VII Ka 1237/18

Sygn. akt VII Ka 1237/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 stycznia 2019 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie VII Wydział Karny Odwoławczy w składzie Przewodniczący SSO Małgorzata Tomkiewicz Protokolant sekr. sądowy Małgorzata Serafińska przy udziale przedstawiciela (...) w O. młodszego specjalisty Grzegorza Sidor po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2019 r sprawy R. O. (1) ur. (...) w K. , syna B. i M. obwinionego z art. 96§3 kw na skutek apelacji wniesionej przez obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 4 października 2018 sygn. akt (...) I. zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że za datę popełnienia pierwszego z wymienionych czynów przyjmuje dzień 15 maja 2018 roku, natomiast za datę czynu drugiego 10 czerwca 2018 roku, przy czym z opisu obu czynów eliminuje sformułowanie „w Komendzie (...) w O. ”, II. w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, III. zasądza od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 50 (pięćdziesięciu) zł tytułem zryczałtowanych wydatków za postępowanie przed sądem II instancji oraz 40 (czterdzieści) zł tytułem opłaty. VII Ka 1237/18 UZASADNIENIE R. O. (1) został obwiniony o to, że w dniu 11.06.2018 r. w Komendzie (...) w O. , będąc właścicielem pojazdu marki B. o nr rej. (...) wbrew obowiązkowi nie udzielił strażnikowi miejskiemu, upoważnionemu z mocy ustawy, wiadomości, co do tożsamości użytkownika ww. pojazdu, który w dniu 26.03.2018 r. o godz. 11:20 w O. przy ul. (...) zaparkował pojazd nie stosując się do znaku D-36 „zakaz zatrzymywania”, dodatkowo w tym samym dniu w K. (...) w O. , będąc właścicielem pojazdu marki F. o nr rej. (...) wbrew obowiązkowi nie udzielił strażnikowi miejskiemu, upoważnionemu z mocy ustawy, wiadomości, co do tożsamości użytkownika ww. pojazdu, który w dniu 19.04.2018 r. o godz. 12:55 w O. przy ul. (...) zaparkował pojazd w odległości mniejszej niż 10 m od przejścia dla pieszych, tj. wykroczeń z art. 96 § 3 k.w. Sąd Rejonowy w O. wyrokiem z dnia 04 października 2018 r. w sprawie (...) w pkt I wyroku uznał obwinionego R. O. (1) za winnego popełnienia zarzucanych mu wykroczeń i za to na podstawie art. 96 § 3 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 400 (czterystu) złotych. Ponadto w pkt II wyroku zasądził od obwinionego zryczałtowane wydatki postępowania w kwocie 100 (stu) złotych oraz opłatę w kwocie 30 (trzydziestu) złotych. Od powyższego wyroku apelację wniósł obwiniony , zaskarżając go w całości. Skarżący wyrokowi zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę uznania go za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów. Nadto wyrokowi zarzucił rażącą obrazę przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 8 k.p.w. oraz art. 5 k.p.k. w zw. z art. 8 k.p.w. Stawiając powyższe zarzuty obwiniony wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie go od popełnienia zarzucanych mu czynów, ewentualnie o obniżenie wymierzonej mu kary grzywny. W uzasadnieniu apelacji, skarżący wskazał, że podane przez niego informacje o powierzeniu pojazdu żonie i synowi w wystarczający sposób identyfikują osoby, którym przekazał pojazd do używania. Ponadto obwiniony podniósł, że Sąd Rejonowy w nieuprawniony i sprzeczny z zasadą domniemania niewinności wziął pod uwagę okoliczność, że wobec obwinionego toczą się inne postępowania o tożsame rodzajowo wykroczenia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja obwinionego nie zasługuje na uwzględnienie. Zmiana zaskarżonego wyroku nastąpiła jedynie w zakresie czasu popełnienia przypisanych obwinionemu wykroczeń. Na wstępie należy zauważyć, że postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Sąd Rejonowy wyczerpująco rozważył wszystkie dowody i okoliczności ujawnione w toku rozprawy, na ich podstawie poczynił zasadniczo prawidłowe ustalenia faktyczne oraz należycie wykazał winę obwinionego w zakresie przypisanych mu wykroczeń. Ocena materiału dowodowego, dokonana przez Sąd pierwszej instancji, wbrew twierdzeniom skarżącego, jest wnikliwa i nie wykazuje żadnych błędów logicznych, utrzymując się jednocześnie w granicach swobodnej oceny dowodów chronionej art. 7 k.p.k. w związku z art. 8 k.p.s. w. Zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy został oceniony zgodnie z zasadami logicznego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego z uwzględnieniem zasad wynikających z art. 2, art. 4 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. w związku z art. 8 k.p.s. w. Uzasadnienie wyroku odpowiada zaś wymogom art. 424 k.p.k. w związku z art. 82 § 1 k.p.s. w. i w pełni pozwala na kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia. Kwestionowanie przez skarżącego ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie jest nietrafne. Błąd w ustaleniach faktycznych może wynikać z niepełności postępowania dowodowego lub z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. Może być on wynikiem nieznajomości określonych dowodów albo nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ich ocenie. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może sprowadzać się natomiast wyłącznie do odmiennej oceny materiału dowodowego przez skarżącego, lecz powinien polegać na wykazaniu, jakich w tym zakresie uchybień w świetle wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego dopuścił się Sąd Rejonowy. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, Sąd orzekający rozstrzygając o winie bądź niewinności obwinionego kieruje się własnym wewnętrznym przekonaniem, nie skrępowanym żadnymi ustawowymi regułami dowodowymi. Przekonanie to tak długo pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. w związku z art. 8 k.p.s. w., dopóki nie zostanie wykazane, iż Sąd pierwszej instancji oparł swe przekonanie o winie albo niewinności obwinionego, bądź na okolicznościach nie ujawnionych w toku postępowania sądowego, bądź też ujawnionych w toku przewodu sądowego, ale ocenionych w sposób sprzeczny ze wskazaniami wiedzy i doświadczeniem życiowym. Zdaniem Sądu odwoławczego taka ocena dokonana przez Sąd Rejonowy, w zakresie wykazania winy i sprawstwa R. O. (1) zasługuje na pełną aprobatę. Na to, że obwiniony popełnił przypisane mu wykroczenia wskazują wezwania o wskazanie osoby, której powierzył pojazd do użytkowania, wystosowane do niego przez Straż Miejską w dniach 23 kwietnia 2018 r. oraz w dniu 15 maja 2018 r., a także złożone przez niego odpowiedzi na ww. pisma oraz wyjaśnienia, w których obwiniony powołując się na swoją niepamięć, podał jedynie, że hipotetycznie użytkownikami pojazdów mogła być jego żona oraz syn. Wykroczenie z art. 96 § 3 k.w. popełnia każdy, kto nie czyni zadość obowiązkowi wskazania na żądanie uprawnionego organu, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie. Obowiązek taki wynika wprost z art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1990). Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, wskazać należy, iż Sąd Rejonowy słusznie uznał wyjaśnienia R. O. (1) za niewiarygodne w zakresie w jakim starał się wykazać, że nie mógł ustalić, kto prowadził jego samochód w dniu 26 marca 2018 r. oraz w dniu 19 kwietnia 2018 roku. Sąd I instancji przedstawił przekonujące rozumowanie na stronie 4 pisemnych motywów zaskarżonego wyroku, które Sąd Okręgowy w pełni podziela. Apelacja stanowi jedynie subiektywną polemikę z tymi wywodami, która w żadnym zakresie ich nie podważa. Sąd Rejonowy, weryfikując linię obrony obwinionego przedstawioną w toku czynności wyjaśniających oraz na rozprawie głównej trafnie zwrócił uwagę na to, że obwiniony zasłaniając się niepamięcią odnośnie osób, którym powierzył pojazdy marki B. oraz F. , wskazując jedynie na prawdopodobieństwo, że tymi osobami mogły być jego żona i syn, nie dopełnił ww. ustawowego obowiązku. W niniejszej sprawie nie ulegało wątpliwości, że obwiniony jako osoba, której udzielono niezbędnych pouczeń i która była już w przeszłości kilkukrotnie wzywana do podania danych o tożsamości osoby kierującej pojazdem , znany był obowiązek przewidziany w art. 78 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym . Skoro obwiniony w przeszłości ponosił już odpowiedzialność za to, że nie wskazał, komu powierzył posiadany przez siebie pojazd, to jego twierdzenie, jakoby w przypadkach, których dotyczy niniejsza sprawa, również nie zapamiętał, komu powierzył pojazdy w datach wskazanych w zarzutach – brzmi niewiarygodnie. Wyjaśnienia te są nieprzekonujące także z uwagi na fakt, iż pytania skierowane do R. O. nie dotyczyły zdarzeń odległych w czasie ani też nie odnosiły się do większej ilości pojazdów. Abstrahując od istniejącego w doktrynie i judykaturze sporu co do tego, czy wykroczenie, o którym tu mowa może być popełnione umyślnie czy również i nieumyślnie podkreślić należy, iż obowiązek wskazania tożsamości osoby, której powierzono pojazd, oznacza, że każda ze wskazanych w analizowanym przepisie osób jest zobowiązana do upewnienia się i zapamiętania , komu w danym czasie powierza pojazd, którym dysponuje. W konsekwencji, na możliwość przypisania przedmiotowego wykroczenia nie może mieć wpływu fakt, że sprawca nie pamięta, komu w danym dniu powierzył pojazd. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok jedynie w zakresie w jakim konieczne było zmodyfikowanie daty popełnienia przypisanych obwinionemu czynów oraz wyeliminowanie z opisu obu czynów sformułowania „w Komendzie (...) w O. ”. Podnieść bowiem należy, iż wykroczenie stypizowane w art. 96 § 3 k.w. może być zrealizowane jedynie wówczas, gdy zachowanie osoby zobowiązanej polega na zaniechaniu wskazania, na żądanie uprawnionego organu, komu powierzyła pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie. Zgodnie z brzmieniem art. 4 § 1 k.w. wykroczenie uważa się za popełnione m.in. w czasie, w którym sprawca zaniechał działania, do którego był obowiązany. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w odniesieniu do pierwszego z zarzucanych obwinionemu wykroczeń, zgodnie z treścią pouczenia na wezwaniu z dnia 23 kwietnia 2018 roku, odebranego w dniu 07 maja 2018 roku, R. O. (1) był zobowiązany w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania do wskazania komu powierzył pojazd marki B. w dniu 26 marca 2018 roku. Wskazany 7-dniowy termin upłynął 14 maja 2018 roku. W konsekwencji, od dnia 15 maja 2018 roku obwiniony pozostawał w zwłoce w zakresie zrealizowania obowiązku przewidzianego w art. 79 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym . W dniu 15 maja 2018 roku wyczerpał zatem znamiona wykroczenia z art. 96 § 3 k.w. Analogiczna sytuacja odnosi się do drugiego z zarzucanych obwinionemu wykroczeń. W tym wypadku wezwanie z dnia 15 maja 2018 roku zostało odebrane osobiście przez R. O. (1) w dniu 02 czerwca 2018 roku. Termin 7 dni na wskazanie tożsamości osoby kierującej pojazdem w dniu 19 kwietnia 2018 roku upłynął 09 czerwca 2018 roku. Wykroczenie z art. 96 § 3 k.w. w tej sytuacji zostało popełnione w dniu 10 czerwca 2018 roku, albowiem od tej daty obwiniony pozostawał w zwłoce. Mając na uwadze powyższe, Sąd odwoławczy wskazuje, że Sąd Rejonowy błędnie przyjął czas popełnienia wykroczeń przypisanych obwinionemu. R. O. (1) popełnił zarzucane mu wykroczenia, nie z dniem odebrania od niego wyjaśnień w K. (...) w O. , tj. w dniu 11 czerwca 2018 r., lecz w dniach odpowiednio 15 maja 2018 roku oraz 10 czerwca 2018 roku, czyli w dniach następujących po dacie upływu 7 dni od daty doręczenia wezwań do wskazania tożsamości osób, którym powierzył pojazd. Zważywszy, iż zgodnie z art. 447 § 1 k.p.k. w związku z art. 109 § 2 k.p.s. w. apelację co do winy uważa się za zwróconą także przeciwko karze, Sąd II instancji dokonał kontroli zaskarżonego wyroku również w zakresie tego czy orzeczona wobec obwinionego represja nie jest rażąco surowa. W ocenie Sądu odwoławczego wymierzona sankcja majątkowa w kwocie 400 złotych stanowi dla obwinionego umiarkowaną dolegliwość, w żadnym wypadku nie można jej uznać za rażąco surową. Kara grzywny uwzględnia w sposób właściwy dochody sprawcy, jego warunki osobiste i rodzinne, oraz stosunki majątkowe. Uznać należało, iż wymierzona obwinionemu kara w sposób właściwy uwzględnia także stopień winy oraz cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć wobec obwinionego oraz potrzebę w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Obwiniony wykazał się brakiem poszanowania norm prawnych, o czym świadczy charakter zarzuconego mu czynu polegającego na ukrywaniu sprawców wykroczeń popełnionych w ruchu drogowym. Reasumując, na podstawie poprawnie ocenionego materiału dowodowego, z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, Sąd I instancji, oprócz niewłaściwego określenia dat popełnienia zarzucanych obwinionemu wykroczeń, prawidłowo ustalił stan faktyczny w niniejszej sprawie, uznając, że R. O. (1) dopuścił się zarzucanych mu czynów, albowiem jego zachowania wypełniły znamiona wykroczeń stypizowanych w art. 96 § 3 k.w. O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 119 § 1 k.p.w. i § 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie wysokości zryczałtowanych wydatków postępowania oraz wysokości opłaty sądowej od wniosku o wznowienie postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz.U. z 2017 r. poz. 2467), zasądzając od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 50 złotych tytułem zryczałtowanych wydatków za postępowanie przed sądem II instancji oraz na podstawie art. 3 ust. 1, art. 8 i art. 21 pkt 2 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (t.j. Dz. U. z 1983 r., nr 49, poz. 223 ze zm.) wymierzył mu opłatę za postępowanie odwoławcze w kwocie 40 złotych, albowiem nie zachodziły żadne przesłanki do zwolnienia obwinionego z obowiązku poniesienia tych kosztów. Z powyższych powodów, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone orzeczenie na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.s. w.