VII AGa 311/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie, rozpoznając apelację pozwanego B. N. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, uchylił zaskarżony wyrok, zniósł postępowanie przed sądem okręgowym w zakresie rozprawy z 20 grudnia 2023 r. oraz posiedzenia obejmującego naradę, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powodem takiej decyzji była stwierdzona nieważność postępowania. Pozwany zarzucił, że wyrok został wydany bez przeprowadzenia niejawnej narady sędziów, co stanowi naruszenie art. 324 § 1 k.p.c. i prowadzi do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c. Sąd Apelacyjny, analizując nagranie z rozprawy, ustalił, że po zamknięciu rozprawy odbyła się narada, która jednak nie miała charakteru niejawnego, lecz była jawna i odbyła się z udziałem stron oraz ich pełnomocników. Sąd uznał, że naruszenie tajemnicy narady sędziów, która powinna być niejawna, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania z powodu wadliwego składu sądu. Dodatkowo, sąd apelacyjny rozważył możliwość nierozpoznania istoty sprawy (art. 386 § 4 k.p.c.), wskazując na zbyt krótki czas między zamknięciem rozprawy a ogłoszeniem wyroku, co obiektywnie uniemożliwiało przeprowadzenie rzetelnej narady i analizy sprawy. W związku z tym, zaskarżony wyrok został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przepisów o niejawności narady sędziów, konsekwencje jawnej narady, nierozpoznanie istoty sprawy z powodu braku narady.
Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z przebiegiem rozprawy i narady w sądzie pierwszej instancji, zwłaszcza w kontekście nagrywania posiedzeń.
Zagadnienia prawne (3)
Czy naruszenie obowiązku niejawności narady sędziów, w tym przeprowadzenie jawnej narady z udziałem stron, prowadzi do nieważności postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przeprowadzenie jawnej narady sędziów z udziałem stron i ich pełnomocników, zamiast niejawnej, stanowi naruszenie art. 324 § 1 k.p.c. i prowadzi do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c. z powodu wadliwego składu sądu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że tajemnica narady sędziów jest bezwzględna i jej naruszenie, poprzez przeprowadzenie jawnej narady z udziałem osób nieuprawnionych (stron i pełnomocników), skutkuje nieważnością postępowania. Jawność narady jest rażącym naruszeniem przepisów procesowych.
Czy brak przeprowadzenia narady sędziów po zamknięciu rozprawy, skutkujący brakiem przeprowadzenia procesu myślowego przez sąd, stanowi podstawę do uchylenia wyroku z powodu nierozpoznania istoty sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, brak narady sędziów, która jest niezbędną fazą orzekania, prowadzi do nierozpoznania istoty sprawy na podstawie art. 386 § 4 k.p.c., co stanowi samodzielną podstawę do uchylenia wyroku.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że zbyt krótki czas między zamknięciem rozprawy a ogłoszeniem wyroku, przy braku dowodów na przeprowadzenie narady, sugeruje, że sąd nie przeprowadził procesu myślowego niezbędnego do rozpoznania sprawy co do istoty. Narada jest kluczową fazą orzekania, a jej brak uniemożliwia właściwe rozstrzygnięcie.
Czy pozbawienie strony możności obrony jej praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) nastąpiło w sytuacji, gdy pełnomocnik pozwanego uczestniczył w rozprawie i podejmował czynności procesowe?
Odpowiedź sądu
Nie, w tej sytuacji nie doszło do pozbawienia strony możności obrony jej praw w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c., ponieważ pełnomocnik pozwanego aktywnie uczestniczył w postępowaniu.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego, zgodnie z którym pozbawienie możności obrony praw polega na tym, że strona nie brała udziału w postępowaniu lub jego znacznej części z powodu wadliwości procesowych, których nie można było usunąć. Aktywne uczestnictwo pełnomocnika wyklucza zastosowanie tej podstawy nieważności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | powód |
| B. N. | inne | pozwany |
Przepisy (24)
Główne
k.p.c. art. 324 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Narada sędziów po zamknięciu rozprawy powinna mieć charakter niejawny. Jawność narady z udziałem stron i pełnomocników prowadzi do nieważności postępowania.
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania zachodzi, gdy skład sądu był sprzeczny z przepisami prawa. Jawna narada z udziałem osób nieuprawnionych powoduje wadliwy skład sądu.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania następuje w przypadku nierozpoznania istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 386 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w przypadku stwierdzenia nieważności postępowania.
Pomocnicze
k.p.c. art. 379 § pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
Pozbawienie strony możności obrony jej praw jako przyczyna nieważności postępowania.
k.c. art. 65 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Wykładnia oświadczeń woli.
u.p.w. art. 10
Ustawa prawo wekslowe
u.p.w. art. 16 § w zw. z art. 17
Ustawa prawo wekslowe
k.p.c. art. 87 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
w zw. z art. 88 § 1 k.c.
k.c. art. 86
Kodeks cywilny
w zw. z art. 89 k.c.
k.c. art. 82
Kodeks cywilny
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 235 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z art. 244 § 1 k.p.c. w zw. z art. 235 2 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. w zw. z art. 235 2 § 2 k.p.c.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
w zw. z art. 253 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c.
k.p.c. art. 232 § zd. 2
Kodeks postępowania cywilnego
w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.
u.s.p. art. 107 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
k.p.c. art. 323
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 324 § § 2 zd. 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 324 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 330
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 326 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 325
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 324 § 1 k.p.c. poprzez przeprowadzenie jawnej narady sędziów z udziałem stron i pełnomocników. • Naruszenie art. 379 pkt 4 k.p.c. z powodu wadliwego składu sądu wynikającego z jawnej narady. • Nierozpoznanie istoty sprawy (art. 386 § 4 k.p.c.) z powodu braku faktycznej narady sędziów.
Odrzucone argumenty
Zarzut pozbawienia strony możności obrony jej praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.) nie został uwzględniony, gdyż pełnomocnik pozwanego aktywnie uczestniczył w postępowaniu.
Godne uwagi sformułowania
narada, która wbrew art. 324 § 1 zd. 1 k.p.c. nie miała charakteru niejawnego • tajemnica przebiegu narady i głosowania rozciąga się nie tylko na postępowanie, w którym te czynności nastąpiły, lecz obowiązuje również poza sprawą zasadniczą, jako immanentnie związana z gwarancją niezawisłości sędziowskiej • skład sądu ogłaszający sentencję wyroku po takiej naradzie był sprzeczny z przepisami prawa ( art. 379 pkt 4 k.p.c. ) • brak narady sędziów, o której stanowi art. 324 § 1 k.p.c. , powoduje brak bezwzględnie koniecznej fazy orzekania o żądaniach stron
Skład orzekający
Przemysław Feliga
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów o niejawności narady sędziów, konsekwencje jawnej narady, nierozpoznanie istoty sprawy z powodu braku narady."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z przebiegiem rozprawy i narady w sądzie pierwszej instancji, zwłaszcza w kontekście nagrywania posiedzeń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad postępowania cywilnego, w tym tajemnicy narady sędziów i jej wpływu na ważność orzeczenia. Pokazuje, jak proceduralne uchybienia mogą prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli merytoryczna strona sprawy jest skomplikowana.
“Czy narada sędziów może być jawna? Sąd Apelacyjny wyjaśnia, dlaczego tajność jest kluczowa dla ważności wyroku.”
Dane finansowe
WPS: 220 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.