Orzeczenie · 2018-09-13

VII AGA 908/18

Sąd
Sąd Apelacyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2018-09-13
SAOSGospodarczeumowyŚredniaapelacyjny
franczyzarozwiązanie umowyodszkodowanieutracone korzyścikoszty początkoweryzyko gospodarczeprawo umów

Powód (...) Spółka Akcyjna w W. dochodził od pozwanego S. (...) w W. kwoty 103 760 zł tytułem odszkodowania za straty i utracone korzyści wynikające z przedwczesnego rozwiązania umowy franczyzy. Powód twierdził, że umowa zawarta na 5 lat została jednostronnie i niezgodnie z jej zapisami rozwiązana przez pozwanego. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo, uznając, że umowa franczyzy była powiązana z Umową Autoryzowanego Dealera, która przewidywała możliwość jej wypowiedzenia w dowolnym czasie, co w konsekwencji prowadziło do rozwiązania umowy franczyzy. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację powoda, podzielając ustalenia i rozważania Sądu Okręgowego. Sąd Apelacyjny podkreślił, że umowa franczyzy miała charakter mieszany i mogła zostać rozwiązana przed terminem, w szczególności w przypadku wygaśnięcia Umowy Autoryzowanego Dealera. Sąd uznał, że powód, jako przedsiębiorca, zdawał sobie sprawę z ryzyka związanego z umową i nie wykazał, aby pozwany działał bezprawnie. Ponadto, powód nie udowodnił wysokości poniesionej szkody, gdyż wymagałoby to opinii biegłego, o którą nie wnosił.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja postanowień umów franczyzy i powiązanych umów, w tym możliwości ich wcześniejszego rozwiązania oraz dowodzenia szkody w postaci utraconych korzyści.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznych postanowień umownych i braku dowodów na szkodę, co ogranicza jej uniwersalne zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy jednostronne wypowiedzenie umowy franczyzy przez jedną ze stron, w sytuacji gdy umowa ta jest powiązana z inną umową (Umową Autoryzowanego Dealera) przewidującą możliwość jej wypowiedzenia, jest zgodne z prawem i postanowieniami umownymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jednostronne wypowiedzenie umowy franczyzy jest zgodne z prawem i postanowieniami umownymi, jeśli wynika z możliwości wypowiedzenia powiązanej Umowy Autoryzowanego Dealera, która stanowiła warunek ważności umowy franczyzy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umowa franczyzy miała charakter mieszany i mogła zostać rozwiązana przed terminem, w szczególności w przypadku wygaśnięcia Umowy Autoryzowanego Dealera. Powód, jako przedsiębiorca, zdawał sobie sprawę z ryzyka i zaakceptował postanowienia umowne.

Czy powód wykazał wysokość szkody (utraconych korzyści) wynikającej z przedwczesnego rozwiązania umowy franczyzy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie wykazał wysokości szkody. Udowodnienie utraconych korzyści wymagało opinii biegłego, o którą powód nie wnosił, a przedstawiona przez niego tabela stanowiła jedynie prywatny dokument odzwierciedlający jego pogląd.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że udowodnienie szkody w postaci utraconych korzyści wymagało wiadomości specjalnych (opinii biegłego), a przedstawione przez powoda założenia dotyczące wzrostu sprzedaży, kosztów itp. były dowolne. Brak dowodu na wysokość szkody stanowił przeszkodę w uwzględnieniu roszczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
S. (...) w W.

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnej w W.spółkapowód
S. (...) w W.spółkapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

Podstawa roszczenia o naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 361 § § 1

Kodeks cywilny

Określa zakres obowiązku naprawienia szkody, w tym związek przyczynowy.

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

Wyznacza granice swobody umów.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady orzekania o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Określa obowiązek stron w zakresie wskazywania dowodów.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Reguluje rozkład ciężaru dowodu.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd.

k.c. art. 58

Kodeks cywilny

Dotyczy nieważności czynności prawnej.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy mocy dowodowej dokumentu prywatnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa franczyzy mogła zostać rozwiązana przed terminem z uwagi na postanowienia Umowy Autoryzowanego Dealera. • Powód, jako przedsiębiorca, zaakceptował ryzyko związane z umową i jej postanowieniami. • Powód nie wykazał wysokości szkody wymagającej opinii biegłego.

Odrzucone argumenty

Umowa franczyzy zawarta na 5 lat nie mogła być rozwiązana przed terminem. • Pozwany bezprawnie rozwiązał umowę franczyzy. • Szkoda w postaci utraconych korzyści została powodowi wyrządzona.

Godne uwagi sformułowania

Umowa ta miała w tej kwestii charakter mieszany, mogła być bowiem rozwiązana na zasadach wskazanych w punkcie 6.2, a jeżeli do jej rozwiązania nie doszłoby, trwałaby przez 5 lat. • Konieczność zaś poniesienia przez powoda kosztów przy rozpoczęciu współpracy z pozwanym - co wiązało się z tym skutkiem, że wykonywanie umowy franczyzy przez okres krótszy byłoby dla powoda nieopłacalne i nie miałoby ekonomicznego uzasadnienia - można jedynie rozpatrywać w kategoriach po pierwsze ekonomicznych (a nie prawnych), po drugie zaś może dawać asumpt do stwierdzenia, że powód zawarł ryzykowną z punktu widzenia jego interesów umowę, co wszak nie wpływa na treść jej postanowień, a jedynie wskazuje na przyjęcie przez powoda wyższego stopnia ryzyka w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. • Powód jest przedsiębiorcą, a zatem winien zdawać sobie i z pewnością zdawał sobie sprawę z reguł, jakie na siebie przyjął zawierając umowę z pozwanym. • Ryzyko zaś niepowodzenia stanowi nieodłączny element każdej działalności, natomiast doświadczenie życiowe wskazuje, że przyjęte przez powoda ryzyko wcześniejszego rozwiązania umowy franczyzy nie należało do kategorii ryzyka najwyższego i możliwego do przyjęcia (w granicach mieszczących się w przesłankach z art. 353 1 k.c. ) w podjętej przez dowolnego przedsiębiorcę działalności. • Udowodnienie zaś tego rodzaju szkody bezwzględnie wymagało zastosowania wiadomości specjalnych, a zatem zaangażowania biegłego, o co powód w ogóle nie wnosił.

Skład orzekający

Jan Szachułowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Aldona Wapińska

sędzia

Anna Hrycaj

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja postanowień umów franczyzy i powiązanych umów, w tym możliwości ich wcześniejszego rozwiązania oraz dowodzenia szkody w postaci utraconych korzyści."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych postanowień umownych i braku dowodów na szkodę, co ogranicza jej uniwersalne zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem umów gospodarczych, zwłaszcza franczyzą, ze względu na analizę klauzul umownych i wymogów dowodowych w zakresie szkody.

Czy umowa franczyzy zawarta na 5 lat może zostać rozwiązana wcześniej? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 103 760 PLN

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst