VII Ka 195/19

Sygn. akt VII Ka 195/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 marca 2019 roku Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Leszek Wojgienica (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Marzena Wach przy udziale oskarżyciela kom. Agnieszki Szlachtowicz – Pelawskiej po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2019 roku sprawy M. S. , syna H. i T. z d. M. , urodzonego (...) w O. , obwinionego o wykroczenia z art. 89 § 1 kw i in., na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę obwinionego od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w O. z dnia 08 stycznia 2019 roku, w sprawie (...) I. Zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że łagodzi wymierzoną obwinionemu karę grzywny do kwoty 1500 (jednego tysiąca pięciuset) złotych, a w pozostałym zakresie wyrok ten utrzymuje w mocy; II. Obciąża obwinionego zryczałtowanymi wydatkami postępowania odwoławczego w kwocie 50 (pięćdziesięciu) złotych i jedną opłatą za obie instancje w kwocie 150 (stu pięćdziesięciu) złotych. VII Ka 195/19 UZASADNIENIE M. S. został obwiniony o to, że: I. w dniu 14.07.2018 r. o godz. 11:42 w O. na skrzyżowaniu ul. (...) z ul. (...) , kierując samochodem m-ki B. o nr rej (...) , nie zastosował się do znaku P-8a i z pasa ruchu przeznaczonego do jazdy na wprost wykonał manewr skrętu w lewo a ponadto nie zastosował się do wskazań sygnalizacji świetlnej i wjechał za sygnalizator przy nadawanym czerwonym sygnale świetlnym dla jego kierunku ruchu , to jest o wykroczenie z art. 89 § 1 kw w zw. z § 87 ust 1 pkt 1 i § 95 rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych; II. w dniu 30.04.2018 r. o godz.09:19 w O. na skrzyżowaniu ul. (...) z ul. (...) kierując samochodem m-ki B. o nr rej (...) nie zastosował się do znaku P-8a i z pasa ruchu przeznaczonego do jazdy na wprost wykonał manewr skrętu w lewo zmuszając prawidłowo jadącą kierującą pojazdem m-ki S. o nr rej. (...) J do hamowania czym spowodował zagrożenie dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym, to jest o wykroczenie z art. 86 § 1 kw w zw. z § 87 ust 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych. Wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 08 stycznia 2019 roku, w sprawie (...) I. obwiniony M. S. został uznany za winnego zarzucanych mu czynów z tym ustaleniem iż czyn opisany w pkt I uzupełniono po zwrocie „dla jego kierunku ruchu „ o zwrot powodując zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym” i przyjęto, że stanowi on wykroczenie z art. 86 § 1 kw w zw. z art 92 § 1 kw w zw. z art. 9 § 1 kw, i na podstawie art. 86 § 1 kw w zw. z art. 9 § 2 kw został skazany na karę grzywny w wymiarze 5000 (pięciu tysięcy) złotych ; II. na podstawie art. 119 § 1 kpw w zw. z art. 118 § 1 kpw w zw. z § 1 rozporządzenia w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty sądowej od wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia oraz art. 3 ust. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych obciążono obwinionego zryczałtowanymi wydatkami postępowania w kwocie 50 (pięćdziesięciu) złotych i opłatą w kwocie 500 ( pięciuset) złotych. Apelację od tego wyroku wniósł obrońca, który zaskarżył go na korzyść obwinionego w zakresie orzeczenia o karze, zarzucając rażącą niewspółmierność wymierzonej obwinionemu grzywny, w najwyższym przewidzianym w ustawie wymiarze w sytuacji, gdy analiza materiału dowodowego sprawy, w tym w szczególności okoliczności przedmiotowo – podmiotowych, postawy obwinionego oraz jego sytuacji osobistej i majątkowej dowodzi, że wymierzenie kary grzywny w kwocie 400 złotych będzie wystarczające dla osiągnięcia celów związanych z prewencja indywidualną i generalną. Sąd odwoławczy zważył, co następuje: Apelacja zasługiwała na uwzględnienie, acz nie w stopniu oczekiwanym przez skarżącego. Zaskarżenie wyroku w zakresie orzeczenia o karze nie zwalniało od obowiązku jego kontroli poza granicami zaskarżenia, w kontekście bezwzględnych przyczyn odwoławczych oraz rażącej niesprawiedliwości orzeczenia w tej części, w której uzyskało ono „zawieszony” walor prawomocności. Przesłanek do ingerencji w zaskarżony wyrok w tej części nie dostrzeżono. Czyny przypisane obwinionemu zostały zakwalifikowane z art. 86 § 1 kw. Ich okoliczności, co celnie dostrzegł sąd a quo, wskazują na działanie nie tylko zawinione, co zawinione umyślnie. Sąd dostrzegł też to, że obwiniony był wcześniej karany za wykroczenia drogowe. Nie jest to niestety wystarczające by wykazać, że w konkretnym przypadku stopień zawinienia, jak też stopień społecznej szkodliwości obydwu czynów uzasadnia najwyższy, przewidziany w ustawie, wymiar kary grzywny. Sąd co prawda ocenił jako okoliczność obciążającą także stopień zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego (znaczny), jednakże wnikliwa analiza nagrań z obydwu zdarzeń oraz zeznań kierującej pojazdem P. w zakresie, w jaki oceniała stopień zagrożenia bezpieczeństwa stworzonego pasażerom prowadzi do wniosku, że stopień stworzonego przez obwinionego zagrożenia znaczny nie był i mieścił się w dolnych granicach definicji znamienia „zagrożenia bezpieczeństwa”, wytyczonych normą art. 86 § 1 kw, Dosyć pobieżnie oceniono też stopień społecznej szkodliwości sprawcy, w oparciu o czas dzielący obydwa czyny, jak też dotychczasową karalność za wykroczenia. Z informacji na k. 22-24 wynika co prawda, ze obwiniony był karany za wykroczenia drogowe wielokrotnie, ale na przestrzeni blisko 11 lat. Ostatnio karany był natomiast w listopadzie 2017 roku za wykroczenie polegające na naruszeniu obowiązku używania pasów bezpieczeństwa. Przywołanie powyższej okoliczności nie uzasadnia wymierzenia najwyższej kary grzywny przewidzianej w ustawie za dwa przypisane aktualnie wykroczenia drogowe. Tym bardziej, że w ruchu drogowym kierowcom przyznawany jest limit roczny punktów karnych (24), do którego mogą być pełnoprawnymi uczestnikami ruchu (rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 roku w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego). Z perspektywy sytuacji osobistej i materialnej obwinionego, posiadającego dwoje dzieci i osiągającego dochód miesięczny w kwocie 3000 zł, orzeczona kara jawi się natomiast jako rażąco niewspółmiernie surowa, niezależnie od wcześniej przywołanych okoliczności. Zgodzić się należy ze skarżącym, że kiedy w jednej z połączonych do rozpoznania spraw kierowano wobec obwinionego wniosek o ukaranie pojawił się też postulat oskarżyciela o wymierzenia mu kary grzywny w kwocie 200 złotych. Stąd zapewne, w wyniku zastosowania iloczynu tej kwoty oraz ilości podlegających nowemu osądowi wykroczeń, pojawił się postulat apelacji o złagodzenie kary grzywny do kwoty 400 zł. Tutaj jednakże winien wkroczyć argument sądu a quo, odwołujący się do wyraźnej tendencji obwinionego do łamania jednej kategorii zasad ruchu drogowego, postulujący wymierzenie kary eliminującej tę tendencję. O ile, jak wcześniej wykazano, nie sposób uznać by czyny obwinionego charakteryzowały się znacznym stopniem społecznej szkodliwości od strony stopnia stworzonego zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, uzasadniającym orzeczenia kary grzywny w najwyższym przewidzianym w ustawie wymiarze, to już dostrzeżenie bliskości czasowej tych czynów i ich wyjątkowego podobieństwa, gdy chodzi o sposób i cel działania obwinionego (skrócenie czasu niezbędnego do pokonania drogi w niezbyt przyjaznym dla uczestników tego ruchu mieście, jakim jest O. poprzez oczywiste, zamierzone, łamanie wskazanych w czynach przypisanych zasad ruchu drogowego) dowodzi konieczności orzeczenia kary dolegliwej, stwarzającej barierę dla ewentualnego naruszania zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego w przyszłości. Stąd też złagodzono wymierzoną obwinionemu karę grzywny do kwoty 1500 zł uznając, że jej wymiar sprowadzony został do kwoty adekwatnej do stosunków majątkowych obwinionego oraz stopnia społecznej przypisanych mu czynów ( art. 437 § 1 i 2 kpk w zw. z art. 438 pkt 3 i 4 kpk w zw. z art. 109 § 2 kpw ). O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 121 § 1 kpw , § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 października 2001 roku w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania … w sprawach o wykroczenia (Dz.U. Nr 118 poz. 1269 z 2001 roku), art. 21 pkt 2 w zw. z art. 3 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23.06.1973 roku o opłatach w sprawach karnych (tekst jednolity Dz.U. Nr 49 poz. 223 z 1983 roku z późn. zmianami).