VI U 601/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny oddalił zażalenie ZUS na postanowienie o kosztach postępowania, potwierdzając, że stawki opłat za czynności radców prawnych zależą od daty wniesienia odwołania, a nie przekazania sprawy do sądu.
Sąd Apelacyjny rozpatrywał zażalenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na postanowienie Sądu Okręgowego dotyczące kosztów zastępstwa procesowego. ZUS kwestionował wysokość zasądzonej kwoty, powołując się na zmianę przepisów o opłatach za czynności radców prawnych. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, uznając, że do spraw wszczętych przed wejściem w życie nowych przepisów stosuje się przepisy dotychczasowe, a datą wszczęcia postępowania jest dzień wniesienia odwołania do organu rentowego.
Sprawa dotyczyła zażalenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w G. na postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim, które zawarte było w punkcie II wyroku z dnia 1 marca 2016 r. (sygn. akt VI U 601/15). Sąd Okręgowy zasądził od płatnika składek M. P. na rzecz ZUS kwotę 360 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. ZUS wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2015 r., które zmieniło stawki opłat za czynności radców prawnych. Organ rentowy argumentował, że w związku z sześcioma odwołaniami, należało zasądzić kwotę 1.080 zł. Sąd Apelacyjny w Szczecinie oddalił zażalenie ZUS. Sąd podkreślił, że zgodnie z § 2 rozporządzenia zmieniającego, do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie nowych przepisów (1 sierpnia 2015 r.) stosuje się przepisy dotychczasowe. W niniejszej sprawie odwołania zostały złożone 20 lipca 2015 r., a zatem obowiązywały niższe stawki opłat (60 zł). Sąd powołał się na utrwalony pogląd Sądu Najwyższego, że datą wszczęcia postępowania jest dzień wniesienia odwołania do organu rentowego, a nie dzień przekazania sprawy do sądu. W związku z tym, zarzut naruszenia prawa materialnego okazał się nieuzasadniony. Sąd Apelacyjny zasądził od ZUS na rzecz M. P. kwotę 1.440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, uwzględniając stawki wynikające z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. (240 zł za sprawę) oraz fakt, że sprawa dotyczyła sześciu odwołań.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że skoro odwołania zostały złożone przed wejściem w życie nowych przepisów o opłatach za czynności radców prawnych, to zastosowanie mają stawki obowiązujące w dacie złożenia odwołania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
M. P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. | osoba_fizyczna | płatnik składek / wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. | instytucja | organ rentowy / pozwany |
| P. B. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Z. S. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| S. R. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| M. N. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| M. Z. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| B. F. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| P.H.U (...) M. P. | spółka | firma płatnika |
Przepisy (11)
Główne
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 11 § ust. 2
stawki minimalne 60 zł w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 1 § pkt. 3 lit. b
zmiana stawek minimalnych z 60 zł na 180 zł
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 3
przepis przejściowy - do spraw wszczętych przed wejściem w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 10 § ust. 2 pkt 2
stawka 240 zł za sprawę w postępowaniu zażaleniowym przed sądem apelacyjnym w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 21
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 20
sprawa o wydanie zaświadczenia jest zbliżona rodzajowo do spraw o świadczenia z ubezpieczenia społecznego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Data wniesienia odwołania do organu rentowego jest datą wszczęcia postępowania dla celów stosowania przepisów o opłatach. Do spraw wszczętych przed wejściem w życie nowych przepisów o opłatach za czynności radców prawnych stosuje się przepisy dotychczasowe.
Odrzucone argumenty
Stawki opłat za czynności radców prawnych powinny być naliczane według nowych przepisów, obowiązujących w dacie przekazania sprawy do sądu.
Godne uwagi sformułowania
datą wszczęcia postępowania z odwołania od decyzji organu rentowego jest dzień wniesienia odwołania do tego organu, a nie dzień skierowania sprawy przez przewodniczącego sądu do rozpoznania sprawa o wydanie zaświadczenia, a więc o ustalenie systemu zabezpieczenia społecznego, któremu podlegają ubezpieczeni jest najbardziej zbliżona rodzajowo do spraw o świadczenia z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego
Skład orzekający
Urszula Iwanowska
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Polak
sędzia
Beata Górska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu wszczęcia postępowania w sprawach z odwołań od decyzji ZUS oraz stosowanie przepisów przejściowych w zakresie opłat za czynności radców prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów o opłatach za czynności radców prawnych i ich stosowania w kontekście daty wniesienia odwołania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od ubezpieczeń społecznych ze względu na precyzyjne określenie momentu wszczęcia postępowania i stosowania przepisów przejściowych dotyczących kosztów.
“Kiedy liczy się data? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczową kwestię w sprawach ZUS i kosztów zastępstwa procesowego.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 1440 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII A Uz 49/16 POSTANOWIENIE Dnia 6 lipca 2016 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodnicząca: SSA Urszula Iwanowska (spr.) Sędziowie SA: Anna Polak Beata Górska po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, sprawy z odwołania M. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. przy udziale P. B. , Z. S. , S. R. , M. N. , M. Z. i B. F. o wydanie zaświadzenia na skutek zażalenia organu rentowego na postanowienie Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim VI Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zawarte w punkcie II wyroku z dnia 1 marca 2016 r., sygn. akt VI U 601/15, postanawia: 1. oddalić zażalenie; 2. zasądzić Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w G. na rzecz M. P. kwotę 1.440 (jeden tysiąc czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. SSA Anna Polak SSA Urszula Iwanowska SSA Beata Górska UZASADNIENIE Decyzjami z dnia 29 maja 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. odmówił wydania „zaświadczenia o ustawodawstwie dotyczącym zabezpieczenia społecznego mającym zastosowanie do osoby uprawnionej” na formularzu A1 dla ubezpieczonych P. B. , Z. S. , S. R. , M. N. , M. Z. i B. F. będących pracownikami firmy P.H.U (...) M. P. . Odwołania od powyższych decyzji, w dniu 20 lipca 2015 r., wniósł płatnik M. P. wnosząc o ich zmianę i zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych zarzucając, że organ rentowy przy ustalaniu miejsca gdzie płatnik normalnie prowadzi działalność uwzględnił wyłącznie obrót, a nie wziął pod uwagę pozostałych kryteriów charakteryzujących miejsce, w którym płatnik prowadzi znaczącą część działalności. Odwołująca wskazała, że organ rentowy pominął przy wydawaniu zaskarżonych decyzji, iż siedmiu pracowników płatnika wykonuje pracę w Polsce, a jedynie pięciu jest oddelegowanych oraz, że sześć kontraktów jest wykonywanych na terytorium Polski, co stanowi 37,5% ogółu kontraktów. W odpowiedzi na odwołania organ rentowy wniósł o ich oddalenie i zasądzenie kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych podkreślając, że płatnik znaczącą część działalności prowadził w Belgii, co wynika z informacji wskazanych we wnioskach o wydanie przedmiotowych zaświadczeń. Nadto organ wskazał, że z osobami zatrudnionymi w kraju nie były zawierane umowy na pełny etat. Z uwagi na powyższe w ocenie organu, płatnik nie wykonywał znaczącej części działalności na terytorium Polski. Mając to na względzie zdaniem organu rentowego, ubezpieczeni winny pozostawać w belgijskim systemie ubezpieczeń społecznych. Postanowieniami z dnia 20 sierpnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy z odwołań płatnika M. P. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą P.H.U (...) M. P. przeciwko organowi rentowemu z udziałem ubezpieczonych: P. B. , Z. S. , S. R. , M. N. , M. Z. i B. F. . Wyrokiem z dnia 1 marca 2016 r. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim VI Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołania (punkt I) oraz zasądził od M. P. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w G. kwotę 360 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (punkt II). W uzasadnieniu postanowienia zawartego w punkcie II wyroku Sąd Okręgowy wskazał, że o kosztach procesu orzekł na podstawie art. 99 w związku z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz § 11 ust. 2 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (j. t. Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.), biorąc pod uwagę, że w sprawie złożonych zostało sześć odwołań od decyzji organu rentowego, a sprawa została wszczęta przed 1 sierpnia 2015 r. Z powyższym postanowieniem w całości nie zgodził się Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który w złożonym zażaleniu zarzucił mu naruszenia prawa materialnego § 1 pkt. 3 lit. b oraz § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1078) przez jego niezastosowanie w sprawie. Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o: - uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, - zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu organ rentowy między innymi podniósł, że sprawa dotyczyła sześciu odwołań, zatem zastosowanie powołanych na wstępie przepisów winno doprowadzić do zasądzenia kwoty 1.080 zł w miejsce kwoty przyznanej przez Sąd Okręgowy - 360 zł. W odpowiedzi na zażalenie M. P. , działając przez pełnomocnika, wniosła o jego oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu płatnik składek podkreśliła, że zmienione przepisy rozporządzenia, na które powołuje się organ rentowy nie dotyczyły spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia (tj. przed dniem 1 sierpnia 2015 r.), a nadto iż w niniejszej sprawie odwołania zostały złożone w dniu 20 lipca 2015 r. za pośrednictwem organu rentowego. Zdaniem płatnika w sprawie nie ma znaczenia data przekazania odwołań przez organ rentowy do sądu. Sąd Apelacyjny rozważył, co następuje: Zażalenie organu rentowego okazało się nieuzasadnione. Słusznie skarżący wskazuje, że z dniem 1 sierpnia 2015 r. na mocy § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2015 r., poz. 1078, zostały zmienione między innymi stawki minimalne za prowadzenie spraw o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego z kwoty 60 zł na kwotę 180 zł (§ 1 pkt. 3 lit. b rozporządzenia zmieniającego). Przy czym, zgodnie z brzmieniem § 2 tego rozporządzenia zmieniającego, do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że odwołania od decyzji z dnia 29 maja 2015 r. płatnik złożył w dniu 20 lipca 2015 r., czyli w czasie gdy obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j. t. Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.) przewidywały w § 11 ust. 2, iż stawki minimalne wynoszą 60 zł, w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego. W odpowiedzi na zarzut zażalenia należy podkreślić, że w orzecznictwie utrwalony jest pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 stycznia 2008 r., I UK 202/07 (OSNP 2009/3-4/50), zgodnie z którym datą wszczęcia postępowania z odwołania od decyzji organu rentowego jest dzień wniesienia odwołania do tego organu, a nie dzień skierowania sprawy przez przewodniczącego sądu do rozpoznania (por. także uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 2012 r., II UK 333/11, ONSP 2013/13/164). Zatem, to nie data przekazania sprawy przez organ rentowy do sądu jest datą złożenia odwołania od zaskarżonej decyzji, ale data złożenia odwołania w organie rentowym. Z uwagi na bezsporne ustalenie, na podstawie adnotacji dokonanej przez organ rentowy na złożonych odwołaniach, że dniem ich złożenia jest 20 lipca 2015 r., zarzut naruszenia prawa materialnego okazał się oczywiście nieuzasadniony. Dlatego zażalenie organu rentowego zostało oddalone w całości na podstawie art. 397 § 2 k.p.c. w związku z art. 385 k.p.c. ( punkt I ). O kosztach postępowania zażaleniowego, Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu), przy czym Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji ( art. 108 § 1 k.p.c. ). Do celowych kosztów postępowania należy, między innymi, koszt wynagrodzenia z tytułu ustanowienia zastępstwa procesowego, który aktualnie w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego w postępowaniu zażaleniowym przed sądem apelacyjnym, wynosi 240 zł za sprawę, zgodnie z § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800), przy uwzględnieniu § 21 tego rozporządzenia oraz faktu, że zażalenie zostało złożone w dniu 5 kwietnia 2016 r., czyli w czasie obowiązywania już przepisów nowego powołanego wyżej rozporządzenia. Nadto sąd odwoławczy miał na uwadze, że sprawa o wydanie zaświadczenia, a więc o ustalenie systemu zabezpieczenia społecznego, któremu podlegają ubezpieczeni jest najbardziej zbliżona rodzajowo do spraw o świadczenia z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego (§ 20 rozporządzenia). Zatem, skoro oddalono zażalenie organu rentowego uznać należało, że przegrał on postępowanie odwoławcze w całości, a wobec tego, zasądzono od skarżącego na rzecz płatnika składek zwrot kosztów zastępstwa procesowego – 1.440 zł, zgodnie z powołanymi wyżej przepisami rozporządzenia mając też na uwadze, że sprawa dotyczyła sześciu odwołań, a więc sześciu spraw, które tylko formalnie zostały połączone do łącznego rozpoznania i wyrokowania (punkt II). SSA Anna Polak SSA Urszula Iwanowska SSA Beata Górska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI