VI U 915/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS odmawiającej przeliczenia emerytury w trybie art. 110a ustawy emerytalnej, uznając, że przepis ten nie ma zastosowania do tzw. emerytur mieszanych.
E. P. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej przeliczenia emerytury w trybie art. 110a ustawy emerytalnej. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że przepis ten nie ma zastosowania do emerytur mieszanych (obliczonych na podstawie art. 53 i art. 24 ustawy), gdyż ich przeliczenie następuje na zasadach określonych w art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6 ustawy, co zapobiega podwójnemu premiowaniu ubezpieczonych. Sąd uznał, że wszystkie osoby w podobnej sytuacji są traktowane jednakowo, a przywołane orzeczenia innych sądów dotyczyły odmiennych stanów faktycznych.
Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał sprawę z odwołania E. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w G., która odmówiła ubezpieczonej przeliczenia emerytury w trybie art. 110a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Ubezpieczona wniosła o zmianę decyzji i przeliczenie emerytury, podczas gdy ZUS wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił, że E. P. przyznano emeryturę od 1.01.2012 r., obliczoną zgodnie z art. 183 ust. 3 ustawy, jako 55% emerytury z art. 53 i 45% emerytury z art. 26. Po przyznaniu świadczenia podlegała ubezpieczeniom jako pracownik, a od 2014 r. emerytura była przeliczana w trybie art. 108 ustawy. Sąd zważył, że odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie, ponieważ art. 110a ustawy, wprowadzony od 1 maja 2015 r., ma zastosowanie do przeliczenia emerytur przyznanych na starych zasadach (art. 53 ustawy), pod warunkiem, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy niż 250% i ustalenie to może nastąpić tylko raz. Sąd podkreślił, że art. 183 ust. 6 ustawy stanowi, iż do ponownego ustalenia wysokości emerytury z tytułu podlegania ubezpieczeniom po dniu przyznania świadczenia stosuje się art. 108. Zastosowanie art. 110a do tzw. emerytur mieszanych (art. 183 ustawy) prowadziłoby do podwójnego premiowania ubezpieczonych, co jest sprzeczne z celem przepisów. Sąd powołał się na komentarz Kamila Antonowa oraz orzecznictwo sądów apelacyjnych (Łódź, Białystok, Katowice), które potwierdzają, że emerytury mieszane przelicza się na zasadach art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6. Zarzut naruszenia art. 32 Konstytucji RP (zasada równości) nie został uznany za zasadny, gdyż wszystkie osoby w podobnej sytuacji były traktowane jednakowo. Sąd pominął dowód z zeznań ubezpieczonej i opinii biegłego jako nieistotne dla rozstrzygnięcia. W konsekwencji, na podstawie art. 477^14 § 2 K.p.c., sąd oddalił odwołanie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 110a ustawy emerytalnej nie ma zastosowania do tzw. emerytur mieszanych, które są obliczane na podstawie art. 53 i art. 24 ustawy. Ich przeliczenie następuje na zasadach określonych w art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6 ustawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 110a ustawy dotyczy przeliczenia emerytur przyznanych na podstawie art. 53 ustawy, pod określonymi warunkami. W przypadku emerytur mieszanych, gdzie część świadczenia jest obliczana na podstawie art. 53, a część na podstawie art. 24, a także po przyznaniu świadczenia ubezpieczony podlegał dalszym ubezpieczeniom, zastosowanie art. 110a prowadziłoby do podwójnego premiowania ubezpieczonego. Przepisy art. 183 ust. 6 ustawy wskazują, że w takich przypadkach stosuje się art. 108 ustawy, co zapewnia prawidłowe przeliczenie świadczenia bez ryzyka podwójnego uwzględnienia składek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. P. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. | instytucja | pozwanego |
Przepisy (8)
Główne
ustawa emerytalna art. 110a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis ten ma zastosowanie do przeliczenia emerytur przyznanych na starych zasadach (art. 53 ustawy), pod warunkiem, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy niż 250% i ustalenie to może nastąpić tylko raz. Nie ma zastosowania do tzw. emerytur mieszanych.
ustawa emerytalna art. 108
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczący powiększenia emerytury w przypadku podlegania ubezpieczeniom po przyznaniu świadczenia.
ustawa emerytalna art. 183 § 6
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis wskazujący na stosowanie art. 108 do ponownego ustalenia wysokości emerytury z tytułu podlegania ubezpieczeniom po dniu przyznania emerytury.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 53
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa obliczenia emerytury na starych zasadach.
ustawa emerytalna art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa obliczenia emerytury.
ustawa emerytalna art. 183 § 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Sposób obliczenia emerytury dla osób urodzonych po 31.12.1948 r., które spełniły warunki do emerytury na starych zasadach.
K.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez sąd okręgowy w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
K.p.c. art. 235 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do pominięcia dowodu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 110a ustawy emerytalnej nie ma zastosowania do emerytur mieszanych, gdyż prowadziłoby to do podwójnego premiowania ubezpieczonego. Przeliczenie emerytury mieszanej następuje na zasadach art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6 ustawy emerytalnej. Przywołane orzeczenia innych sądów dotyczą odmiennych stanów faktycznych.
Odrzucone argumenty
Prawo do przeliczenia emerytury w trybie art. 110a ustawy emerytalnej.
Godne uwagi sformułowania
Zastosowanie art. 110a ustawy w przypadku świadczeń mieszanych (art. 183 ustawy) powodowałoby ustalenie wysokości świadczeń z uwzględnieniem składek (czy podstaw wymiaru składek) opłaconych po przyznaniu emerytury, zarówno do części emerytury obliczanej na podstawie art. 53 jak i 24 ustawy. Byłoby więc podwójnym premiowaniem takich ubezpieczonych.
Skład orzekający
Tomasz Korzeń
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przeliczenia emerytur mieszanych na gruncie art. 110a i art. 183 ust. 6 ustawy emerytalnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tzw. emerytur mieszanych, gdzie ubezpieczony podlegał ubezpieczeniom po przyznaniu świadczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na szczegółową interpretację przepisów dotyczących przeliczenia emerytur, zwłaszcza tzw. emerytur mieszanych.
“Czy Twoja emerytura może być wyższa? Sąd wyjaśnia, kiedy ZUS nie musi jej przeliczać.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VI U 915/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 października 2021 roku Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący: Sędzia Tomasz Korzeń po rozpoznaniu w dniu 6 października 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w sprawy z odwołania E. P. od decyzji z dnia 23/07/2021 roku (...) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. o przeliczenie emerytury oddala odwołanie. Tomasz Korzeń VI U 915/21 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 23 lipca 2021 roku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. odmówił ubezpieczonej przeliczenia emerytury w trybie art. 110a ustawy emerytalnej. Ubezpieczona E. P. wniosła o zmianę decyzji i przeliczenie emerytury w tym trybie oraz o zasądzenie kosztów procesu. Pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: E. P. urodziła się (...) Od 1.01.2012r. przyznano jej emeryturę. Jej wysokość ustalono zgodnie z artykułem 183 ustęp 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, które wynosi: 55% emerytury obliczonej na podstawie artykułu 53 oraz 45% emerytury obliczonej na podstawie artykułu 26. Po uzyskaniu prawa do emerytury podlegała ubezpieczeniom jako pracownik zatrudniony na umowę o pracę. Począwszy od 2014 emerytura jest przeliczana w trybie art. 108 ustawy. Postanowieniem z dnia z 15.04.2021r. w sprawie VI U /21przekazano pozwanemu wniosek o przeliczenie emerytury w trybie art. 110 a ustawy. (bezsporne) Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonej nie zasługiwało na uwzględnienie. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy ubezpieczonemu przysługiwało prawo do ponownego ustalenia wysokości emerytury przy zastosowaniu art. 110a ustawy z dnia 17.12.1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2021.291, dalej ustawa). Ustawą z dnia 5 marca 2015 roku o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015 roku poz. 552) wprowadzono z dniem 1 maja 2015 roku zmiany w przepisach ustawy o emeryturach i rentach dodając m.in. art. 110a. Zgodnie jego treścią wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, z uwzględnieniem art. 110 ust. 3 jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art. 15 ust. 5, jest wyższy niż 250 %. Ust. 2. Ustalenie wysokości emerytury zgodnie z ust. 1 może nastąpić tylko raz. Art. 110a znajduje zastosowanie do przeliczenia emerytur przyznanych na starych zasadach tj. obliczonych w myśl art. 53 ustawy, gdzie bezpośredni wpływ na wysokość świadczenia ma kwota bazowa oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia. Art. 109 ust. 1 ustawy stanowi, iż na wniosek emeryta lub rencisty wysokość emerytury określonej w art. 53 oraz renty ulega ponownemu ustaleniu na zasadach określonych w art. 110-113. Ust. 2. Jeżeli w wyniku ponownego ustalenia emerytura lub renta jest niższa, świadczenie przysługuje w dotychczasowej wysokości. Ust. 3. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do emerytury obliczonej zgodnie z art. 24a ust. 5 i art. 54a. Z kolei art. 183 ust. 6 ustawy stanowi, iż do ponownego ustalenia wysokości emerytury, o której mowa w ust. 1-5, z tytułu podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym po dniu przyznania emerytury stosuje się art. 108. Zgodnie tym przepisem w przypadku podlegania ubezpieczeniom społecznym po przyznaniu świadczenia powiększenie emerytury następuje poprzez podzielenie zwaloryzowanych składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu ustalenia prawa do emerytury, przez dalsze trwanie życia ustalone dla wieku danego ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o przeliczenie wysokości emerytury. Gdyby ustawodawca chciał zmienić zasady przeliczania świadczeń „mieszanych” (art.183 ustawy), to niewątpliwie dokonałby zmiany art. 183 ust. 6 ustawy w przywołanej wyżej ustawie zmieniającej z dnia 5 marca 2015 r. Przywołany w odwołaniu wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 10 marca 2017 r. III AUa 857/16 dotyczy jak się wydaje innego stanu faktycznego (emerytury przyznanej na podstawie art. 53 ustawy). Tym samym nie może być przydatny do oceny sytuacji powódki. Podobnie wyrok w sprawie III AUA 560,17 Sądu Apelacyjnego w Szczecinie dotyczy osoby urodzonej w 1943 r. Zastosowanie art. 110a ustawy w przypadku świadczeń mieszanych (art. 183 ustawy) powodowałoby ustalenie wysokości świadczeń z uwzględnieniem składek (czy podstaw wymiaru składek) opłaconych po przyznaniu emerytury, zarówno do części emerytury obliczanej na podstawie art. 53 jak i 24 ustawy. Byłoby więc podwójnym premiowaniem takich ubezpieczonych. Takie też stanowisko prezentuje Kamil Antonów w Komentarzu do art. 110a ustawy: Przepisy art. 109-111 odnoszą się do przeliczania rent i emerytury ustalanej na podstawie art. 53, z wyjątkiem tzw. emerytury mieszanej, którą przelicza się - także w części obliczanej zgodnie z art. 53 - przy zastosowaniu art. 108 w zw. z art. 183 ust. 6 (zob. m.in. wyrok SA w Łodzi z dnia 20 września 2017 r., III AUa1279/16, LEX nr 2409342, wyrok SA w Białymstoku z dnia 13 grudnia 2016 r., III AUa 612/16, LEX nr 2188818, czy też wyrok SA w Katowicach z dnia 25 września 2012 r., III AUa 24/12, LEX nr 1223181). (Antonów Kamil (red.), Komentarz do ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, [w:] Emerytury i renty z FUS. Emerytury pomostowe. Okresowe emerytury kapitałowe. Komentarz do trzech ustaw emerytalnych, wyd. I, Opublikowano: LEX/el. 2019). Zarzut naruszenia art. 32 nie jest zasadny. Wszystkie osoby w takiej samej sytuacji jak ubezpieczona są traktowane jednakowo. Sąd pomiął dowód z zeznań ubezpieczonej oraz opinii biegłego z dziedziny rachunkowości na podstawie art. 235 2 § 1 pkt. 2 KPC , albowiem nie miały one znaczenia dla sprawy. Mając na względzie powyższe, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 14 § 2 K.p.c. orzekł jak w wyroku. Tomasz Korzeń
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI