VII GC 276/12

Sąd Okręgowy w BiałymstokuBiałystok2013-09-04
SAOSGospodarczeodpowiedzialność członków zarząduWysokaokręgowy
art. 299 k.s.h.odpowiedzialność subsydiarnatytuł egzekucyjnyroboty budowlanewierzytelnośćspółka z o.o.zarząd spółki

Sąd Okręgowy oddalił powództwo o zapłatę skierowane przeciwko członkom zarządu spółki z uwagi na brak tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce.

Powód dochodził zapłaty 103.536,48 zł od członków zarządu spółki z tytułu wykonanych robót budowlanych, powołując się na art. 299 k.s.h. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, wskazując na brak tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce, który jest warunkiem koniecznym do pozwania członków zarządu. Powód nie wykazał istnienia takiego tytułu, co skutkowało oddaleniem jego roszczenia.

Powód A. B. domagał się zasądzenia od pozwanych A. M. i T. M., członków zarządu spółki, kwoty 103.536,48 zł z odsetkami, tytułem zapłaty za wykonane roboty budowlane. Powództwo opierało się na art. 299 k.s.h., który przewiduje subsydiarną odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania spółki. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, podkreślając, że podstawowym warunkiem uwzględnienia takiego roszczenia jest posiadanie przez wierzyciela tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce, który potwierdza istnienie niezaspokojonej wierzytelności. W niniejszej sprawie powód nie wykazał posiadania takiego tytułu wobec spółki, a jedynie tytuł dotyczący innej wierzytelności. W związku z brakiem spełnienia kluczowej przesłanki z art. 299 k.s.h., sąd oddalił powództwo, wydając wyrok zaoczny z uwagi na zwrot odpowiedzi na pozew.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, posiadanie tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce jest warunkiem koniecznym do uwzględnienia powództwa przeciwko członkowi zarządu na podstawie art. 299 k.s.h.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na dominującym orzecznictwie Sądu Najwyższego, które konsekwentnie podkreśla, że przesłanką subsydiarnej odpowiedzialności członka zarządu jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki, co zakłada uprzednie osądzenie zobowiązania spółki i możliwość wykazania bezskuteczności egzekucji. Bez tytułu egzekucyjnego wobec spółki, powództwo przeciwko członkowi zarządu jest bezpodstawne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

A. M. i T. M.

Strony

NazwaTypRola
A. B.osoba_fizycznapowód
A. M.osoba_fizycznapozwany
T. M.osoba_fizycznapozwana
(...) Sp. z o.o.spółkadłużnik spółki

Przepisy (4)

Główne

k.s.h. art. 299 § § 1

Kodeks spółek handlowych

Odpowiedzialność członka zarządu spółki z o.o. za jej zobowiązania jest subsydiarna i uzależniona od wykazania przez wierzyciela istnienia niezaspokojonej wierzytelności wobec spółki stwierdzonej tytułem egzekucyjnym oraz bezskuteczności egzekucji z majątku spółki.

k.p.c. art. 339 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa wydania wyroku zaocznego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy przesłanek udzielenia zabezpieczenia roszczenia.

k.p.c. art. 207 § 7

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy skutków złożenia odpowiedzi na pozew po terminie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce jako przesłanka oddalenia powództwa przeciwko członkom zarządu na podstawie art. 299 k.s.h.

Godne uwagi sformułowania

Przesłanką subsydiarnej odpowiedzialności odszkodowawczej członka zarządu jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Wierzyciel pozywający członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością musi legitymować się tytułem egzekucyjnym przeciwko spółce.

Skład orzekający

Julita Uryga

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności posiadania tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce jako warunku uwzględnienia powództwa przeciwko członkom zarządu na podstawie art. 299 k.s.h."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji dochodzenia roszczeń od członków zarządu na podstawie art. 299 k.s.h.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowy wymóg formalny w dochodzeniu roszczeń od członków zarządu, co jest częstym zagadnieniem w praktyce gospodarczej.

Członkowie zarządu spółki nie odpowiadają za jej długi bez tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce!

Dane finansowe

WPS: 103 536,48 PLN

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VII GC 276/12 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 września 2013 r. Sąd Okręgowy VII Wydział Gospodarczy w Białymstoku w składzie: Przewodniczący: SSO Julita Uryga Protokolant: Barbara Tomaszuk po rozpoznaniu w dniu 4 września 2013 r. w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa A. B. przeciwko A. M. i T. M. o zapłatę Oddala powództwo Sygn. akt VII GC 276/12 UZASADNIENIE Powód A. B. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...) Przedsiębiorstwo (...) w pozwie skierowanym przeciwko A. M. domagał się zasądzenia kwoty 103.536,48 zł (sto trzy tysiące pięćset trzydzieści sześć 48/100 złotych) z odsetkami ustawowymi i kosztami procesu z tytułu zapłaty ceny za wykonane roboty budowlane. Pozwany nie wniósł odpowiedzi na pozew w ustawowym terminie. Jednocześnie pismem z dnia 17 stycznia 2013 roku powód wniósł o zabezpieczenie roszczenia w trybie art. 730 1 k.p.c. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2013 roku Sąd Okręgowy oddalił przedmiotowy wniosek z uwagi na brak uprawdopodobnienia przez powoda swojego roszczenia oraz interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. W postanowieniu z dnia 15 kwietnia 2013 roku Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie na ww. postanowienie i podzielił stanowisko Sądu Okręgowego co do braku zaistnienia przesłanek z art. 730 1 § 1 k.p.c. Biorąc pod uwagę treść uzasadnionego postanowienia Sądu Apelacyjnego powód pismem z dnia 08 maja 2013 roku cofnął powództwo. Pismem z dnia 09 maja 2013 roku odwołał jednak swoje wcześniejsze oświadczenia o wycofaniu pozwu i podtrzymał powództwo o zapłatę. Precyzując powództwo w niniejszej sprawie pełnomocnik powoda pismem z dnia 28 maja 2013 roku wniósł o wezwanie T. M. do uczestnictwa w sprawie w charakterze pozwanej, a także o zasądzenie solidarnie od pozwanych spornej kwoty wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 8 lutego 2012 roku do dnia zapłaty. Sąd Okręgowy uznał odpowiedź na pozew z dnia 21 czerwca 2013 roku złożoną przez pozwanego za spóźnioną na mocy art. 207 § 7 k.p.c. Również pozwana nie wykonała zarządzenia o złożeniu odpisu odpowiedzi na pozew i w związku z tym Sąd zarządził zwrot odpowiedzi na pozew pozwanym. Sąd Okręgowy ustalił co następuje: Bezspornym w sprawie pozostawało, iż na podstawie umowy o roboty budowlane z dnia 02 sierpnia 2010 roku oraz z dnia 21 marca 2011 roku powód wykonał na rzecz (...) Sp. z o.o. roboty budowlane, których przedmiotem było docieplenie elewacji budynków (k. 3-5). Wykonanie robót przez powoda potwierdzają protokoły odbioru z dnia 24 stycznia 2012 roku (k.7,8). Jednocześnie powód nigdy nie uzyskał tytułu egzekucyjnego przeciwko (...) Sp. z o.o. zasądzającym na jego rzecz świadczenie objęte niniejszym postępowaniem. Sporna kwestia w przedmiotowej sprawie sprowadzała się więc do ustalenia możliwości pozwania członków zarządu (...) Sp. z o.o. w trybie art. 299 k.s.h. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Roszczenie powoda nie zasługiwało na uwzględnienie i podlegało oddaleniu. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z treścią art. 299 k.s.h. odpowiedzialność członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za jej zobowiązania uzależniona jest od wykazania przez wierzyciela tytułem egzekucyjnym istnienia niezaspokojonej wierzytelności w stosunku do tej spółki oraz istnienia bezskuteczności egzekucji z majątku spółki. Konstrukcja odpowiedzialności członka zarządu w powołanym wyżej przepisie opiera się na jej domniemaniu, zaś ciężar obalenia tegoż spoczywa na pozwanym członku zarządu. Członek zarządu może uwolnić się od tej odpowiedzialności w następujących przypadkach: wykaże że we właściwym czasie złożył wniosek o upadłość albo postępowanie układowe; gdy nie doszło do złożenia takiego wniosku ale nie nastąpiło to z jego winy; gdy nawet nie zgłoszono wniosku lub nie wszczęto postępowania układowego, a wierzyciel nie poniósł szkody. Ciężar dowodu w takich przypadkach spoczywa na pozwanym członku zarządu. Warunkiem niezbędnym dla wytoczenia przeciwko członkom zarządu powództwa w trybie art. 299 k.s.h. jest więc posiadanie przez wierzyciela tytułu wykonawczego przeciwko spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, jako osoba prawna ponosi bowiem odpowiedzialność za swoje zobowiązania. Nie ulega zatem wątpliwości, że wierzyciel powołujący się na bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce z ograniczoną odpowiedzialnością nie może pozwać członka zarządu tej spółki na podstawie art. 299 § 1 ksh bez uprzedniego uzyskania tytułu egzekucyjnego przeciwko spółce. Jest to pogląd dominujący i konsekwentnie podtrzymywany w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. od uchwały z 15.06.1999r., III CZP 10/99 do wyroku z dnia 26.01.2012r. I PK 78/11, który przytacza dotychczasowe orzecznictwo). Orzecznictwo to w kwestii wykładni art.299 § 1 ksh podkreśla, że przesłanką subsydiarnej odpowiedzialności odszkodowawczej członka zarządu jest bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Zakłada się trafnie, że zobowiązanie spółki wobec wierzyciela zostało wcześniej pomiędzy tymi stronami osądzone i tylko wtedy można wykazać, że egzekucja przeciwko spółce jest bezskuteczna. Stąd też wierzyciel pozywający członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością musi legitymować się tytułem egzekucyjnym przeciwko spółce. Przekładając powyższe rozważania na analizowany stan faktyczny sprawy należy wskazać, iż powód nie legitymuje się tytułem egzekucyjnym przeciwko (...) Sp. z o.o. zasądzającym na jego rzecz świadczenie objęte niniejszym postępowaniem. Powód powołuje się jedynie na tytuł wykonawczy wydany przeciwko (...) Sp. z o.o. przez Sąd Rejonowy w Białymstoku z dnia 20.09.2012r. sygn. akt.: VIII GNc 3512/12, który dotyczy zupełnie innej wierzytelności, nie objętą niniejszym postępowaniem. W trakcie procesu konsekwentnie opierał roszczenie pozwu na dyspozycji art.299§1 ksh . Mając na uwadze okoliczność, iż powód nigdy nie dochodził w postępowaniu sądowym swojego roszczenia o zapłatę kwoty 103.536,48 zł wobec (...) Sp. z o.o. należy stwierdzić, że nie legitymuje się tytułem egzekucyjnym przeciwko temu podmiotowi. Stąd też powództwo należy ocenić jako bezpodstawne, zaś dalsze rozważania odnośnie bezskuteczności egzekucji z majątku spółki należy uznać za bezprzedmiotowe i nie mające wpływu na los niniejszego powództwa.. Dlatego też mając na uwadze powyższe orzeczono na podstawie art.299§1 ksh jak w sentencji, wydając wyrok zaoczny w oparciu o art. 339 § 1 k.p.c. – wobec zwrotu odpowiedzi na pozew pozwanych i nie zajęcia przez nich stanowiska na rozprawie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI