VII C 791/13

Sąd Rejonowy w L.L.2014-09-10
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniarejonowy
służebność mieszkaniaprawo rzeczowenieruchomościwydanie lokaluwłasnośćugoda sądowaspółdzielcze własnościowe prawo do lokalu

Podsumowanie

Sąd oddalił powództwo właścicieli lokalu o wydanie pokoju i udostępnienie pomieszczeń wspólnych, uznając, że pozwanej przysługuje skuteczne względem nich uprawnienie do władania rzeczą w postaci służebności mieszkania na całym lokalu.

Powodowie, właściciele spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, domagali się od pozwanej wydania jednego pokoju i udostępnienia pomieszczeń wspólnych, argumentując, że nie ustalono zakresu służebności mieszkania przysługującej pozwanej. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, wskazując na ustanowioną na jej rzecz służebność. Sąd ustalił, że służebność mieszkania została ustanowiona na całym lokalu, co skutkowało oddaleniem powództwa powodów, ponieważ pozwanej przysługiwało skuteczne względem nich uprawnienie do władania rzeczą.

Powodowie S. R. i M. R., właściciele spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, wnieśli o nakazanie pozwanej I. P. opuszczenia, opróżnienia i wydania im jednego pokoju oraz udostępnienia pomieszczeń wspólnych (kuchni, przedpokoju, łazienki). Argumentowali, że w ugodzie ustanawiającej służebność mieszkania na rzecz pozwanej nie określono jej zakresu, co uzasadniało żądanie wydania części lokalu na podstawie art. 298 KC, a następnie art. 222 par. 1 w zw. z art. 251 KC. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa jako przedwczesnego i o zawieszenie postępowania, wskazując na toczące się sprawy karne i pozew o odwołanie darowizny. Sąd ustalił, że pozwana otrzymała pierwotnie przydział lokalu, który następnie został przekształcony w prawo własnościowe. Umową z 1995 r. pozwana darowała prawo do lokalu swojej córce T. S., a po rozwodzie prawo to zostało przyznane T. S. na wyłączną własność. Następnie, w ugodzie sądowej z 2009 r., pozwana I. P. ustanowiła na swoją rzecz służebność mieszkania na całym ograniczonym prawie rzeczowym T. S. W 2012 r. T. S. sprzedała prawo do lokalu powodom, informując ich o służebności na rzecz pozwanej. Sąd uznał, że służebność mieszkania ustanowiona na rzecz pozwanej obejmuje cały lokal, ponieważ w ugodzie nie określono konkretnych pomieszczeń ani nie użyto słowa „część”, a mieszkanie jest przejściowe. Ponadto, córka pozwanej miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w innym lokalu. Sąd podkreślił, że pozwanej przysługuje skuteczne względem powodów uprawnienie do władania rzeczą, co uniemożliwia uwzględnienie ich żądania wydania części lokalu. Zachowanie pozwanej polegające na uniemożliwieniu powodom wglądu do lokalu i nieregulowaniu wszystkich opłat zostało uznane za nieuzasadnione, jednak nie miało wpływu na rozstrzygnięcie o wydaniu lokalu. Z tych powodów sąd oddalił powództwo, a na podstawie art. 102 KPC nie obciążył powodów kosztami postępowania, biorąc pod uwagę postawę pozwanej.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Służebność mieszkania ustanowiona ugodą sądową, w której nie sprecyzowano konkretnych pomieszczeń ani nie użyto słowa "część", należy uznać za ustanowioną na całym lokalu, zwłaszcza gdy mieszkanie jest przejściowe, a uprawniony ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w innym miejscu.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na treści ugody, braku określenia konkretnych pomieszczeń, przejściowym charakterze mieszkania oraz fakcie, że pozwana miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w innym lokalu, co w kontekście zasad współżycia społecznego uzasadniało interpretację służebności na całym lokalu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

I. P. (pozwana)

Strony

NazwaTypRola
S. R.osoba_fizycznapowód
M. R.osoba_fizycznapowód
I. P.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (4)

Główne

KC art. 298

Kodeks cywilny

Zakres służebności osobistej i jej zakres oznacza się w braku innych danych, według osobistych potrzeb uprawnionego z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego i zwyczajów miejscowych.

KC art. 222 § 1

Kodeks cywilny

Właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.

Pomocnicze

KC art. 251

Kodeks cywilny

Do ochrony ograniczonych praw rzeczowych stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności.

KPC art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą lub niższą kwotę niż według zasad panujących w postępowaniu o zwrot kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwanej przysługuje skuteczne względem powodów uprawnienie do władania rzeczą w postaci służebności mieszkania na całym lokalu, co wynika z ugody sądowej i braku określenia jej zakresu w sposób ograniczający. Służebność mieszkania została ustanowiona na całym lokalu, ponieważ mieszkanie jest przejściowe, a pozwana miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w innym miejscu.

Odrzucone argumenty

Żądanie powodów wydania części lokalu i udostępnienia pomieszczeń wspólnych, oparte na twierdzeniu o nieustalonym zakresie służebności.

Godne uwagi sformułowania

zakres służebności mieszkania na całym ograniczonym prawie do własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu pozwanym przysługuje skuteczne względem „właściciela”-powodów, uprawnienie do władania rzeczą czyli służebność osobista mieszkania

Skład orzekający

Renata Mierzwicka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu służebności mieszkania ustanowionej ugodą sądową, gdy nie sprecyzowano jej granic."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z własnościowym spółdzielczym prawem do lokalu oraz ugodą sądową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania prawa rzeczowego i interpretacji ugody sądowej w kontekście służebności mieszkania, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i rodzinnym.

Służebność mieszkania obejmuje cały lokal? Sąd rozstrzyga spór o wydanie pokoju.

0
Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt: VII C 791/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 września 2014 r. Sąd Rejonowy w L. VII Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSR Renata Mierzwicka Protokolant: sekr. sądowy Andrzej Janas po rozpoznaniu w dniu 10 września 2014 r. na rozprawie sprawy z powództwa S. R. i M. R. przeciwko I. P. o wydanie I. oddala powództwo; II. nie obciąża powodów obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania. sygn. akt VII C 791/13 UZASADNIENIE Powodowie S. R. i M. R. wnieśli o nakazanie pozwanej I. P. aby opuściła , opróżniła i wydała im jeden pokój w lokalu położonym w L. przy ul. (...) oraz udostępniła im do korzystania pomieszczenia wspólne tj.kuchnię , przedpokój i łazienkę z wc. W uzasadnieniu podali , że są właścicielami w/w lokalu mieszkalnego a pozwanej przysługuje służebność mieszkania jednak w ugodzie ustanawiającej tą służebność nie ustalono jej zakresu.Dlatego wnieśli o określenie zakresu służebności w niniejszym postępowaniu , na podstawie art.298 KC a następnie na podstawie art.222 par 1 w zw. z art.251 KC nakazanie pozwanej wydania i udostępnienia im tej nieruchomości. Pozwana I. P. wniosła o oddalenie powództwa jako przedwczesnego i złożyła wniosek o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania jej pozwu o odwołanie darowizny spornego lokalu poprzedniej właścicielce-tj.jej córce oraz z uwagi na toczące się sprawy karne.Nadto dodała , że sporne mieszkanie jest przejściowe i nie jest możliwym wspólne korzystanie przez strony. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 17.05.1991 r. pozwana I. P. otrzymała przydział lokatorskiego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w L. przy ul. (...) .Z tego tytułu wniosła wkład mieszkaniowy w kwocie 7.892,852 starych złotych.Mieszkanie jest dwupokojowe , przejściowe. Dnia 24.04.1995 r. nastąpiło przekształcenie w/w prawa pozwanej na własnościowe.Opłatę z tego tytułu w kwocie 1.601,91 zł , za pozwaną , uiściła jej córka T. S. . Umową z dnia 09.05.1995 r. pozwana darowała córce T. S. , która pozostawała wówczas w związku małżeńskim z J. S. , własnościowe prawo do lokalu spółdzielczego położonego w L. przy ul. (...) Po rozwiązaniu małżeństwa T. S. z J. S. , postanowieniem Sądu Rejonowego w L. z dnia 24.11.2008 r. przyznano w/w ograniczone prawo na wyłączną własność T. S. . Dowód:akta członkowskie nr 13.528 Przed Sądem Okręgowym w L. pozwana I. P. zawarła z córką T. S. ugodę , na mocy której została ustanowiona na rzecz I. P. „służebność mieszkania położonego w L. przy ulicy (...) ” na całym ograniczonym prawie rzeczowym T. S. . Dowód:akta Sądu Okręgowego w L. IC 166/08 K-121 :zeznania świadka T. S. K-134-135 , 00:03:59-00:07:56 , 00:16:58-00:18:04 :zeznania pozwanej I. P. K-154 , 00:21:28-00:22:55 Dnia 13.12.2012 r. T. S. sprzedała w/w spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu powodom S. R. i M. R. , informując ich o ustanowieniu na nim służebności mieszkania na rzecz pozwanej. Dowód:wypis aktu notarialnego z dnia 13.12.2012 r. repa nr (...) K-11-12 :zeznania świadka T. S. K-134-135 , 00:09:24 , 00:11:12 , 00:12:47 :zeznania powódki M. R. K-152-153,00:04:28-00:06:50 Pozwana zamieszkuje sama , poza okresem od IV 2011 r. do VII 2011 r. gdy mieszkała z córką T. S. .Pozwana zajmowała pokój większy przejściowy a jej córka pokój mniejszy. Pozwana do chwili obecnej nie wydała ani nie udostępniła do korzystania powodom żadnego pomieszczenia w lokalu mieszkalnym położonym w L. przy ul. (...) . Pozwana nie wpuszcza powodów w ogóle do w/w lokalu.Pozwana ponosi część kosztów utrzymania lokalu a część ponoszą powodowie a poprzednio T. S. (bezsporne). Sąd zważył , co następuje: Zgodnie z treścią art.298 KC zakres służebności osobistej i jej zakres oznacza się w braku innych danych , według osobistych potrzeb uprawnionego z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego i zwyczajów miejscowych. Własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego położonego w L. przy ul. (...) jest ograniczonym prawem rzeczowym . Dnia 19.01.2009 r. pozwana I. P. zawarła przed Sądem Okręgowym w L. z córką T. S. ugodę , na mocy której została ustanowiona na jej rzecz „służebność mieszkania położonego w L. przy ul. (...) Tak określona służebność jest służebnością osobistą (ograniczonym prawem rzeczowym ) obciążającą inne ograniczone prawo rzeczowe jakim jest własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. Mając na względzie treść ugody (zawartej przed sądem , który oceniał dopuszczalność zawarcia ugody takiej treści) gdzie nie wymienia się określonych pomieszczeń objętych służebnością ani nie używa się słowa „część” a także uwzględniając , iż pozwana wówczas mieszkała tam sama a mieszkanie jest przejściowe , należy uznać że służebność mieszkania została ustanowiona na całym własnościowym spółdzielczym prawie do lokalu.Nadto ówczesny właściciel własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu położonego w L. przy ul. (...) tj. córka pozwanej , miała zaspokojone swoje potrzeby mieszkaniowe w innym lokalu.Biorąc też pod uwagę wielkość mieszkania i jego rozkład takie ustalenie zakresu służebności nie stoi w sprzeczności z zasadami społecznego. Zgodnie z treścią art.222 par 1 KC właściciel może żądać od osoby , która włada faktycznie jego rzeczą ażeby rzecz została mu wydana , chyba , ze osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.Do ochrony ograniczonych praw rzeczowych stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności ( art.251 KC ). Powodowie jako właściciele ograniczonego prawa rzeczowego w postaci własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego położonego w L. przy ul. (...) wnieśli na podstawie w/w przepisów o nakazanie pozwanej wydania 1 pokoju i udostępnienia pomieszczeń wspólnych tego mieszkania. Pozwana podniosła zarzut przedwczesności niniejszego powództwa , jednak na chwilę obecną nie toczyło się żadne postępowanie cywilne między stronami czy pozwaną a jej córką T. S. .Także przedmiot wskazanych przez nią postępowan karnych nie tyczył okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.Dlatego też oddalono wnioski pozwanej o zawieszenie postępowania i merytorycznie rozpoznano sprawę. Mimo to powództwo nie zasługuje na uwzględnienie , gdyż pozwanej przysługuje skuteczne względem „właściciela”-powodów , uprawnienie do władania rzeczą czyli służebność osobista mieszkania.Wprawdzie pozwana nie sformułowała tego zarzutu wprost , chociaż była reprezentowana przez pełnomocnika zawodowego , ale podawała że na mocy ugody sądowej przysługuje jej służebność mieszkania. Skoro pozwanej przysługuje skuteczne względem każdoczesnego właściciela (ograniczonego własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu) uprawnienie do władania rzeczą tj. służebność mieszkania na całym ograniczonym prawie do wlasnościowego spółdzielczego prawa do lokalu położonego w L. przy ul. (...) , to nie mogą oni ani ich następcy prawni czy poprzednicy skutecznie domagać się od pozwanej wydania im oraz udostępnienia mieszkania czy też jego części. Natomiast nie znajduje uzasadnienia zachowanie pozwanej polegające na uniemożliwieniu powodom jakiegokolwiek wglądu w stan rzeczy będącej przedmiotem ich praw oraz polegające na nieregulowaniu wszystkich opłat wynikających z korzystania z lokalu. Ustanowienie służebności mieszkania na własnościowym spółdzielczym prawie do lokalu nie pozbawia właściciela tego prawa do dysponowania nim np. poprzez sprzedaż. T. S. miała prawo dokonać zbycia tego prawa a pozwana powinna respektować uprawnienia nabywcy. Nadto należy mieć na uwadze , że pozwana reprezentowana przez pełnomocnika zawodowego we wszystkich postępowaniach już od 2008 r. co jakiś czas wnosi o odwołanie darowizny z dnia 09.05.1995 r. powołując się na niewdzięczność obdarowanej zaczynającą się od IV 2007 r. Z tych powodów orzeczono jak w punkcie I wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.102 KPC i nie obciążono powodów zwrotem kosztów postępowania na rzecz pozwanej.Postawa pozwanej , która cały czas dysponuje rzeczą jak właściciel , nie akceptuje zmiany praw jej przysługujących i uniemożliwia realizowanie właścicielowi (ograniczonego własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu) jakichkolwiek uprawnien przysługujących mu do rzeczy , powoduje że nie uwzględniono jej wniosku o zwrot kosztów postępowania.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę