apelacja prokuratora co do błędnej kwalifikacji prawnej czynu jako wykroczenia zamiast przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.

Odrzucone argumenty

Apelacja obrońcy oskarżonego zarzucająca rażącą niewspółmierność kary za wykroczenia.

Godne uwagi sformułowania

działał on w warunkach art. 12 kk oskarżony co istotne wskazywał, w swoich wyjaśnieniach, iż wie jaka jest wartość graniczna pomiędzy przestępstwem i wykroczeniem i dlatego dokonując poszczególnych kradzieży ,,pilnuje się ‘’,aby wartość skradzionych towarów nie przekroczyła 500 złotych zasady ne peius zapewniają oskarżonemu dwuinstancyjność postępowania („ dwuinstancyjność skazania”) sąd odwoławczy nie może skazać za przestępstwo , w sytuacji gdy sąd pierwszej instancji błędnie uznał ,iż czyn stanowi wykroczenie.

Skład orzekający

Iwona Kowalczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawna czynów popełnionych w krótkich odstępach czasu, zasady ne peius w postępowaniu odwoławczym, różnica między przestępstwem a wykroczeniem w kontekście kradzieży."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów k.k. i k.p.k. w kontekście wykroczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje subtelną granicę między wykroczeniem a przestępstwem oraz pokazuje, jak zasady procesowe (ne peius) wpływają na rozstrzygnięcia sądów odwoławczych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy kradzież w sklepach to zawsze wykroczenie? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy liczy się zamiar i krótki odstęp czasu.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Ka 852/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 listopada 2017 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie VII Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Iwona Kowalczyk Protokolant: st. sekretarz sądowy Iwona Pałubicka przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zawierciu Cecylii Kłak po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2017r. sprawy M. Z. (1) s . M. i M. ur. (...) w Z. oskarżonego z art. 278 § 1 kk w zw. z 12 kk w zw. z 64 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego i obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego w Zawierciu z dnia 3 sierpnia 2017 r. , sygn. akt II K 330/17 orzeka: 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zawierciu. 2. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. G. – Kancelaria Adwokacka w Z. kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu oskarżonego M. Z. (1) w postępowaniu odwoławczym, przy czym kwota ta obejmuje również należny podatek VAT; Sygn. akt VIIKa 852/17 UZASADNIENIE M. Z. (1) został oskarżony o to, że: w okresie od 4 lutego 2017r. do 5 lutego 2017r. w Z. , woj. (...) , z Drogerii (...) przy ul. (...) , w krótkich odstępach czasu, z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, zabrał w celu przywłaszczenia dwie sztuki szczoteczek do zębów marki O. (...) o wartości 219,98 złotych, perfumy marki C. (...) o wartości 189,99 złotych, perfumy marki M. (...) W. o wartości 109,99 złotych, perfumy marki B. W. O. o wartości 101,99 złotych, perfumy marki B. H. R. E. o wartości 101,99 złotych, powodując łącznie straty w wysokości 723,94 złotych na szkodę Drogerii (...) , przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za podobne przestępstwo umyślne, będąc uprzednio skazanym przez Sąd Rejonowy w Zawierciu sygn. akt II K 224/07 z dnia 30 lipca 2007r. na karę 2 lat pozbawienia wolności, którą odbywał w okresie od 30.11.2010r. do 29.10.2012r., tj. o czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. , Wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2017 roku wydanym w sprawie o sygn. akt. II K 330/17 Sąd Rejonowy w Zawierciu orzekł: 1.uznał oskarżonego M. Z. (1) za winnego tego, że: a) w dniu 4 lutego 2017r. w Z. , woj. (...) , z Drogerii (...) przy ul. (...) , zabrał w celu przywłaszczenia dwie sztuki szczoteczek do zębów marki O. (...) o wartości 219,98 złotych, perfumy marki C. (...) o wartości 189,99 złotych, w łącznej wysokości strat w wysokości 409,97 złotych na szkodę Drogerii (...) z siedzibą w Ł. , ul. (...) , tj. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 119 § 1 k.w., b) w dniu 5 lutego 2017r. w Z. , woj. (...) , z Drogerii (...) przy ul. (...) , zabrał w celu przywłaszczenia perfumy marki M. (...) W. o wartości 109,99 złotych, perfumy marki B. W. O. o wartości 101,99 złotych, perfumy marki B. H. R. E. o wartości 101,99 złotych, powodując łącznie straty w wysokości 313,97 złotych na szkodę Drogerii (...) z siedzibą w Ł. , ul. (...) , tj. za winnego popełnienia wykroczenia z art. 119 § 1 k.w., i za to z mocy art. 119 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w. skazał oskarżonego na karę 30 (trzydziestu) dni aresztu, 2) na podstawie art. 82 § 3 k.p.w. zaliczył oskarżonemu na poczet orzeczonej wobec niego kary aresztu 1 (jeden) dzień faktycznego pozbawienia wolności w dniu 28.02.2017r. w godzinach 11.45 – 14.15 przyjmując, iż 1 (jeden) dzień rzeczywistego pozbawienia wolności jest równoważny 1 (jednemu) dniowi kary aresztu, 3)na podstawie art. 618 § 1 pkt.11 k.p.k. w zw. z § 3, § 4, § 17 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. G. kwotę 988,92zł (dziewięćset osiemdziesiąt osiem złotych i dziewięćdziesiąt dwa grosze) tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu udzielonej oskarżonemu, 4)na podstawie art. 118 § 1, § 3 i § 4 k.p.w. w zw. z § 1 pkt.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 października 2001r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty za wniesienie wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia i art. 617 k.p.k. w zw. z art. 2 ust.1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych w zw. z art. 119 k.p.w. zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1.498,11 (jeden tysiąc czterysta dziewięćdziesiąt osiem złotych i jedenaście groszy) złotych tytułem wydatków postępowania oraz opłatę sądową w wysokości 60 (sześćdziesięciu) złotych. Apelację wniósł Prokurator zaskarżając wyrok w całości na niekorzyść oskarżonych zarzucając mu : Obrazę przepisów prawa materialnego, a to art. 12 kk polegającą na jego niezastosowaniu w kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu, podczas gdy działania oskarżonego w iniach 4 i 5 lutego 2017r. podjęte zostało w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru co rodzi obowiązek uznania tych zachowań jako jeden czyn zabroniony i winno w konsekwencji znaleźć swe odzwierciedlenie w kwalifikacji prawnej przypisanego mu przestępstwa i w konsekwencji – w wymierzonej karze . W konkluzji środka odwoławczego skarżący wniósło zmianę zaskarżonego wyroku poprzez poprawienie błędnej kwalifikacji czynu przypisanego oskarżonemu w wyroku przyjmując, iż oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona przestępstwa z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 64 § 1 kk i wymierzenie mu kary 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz obciążenie go kosztami postępowania . Apelację wniósł również obrońca oskarżonego zaskarżając wyrok w zakresie rozstrzygnięcia o karze, zarzucając mu: na mocy art.438 k.p. rażącą niewspółmiemość kary. W konkluzji środka odwoławczego skarżący wniósło zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie M. Z. (1) kary wolnościowej. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżyciela publicznego okazała się zasadna, z tym że nie możliwym było na tym etapie postępowanoa dokonanie wskazanych w środku odwoławczym zmian. Apelacja obrońcy natomiast była bezzasadna i to w stopniu oczywistym. Na wstępie należy wskazać, że Sąd Rejonowy w niniejszej sprawie procedował w sposób prawidłowy. Zostały odtworzone wszelkie okoliczności niezbędne dla ustalenia winy i sprawstwa oskarżonego M. Z. (1) z tym, że błędnie oceniono wyjaśnienia oskarżonego i niesłusznie przyjęto, że w realiach niniejszej sprawy nie ma zastosowania instytucja prawa materialnego uregulowana w art. 12 kk . Słusznie wskazano w apelacji, że już sama właściwa ocena wyjaśnień oskarżonego z treści , których to jednoznacznie wynika jego motywacja - dlaczego dopuścił się w sklepie (...) , dzień po dniu kradzieży towarów o wartości wykroczeniowej w połączeniu z zasadami logiki i doświadczenia życiowego prowadzi do wniosku, że działał on w warunkach art. 12 kk . Oskarżony co istotne wskazywał, w swoich wyjaśnieniach, iż wie jaka jest wartość graniczna pomiędzy przestępstwem i wykroczeniem i dlatego dokonując poszczególnych kradzieży ,,pilnuje się ‘’,aby wartość skradzionych towarów nie przekroczyła 500 złotych i tym samym by nie ponieść odpowiedzialności za przestępstwo. Jak wynika z analizy dowodów zgromadzonych w niniejszej sprawie również w dniach 4 i 5 lutego 2017 roku dokonywał takiego przeliczenia. Już pierwszego dnia trzykrotnie wchodził na teren sklepu i ,,dobierał ‘’ towar , którego łączna wartość tego dnia wyniosła 409,97 zł po czym wrócił do tego samego sklepu następnego dnia i w dalszym ciągu kontynułował kradzież - skradł kolejne perfumy o wartościach jednostkowych 109, 99zł , 101, 99zł 101,99zł i łącznej wartości 313, 97 zł. Samo porównanie wartości skradzionego mienia pierwszego dnia i wartości jednostkowej poszczególnych perfum skradzionych na drugi dzień wskazuje, że nawet zabór jednego z tych artykułow doprowadziłby do przekroczenia kwoty 500zł i dlatego kradzież w pierwszym dniu nie była kontynułowana. Należy również wskazać, że powyższe w powiązaniu z prawidłowo wskazanymi w treści uzasadnienia Sądu I instancji ustaleniami, że oskarżony systematycznie, z łatwością podejmuje decyzje o ponownych kradzieżach i uczynił sobie z tego sposób na łatwe uzyskanie środków na życie, wskazuje w ocenie Sądu Odwoławczego na jego działanie w warunkach art 12kk i konieczność przyjęcia tym samym prawidłowej kwalifikacji z art. 278§ 1kk w zw z art. 12kk w zw z art. 64§ 1kk . W tym stanie rzeczy zbędne staje się odnoszenie do apelacji obrońcy wskazującej na nazbyt surowe ukaranie oskarżonego za wykroczenia i dążącej do wymierzenia mu kary wolnościowej za przypisane czyny z art. 119§ 1 kw. Zgodnie z art. 454§1 i3 kpk mającym odpowiednie zastosowanie stosownie do treści art.109§2 kpw w wypadku wniesienia apelacji co do winy na niekorzyść obwinionego od wyroku skazującego go za wykroczenie - zawierającym reguły ne peius - ograniczone jest reformatoryjne orzekanie sądu odwoławczego w wypadku wniesienia zasadnej apelacji na niekorzyść oskarżonego. Reguły ne peius zapewniają oskarżonemu dwuinstancyjność postępowania („ dwuinstancyjność skazania”) gdyż sąd odwoławczy nie może pogorszyć sytuacji prawnej oskarżonego w instancji odwoławczej , pomimo wniesienia zasadnej apelacji na jego niekorzyść, jeżeli prowadziłoby to do jego skazania po raz pierwszy w instancji odwoławczej . Oznacza to także, że sąd odwoławczy nie może skazać za przestępstwo , w sytuacji gdy sąd pierwszej instancji błędnie uznał ,iż czyn stanowi wykroczenie. W takiej sytuacji jedyną możliwością jest uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do do ponownego rozpoznania , a przy ponownym postępowaniu sprawa będzie podlegała rozpoznaniu w procedurze karnej w związku z uwzględnieniem apelacji wniesionej na niekorzyść obwinionego co do czynu zakwalifikowanego jako wykroczenie , a nie przestępstwo. Z tych względów orzeczono jak powyżej na podstawie art. 437§2 kpk w zw. z art. 109§2 kpw .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI