VI U 6/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego C.P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S., która odmówiła mu przeliczenia emerytury przyznanej w czerwcu 2016 roku. ZUS uznał, że wniosek o przeliczenie został złożony po terminie na wznowienie postępowania, powołując się na przepisy k.p.a. i wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 15 listopada 2023 roku (sygn. akt P 7/22). Ubezpieczony argumentował, że wnosił o przeliczenie świadczenia, a nie o wznowienie postępowania, i że wyrok TK otwiera drogę do korzystniejszej waloryzacji składek dla emerytur przyznanych przed 1 czerwca 2021 roku. Sąd Okręgowy w S. przychylił się do stanowiska ubezpieczonego. Sąd wskazał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 7/22 orzekł niezgodność z Konstytucją przepisów ograniczających możliwość przeliczenia emerytury na podstawie korzystniejszych zasad waloryzacji składek dla osób, które złożyły wniosek o emeryturę przed 1 czerwca 2021 roku. Sąd uznał, że ubezpieczony miał prawo do przeliczenia swojej emerytury przyznanej w czerwcu 2016 roku, zgodnie z art. 25a ust. 2a i 2b ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ponieważ pierwotna decyzja ZUS nie uwzględniała korzystniejszych zasad waloryzacji, które zostały uznane za niezgodne z Konstytucją. Sąd zmienił zaskarżoną decyzję ZUS, przyznając ubezpieczonemu prawo do przeliczenia emerytury.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie prawa do przeliczenia emerytury w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego, szczególnie w przypadku tzw. 'emerytur czerwcowych' i niekorzystnych zasad waloryzacji składek.
Dotyczy specyficznej sytuacji 'emerytur czerwcowych' i interpretacji wyroku TK P 7/22 w kontekście przepisów art. 17 ustawy nowelizującej z 2021 r.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ubezpieczony, który złożył wniosek o emeryturę przed 1 czerwca 2021 roku, ma prawo do przeliczenia świadczenia w oparciu o korzystniejsze zasady waloryzacji składek, uznane za niezgodne z Konstytucją wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego P 7/22?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ubezpieczony ma prawo do przeliczenia emerytury w oparciu o korzystniejsze zasady waloryzacji składek, zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 7/22 otwiera drogę do przeliczenia emerytur przyznanych przed 1 czerwca 2021 roku na podstawie korzystniejszych zasad waloryzacji, które zostały uznane za niezgodne z Konstytucją. Organ rentowy błędnie odmówił przeliczenia, uznając wniosek za złożony po terminie na wznowienie postępowania, podczas gdy ubezpieczony wnosił o merytoryczne przeliczenie świadczenia.
Czy wniosek o przeliczenie emerytury, złożony po wydaniu prawomocnej decyzji, stanowi wniosek o wznowienie postępowania w rozumieniu przepisów k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o przeliczenie emerytury nie stanowi wniosku o wznowienie postępowania, lecz dotyczy ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że instytucja ponownego ustalania prawa do świadczeń lub ich wysokości na podstawie art. 114 ustawy emerytalnej nie jest tożsama z wznowieniem postępowania sądowego ani administracyjnego i nie jest ograniczona czasowo w takim samym zakresie. Ubezpieczony od początku wnosił o przeliczenie świadczenia, a nie o wznowienie postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| C. P. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (11)
Główne
u.e.r.FUS art. 25a § ust. 2 pkt 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą z 2021 r. oraz dodane ust. 2a i 2b, które wprowadzają korzystniejszą waloryzację składek dla emerytur ustalanych w czerwcu.
u.e.r.FUS art. 25a § ust. 2a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Umożliwia korzystniejszą waloryzację składek dla emerytur ustalanych w czerwcu.
u.e.r.FUS art. 25a § ust. 2b
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy ubezpieczonych osiągających wiek emerytalny po 31 maja danego roku.
u.e.r.FUS art. 114 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa prawna do uchylenia lub zmiany prawomocnej decyzji organu rentowego w przypadku przedłożenia nowych dowodów lub ujawnienia nowych okoliczności mających wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość.
Pomocnicze
u.e.r.FUS art. 17
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis ustawy nowelizującej z 2021 r., który ograniczał zastosowanie nowych zasad waloryzacji do emerytur przyznanych po 31 maja 2021 r. lub na podstawie art. 24a ustawy zmienianej osobom, które wiek emerytalny ukończyły po 31 maja 2021 r.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 145a § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy terminu na wniesienie skargi o wznowienie postępowania.
k.p.a. art. 57 § § 3 i § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy przedłużenia terminu w przypadku dni wolnych od pracy.
u.s.u.s. art. 2a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Zasada równego traktowania ubezpieczonych.
u.e.r.FUS art. 25 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa obliczenia emerytury.
u.e.r.FUS art. 25 § ust. 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Coroczna waloryzacja składek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego P 7/22 otwiera możliwość przeliczenia emerytur przyznanych przed 1 czerwca 2021 roku na podstawie korzystniejszych zasad waloryzacji. • Ubezpieczony wnosił o przeliczenie świadczenia, a nie o wznowienie postępowania. • Organ rentowy błędnie zastosował przepisy k.p.a. dotyczące terminów na wznowienie postępowania. • Niezgodność z Konstytucją przepisów ograniczających prawo do waloryzacji składek dla emerytur czerwcowych.
Odrzucone argumenty
Wniosek o przeliczenie emerytury został złożony po terminie na wznowienie postępowania. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczy wyłącznie emerytur przyznanych na wniosek zgłoszony po 1 czerwca 2021 roku.
Godne uwagi sformułowania
organ rentowy wskazał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 listopada 2023 roku wszedł w życie 16 listopada 2023 roku, a zatem zgodnie z art. 145a § 2 k.p.a. odwołujący mógł wnieść skargę o wznowienie postępowania w terminie do 18 grudnia 2023 roku • Ubezpieczony wniósł odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę, poprzez ponowne przeliczenia świadczenia emerytalnego, przyznanego od 20 czerwca 2016 roku, poprzez zastosowanie waloryzacji kwartalnej kapitału początkowego i składek emerytalnych, wynikających z art. 25a ust. 2, 2a i 2b ustawy emerytalnej. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego w żaden sposób nie odnosił się do konstytucyjności przepisów art. 25a ustawy emerytalnej obowiązujących w dacie przyznawania ubezpieczonemu emerytury, a jedynie otworzył możliwości obliczenia emerytury w oparciu o nowe regulacje, tj. o nowo zmienione i dodane przepisy art. 25a ustawy emerytalnej (ust. 2 pkt. 2a i 2b), szerszemu kręgowi podmiotów. • Prawo do waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych stanowi jeden z istotnych elementów konstytucyjnego prawa do zabezpieczenia społecznego. • W obrębie wyróżnionej wyżej grupy podmiotów - wskutek postanowienia wyrażonego w art. 17 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej z 2021 r. - doszło do zróżnicowania: część osób uzyskała możliwość przeliczenia wcześniej przyznanej emerytury z uwzględnieniem nowego korzystniejszego sposobu waloryzacji kwartalnej, natomiast części osób takiej możliwości odmówiono.
Skład orzekający
Konrad Kujawa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do przeliczenia emerytury w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego, szczególnie w przypadku tzw. 'emerytur czerwcowych' i niekorzystnych zasad waloryzacji składek."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji 'emerytur czerwcowych' i interpretacji wyroku TK P 7/22 w kontekście przepisów art. 17 ustawy nowelizującej z 2021 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjnego dotyczącego prawa do zabezpieczenia społecznego i równego traktowania, z bezpośrednim wpływem na wysokość świadczeń emerytalnych wielu osób.
“Wyrok TK otwiera drzwi do wyższych emerytur – sąd przyznaje rację ubezpieczonemu w sporze z ZUS!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.