VII Ka 1026/17

Sąd Okręgowy w OlsztynieOlsztyn2017-11-15
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko dokumentomŚredniaokręgowy
podrabianie podpisówdokumenty sądoweprzestępstwomniejsza wagaograniczona poczytalnośćumorzenie postępowaniaapelacjasąd okręgowy

Sąd Okręgowy umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego o podrobienie podpisów na wnioskach sądowych, uznając czyn za wypadek mniejszej wagi i biorąc pod uwagę jego stan psychiczny.

Sąd Okręgowy w Olsztynie rozpoznał apelację oskarżonego G. O., który został skazany przez Sąd Rejonowy za podrobienie podpisów na wnioskach sądowych. Sąd odwoławczy, podzielając ustalenia faktyczne co do popełnienia czynu, uznał jednak, że jego społeczna szkodliwość jest na tyle niska, że uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 1 § 2 k.k., biorąc pod uwagę ograniczoną poczytalność oskarżonego i brak negatywnych konsekwencji jego działań. Wyrok sądu pierwszej instancji został w tym zakresie uchylony, a w pozostałej części utrzymany w mocy.

Sąd Okręgowy w Olsztynie rozpoznał apelację oskarżonego G. O. od wyroku Sądu Rejonowego w S., który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego z powodu popełnienia czynu z art. 270 § 2a k.k. w zw. z art. 12 k.k. (podrobienie podpisów na wnioskach o wydanie odpisu orzeczenia sądowego). Sąd Rejonowy ustalił, że oskarżony miał znacząco ograniczoną zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania postępowaniem. Sąd Okręgowy, analizując apelację oskarżonego, uznał ją za zasadną jedynie w zakresie oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji co do popełnienia przez oskarżonego czynu zabronionego, jednakże, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra (wiarygodność dokumentów), brak wyrządzonej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, a także fakt, że oskarżony działał dla dobra rodziny, a przede wszystkim jego znacząco ograniczoną poczytalność wynikającą z choroby psychicznej, uznał, że ujemny ładunek społeczny czynu nie przekracza progu wskazanego w art. 1 § 2 k.k. W związku z tym, Sąd Okręgowy uchylił rozstrzygnięcie o warunkowym umorzeniu i na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k. umorzył postępowanie wobec oskarżonego. W pozostałej części zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy. Oskarżony został zwolniony od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, a adwokatowi z urzędu zasądzono wynagrodzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd odwoławczy uznał, że społeczna szkodliwość czynu nie przekracza progu wskazanego w art. 1 § 2 k.k. ze względu na ograniczoną poczytalność oskarżonego, brak szkody i inne okoliczności sprawy, co uzasadnia umorzenie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy ocenił, że mimo popełnienia czynu z art. 270 § 2a k.k., jego społeczna szkodliwość była na tyle niska, że nie uzasadniała dalszego prowadzenia postępowania karnego. Kluczowe znaczenie miały: ograniczona poczytalność oskarżonego, brak negatywnych konsekwencji jego działań oraz motywacja związana z dobrem rodziny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

G. O.

Strony

NazwaTypRola
G. O.osoba_fizycznaoskarżony
Ł. O.osoba_fizycznapokrzywdzony
A. O.osoba_fizycznapokrzywdzony
Jolanta JankowskainneProkurator Prokuratury Okręgowej
A. J.inneadwokat (obrona z urzędu)

Przepisy (10)

Główne

k.k. art. 270 § 2a

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 1 § 2

Kodeks karny

Umorzenie postępowania, gdy społeczna szkodliwość czynu nie przekracza progu wskazanego w tym przepisie.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie postępowania jako jedna z przyczyn wyłączających ściganie.

Pomocnicze

k.k. art. 31 § 2

Kodeks karny

Ustalenie, że oskarżony miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem.

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Podstawa do warunkowego umorzenia postępowania (stosowana przez sąd I instancji).

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Określenie okresu próby przy warunkowym umorzeniu (stosowane przez sąd I instancji).

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwolnienia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

u.p.a. art. 29 § 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 17 § 2 pkt 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Społeczna szkodliwość czynu nie przekracza progu z art. 1 § 2 k.k. ze względu na ograniczoną poczytalność oskarżonego, brak szkody i inne okoliczności. Działanie oskarżonego było motywowane dobrem rodziny i stabilizacją. Ograniczona poczytalność oskarżonego miała wpływ na postać zamiaru, motywację i naruszone reguły ostrożności.

Odrzucone argumenty

Argumenty oskarżonego kwestionujące popełnienie czynu zabronionego (uznane za chybione przez sąd odwoławczy).

Godne uwagi sformułowania

czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi ujemny ładunek przypisanego G. O. czynu nie przekracza progu wskazanego w art. 1 § 2 k.k. nie spowodowały żadnych negatywnych konsekwencji prawnych podjął opisane w akcie oskarżenia działanie dla dobra rodziny i jej stabilizacji

Skład orzekający

Dariusz Firkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 1 § 2 k.k. w kontekście czynów o niskiej społecznej szkodliwości, zwłaszcza w połączeniu z ograniczoną poczytalnością sprawcy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, w tym stanu psychicznego oskarżonego. Nie stanowi ono ogólnej zasady umarzania postępowań w sprawach o podrabianie dokumentów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może zniuansować ocenę czynu, biorąc pod uwagę stan psychiczny sprawcy i niską szkodliwość społeczną, co prowadzi do umorzenia postępowania mimo popełnienia formalnie przestępstwa.

Czy podrobienie podpisu na wniosku sądowym zawsze oznacza karę? Sąd umorzył postępowanie ze względu na stan psychiczny sprawcy.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII Ka 1026/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2017 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący: SSO Dariusz Firkowski Protokolant: st. sekr. sądowy Katarzyna Filipiak przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Jolanty Jankowskiej po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2017 r. sprawy G. O. , ur. (...) w P. , syna J. i S. z domu M. oskarżonego z art. 270§2 a kk w zw. z art. 12 kk na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 21 sierpnia 2017 r., sygn. akt (...) I uchyla rozstrzygnięcie z pkt I sentencji i na podstawie art.17§1 pkt3 kpk w zw. z art.1§2 kk postępowanie wobec oskarżonego G. O. umarza, II w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, III zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, IV zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata A. J. kwotę 420 ( czterysta dwadzieścia ) zł tytułem opłaty za obronę z urzędu oskarżonego G. O. wykonywanej w postępowaniu odwoławczym oraz kwotę 96,60 (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy ) zł tytułem podatku od towarów i usług od tej opłaty. Sygn. akt VII Ka 1026/17 UZASADNIENIE G. O. został oskarżony o to, że w dniu 3 i 14 listopada 2016 roku w D. , pow. (...) , woj. (...) , działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu użycia za autentyczne, podrobił podpisy Ł. O. i A. O. na dokumentach w postaci wniosków o wydanie odpisu orzeczenia sądowego w sprawie o sygn. akt (...) , które następnie używając jako autentyczne w dniach 4 listopada 2016 roku i 15 listopada 2016 roku wysłał za pośrednictwem poczty do Sądu Rejonowego w B. (...) Wydział (...) , a które zostały doręczone sadowi w dniach 8 listopada 2016 roku i 21 listopada 2016 roku, przy czym czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi, tj. o przestępstwo określone w art. 270 §2a k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Rejonowy w S. wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2017 r. sygn. akt (...) orzekł: I. ustalając, iż w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu oskarżony G. O. miał ograniczoną w stopniu znacznym zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, a jego zachowanie wyczerpuje znamiona z art. 270 § 2 a k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 31 § 2 k.k. , na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. postępowanie warunkowo umorzył na okres 1 roku tytułem próby; II. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego w całości od zapłaty kosztów sądowych na rzecz Skarbu Państwa; III. na podstawie art. 29 ust. 1 Ustawy Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. A. J. kwotę 420,00 zł tytułem wynagrodzenia za obronę oskarżonego z urzędu oraz kwotę 96,60 zł tytułem podatku VAT. Apelację od wyroku Sąd Rejonowego w S. wywiódł oskarżony, zaskarżając go w całości. W uzasadnieniu nieformalnego środka odwoławczego G. O. wskazał, że jego czyn nie był ani przestępstwem, ani wykroczeniem, gdyż nie wyczerpuje znamion czynu zabronionego przewidzianych w przepisach prawa karnego. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja oskarżonego zasługuje na uwzględnienie jedynie w zakresie, w jakim inicjując kontrolę odwoławczą zaskarżonego wyroku pozwoliła na jego modyfikację w zakresie oceny stopnia społeczne szkodliwości przypisanego oskarżonemu czynu. Na wstępie zauważyć należy, że zgromadzone w sprawie dowody Sąd meriti poddał wszechstronnej analizie i ocenie, zgodnie z dyrektywami określonymi w art. 4 k.p.k. Także przeprowadzone w oparciu o tę analizę wnioskowanie jest logiczne, zgodne z przesłankami wynikającymi z art. 7 k.p.k. i przekonująco uzasadnione w pisemnych motywach skarżonego wyroku. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji wnikliwe zweryfikował tezy aktu oskarżenia w granicach niezbędnych dla ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia winy i kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu czynu. Stąd też odnosząc się do podnoszonych przez skarżącego zarzutów należy stwierdzić, że są one chybione. Zauważyć trzeba, że podnosząc tego rodzaju zarzuty skarżący jedynie polemizuje z ustaleniami Sądu I instancji. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynikają powody rozstrzygnięcia o winie oskarżonego, a Sąd Okręgowy w pełni podziela przedstawioną tam argumentację . W niniejszej sprawie udowodnione zatem zostało, że oskarżony w dniu 3 i 14 listopada 2016 roku w D. , pow. (...) , woj. (...) , działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu użycia za autentyczne, podrobił podpisy Ł. O. i A. O. na dokumentach w postaci wniosków o wydanie odpisu orzeczenia sądowego w sprawie o sygn. akt (...) , które następnie używając jako autentyczne w dniach 4 listopada 2016 roku i 15 listopada 2016 roku wysłał za pośrednictwem poczty do Sądu Rejonowego w B. (...) Wydział (...) , a które zostały doręczone sadowi w dniach 8 listopada 2016 roku i 21 listopada 2016 roku, przy czym czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi. Tym samym wbrew zarzutowi zawartemu w apelacji ww. zachowaniem oskarżony wyczerpał znamiona przestępstwa określonego w art. 270 §2a k.k. w zw. z art. 12 k.k. Przepis art. 270 § 1 k.k. do którego odwołuje się art. 270 § 2a k.k. wprost stanowi, że kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument lub takiego dokumentu jako autentycznego używa podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. W przypadku mniejszej wagi ( art. 270 § 2a k.k. ) podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Oskarżony podrabiając podpisy Ł. O. i A. O. na dokumentach w postaci wniosków o wydanie odpisu orzeczenia sadowego – k.5-6 wypełnił znamiona czynu zabronionego określonego w przedmiotowym przepisie. Natomiast w ocenie Sądu odwoławczego realia sprawy nakazywały rozważenie i ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego . Determinantami oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu (katalog zamknięty), określonymi w art. 115 § 2 k.k. są rodzaj i charakter zagrożonego lub naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. W sprawie oskarżonego z pewnością nie wchodzi w grę rozmiar wyrządzonej lub grożącej szkody, gdyż tego nie dotyczy przepis art. 270 § 2a k.k. i to nie zostało ujęte w znamionach tego przestępstwa. Jeżeli chodzi o rodzaj i charakter naruszonego lub zagrożonego dobra, to zwrócić należy uwagę, że przedmiotem ochrony art. 270 k.k. jest wiarygodność dokumentów w ujęciu materialnym, a więc ich autentyczność. Przy czym w tym konkretnym przypadku działania oskarżonego nie spowodowały żadnych negatywnych konsekwencji prawnych a oskarżony jak sam deklarował podjął opisane w akcie oskarżenia działanie dla dobra rodziny i jej stabilizacji- k.106 Ponadto zwrócić ponadto należy uwagę, że z opinii biegłych psychiatrów i biegłego psychologa wynika, iż z uwagi na rozpoznaną u oskarżonego chorobę psychiczną miał on w znacznym stopniu ograniczoną zdolność rozpoznania znaczenia swego czynu, jak i pokierowania własnym postępowaniem. Okoliczność ta niewątpliwie miała wpływ na postać zamiaru i motywację oskarżonego oraz rodzaj naruszonych przez niego reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. W konsekwencji w ocenie Sądu Okręgowego ujemny ładunek przypisanego G. O. czynu nie przekracza progu wskazanego w art. 1 § 2 k.k. i tym samym możliwe było umorzenie postępowania na podstawie wskazanego przepisu wobec oskarżonego. Biorąc to wszystko pod uwagę sąd odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie z punktu I sentencji zaskarżonego wyroku i umorzył wobec oskarżonego G. O. postępowanie na podstawie art. 1§2 k.k. w zw . z art. 17§ 1 pkt 3 k.p.k. i utrzymał w mocy wyrok w pozostałym zakresie- art.437§2 kpk , art.438pkt1-3 kpk . O kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze Sąd orzekł na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. , obciążając nimi Skarb Państwa. O wynagrodzeniu za obronę z urzędu wykonaną w postępowaniu odwoławczym orzeczono na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze w zw. z § 17 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI