VII Ka 658/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy złagodził karę grzywny za wykroczenie drogowe z 800 zł do 400 zł, eliminując z podstawy prawnej przepis dotyczący odjechania z miejsca zdarzenia bez udzielenia danych, uznając go za nieadekwatny do sytuacji.
Obwiniony H.M. został skazany przez Sąd Rejonowy za wykroczenie drogowe polegające na spowodowaniu kolizji i odjechaniu z miejsca zdarzenia, a także za nieudzielenie informacji policjantowi. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, utrzymał w mocy skazanie za spowodowanie kolizji i nieudzielenie informacji policjantowi, jednak wyeliminował z podstawy prawnej przepis dotyczący odjechania z miejsca zdarzenia bez udzielenia danych, uznając, że nie doszło do naruszenia tego przepisu. Kara grzywny została złagodzona z 800 zł do 400 zł ze względu na trudną sytuację materialną obwinionego.
Sąd Okręgowy w Olsztynie rozpoznał apelację obwinionego H.M. od wyroku Sądu Rejonowego, który skazał go za wykroczenie z art. 86 § 1 kw (stworzenie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym) w związku z art. 23 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym oraz art. 97 kw w związku z art. 44 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym (odjechanie z miejsca zdarzenia), a także za wykroczenie z art. 65 § 2 kw (nieudzielenie informacji funkcjonariuszowi Policji). Sąd Rejonowy orzekł karę grzywny w wysokości 800 zł. Sąd Okręgowy, analizując apelację, uznał ją za zasadną jedynie w zakresie dotyczącym czynu z art. 97 kw w zw. z art. 44 ust. 1 pkt 4 PRD. Sąd Okręgowy stwierdził, że zachowanie obwinionego nie wyczerpało znamion wykroczenia z tego przepisu, ponieważ nie padło żądanie udzielenia danych, a sam przepis w swojej redakcji jest jednoznaczny. W pozostałym zakresie, dotyczącym spowodowania zagrożenia w ruchu drogowym i nieudzielenia informacji policjantowi, sąd uznał ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe. Biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną obwinionego, sąd złagodził wymierzoną karę grzywny z 800 zł do 400 zł. Kosztami postępowania odwoławczego obciążono Skarb Państwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, zachowanie obwinionego nie wyczerpało znamion wykroczenia z art. 44 ust. 1 pkt 4 PRD, ponieważ przepis ten wymaga aktywnego żądania udzielenia danych, a samo odjechanie bez takiego żądania nie jest wykroczeniem.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy zinterpretował art. 44 ust. 1 pkt 4 PRD w sposób dosłowny, wskazując, że odpowiedzialność na jego podstawie powstaje tylko wtedy, gdy kierujący nie udzieli danych na żądanie uczestnika wypadku. W sytuacji braku takiego żądania, odjechanie z miejsca zdarzenia może być co najwyżej naruszeniem innych przepisów, np. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku sądu niższej instancji
Strona wygrywająca
H. M. (obwiniony)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. M. | osoba_fizyczna | obwiniony |
Przepisy (12)
Główne
kw art. 86 § § 1
Kodeks wykroczeń
Stworzenie zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
PRO art. 23 § ust. 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Obowiązek zachowania bezpiecznego odstępu przy wymijaniu.
kw art. 65 § § 2
Kodeks wykroczeń
Niestawienie się na wezwanie lub nieudzielenie informacji funkcjonariuszowi.
Pomocnicze
kw art. 97
Kodeks wykroczeń
Naruszenie przepisów o ruchu pojazdów.
PRO art. 44 § ust. 1 pkt 4
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Obowiązek udzielenia danych po zdarzeniu drogowym. Sąd Okręgowy wyeliminował ten przepis z podstawy skazania, uznając, że nie został naruszony w kontekście braku żądania udzielenia danych.
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
Dyrektywy oceny dowodów.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Możliwość zmiany lub uchylenia wyroku przez sąd odwoławczy.
k.p.w. art. 119
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Koszty postępowania.
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Zwolnienie od kosztów.
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Koszty postępowania odwoławczego.
u.u.o. art. 16 § ust. 2
Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych
Obowiązek udzielenia danych uczestnikowi zdarzenia objętego ubezpieczeniem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa kwalifikacja prawna czynu z art. 97 kw w zw. z art. 44 ust. 1 pkt 4 PRD, gdyż nie padło żądanie udzielenia danych. Nadmierna surowość kary grzywny w kontekście trudnej sytuacji materialnej obwinionego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji dotyczące błędnych ustaleń faktycznych i niewłaściwej oceny dowodów w zakresie czynów z art. 86 § 1 kw i art. 65 § 2 kw.
Godne uwagi sformułowania
eliminuje z podstawy prawnej art. 97 kw w zw. z art.44 ust.1 pkt. 4 PRO wymierzoną obwinionemu karę łagodzi do 400 (czterystu) zł. grzywny zachowanie obwinionego nie wyczerpało dyspozycji art.44 ust.1 pkt. 4 PRD grzywna w kwocie 800zł. wymierzona przez Sąd Rejonowy jest karą nadmiernie surową kara adekwatna do wagi i okoliczności popełnionych czynów oraz uwzględniająca sytuację materialną obwinionego jest kara 400 zł.
Skład orzekający
Małgorzata Tomkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 44 ust. 1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym w kontekście obowiązku udzielania danych po zdarzeniu drogowym oraz ocena adekwatności kary grzywny w kontekście sytuacji materialnej sprawcy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku żądania udzielenia danych po zdarzeniu drogowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy może zmienić kwalifikację prawną czynu i złagodzić karę, uwzględniając zarówno literalne brzmienie przepisów, jak i sytuację materialną sprawcy.
“Sąd złagodził karę za kolizję drogową: kluczowe było żądanie danych!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VII Ka 658/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 września 2014 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Małgorzata Tomkiewicz Protokolant st.sekr.sądowy Rafał Banaszewski przy udziale oskarżyciela publ- sierż. szt. Agnieszki Szlachtowicz-Pelawskiej po rozpoznaniu w dniu 10 września 2014r. sprawy H. M. obwinionego o wykroczenie z art. 86§1 kw w zw z art. 23 ust 1 pkt 1 Ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 97 kw w zw z art. 44 ust 1 pkt 4 Ustawy Prawo o ruchu drogowym , art. 65§2 kw na skutek apelacji wniesionej przez obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w Olsztynie IX Wydziału Karnego z dnia 4 czerwca 2014r. sygn. akt IX W 1120/14 I.zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że z podstawy prawnej skazania eliminuje art. 97 kw w zw. z art.44 ust.1 pkt.4 Ustawy Prawo o ruchu drogowym zaś wymierzoną obwinionemu karę łagodzi do 400 (czterystu) zł. grzywny; II.w pozostałym zakresie wyrok ten utrzymuje w mocy; III.kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE H. M. obwiniony został o to, że : 1.w dniu 18 grudnia 2013r.o godz.8.45 na drodze nr (...) B. - R. gm. S. kierując pojazdem marki C. o nr rej. (...) wykonując manewr wymijania z pojazdem marki A. o nr rej. (...) nie zachował bezpiecznego odstępu od wymijanego pojazdu w wyniku czego doprowadził do zderzenia się pojazdów lewymi lusterkami, czym stworzył zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym a następnie odjechał z miejsca zdarzenia -tj. o wykroczenie z art.86 &1 kw w zw. z art.23 ust.1 pkt.1 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 97 kw w zw. z art. 44 ust.1 pkt.4 ustawy Prawo o ruchu drogowym ; 2.w dniu 18 grudnia 2013r. około godz.9.30 w miejscowości (...) gm. S. wbrew obowiązkowi nie udzielił funkcjonariuszowi Policji upoważnionemu z mocy ustawy do legitymowania informacji co do tożsamości własnej oraz nie okazał dokumentów pojazdu marki C. o nr rej. (...) oraz prawa jazdy -tj. o wykroczenie z art.65 &2 kw. Sąd Rejonowy w Olsztynie wyrokiem z dnia 4 czerwca 2014r. w sprawie IXW 1120/14 orzekł : I.obwinionego H. M. uznał za winnego popełnienia zarzuconych mu czynów z art. 86 & 1 kw w zw. z art. 23 ust.1 pkt.1 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 97 kw w zw. z art. 44 ust.1 pkt.4 ustawy Prawo o ruchu drogowym i z art. 65 & 2 kw i za to, na podstawie art. 86 & 1 kw w zw. z art. 9 & 2 kw skazał go na karę 800zł. grzywny; II.na podstawie art. 624 & 1 kpk w zw. z art. 119 kpw zwolnił obwinionego od kosztów postępowania i opłaty. Apelację od powyższego wyroku wniósł obwiniony, zaskarżając przedmiotowe orzeczenie w całości. Wyrokowi temu skarżący zarzucił – jak zdaje się wynikać z kontekstu- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść a polegający na niezasadnym przypisaniu mu winy w zakresie zarzuconych czynów podczas gdy, jak twierdzi skarżący, czynów tych on nie popełnił. Zarzucił również naruszenie przepisów procedury polegające na dokonaniu niepełnej i nieprawidłowej oceny dowodów. Stawiając te zarzuty H. M. wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie go od popełnienia zarzuconych mu wykroczeń. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja zasługuje na uwzględnienie w zakresie zarzutu dotyczącego czynu z art. 97 kw w zw. z art.44 ust.1 pkt. 4 PRO, w pozostałej części jest ona nietrafna. Na wstępie stwierdzić należy, iż w odniesieniu do wykroczeń określonych w art. 86 & 1 kw i art. 65 & 2 kw Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń zarówno w aspekcie okoliczności stanu faktycznego, winy oraz kwalifikacji prawnej przedmiotowych czynów. Dokonana w tym zakresie analiza materiału dowodowego jest wnikliwa i jasna, odpowiada dyrektywom określonym w art. 4 kpk a przeprowadzone w oparciu o tę analizę wnioskowanie jest logiczne, zgodne z przesłankami wynikającymi z art. 7 kpk i przekonująco uzasadnione. Apelacja w tym zakresie nie wskazuje na żadne okoliczności, które nie byłyby przedmiotem uwagi Sądu Rejonowego i nie zawiera też takiej, merytorycznej argumentacji, która wnioskowanie tego Sądu mogłaby skutecznie podważyć. W istocie swej sprowadza się ona do powtórzenia twierdzeń podnoszonych przez obwinionego w postępowaniu jurysdykcyjnym a sprowadzających się do tezy, iż nie popełnił on zarzucanych mu wykroczeń zaś zeznania kierującej A. oraz funkcjonariuszy Policji są kłamliwe, spreparowane i zmierzają jedynie do bezpodstawnego obciążenia go. Odnosząc się do powyższych zarzutów stwierdzić należy, iż materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie daje żadnych podstaw do stwierdzenia, iż zeznania funkcjonariuszy D. C. i Z. S. oraz pokrzywdzonej N. B. miały charakter intrygi wymierzonej przeciwko H. M. . Wbrew przekonaniom skarżącego w sprawie tej nie ma żadnych racjonalnych dowodów, które mogłyby świadczyć o tym, że wymienieni Policjanci mogliby by być osobiście zainteresowani w bezpodstawnym obciążaniu obwinionego, podobnie jak i nie ma żadnych przesłanek, które mogłyby świadczyć o tym, że N. B. celowo i fałszywie obwiniła H. M. za czyn, którego ten nie popełnił. . O tym, że zeznania wymienionych osób są wiarygodne przekonująco świadczy to, iż zeznania te korespondują z faktem, iż na zewnętrznym lusterku pojazdu obwinionego ujawniono uszkodzenia korespondujące z uszkodzeniami lusterka pojazdu N. B. . Trudno przy tym dać wiarę zapewnieniom obwinionego, że uszkodzenie to powstało w innym czasie i w innych okolicznościach, skoro zarysowania stwierdzone na lusterku samochodu obwinionego były świeże, a w dodatku, na jego obudowie stwierdzono ślady naniesionego lakieru odpowiadającego lakierowi z obudowy lusterka pokrzywdzonej. Co istotne przy tym, teza, jakoby owe uszkodzenie stwierdzone na lusterku obwinionego powstało w wyniku kolizji mającej miejsce w październiku-listopadzie, którą to kolizję obwiniony miał zgłosić telefonicznie w KP w O. , nie jest przekonująca w świetle faktu, że – jak wynika to informacji KP w O. - takiego zgłoszenia nie zarejestrowano (k.54). Jeśli zatem weźmie się pod uwagę wymowę zeznań wskazanych świadków, w tym także osób towarzyszących N. B. , jak również dowody w postaci śladów uszkodzeń obu pojazdów, to nie sposób uznać, aby wszystkie te dowody w sposób oczywisty wskazujący na winę obwinionego, pojawiły się jedynie w wyniku jakiejś zmowy, tym bardziej, że funkcjonariusze oraz pokrzywdzona N. B. nie znali się wcześniej a ich spotkanie na drodze miało charakter przypadkowy. Zachowanie obwinionego stanowiło zatem naruszenie art. 86 & 1 kw i art. 65 & 2 kw, jednakże – wbrew tezie przyjętej zarówno w kwalifikacji prawnej czynu zarzuconego, jak i przypisanego H. M. - nie wyczerpało dyspozycji art.44 ust.1 pkt. 4 PRD. W odniesieniu do tego przepisu przede wszystkim zauważyć należy, że w tym zakresie już sam opis czynu nie przystaje do przyjętej kwalifikacji prawnej. „Odjechanie z miejsca zdarzenia” nie jest bowiem samo w sobie jakimkolwiek naruszeniem prawa. Dyspozycję art. 44 ust.1 pkt. 4 PRD kierowca narusza wszak dopiero wówczas, gdy odjeżdża z miejsca zdarzenia bez spełnienia określonych w tym przepisie obowiązków. Abstrahując jednakże od tego, że wskazany opis czynu nie zawiera kompletu znamion, które wskazywałyby na zaistnienie wykroczenia określonego w omawianym przepisie podkreślić należy, iż odpowiedzialności wynikającej z naruszenia art.44 ust.1 pkt.4 PRD podlega jedynie ten kierujący pojazdem, który nie udzieli swoich danych personalnych, danych personalnych właściciela pojazdu oraz danych dotyczących zakładu ubezpieczeń na żądanie osoby uczestniczącej w wypadku. Redakcja wskazanego przepisu może rodzić wątpliwości co do tego, czy zawężanie zakresu obowiązków określonych w tej normie jest słuszne , jednakże nie zmienia to faktu, że brzmienie tego przepisu w swej warstwie redakcyjnej jest jednoznaczne. W świetle dyrektyw wykładni językowej trudno byłoby obronić tezę, że żądanie osoby uczestniczącej w wypadku istnieje zawsze bez względu na to, czy zostanie ono wyartykułowane czy nie. W aktualnym stanie prawnym, odjechanie z miejsca zdarzenia bez podania stosownych danych, w sytuacji, gdy żądanie podania owych danych nie padło, stanowi jedynie- jak wydaje się- naruszenie art. 16 ust.2 ustawy z 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych. Ten przepis bowiem nakłada na kierowcę uczestniczącego w zdarzeniu objętym ubezpieczeniem obowiązkowym wymóg udzielenia stosownych danych, nie uzależniając jednakże tej powinności od jakiegokolwiek uprzedniego żądania. Mając zatem powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy wyeliminował z podstawy prawnej skazania H. M. art. 97 kw i art. 44 ust.1 pkt.4 PRO uznając, iż zachowanie obwinionego nie wyczerpało znamion wykroczenia w tym zakresie. Biorąc natomiast pod uwagę bardzo trudną sytuację materialną H. M. , który utrzymuje się z renty w kwocie 1.500zł. miesięcznie, przy czym ma on na utrzymaniu chorą żonę ( pobierającą rentę w wysokości zaledwie 800zł.) i studiującą córkę, w ocenie Sądu Okręgowego grzywna w kwocie 800zł. wymierzona przez Sąd Rejonowy jest karą nadmiernie surową. Karą adekwatną do wagi i okoliczności popełnionych czynów oraz uwzględniającą sytuację materialną obwinionego jest kara 400 zł. Z tych zatem względów zaskarżóny wyrok zmieniono jak w części dyspozytywnej orzeczenia, w pozostałym zakresie orzeczenie to jako prawidłowe i słuszne utrzymano w mocy ( art. 437 & 2 kpk ). Z uwagi na uwzględnienie apelacji wniesionej na korzyść obwinionego, kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciążono Skarb Państwa ( art. 636 & 1 kpk w zw. z art. 119 kpw ).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI