VI U 2232/13

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2013-11-26
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyWysokaokręgowy
emeryturaubezpieczenia społecznewynagrodzeniesłużba wojskowazaświadczeniedowodypostępowanie sądoweZUS

Sąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, uwzględniając wynagrodzenie z okresu służby wojskowej do ustalenia wysokości emerytury, uznając zaświadczenie z wojska za wystarczający dowód mimo braku list płac.

Ubezpieczony M. P. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej przeliczenia emerytury z uwzględnieniem wynagrodzeń z okresu służby wojskowej. ZUS odmówił, uznając zaświadczenie z Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych za niewystarczający środek dowodowy. Sąd Okręgowy zmienił decyzję, uwzględniając wynagrodzenie z okresu służby wojskowej, stwierdzając, że zaświadczenie wystawione na podstawie dokumentacji zastępczej jest wystarczające do ustalenia wysokości świadczenia, zwłaszcza gdy oryginalna dokumentacja płacowa uległa zniszczeniu.

Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego M. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która odmówiła prawa do przeliczenia wysokości emerytury z uwzględnieniem wynagrodzeń uzyskanych w okresie od (...) r. do (...) r. podczas pełnienia zawodowej służby wojskowej. Organ rentowy uznał, że przedłożone przez ubezpieczonego zaświadczenie z Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych nie spełnia wymogów środka dowodowego określonych w rozporządzeniu. Ubezpieczony domagał się uwzględnienia zarobków na podstawie zaświadczenia z dnia (...) r., które wskazywało na pełnienie służby wojskowej w latach (...) r. na stanowiskach (...) i (...) oraz informowało o niemożności ustalenia rzeczywistego uposażenia z powodu zniszczenia list uposażenia. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, po rozpoznaniu sprawy, zmienił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że w postępowaniu sądowym, w przeciwieństwie do postępowania przed organem rentowym, nie obowiązują ograniczenia co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym fakty mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi przewidzianymi w Kodeksie postępowania cywilnego. Sąd uznał, że zaświadczenie wystawione przez (...) na podstawie dokumentacji zastępczej (akta osobowe, rozkazy, etaty archiwalne, stan prawny) jest wystarczające do ustalenia minimalnej wysokości wynagrodzenia, zwłaszcza gdy oryginalna dokumentacja płacowa uległa zniszczeniu zgodnie z przepisami o archiwizacji. W związku z tym sąd zmienił decyzję ZUS, przyjmując do ustalenia wysokości świadczenia wynagrodzenie z okresu (...) r. do (...) r. w wysokości wynikającej z zaświadczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zaświadczenie takie może być wystarczającym dowodem, zwłaszcza w postępowaniu sądowym, gdzie obowiązują szersze środki dowodowe niż w postępowaniu administracyjnym przed organem rentowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dopuszczają wszelkie środki dowodowe, a ograniczenia wynikające z przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej dotyczą postępowania przed organem rentowym, a nie sądowego. Zaświadczenie oparte na dokumentacji zastępczej jest dopuszczalne, gdy oryginalna dokumentacja uległa zniszczeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana decyzji

Strona wygrywająca

M. P.

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd.

Pomocnicze

Dz.U. 2011 nr 237 poz. 1412 art. 21 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11.10.2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń

Organ rentowy powołał się na ten przepis, uznając zaświadczenie za niewystarczający środek dowodowy.

k.p.c. art. 235-309

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy regulujące postępowanie dowodowe, które mają zastosowanie w postępowaniu sądowym.

k.p.c. art. 477⁸

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy regulujące postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaświadczenie z wojska, mimo braku oryginalnej dokumentacji płacowej, jest wystarczającym dowodem w postępowaniu sądowym. Przepisy k.p.c. dopuszczają wszelkie środki dowodowe, w tym zastępcze dokumenty, gdy oryginały nie istnieją. Zniszczenie dokumentacji płacowej zgodnie z przepisami o archiwizacji nie powinno pozbawiać ubezpieczonego prawa do świadczeń.

Odrzucone argumenty

Zaświadczenie z wojska nie spełnia wymogów środka dowodowego określonych w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej (stanowisko ZUS).

Godne uwagi sformułowania

przepisy regulujące postępowanie o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym nie mają zastosowania w postępowaniu sądowym, które regulowane jest przepisami Kodeksu postępowania cywilnego fakty, od których uzależnione jest prawo do emerytury i renty oraz wysokość tych świadczeń, mogą być wykazywane wszelkimi środkami dowodowymi przewidzianymi w Kodeksie postępowania cywilnego w postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia, co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty zaświadczenie takie było wystarczające do ustalenia wynagrodzenia pewnego jakie osiągał ubezpieczony w spornym okresie

Skład orzekający

Ewa Milczarek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości świadczeń emerytalno-rentowych na podstawie dokumentacji zastępczej, gdy oryginalne dokumenty płacowe uległy zniszczeniu, zwłaszcza w przypadku służby wojskowej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy dokumentacja płacowa uległa zniszczeniu zgodnie z przepisami o archiwizacji. Wymaga, aby zaświadczenie było wystawione przez uprawniony organ i opierało się na dostępnych dokumentach zastępczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądowa interpretacja przepisów procesowych może pomóc obywatelowi w uzyskaniu należnego świadczenia, nawet gdy brakuje standardowych dokumentów.

Czy brak dokumentów płacowych z wojska przekreśla szansę na wyższą emeryturę? Sąd mówi: niekoniecznie!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI U 2232/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Ewa Milczarek Protokolant – sekr. sądowy Sylwia Sawicka po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2013 r. w Bydgoszczy na rozprawie odwołania: M. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 24 maja 2013 r., znak: (...) w sprawie: M. P. przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o wysokość emerytury 1) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż do ustalenia wysokości świadczenia ubezpieczonego M. P. przyjmuje również wynagrodzenie z okresu od (...) r. do (...) r. w wysokości (...) zł, 2) stwierdza, że organ rentowy ponosi odpowiedzialność za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji. Na oryginale właściwy podpis. (...) Zaskarżoną decyzją organ rentowy odmówił ubezpieczonemu M. P. prawa do przeliczenia świadczenia z uwzględnieniem wynagrodzeń za okres od (...) r. do (...) r. W uzasadnieniu organ rentowy powołał się na przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11.10.2011 r. wywodząc, że przedłożone przez ubezpieczonego pismo Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych nie spełnia wymogów środka dowodowego o którym mowa w 21 pkt 1 rozporządzenia. Ubezpieczony w odwołaniu wniesionym od przedmiotowej decyzji domagał się uwzględnienia zarobków za rok (...) na podstawie zaświadczenia z dnia (...) r. (...) W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie odwołania. Dodatkowo wyjaśnił, iż z zaświadczenia z dnia (...) r. (...) wynika, iż M. P. pełnił zawodową służbę wojskową w okresie od (...) r. do (...) r. na stanowisku podporucznika i porucznika na stanowiskach służbowych instruktora zespołu, oficera d.s. organizacji prac przeładunkowych (...) starszego instruktora sekcji (...) mechanizacji prac przeładunkowych (...) i pomocnika kierownika (...) (...) . W przedmiotowym zaświadczeniu wskazano, iż z uwagi na obowiązujące zasady archiwizacji dokumentów finansowych (zniszczenie list uposażenia) ustalenie rzeczywistej wysokości uposażenia otrzymywanego przez wymienionego w okresie służby - w oparciu o listy uposażenia jest w praktyce niemożliwe. (...) udzielił informacji dot. tego uposażenia wyłącznie na podstawie obowiązującego w tym okresie stanu prawnego oraz w oparciu o dokumenty archiwalne pozyskane z (...) w W. . W piśmie z dnia (...) r. wskazano, że w okresie od (...) r. do (...) r. M. P. przysługiwało uposażenie w wysokości (...) zł brutto. Okoliczności bezsporne nadto zaświadczenie z dnia (...) r. wystawione przez (...) , dokumenty w aktach personalnych ubezpieczonego. Sąd zważył co następuje : Stan faktyczny sprawy przedstawiony wyżej jest niesporny między stronami a jedyną kwestią podlegającą ocenie było - znaczenie prawne zaświadczenia dot. wysokości uposażenia ubezpieczonego przysługującego w okresie pełnienia zawodowej służby wojskowej w okresie od (...) r. do (...) r. wystawionego przez (...) z dnia (...) r. Poza wykazaniem stażu pracy, na ubezpieczonych spoczywa obowiązek udowodnienia osiągniętego wynagrodzenia. Zgodnie z § 21 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 11.10. 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia. Obowiązuje generalna zasada, że zaświadczenie stwierdzające wysokość osiągniętych wynagrodzeń powinno być wystawione przez pracodawcę lub jego prawnego następcę na podstawie dokumentacji płacowej. Jeżeli dokumentacja taka nie istnieje, może być ono wydane na podstawie danych zawartych w aktach osobowych pracownika, np. w umowie o pracę, pismach o powołaniu, mianowaniu oraz w innych pismach określających wynagrodzenie danej osoby. Przy ustalaniu podstawy wymiaru świadczeń z dokumentacji zastępczej, obowiązuje ścisła zasada uwzględniania tylko tych składników wynagrodzenia, które przysługiwały bezwarunkowo w czasie trwania zatrudnienia jako stałe składniki w określonej wysokości, np. wynagrodzenie zasadnicze, stałe dodatki określone kwotowo itp. Inne składniki wynagrodzenia - premie, nagrody czy dodatki - mogą być uwzględnione tylko wówczas, gdy zachowana dokumentacja wskazuje niewątpliwie na ich faktyczną wypłatę w danej wysokości oraz odprowadzenie od nich składki na ubezpieczenie społeczne. Przepisy regulujące postępowanie o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym nie mają zastosowania w postępowaniu sądowym, które regulowane jest przepisami Kodeksu postępowania cywilnego . Ewentualne ograniczenia dowodowe mogą wynikać jedynie z przepisów tego Kodeksu. Przepisy regulujące postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych (art. 477 8 i następne k.p.c. ) nie zawierają dodatkowych ograniczeń w stosunku do przepisów ogólnych regulujących postępowanie dowodowe ( art. 235-309 k.p.c ). Oznacza to, że fakty, od których uzależnione jest prawo do emerytury i renty oraz wysokość tych świadczeń, mogą być wykazywane wszelkimi środkami dowodowymi przewidzianymi w Kodeksie postępowania cywilnego . Taki pogląd wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 2 lutego 1996 r., II URN 3/95 (OSNAPiUS 1996 nr 16, poz. 239), stwierdzając, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi w Kodeksie postępowania cywilnego . W kolejnym b wyroku z dnia 25 lipca 1997 r., II UKN 186/97 (OSNAPiUS 1998 nr 11, poz. 342), Sąd Najwyższy stwierdził, że w postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia, co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty. £ Przeprowadzone postępowanie dowodowe w przekonaniu sądu przyczyniło się do uzyskania odpowiedzi na pytanie w jakiej minimalnej wysokości ubezpieczony w spornym okresie miał wypłacane wynagrodzenie Z uwagi na to, że listy uposażeń za lata (...) były niszczone w archiwum po 15 latach, zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami o archiwizacji dokumentów - brak jest dzisiaj możliwości odtworzenia faktycznych kwot uposażenia, dodatków i innych należności, jakie żołnierze pobierali w owym czasie. Działając na podstawie pisma Nr (...) z dnia (...) r. (...) upoważniony został do wystawiania zaświadczeń o wysokości uposażenia dla byłych żołnierzy zawodowych, którzy nie nabyli prawa do wojskowych świadczeń emerytalno-rentowych. Przedmiotowe zaświadczenia wystawiane są wyłącznie w sytuacji, gdy nie zachowały się archiwalne listy uposażenia stanowiące podstawę do opracowania w/w zaświadczeń. W takim przypadku (...) odtwarza wysokość uposażenia na podstawie dokumentów zawartych w teczce akt personalnych żołnierza (uwzględniając przebieg służby wojskowej, zajmowane stanowiska służbowe, daty awansów na kolejne stopnie wojskowe, itp), rozkazów dziennych dowódców jednostek wojskowych oraz etatów archiwalnych jednostek wojskowych, w których zainteresowany pełnił zawodową służbę wojskową oraz obowiązującego w tym czasie stanu prawnego (m.in. przepisów zawierających stawki uposażenia). Z pisma (...) z dnia (...) r. kierowanego do ubezpieczonego wynika, że w przedmiotowym zaświadczeniu uwzględnione zostały tylko te składniki, co do których prawa byłego żołnierza zawodowego były bezsporne, tj. bezpośrednio wynikające z odpowiednich przepisów albo udokumentowane stosownymi wyciągami z rozkazów. Z tej przyczyny wykazana za okres od (...) r. do (...) r. wysokość uposażenia zasadniczego zawiera tylko składniki uposażenia, które przysługiwały bezwarunkowo w/w w czasie pełnienia zawodowej służby wojskowej. Jest to uposażenie według posiadanego stopnia wojskowego z uwzględnieniem wysługi lat w wojsku oraz uposażenie według zajmowanego stanowiska służbowego, wynikające z etatów archiwalnych jednostek wojskowych, w których zainteresowany pełnił służbę wojskową (księga etatowa (...) W przekonaniu sądu zaświadczenie takie było wystarczające do ustalenia wynagrodzenia pewnego jakie osiągał ubezpieczony w spornym okresie Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 477 ( 14) § 2 k.p.c , zmienił zaskarżoną decyzję przyjmując do ustalenia wysokości świadczenia również wynagrodzenie z okresu od (...) r. (...) r. w wysokości wynikającej z zaświadczenia wystawionego przez (...) z dnia (...) r. SSO Ewa Milczarek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI