VII Ka 719/19

Sąd Okręgowy w CzęstochowieCzęstochowa2019-08-29
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚredniaokręgowy
art. 158 k.k.bójkapobicienarażenieniebezpieczeństwointerpretacja prawaapelacjakodeks karny

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, oddalając apelację prokuratora dotyczącą opisu czynu z art. 158 § 1 k.k.

Prokurator złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego, domagając się zmiany opisu czynu z art. 158 § 1 k.k. poprzez dodanie słów wskazujących na narażenie pokrzywdzonych na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, wskazując na błędną interpretację przepisu przez prokuratora. Sąd wyjaśnił, że znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa odnosi się jedynie do narażenia na utratę życia, a nie do nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k.

Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Częstochowie, który uznał oskarżonego M. K. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 158 § 1 k.k. (udział w bójce lub pobiciu). Prokurator domagał się zmiany opisu czynu, argumentując, że powinien on zawierać wskazanie na narażenie pokrzywdzonych na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k. Sąd Okręgowy uznał apelację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że argumentacja skarżącego opiera się na nieprawidłowej interpretacji art. 158 § 1 k.k. Sąd podkreślił, że przestępstwo z art. 158 § 1 k.k. jest przestępstwem skutkowym, a jego skutkiem jest narażenie człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub nastąpienie skutku w postaci ciężkiego uszczerbku na zdrowiu (art. 156 § 1 k.k.) lub średniego naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia (art. 157 § 1 k.k.). Sąd powołał się na wyrok Sądu Najwyższego (V KK 342/16) i wyjaśnił, że znamiona różnych postaci narażenia występują w alternatywie rozłącznej. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa należy odnosić jedynie do postaci sprawczej polegającej na narażeniu pokrzywdzonego na utratę życia, a nie na nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k. Sąd uzasadnił to wykładnią językową i logiczną przepisu. W konsekwencji, zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy, a kosztami postępowania odwoławczego obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa w art. 158 § 1 k.k. odnosi się jedynie do postaci sprawczej polegającej na narażeniu pokrzywdzonego na utratę życia, a nie na nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na wykładni językowej i logicznej przepisu. Zastosowanie rzeczownika „nastąpienie” w mianowniku w kontekście skutku z art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k. wyklucza odniesienie do niego słów „bezpośrednie niebezpieczeństwo”. Gdyby intencją ustawodawcy było objęcie tym znamieniem również skutków z art. 156 i 157 k.k., użyto by innej konstrukcji gramatycznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku

Strona wygrywająca

Oskarżony M. K.

Strony

NazwaTypRola
M. K. (2)osoba_fizycznaoskarżony
K. F.osoba_fizycznapokrzywdzony
J. K.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokurator Prokuratury Rejonowej Częstochowa-Północorgan_państwowyprokurator

Przepisy (4)

Główne

k.k. art. 158 § 1

Kodeks karny

Znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa odnosi się jedynie do narażenia na utratę życia, a nie do nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k.

Pomocnicze

k.k. art. 156 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 160 § 1

Kodeks karny

Przywołany jako przykład konstrukcji gramatycznej, która mogłaby sugerować inne rozumienie przepisu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Argumentacja sądu oparta na wykładni językowej i logicznej przepisu art. 158 § 1 k.k., zgodnie z którą znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa nie obejmuje skutku w postaci nastąpienia uszczerbku na zdrowiu.

Odrzucone argumenty

Apelacja prokuratora kwestionująca opis czynu z art. 158 § 1 k.k. i domagająca się rozszerzenia znamienia „bezpośredniości” na skutki z art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

Apelacja prokuratora jest oczywiście bezzasadna, zaś jej argumentacja dowodzi nieprawidłowej interpretacji normy prawnej zawartej w art. 158 § 1 k.k. Znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa należy odnosić jedynie do postaci sprawczej polegającej na narażeniu pokrzywdzonego na utratę życia a nie na nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k.

Skład orzekający

Adam Synakiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa z art. 158 § 1 k.k., w szczególności znaczenia terminu „bezpośrednie niebezpieczeństwo”."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej konstrukcji przepisu karnego, może mieć ograniczoną stosowalność do innych obszarów prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników karnistów ze względu na szczegółową analizę wykładni przepisu karnego i rozróżnienie znamion czynu zabronionego.

Czy „bezpośrednie niebezpieczeństwo” w bójce obejmuje każdy uszczerbek na zdrowiu? Sąd Okręgowy wyjaśnia art. 158 k.k.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Ka 719/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 sierpnia 2019 roku Sąd Okręgowy w Częstochowie VII Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Adam Synakiewicz Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Idzikowska-Oleszczyk w obecności Prokuratora Prokuratury Rejonowej Częstochowa-Północ w Częstochowie Mirosławy Kaczmarzyk po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2019 roku sprawy M. K. (2) urodz. (...) w C. syna M. i B. oskarżonego o czyn z art. 158 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 22 marca 2019 roku sygn. akt XVI K 1437/18 1) utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; 2) kosztami procesu związanymi z apelacją prokuratora obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt VII Ka 719/19 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Częstochowie wyrokiem z dnia 22 marca 2019 roku, wydanym w sprawie XVI K 1437/18, uznał oskarżonego M. K. (2) za winnego tego, że w dniu 14 lipca 2018 roku w C. , wspólnie i w porozumieniu z innym nieustalonym sprawcą, dokonał pobicia K. F. i J. K. , zadając uderzenia rękoma, kopiąc i szarpiąc pokrzywdzonych, czym naraził ich na nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. , to jest przestępstwa z art. 158 § 1 k.k. Apelację od wyroku wywiódł prokurator, wnosząc o jego zmianę w zakresie opisu czynu i uzupełnienie owego opisu o słowa wskazujące na narażenie pokrzywdzonych na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. , albowiem, w ocenie skarżącego, przyjęty opis czynu obraża prawo procesowe, pomijając znamię występku z art. 158 § 1 k.k. w postaci narażenia człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo nastąpienia skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja prokuratora jest oczywiście bezzasadna, zaś jej argumentacja dowodzi nieprawidłowej interpretacji normy prawnej zawartej w art. 158 § 1 k.k. Przypomnieć należy, iż przestępstwo udziału w bójce lub pobiciu jest przestępstwem skutkowym, zaś jego skutkiem jest narażenie człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub nastąpienia skutku w postaci ciężkiego uszczerbku na zdrowiu (o jakim mowa w art. 156 § 1 k.k. ) lub średniego naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia (o jakim mowa w art. 157 § 1 k.k. ). Jak trafnie zauważa Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 kwietnia 2017 roku (V KK 342/16), znamiona różnych postaci narażenia, opisane w art. 158 § 1 k.k. , występują w alternatywie rozłącznej. Do znamion czynu zabronionego z art. 158 § 1 k.k. , należy narażenie uczestnika bójki lub pobicia na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu lub innego uszczerbku na zdrowiu, powodującego naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający dłużej niż 7 dni. Innymi słowy rzecz ujmując, realizuje znamiona typu czynu zabronionego z art. 158 § 1 k.k. biorący udział w bójce lub pobiciu sprawca, który albo naraża człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo naraża człowieka na nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. Znamię „bezpośredniości” niebezpieczeństwa należy odnosić jedynie do postaci sprawczej polegającej na narażeniu pokrzywdzonego na utratę życia a nie na nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. Dodać należy, iż za taką interpretacją omawianej normy prawnej przemawia nie tylko wykładnia logiczna, ale przede wszystkim jej wykładnia językowa. Wszak gdyby znamię „bezpośredniości niebezpieczeństwa” miało być odnoszone także do skutku związanego z narażeniem pokrzywdzonego na nastąpienie uszczerbku na zdrowiu określonego w art. 156 § 1 k.k. lub w art. 157 § 1 k.k. , to ustawodawca użyłby rzeczownika „nastąpić” nie w mianowniku - „nastąpienie”, ale w dopełniaczu - „nastąpienia” (postępując tak samo, jak uczynił to w opisie sąsiadującego przestępstwa skutkowego z art. 160 § 1 k.k. , używając przymiotnika „ciężki” właśnie w dopełniaczu). Dopiero użycie wskazanego rzeczownika w dopełniaczu nadawałoby bowiem zdekodowanej normie zgodną z przekonaniem apelującego treść – „naraża się człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku”. Z kolei zastosowanie owego rzeczownika w mianowniku wyklucza odnoszenie słów „bezpośrednie niebezpieczeństwo” do omawianej części przepisu art. 158 § 1 k.k. , tak jak widzi do skarżący, bowiem prowadziłoby to do zdekodowania normy godzącej w zasady pisowni - „naraża się człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienie skutku”. Mając to na uwadze zaskarżony wyrok utrzymano w mocy, kosztami postępowania odwoławczego obciążając Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI