VI U 436/13

Sąd Okręgowy w SzczecinieSzczecin2013-05-21
SAOSubezpieczenia społeczneustalanie kapitału początkowegoŚredniaokręgowy
ubezpieczenia społecznekapitał początkowyZUSbezczynność organuterminypostępowanie administracyjneodwołanie

Sąd Okręgowy zobowiązał ZUS do wydania decyzji w sprawie ustalenia kapitału początkowego ubezpieczonego w terminie miesiąca, uwzględniając odwołanie od bezczynności organu.

Ubezpieczony H.K. odwołał się od braku decyzji ZUS w sprawie ustalenia kapitału początkowego, mimo złożenia wniosku ponad rok wcześniej. ZUS argumentował, że nie może wydać decyzji z powodu braku dokumentacji pracowniczej, która znajduje się w sądzie w innej sprawie. Sąd Okręgowy uwzględnił odwołanie, stwierdzając rażące naruszenie prawa przez organ rentowy i zobowiązał ZUS do wydania decyzji w terminie miesiąca.

H. K. złożył odwołanie do Sądu Okręgowego w Szczecinie w związku z bezczynnością Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S., który nie wydał decyzji w sprawie ustalenia kapitału początkowego, mimo upływu ponad roku od złożenia wniosku. ZUS wniósł o oddalenie odwołania, tłumacząc opóźnienie prowadzeniem postępowania wyjaśniającego w innej sprawie dotyczącej renty oraz brakiem dokumentacji pracowniczej, która miała znajdować się w sądzie. Sąd Okręgowy ustalił, że wniosek został złożony 31 października 2011 r., a do dnia zamknięcia rozprawy decyzja nie została wydana. Sąd, powołując się na art. 477^9 § 4 i art. 477^14 § 3 k.p.c., uznał odwołanie za uzasadnione. Stwierdzono, że dwumiesięczny termin na wydanie decyzji został znacznie przekroczony, a argumenty ZUS o braku dokumentacji uznał za nieprzekonujące, wskazując, że przeszkody prawne i faktyczne uniemożliwiające dostęp do akt nie istniały. Sąd nie orzekł co do istoty sprawy, uznając, że wypaczyłoby to charakter postępowania w sprawach ubezpieczeń społecznych i pozbawiłoby znaczenia postępowanie administracyjne. W konsekwencji, Sąd zobowiązał ZUS do wydania decyzji w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się orzeczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może zobowiązać organ rentowy do wydania decyzji w określonym terminie, jeśli organ nie wydał jej w ustawowym terminie.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy k.p.c. (art. 477^9 § 4 i art. 477^14 § 3), które dopuszczają takie działanie sądu w przypadku bezczynności organu rentowego, stwierdzając rażące naruszenie prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględnia odwołanie i zobowiązuje organ rentowy do wydania decyzji

Strona wygrywająca

H. K. (1)

Strony

NazwaTypRola
H. K. (1)osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 477^9 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli organ rentowy nie wydał decyzji w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia roszczenia w sposób przepisany, odwołanie można wnieść w każdym czasie po upływie tego terminu.

k.p.c. art. 477^14 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli odwołanie wniesiono w związku z niewydaniem decyzji przez organ rentowy, sąd w razie uwzględnienia odwołania zobowiązuje organ rentowy do wydania decyzji w określonym terminie, zawiadamiając o tym organ nadrzędny, lub orzeka co do istoty sprawy. Jednocześnie sąd stwierdza, czy niewydanie decyzji przez organ rentowy miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o ustalenie kapitału początkowego złożony został w ustawowym terminie. Organ rentowy nie wydał decyzji w ustawowym terminie dwóch miesięcy. Argumentacja organu rentowego o braku dokumentacji nie uzasadnia jego bezczynności.

Odrzucone argumenty

Organ rentowy argumentował, że nie mógł wydać decyzji z powodu braku dokumentacji pracowniczej znajdującej się w sądzie w innej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

niewydaniem decyzji przez organ rentowy rażącym naruszeniem prawa wypaczałoby charakter postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jaskrawego pominięcia odrębności tego postępowania poprzez całkowite pozbawienie znaczenia postępowania administracyjnego poprzedzającego postępowanie sądowe

Skład orzekający

Monika Miller-Młyńska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie bezczynności organów rentowych i obowiązek sądu do zobowiązania do wydania decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji bezczynności organu rentowego w kontekście ustalania kapitału początkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje typowy problem z bezczynnością urzędów i pokazuje, jak sąd egzekwuje terminy i obowiązki administracyjne, co jest istotne dla prawników procesowych i ubezpieczonych.

ZUS zwleka z decyzją? Sąd wyznacza termin!

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI U 436/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 maja 2013 r. Sąd Okręgowy w Szczecinie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Monika Miller-Młyńska Protokolant: St. sekr. sądowy Katarzyna Herman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2013 r. w S. sprawy H. K. (1) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S. o ustalenie kapitału początkowego na skutek odwołania H. K. (1) złożonego w związku z niewydaniem decyzji przez organ rentowy uwzględnia odwołanie i zobowiązuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. do wydania decyzji w sprawie ustalenia kapitału początkowego ubezpieczonego w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia. UZASADNIENIE W dniu 6 grudnia 2012 r. H. K. (1) złożył odwołanie w związku z niewydaniem przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. decyzji w sprawie ustalenia kapitału początkowego. W uzasadnieniu ubezpieczony wskazał, że wniosek o ustalenia kapitału początkowego złożył w organie rentowym w dniu 12 października 2011 r., jednakże do chwili obecnej organ rentowy nie wydał decyzji w tym zakresie. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie skargi na bezczynność organu rentowego. Pełnomocnik organu rentowego wskazał, że wprawdzie ubezpieczony wniosek o ustalenie kapitału początkowego złożył w dniu 31 października 2011 r., jednakże do chwili obecnej nie wydano decyzji w tej sprawie, z uwagi na prowadzone postępowanie wyjaśniające w związku ze złożonym przez H. K. wnioskiem o rentę z tytułu niezdolności do pracy. W uzasadnieniu dodatkowo wskazano, że organ rentowy nie jest aktualnie w posiadaniu dokumentacji pracowniczej i płacowej wnioskodawcy, która to dokumentacja znajduje się w Sądzie w związku z odwołaniem złożonym przez H. K. od decyzji odmawiającej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, a bez tej dokumentacji nie jest możliwe wydanie decyzji ustalającej wysokość kapitału początkowego. Sąd ustalił następujący stan faktyczny; W dniu 31 października 2011 r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. wpłynął wniosek H. K. (1) o ustalenie kapitału początkowego. Niesporne, a nadto dowód: wniosek - k. 21-22. Do dnia zamknięcia rozprawy w niniejszej sprawie organ rentowy nie wydał decyzji w sprawie ustalenia kapitału początkowego. Niesporne. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 477 9 § 4 k.p.c. , jeżeli organ rentowy nie wydał decyzji w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia roszczenia w sposób przepisany, odwołanie można wnieść w każdym czasie po upływie tego terminu. Z kolei w art. 477 14 § 3 k.p.c. wskazano, że jeżeli odwołanie wniesiono w związku z niewydaniem decyzji przez organ rentowy, sąd w razie uwzględnienia odwołania zobowiązuje organ rentowy do wydania decyzji w określonym terminie, zawiadamiając o tym organ nadrzędny, lub orzeka co do istoty sprawy. Jednocześnie sąd stwierdza, czy niewydanie decyzji przez organ rentowy miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie zachodziły wszelkie przesłanki do zastosowania wyżej wskazanego przepisu poprzez zobowiązanie organu rentowego do wydania decyzji w określonym terminie. Niespornym bowiem było, że ubezpieczony wniosek o ustalenie kapitału początkowego złożył w organie rentowym w dniu 31 października 2011 r., jednakże organ rentowy do dnia zamknięcia rozprawy w niniejszej sprawie nie wydał decyzji w tej sprawie. Ustawowo określony termin dwóch miesięcy na wydanie decyzji został więc znacznie przekroczony. Nawet zaś jeśli wniosek ubezpieczonego nie odpowiadał wymogom formalnym, organ rentowy nie skorzystał z żadnych środków, by usunąć jego ewentualne wady. Bez znaczenia jest także podnoszony argument, jakoby wydanie decyzji nie było możliwe z uwagi na brak dostępu do akt rentowych, które zostały przekazane do Sądu. Trzeba bowiem wskazać, że akta rentowe przekazano do Sądu ledwie kilka miesięcy temu, w czasie gdy wniosek o ustalenie kapitału początkowego pozostawał do rozpoznania już od ponad roku i gdy nie istniały żadne przeszkody prawne i faktyczne, uniemożliwiające organowi rentowemu dostęp do własnych akt i własnej dokumentacji. Na marginesie wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie znalazł podstaw do wydania w sprawie orzeczenia co do istoty sprawy, o którym mowa w przepisie art. 477 14 § 3 k.p.c. Sąd uznał bowiem, że mimo, iż art. 477 14 § 4 k.p.c. dopuszcza możliwość orzeczenia przez sąd co do istoty sprawy w przypadku braku decyzji (a zatem co do zasady dopuszcza możliwość merytorycznego rozpoznania przez sąd wniosku nie będącego dotychczas podstawą badania przez organ rentowy), to w analizowanym postępowaniu zastosowanie przyjętej w tym przepisie dyspozycji wypaczałoby charakter postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych i prowadziłoby do jaskrawego pominięcia odrębności tego postępowania poprzez całkowite pozbawienie znaczenia postępowania administracyjnego poprzedzającego postępowanie sądowe. Orzeczenie w tym zakresie sprowadzałoby się bowiem de facto do wydania decyzji ustalającej wysokość kapitału początkowego. Mając na uwadze powyższe, na mocy art. 477 14 § 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI