VII K 871/13

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4.04.2014r. Sąd Okręgowy w Poznaniu w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący SSO Leszek Matuszewski (spr) Sędziowie: SSO Małgorzata Winkler-Galicka SSR Jacek Bytner Protokolant: po. staż. A. M. przy udziale M. N. Prokuratora Prokuratury Wojskowej del do Prokuratury Okręgowej w Poznaniu, po rozpoznaniu w dniu 4.04.2014r. sprawy skazanego S. C. (1) o wyrok łączny, na skutek apelacji wniesionej przez skazanego od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Wągrowcu- VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w C. z dnia 10.12.2013r., sygn. akt VIIK 871/13 I. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie 1, 2 i 3 i w tym zakresie sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Wągrowcu- VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w C. , II. w pozostałym zakresie utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy, III. zwalnia skazanego od obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa wyłożonych kosztów postępowania odwoławczego. J. B. L. M. W. - G. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Wągrowcu VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w C. , wyrokiem łącznym z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt VII K 871/13, wydanym w stosunku do S. C. (1) , skazanego prawomocnymi wyrokami: A. Sądu Rejonowego w Chodzieży z dnia 19 grudnia 2006 roku w sprawie II K 211/06 za ciąg przestępstw z art. 278 § 1 k.k. i art. 278 § 1 k.k. w związku z art. 12 k.k. i art. 91 § 1 k.k. popełniony w okresie od lutego do maja 2006 roku na karę 1 roku i 7 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny 25 stawek dziennych po 15 zł, którą to karę warunkowo zawieszono, a która została zarządzona, B. Sądu Rejonowego w Chodzieży z dnia 31 października 2008 roku w sprawie II K 90/08 za przestępstwo z art. 190 §1 k.k. popełnione w dniu 4 kwietnia 2008 roku na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności i za to przestępstwo z art. 216 § 1 k.k. popełnione w dniu 4 kwietnia 2008 roku na karę 4 miesięcy ograniczenia wolności, przy czym kary te połączono i wymierzono karę łączną 9 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres 2 lat próby, która to zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Chodzieży w sprawie II Ko 681/09, a nadto na podstawie art. 71 §1 k.k. orzeczono karę grzywny po 10 zł, C. Sądu Rejonowego w Chodzieży z dnia 6 maja 2009 roku w sprawie II K 206/09 za przestępstwo z art. 13 §1 k.k. w związku z art. 280 § 1 k.k. w związku z art. 283 k.k. popełnione w dniu 8 stycznia 2009 roku na karę 5 miesięcy pozbawienia wolności oraz za przestępstwo z art. 190 § 1 k.k. popełnione między grudniem 2008 roku, a dniem 31 grudnia 2008 roku na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, przy czym te połączono i wymierzono karę łączną 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, którą to karę zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Wągrowcu Wydział Zamiejscowy w C. w sprawie VII Ko 1214/13, a na podstawie art. 33 § 2 k.k. wymierzono karę grzywny 50 stawek dziennych po 10 złotych, D. Sądu Rejonowego w Chodzieży z dnia 15 czerwca 2009 roku, w sprawie II K 9/09 za ciąg przestępstw z art. 278 §1 k.k. w związku z art. 91 § 1 k.k. popełniony w okresie od połowy listopada 2007 roku do 3 grudnia 2007 roku na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w ilości 15 stawek dziennych po 10 złotych za przestępstwo z art. 279 §1 k.k. popełnione na początku stycznia 2008 roku na karę 1 roku pozbawienia wolności oraz na karę grzywny w ilości 20 stawek dziennych po 10 złotych za przestępstwo z art. 288 § 1 k.k. w związku z art. 12 k.k. popełnione w lutym 2008 roku za przestępstwo z art. 288 § 1 k.k. w związku z art. 12 k.k. popełnione w lutym 2008 roku na karę 6 miesięcy pozbawienia wolność, przy czym kary te połączono i wymierzono karę łączna 1 roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny 30 stawek dziennych po 10 złotych , która to karę pozbawienia wolności zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Chodzieży w sprawie II Ko 1474/10, E. Sądu Rejonowego w Chodzieży z dnia 5 maja 2010 roku w sprawie II K 315/09 za przestępstwo z art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii w związku z art. 12 k.k. popełnione w listopadzie 2008 roku w na karę 7 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny 60 stawek po 10 zł za przestępstwo z art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca o przeciwdziałaniu narkomanii z w związku z art. 12 k.k. popełnione na przełomie października i listopada 2008 roku na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, za ciąg przestępstw z art. 58 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii w związku z art. 91 §1 k.k. popełnionych w okresie od listopada do grudnia 2008 roku na karę 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności, które to kary połączono i wymierzono karę łączna 1 roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności, która to karę warunkowo zawieszono, a postanowieniem Sądu Rejonowego w Wągrowcu Wydział Zamiejscowy w C. zarządzono do wykonania w sprawie VII Ko 125/13, F. Sądu Rejonowego w Wągrowcu , Wydział Zamiejscowy w C. z dnia 22 marca 2013 roku w sprawie VII K 316/13 za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. w związku z art. 64 par 1 k.k. popełnione w dniu 15 lipca 2012 roku na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. I. na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w związku z art. 91 §2 k.k. wymierzone podsądnemu kary pozbawienia wolności połączył i wymierzył mu karę łączną 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności, II. na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k. w związku z art. 91 § 2 k.k. wymierzone skazanemu S. C. (2) kary pozbawienia wolności oraz kary grzywny opisane w punktach C i E wyroku łącznego połączył i wymierzono mu sankcję łączną 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną 80 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 złotych III. na podstawie art. 577 k.p.k. zaliczono na poczet orzeczonej w punkcie 1 wyroku łącznego kary łącznej odbytej kary w dniach od 24 września 2008 roku do 30 października 2008 roku oraz od dnia 9 września 2010 roku do dnia 17 listopada 2010 roku ze sprawy II K 90/08 Sądu Rejonowego w Chodzieży, IV. na podstawie art. 572 k.p.k. umorzono postępowanie odnośnie wyroków opisanych w punktach A i F wyroku łącznego, V. na podstawie art. 624 §1 k.p.k. oraz art. 6 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku zwolniono oskarżonego od kosztów procesu i nie pobrano opłaty. Z powyższym wyrokiem nie zgodził się skazany S. C. (1) , składając apelację. Skazany zarzucił orzeczeniu obrazę przepisów prawa materialnego poprzez brak uwzględnienie i zastosowania art. 575 §1 k.p.k. , do czego Sąd Rejonowy był zobligowany, co mogło mieć wpływ na treść orzeczenia. Skarżący wniósł o rozwiązanie węzłów kar łącznych opisanych w punktach A ,B, C, D , i D i E, na podstawie art. 575 § 1 k.p.k. , na podstawie art. 569 §1 k.p.k. w związku z art. 85 k.p.k. , art. 86 § 1 i 2 k.k. orzec dwa niezależne węzły kar łącznych poprzez połączenie kar opisanych w pkt B i D , połączenie kar opisanych w Ci E, zastosowanie pełnej absorpcji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja skazanego S. C. (1) zasługuje na uwzględnienie. Wniosek o złagodzenie wymierzonych mu kar łącznych jest na obecnym etapie przedwczesny. Sąd Rejonowy prawidłowo zidentyfikował realne zbiegi przestępstw w wypadku postępowań wskazanych w punktach 1 i 2 zaskarżonego wyroku, umarzając postępowanie, co do pozostałych skazań, wskazanych we wniosku o wydanie wyroku łącznego. Z tego powodu, Sąd odwoławczy zaakceptował rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 4 kwestionowanego wyroku. Zasadniczym błędem Sądu I instancji, na który zwrócił uwagę apelujący, jest błędne ustalenie granic wymiaru kar łącznych. Sąd odwoławczy przypomina, że zgodnie z przepisem art. 575 § 1 k.p.k. , jeżeli po wydaniu wyroku łącznego zachodzi potrzeba wydania nowego wyroku łącznego, z chwilą jego wydania poprzedni wyrok łączny traci moc. Wyrok łączny traci moc z chwilą wydania nowego wyroku łącznego, obejmującego skazania dotychczas łączone oraz kolejne, wcześniej nieuwzględnione, jeśli tylko dotyczą przestępstw pozostających w zbiegu realnym ( art. 85 k.k. ). Utrata mocy wyroku łącznego z chwilą wydania nowego wyroku łącznego oznacza, że poprzednie połączenie kar tego samego rodzaju ulega rozwiązaniu, a podstawą nowego łączenia stają się kary jednostkowe wymierzone za poszczególne przestępstwa. Węzeł kary łącznej (kar łącznych) orzeczonej w poprzednim wyroku traci moc, a granice nowej kary łącznej, która ma zostać orzeczona określa przepis art. 86 § 1 k.k. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2008 r., V KK 309/07, R-OSNKW 2008, poz. 21). (patrz - postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 lipca 2010 r., IV KK 162/10, Biul.PK 2010/4/14; por. także - postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 2007 r., V KK 419/06, OSNKW 2007/10/74, Biul.SN 2007/10/16; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 listopada 2009 r., V KK 148/09, OSNwSK 2009/1/2178; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2008 r., III KK 276/08, LEX nr 465880). Niestety Sąd Rejonowy nie respektował tej zasady błędnie określając granice w jakich mogą zostać orzeczone nowe kary łączne. W konsekwencji, dolny wymiar tych granic okazał się dla skazanego istotnie wyższy, niż w wypadku przyjęcia jako podstawy wymiaru najsurowszej kary jednostkowej orzeczonej w tych postępowaniach. Organ orzekający winien ukształtować wymiar represji karnych w granicach; ⚫ od 1 roku do 3 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności - skazania opisane w punktach B i D- w swoich rozważaniach Sąd Rejonowy błędnie przyjął granice tej kary od 1 roku i 10 miesięcy do 3 lat i 1 miesiąca, ⚫ od 1 roku i 2 miesięcy do 3 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności - skazania opisane w punktach C i E- w swoich rozważaniach Sąd Rejonowy błędnie przyjął granice tej kary od 1 roku i 10 miesięcy do 3 lat i 9 miesięcy. Powyższy błąd niewątpliwie musiał mieć wpływ na ustalenie sprawiedliwej wysokości poszczególnych kar łącznych orzeczonych w zaskarżonym wyroku łącznym. Prawidłowe określenie granic kary łącznej jest jednym z podstawowych obowiązków Sądu I instancji wydającego wyrok łączny. Dopiero po prawidłowym ustaleniu tych granic można rozpocząć rozważania dotyczące sprawiedliwej wysokości kary łącznej, przy uwzględnieniu tych wszystkich okoliczności, które mają wpływ na jej wymiar. Wykazany powyżej błąd Sądu Rejonowego, z uwagi na jego istotność i znaczenie przy wymiarze kary łącznej, nie mógł zostać naprawiony na etapie postępowania odwoławczego. W pozostałym zakresie, wyrok jako odpowiadający prawu, utrzymano w mocy. W toku ponownego postępowania, Sąd Rejonowy wymierzy kary łączne uwzględniając jej dyrektywy i prawidłowo określone granice. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy: 1. uchylił zaskarżony wyrok w punkcie 1,2,3 w i tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowego w Wągrowcu-VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w C. , 2. w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, 3. zwolnił skazanego od obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa wyłożonych kosztów postępowania odwoławczego. SSR Jacek Bytner SSO Leszek Matuszewski SSO Małgorzata Winkler-Galicka