VII Ka 264/24

Sąd Okręgowy w OlsztynieOlsztyn2024-04-19
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚredniaokręgowy
prawo karneart. 180a kkumorzenieznikoma społeczna szkodliwośćprawo jazdypostępowanie odwoławcze

Sąd Okręgowy umorzył postępowanie karne wobec T.N. za prowadzenie pojazdu bez uprawnień, uznając czyn za znikomie społecznie szkodliwy, mimo że formalnie naruszał przepis.

Sąd Okręgowy w Olsztynie zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Kętrzynie, umarzając postępowanie karne wobec T.N. oskarżonego z art. 180a kk. Sąd uznał, że czyn popełniony przez oskarżonego w dniu 1 czerwca 2023 r. cechował się znikomym stopniem społecznej szkodliwości, mimo formalnego naruszenia przepisów. Wskazano, że oskarżony zdał egzamin na prawo jazdy i odzyskał uprawnienia, a jego zachowanie było jednorazowe i nie naruszało istotnych wartości społecznych.

Sąd Okręgowy w Olsztynie, rozpoznając apelację oskarżonego T.N. i jego obrońcy od wyroku Sądu Rejonowego w Kętrzynie, zmienił zaskarżone orzeczenie. Sąd uchylił rozstrzygnięcia dotyczące czynu z art. 180a kk i na podstawie art. 1§2 kk w zw. z art. 17§1 pkt 3 kpk umorzył postępowanie w tym zakresie. Uzasadniono to znikomym stopniem społecznej szkodliwości czynu. Sąd odwoławczy podkreślił, że formalne naruszenie przepisu nie jest wystarczające do przypisania odpowiedzialności karnej, jeśli czyn nie narusza istotnych wartości społecznych. Wskazano, że oskarżony zdał egzamin na prawo jazdy w maju 2023 r. i odzyskał uprawnienia w październiku 2023 r., a jego zachowanie z czerwca 2023 r. było jednorazowe i nie wykazywało szczególnej naganności. W pozostałej części wyrok Sądu Rejonowego został utrzymany w mocy. Koszty postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa, a adwokatowi K.B. zasądzono wynagrodzenie za obronę z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, czyn taki może być uznany za znikomie społecznie szkodliwy, co uzasadnia umorzenie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że mimo formalnego naruszenia art. 180a kk, zachowanie oskarżonego cechowało się znikomym stopniem społecznej szkodliwości, biorąc pod uwagę jednorazowy charakter czynu, zdanie egzaminu na prawo jazdy i odzyskanie uprawnień, a także brak naruszenia istotnych wartości społecznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

T. N. (1)

Strony

NazwaTypRola
T. N. (1)osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 1 § § 2

Kodeks karny

Nie stanowi przestępstwa czyn zabroniony, którego społeczna szkodliwość jest znikoma.

k.p.k. art. 17 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Punkt 3 - brak społecznej szkodliwości czynu jako podstawa do umorzenia postępowania.

k.k. art. 180a

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czyn oskarżonego cechuje się znikomym stopniem społecznej szkodliwości. Oskarżony zdał egzamin na prawo jazdy i odzyskał uprawnienia. Zachowanie oskarżonego było jednorazowe i nie naruszało istotnych wartości społecznych.

Godne uwagi sformułowania

nie stanowi przestępstwa czyn zabroniony, którego społeczna szkodliwość jest znikoma formalne naruszenie przepisu nie jest wystarczające do przypisania odpowiedzialności karnej zachowanie oskarżonego cechowało się znikomym stopniem społecznej szkodliwości

Skład orzekający

Dariusz Firkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja art. 1§2 kk w kontekście czynów o znikomym stopniu społecznej szkodliwości, zwłaszcza w sprawach dotyczących wykroczeń drogowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i może być trudne do bezpośredniego zastosowania w innych przypadkach bez analizy indywidualnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, że nawet formalne naruszenie prawa nie zawsze prowadzi do skazania, jeśli sąd uzna czyn za znikomie szkodliwy społecznie, co jest ważnym aspektem dla zrozumienia prawa karnego.

Czy jazda bez uprawnień zawsze jest przestępstwem? Sąd umarza postępowanie z powodu znikomej szkodliwości.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Ka 264/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 kwietnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Firkowski Protokolant: st. sekr. sąd. Monika Tymosiewicz przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Olsztynie Piotra Miszczaka po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2024 r. sprawy: T. N. (1) , ur. (...) w O. , syna R. i T. z domu S. oskarżonego z art. 180a kk na skutek apelacji wniesionych przez oskarżonego i jego obrońcę od wyroku Sądu Rejonowego w Kętrzynie z dnia 19 stycznia 2024 r., sygn. akt II K 478/23 I zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchyla rozstrzygnięcia z pkt I i II sentencji i postępowanie co do oskarżonego T. N. (1) w tym zakresie na podstawie art.1§2 kk w zw. z art.17§1 pkt 3 kpk umarza, II w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, III koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa, IV zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokat K. B. kwotę 840 (osiemset czterdzieści) zł tytułem opłaty za pełnioną z urzędu obronę oskarżonego T. N. (1) wykonywaną w postępowaniu odwoławczym oraz kwotę 193,20 (sto dziewięćdziesiąt trzy złote i dwadzieścia groszy) zł tytułem podatku od towarów i usług od tej opłaty. FORMULARZ UZASADNIENIA WYROKU SĄDU ODWOŁAWCZEGO (UK 2) UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VII Ka 264/24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Kętrzynie z dnia 19 stycznia 2024 r. w sprawie II K 478/23 0.11.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca oskarżonego T. N. (1) ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.3. Granice zaskarżenia 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.1. Ustalenie faktów 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 0.12.2. Ocena dowodów 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut Oskarżony w nieformalnej apelacji wyrokowi zarzucił wyrokowi nieuwzględnienie faktu zdania w dniu 5 maja 2023 r. egzaminu na prawo jazdy oraz przywrócenia mu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B. Obrońca oskarżonego wyrokowi zarzuciła: - obrazę przepisów postępowania poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego polegającą na odmówieniu waloru wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego, który podał, że w dniu 1 czerwca 2023 r. był już po egzaminie na prawo jazdy kategorii B oraz, że w wydziale Komunikacji UM w O. został poinformowany, że może kierować pojazdami mechanicznymi a ukarany zostanie co najwyżej mandatem oraz pominięcie, że oskarżony w momencie zatrzymania nie miał świadomości, że decyzja z dnia 11 stycznia 2021 r. o nr K 5430.5.25.2020 została wydana bezterminowo i była wykonalna, - niezasadne oddalenie wniosków dowodowych zgłoszonych na rozprawie w dniu 19 stycznia 2024 r. w sytuacji gdy dotyczyły one kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia, - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieuwzględnieniu faktu zdania w dniu 5 maja 2023 r. egzaminu na prawo jazdy oraz przywrócenia mu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W ocenie Sądu Okręgowego okoliczności podniesione w apelacjach oskarżonego i jego obrońcy pozwoliły na uznanie, że zachowanie T. N. z dnia 1 czerwca 2024 r. cechowało się znikomym stopniem społecznej szkodliwości. W myśl art. 1 §2 k.k. nie stanowi przestępstwa czyn zabroniony, którego społeczna szkodliwość jest znikoma a ponadto samo formalne naruszenie przepisu nie jest wystarczające do przypisania odpowiedzialności karnej albowiem dla uznania jakiegoś czynu za przestępstwo konieczne jest wykazanie, że narusza on istotne wartości społeczne, stając się przez to czynem karygodnym. W tym zakresie zauważyć należy, że z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji wynika, że zachowanie oskarżonego formalnie naruszyło art. 180a kk kk ale faktycznie brak jest w nim takiej argumentacji, która mogłaby przekonywać, że stopień naruszenia przez B. T. N. istotnych wartości przekracza znikomość. Podkreślenia wymaga, że zachowanie oskarżonego w dniu 1 czerwca 2023 r. miało charakter jednorazowy. Analiza akt sprawy, w tym karty karnej wskazuje, że oskarżony respektował zakaz kierowania pojazdami mechanicznymi- k. 94-95. Nie można przy tym z pola widzenia tracić iż w dniu 5 maja 2023 r. oskarżony zdał egzamin na prawo jazdy – k. 3 oraz tego, że w dniu 9 października 2024 r. przywrócono mu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B - k. 105. W konsekwencji uznać że wyrządzony uszczerbek dla dobra prawnego jakim w tym wypadku jest bezpieczeństwo w komunikacji, chronionego przez art. 180a kk był znikomy albowiem w ustalonym stanie faktycznym zachowanie oskarżonego nie charakteryzowało się aż tak szczególną nagannością aby potępiać je w postaci skazania, w szczególności przez orzeczenie obligatoryjnego środka karnego z art. 42§1a pkt 1 kk . T. N. w dniu 9 października 2023 r. odzyskał uprawnienie, które zostało mi odebrane z powodu niepoddania się kwalifikacji. Wobec powyższych okoliczności w ocenie Sadu Okręgowego zaistniały podstawy od przyjęcia, że zarzucany oskarżonemu czyn z pkt II aktu oskarżenia cechuje się znikomym stopniem społecznej szkodliwości i postępowanie w tym zakresie należało umorzyć. Wniosek o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec wskazanych okoliczności Sąd Okręgowy nie podzielił postulatów o uniewinnienie T. N. od popełnienia zarzucanego mu czynu ale uznał za możliwe i celowe o umorzenie postępowania co do czynu z art. 180a kk z uwagi na zaistnienie podstawy z art.1§2 kk . 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 0.11. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy . 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia Wyrok Sądu Rejonowego w Kętrzynie z dnia 19 stycznia 2024 r. w sprawie II K 478/23 zmieniono w ten sposób, że postępowanie o czyn z art. 180a kk na podstawie art.17§1 pkt 3 kpk w zw. z art.1§2 kk wobec oskarżonego T. N. (1) umorzono albowiem jak to wskazano wyżej w tym zakresie zaistniały podstawy dla przyjęcia, że jego zachowanie z dnia 1 czerwca 2023 r. cechowało się znikomym stopniem społecznej szkodliwości. 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności IV Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokat K. B. kwotę 840 (osiemset czterdzieści) zł tytułem opłaty za pełnioną z urzędu obronę oskarżonego T. N. (1) wykonywaną w postępowaniu odwoławczym oraz kwotę 193,20 (sto dziewięćdziesiąt trzy złote i dwadzieścia groszy) zł tytułem podatku od towarów i usług od tej opłaty. 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności III Na podstawie art. 632 pk2 kpk koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. 7. PODPIS ZAŁĄCZNIK DO FORMULARZA UZASADNIENIA WYROKU SĄDU ODWOŁAWCZEGO Załącznik do formularza UK 2 0.11.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego T. N. (1) Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Kętrzynie z dnia 19 stycznia 2024 r. w sprawie II K 478/23 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana ZAŁĄCZNIK DO FORMULARZA UZASADNIENIA WYROKU SĄDU ODWOŁAWCZEGO Załącznik do formularza UK 2 0.11.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację Oskarżony T. N. (1) Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego w Kętrzynie z dnia 19 stycznia 2024 r. w sprawie II K 478/23 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI