VII Ka 559/13

Sąd Okręgowy w OlsztynieOlsztyn2013-09-03
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚredniaokręgowy
art. 157 kknaruszenie czynności narządów ciaławarunkowe umorzenieapelacjaoskarżyciel prywatnyobrona koniecznaprowokacjakoszty procesu

Sąd Okręgowy warunkowo umorzył postępowanie wobec R. K. oskarżonego o naruszenie czynności narządów ciała, uwzględniając częściowo apelację oskarżonego i biorąc pod uwagę prowokacyjne zachowanie oskarżyciela prywatnego.

Sąd Okręgowy w Olsztynie rozpoznał apelacje oskarżonego R. K. i oskarżyciela prywatnego T. S. od wyroku Sądu Rejonowego w Mrągowie, który skazał R. K. za naruszenie czynności narządów ciała (art. 157 § 2 kk). Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok, warunkowo umarzając postępowanie wobec R. K. na okres próby jednego roku, uznając, że jego zachowanie, choć naganne, było incydentalne i nie świadczyło o demoralizacji, a prowokacyjne zachowanie oskarżyciela prywatnego (oplucie) miało wpływ na decyzję o umorzeniu.

Sąd Okręgowy w Olsztynie, rozpoznając sprawę z apelacji oskarżonego R. K. i oskarżyciela prywatnego T. S., zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Mrągowie. Sąd Rejonowy skazał R. K. za naruszenie czynności narządów ciała (art. 157 § 2 kk) na karę grzywny. Sąd Okręgowy, uwzględniając częściowo apelację oskarżonego, warunkowo umorzył postępowanie wobec R. K. na okres próby jednego roku. Uzasadniono to tym, że choć czyn był naganny, miał charakter incydentalny, a oskarżony nie wykazywał oznak demoralizacji. Sąd Okręgowy uznał również, że zachowanie oskarżyciela prywatnego (oplucie oskarżonego) miało wpływ na ocenę sytuacji i usprawiedliwiało odstąpienie od wymierzenia kary, a warunkowe umorzenie postępowania będzie wystarczające dla osiągnięcia celów wychowawczych. Apelacja oskarżyciela prywatnego dotycząca zaostrzenia kary została oddalona. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zachowanie oskarżonego nie stanowiło obrony koniecznej. Oskarżony sam zainicjował kontakt z oskarżycielem, a po opluciu powinien był zaprzestać eskalacji konfliktu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że oskarżony sam rozpoczął konfrontację i nie wykazał zamiaru zakończenia jej, gdy oskarżyciel prywatny nie chciał rozmowy. Po opluciu, zamiast odjechać, kontynuował konfrontację, co doprowadziło do eskalacji konfliktu, a nie było działaniem w obronie koniecznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

R. K. (częściowo)

Strony

NazwaTypRola
R. K.osoba_fizycznaoskarżony
T. S.osoba_fizycznaoskarżyciel prywatny

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 66 § § 1

Kodeks karny

Sąd uznał, że zachowanie oskarżonego mieści się w przedziale szkodliwości pozwalającym na warunkowe umorzenie postępowania.

k.k. art. 67 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 628 § pkt. 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 628 § pkt. 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt. 2-4

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 7

Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 12

k.p.k. art. 622

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżony został opluty przez oskarżyciela prywatnego. Zachowanie oskarżyciela prywatnego było prowokacyjne. Warunkowe umorzenie postępowania jest wystarczające dla osiągnięcia celów kary.

Odrzucone argumenty

Zachowanie oskarżonego stanowiło obronę konieczną. Kara grzywny orzeczona przez Sąd Rejonowy jest rażąco niewspółmierna.

Godne uwagi sformułowania

brak jest podstaw do podzielenia apelacji T. S. brak jest podstaw do uznania, że po opluciu przez T. S. oskarżony w obronie koniecznej poprzez użycie gazu łzawiącego odpierał bezprawny zamach. nie jest absolutnie konieczne jej orzeczenie albowiem wystarczające dla osiągnięcia celów, o których jest mowa w art.53 kk będzie warunkowe umorzenie postępowania wobec oskarżonego. zdarzenie, do którego doszło w dniu 20 lipca 2013r. niewątpliwie było naganne i przybrało postać karalnego występku, jednakże w życiu wymienionego miało charakter incydentalny, wyraźnie odbiegający od jego dotychczasowej linii życiowej.

Skład orzekający

Anna Górczyńska

przewodniczący

Dorota Lutostańska

sędzia

Dariusz Firkowski

sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia obrony koniecznej w kontekście prowokacji ze strony pokrzywdzonego; stosowanie warunkowego umorzenia postępowania w sprawach o naruszenie czynności narządów ciała z uwzględnieniem okoliczności zdarzenia."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego z elementami prowokacji ze strony pokrzywdzonego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może wziąć pod uwagę zachowanie pokrzywdzonego przy ocenie czynu oskarżonego i zastosować łagodniejszą formę zakończenia postępowania, co jest interesujące z perspektywy praktycznej.

Opluł go, więc użył gazu łzawiącego. Sąd umorzył postępowanie, bo prowokacja pokrzywdzonego miała znaczenie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Ka 559/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 września 2013 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Anna Górczyńska, Sędziowie: SO Dorota Lutostańska, SO Dariusz Firkowski (spr.), Protokolant st. sekr. sądowy Katarzyna Filipiak po rozpoznaniu w dniu 3 września 2013r. sprawy R. K. oskarżonego przez oskarżyciela prywatnego T. S. o przestępstwo z art. 157§2 kk na skutek apelacji wniesionych przez oskarżonego i oskarżyciela prywatnego od wyroku Sądu Rejonowego w Mrągowie z dnia 10 kwietnia 2013r., sygn. akt II K 611/12 I zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że: - na podstawie art.66§1 kk i art.67§1 kk postępowanie wobec R. K. warunkowo umarza tytułem próby na okres 1 ( jednego ) roku, - uchyla oznaczony jako III punkt sentencji, II zasadza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa jedną opłatę za obie instancje w kwocie 60 ( sześćdziesiąt ) zł. Sygn. akt. VII Ka 559/13 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Mrągowie wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2013r., sygn. akt II K 611/12 w sprawie przeciwko R. K. oskarżonemu o to, że w dniu 20 lipca 2012r., około godziny 23.20 w G. na ul. (...) użył względem oskarżyciela prywatnego T. S. gazu łzawiącego powodując uraz obu gałek ocznych skutkujących naruszeniem czynności narządów ciała jego ciała na okres poniżej 7 dni tj. czynu z art.157§2 kk orzekł I oskarżonego R. K. uznał za winnego zarzucanego mu czynu i za to na podstawie art. 157§2 kk skazał go na karę grzywny 30 stawek dziennych o wartości 1 stawki w kwocie 10 zł, III na podstawie art.628pkt.1 kpk zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela prywatnego T. S. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów procesu zaś na podstawie art.628pkt.2 kpk zasadził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa pozostałe wydatki oraz opłatę w kwocie 30 zł. Powyższy wyrok zaskarżyli oskarżyciel prywatny i oskarżony. R. K. wyrokowi zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający istotny wpływ na jego treść polegający na wadliwym ustaleniu przebiegu zajścia objętego zarzutem aktu oskarżenia, w szczególności pominięcie faktu, że zajście zostało wywołane przez oskarżyciela prywatnego, który naruszył godność osobistą oskarżonego plując mu w twarz a ponadto zagroził naruszeniem jego nietkaności poprzez przyjęcie „postawy bokserskiej”. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroki i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. T. S. wyrok zaskarżył w zakresie orzeczenia o karze na niekorzyść oskarżonego i zarzucił mu rażącą niewspółmierność grzywny poprzez ustalenie zbyt niskiej stawki dziennej. Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o zmianę wyroku i orzeczenie kary grzywny z ustaleniem wysokości stawki dziennej zgodnie z zasadami określonymi w art.33§3 kk . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja R. K. częściowo zasługuje na uwzględnienie. Brak jest natomiast podstaw do podzielenia apelacji. T. S. . Wobec tego, że apelacja oskarżonego jest dalej idąca należy odnieść się do niej w pierwszej kolejności. Na wstępie podnieść należy, iż Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie odnośnie zachowania podjętego przez R. K. i zasadnie przyjął, że oskarżony jest winny popełnienia przypisanego mu czynu. Apelacja oskarżonego w tym zakresie stanowi faktycznie polemikę z trafnym stanowiskiem Sądu I instancji, który dokonał właściwych ustaleń w sprawie. Wywody apelacji są wyrazem subiektywnego przekonania jej autora o słuszności podniesionej argumentacji oraz takiej oceny dowodów. Tymczasem analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji wnikliwe zweryfikował tezy aktu oskarżenia w granicach niezbędnych dla ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia winy i kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu czynu. Jednakże rację ma R. K. co do tego, że został on przez T. S. opluty. Analiza wyjaśnień oskarżonego w powiązaniu z treścią dokumentu jak na k.120 wskazuje, że ta część jego relacji jest wiarygodna. Podnieść bowiem należy, że od razu po zdarzeniu oskarżony poinformował Policję o jego przebiegu, wskazując tak na oplucie przez T. S. ale i na użycie przez siebie wobec tego ostatniego gazu łzawiącego. Tym samym twierdzenia oskarżonego nie miały jedynie na celu ukazanie negatywnego zachowania oskarżyciela prywatnego albowiem R. K. od razu przedstawił także i swoje postępowanie związane z użyciem gazu. Tym samym nie sposób w tej części podzielić stanowiska zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku co do podzielenia w pełni jedynie relacji T. S. - porównaj k.85-86. W istocie bowiem nie przedstawiono na jej poparcie rzeczowej argumentacji poza wskazaniem, że wersja R. K. jest z nią sprzeczna. Także chybione jest odwołanie się do argumentu dotyczącego zwracania się do prokuratury jako mające wskazywać na niewiarygodność R. K. -k.58, skoro z jego wyjaśnień wynika, że jedynie o zdarzeniu poinformował Policję –k.44 i nie zwracał się w tym przedmiocie do prokuratury. Brak jest natomiast podstaw do podzielenia stanowiska R. K. , że jego zachowanie należało ocenić przez pryzmat działania w obronie koniecznej. Zważyć bowiem należy, że to oskarżony w późnych godzinach wieczorowych „zaczepił” oskarżyciela i próbował nawiązać z nim rozmowę. Nawet przy uwzględnieniu okoliczności związanej z „wizytą” T. S. w lokalu R. K. poprzedniego dnia, nie sposób uznać aby usprawiedliwiona była próba nawiązania rozmowy wbrew woli oskarżyciela R. K. w takim czasie i miejscu. W tej sytuacji brak jest podstaw do uznania, że po opluciu przez T. S. oskarżony w obronie koniecznej poprzez użycie gazu łzawiącego odpierał bezprawny zamach. To przecież R. K. poruszając się samochodem nawiązywał „dialog” z pieszym T. S. i w sytuacji gdy ten ostatni nie wykazywał żadnej woli takiego „wyjaśniania” sprawy winien z tego miejsca odjechać. Brak takiego zachowania doprowadził jedynie do eskalacji konfliktu a w konsekwencji R. K. dopuścił się naruszenia czynności narządów ciała oskarżyciela na okres do 7 dni. Brak jest także podstaw do podzielenia argumentacji T. S. w zakresie rzekomej potrzeby orzeczenia wobec R. K. surowszej kary. W tym względzie nie bez znaczenia jest ustalone przez Sąd Okręgowy zachowanie oskarżyciela wobec oskarżonego i jego oplucie. Wprawdzie w zakresie kwalifikacji z art.157§2 kk brak jest odpowiednika art.217§2 kk , to w ocenie Sądu Okręgowego okoliczności zdarzenia pozwalają na uznanie, że w tym wypadku doszło do wyzywającego zachowania się oskarżyciela. W konsekwencji uznano, że nie tylko nie należy zaostrzać kary ale nie jest absolutnie konieczne jej orzeczenie albowiem wystarczające dla osiągnięcia celów, o których jest mowa w art.53 kk będzie warunkowe umorzenie postępowania wobec oskarżonego. Zdaniem Sądu Okręgowego zachowanie R. K. mieści się w przedziale szkodliwości, o której mowa w art. 66 § 1 kk . Ponadto oskarżony dotychczas nie wchodził w konflikt z prawem ( karta karna-k.40 ) a w jego postępowaniu - co do zasady - trudno dostrzec przejawy demoralizacji czy jakiejkolwiek patologii społecznej. Zdarzenie, do którego doszło w dniu 20 lipca 2013r. niewątpliwie było naganne i przybrało postać karalnego występku, jednakże w życiu wymienionego miało charakter incydentalny, wyraźnie odbiegający od jego dotychczasowej linii życiowej. Tym samym uzasadnione jest przypuszczenie, iż pomimo warunkowego umorzenia postępowania wymieniony będzie przestrzegał porządku prawnego, zaś sam fakt prowadzenia przeciwko niemu postępowania karnego wpłynie pozytywnie na jego przyszłe podejście do obowiązujących przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze zaskarżony wyrok zmieniono w sposób wyżej opisany- art.437§2 kpk , art.438pkt.2-4 kpk . O opłacie za obie instancje orzeczono w oparciu o art.7i12 ustawy o opłatach w sprawach karnych uznając, że brak jest podstaw do zwolnienia oskarżonego od jej uiszczenia. Co do wskazanego w sentencji zaskarżonego wyroku punktu oznaczonego jako III a dotyczącego rozstrzygnięcia o kosztach, to wskazać należy, że wobec warunkowego umorzenia postępowania Prezes Sądu na podstawie art.622 kpk zarządzi zwrot kwoty 300 zł dla T. S. . Ponadto brak jest podstaw do obciążania R. K. tak wydatkami w kwocie 300 zł jak i innymi wydatkami, które w tym wypadku ponosi Skarb Państwa – porównaj tezę 5 do art. 629 kpk w komentarzu S. Steiborna Lex 2013.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI