VI U 197/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd przyznał ubezpieczonej prawo do zasiłku chorobowego za okres, w którym była niezdolna do pracy, mimo niestawienia się na kontrolne badanie lekarskie ZUS z powodu nieotrzymania wezwania na czas.
Ubezpieczona E. P. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej jej prawa do zasiłku chorobowego i nakazującej zwrot nienależnie pobranego świadczenia. Powodem odmowy było niestawienie się na badanie kontrolne lekarza orzecznika ZUS, mimo że wezwanie zostało wysłane na adres zameldowania, a nie aktualnego miejsca zamieszkania ubezpieczonej. Sąd uznał, że ubezpieczona nie miała winy w nieotrzymaniu wezwania na czas, zwłaszcza w okresie świątecznym, i przyznał jej prawo do zasiłku chorobowego.
Sprawa dotyczyła odwołania E. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W., która odmówiła jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 23 marca 2013 r. do 29 marca 2013 r. oraz zobowiązała do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku w kwocie 769,86 zł. Główną przyczyną odmowy było niestawienie się przez ubezpieczoną na badanie kontrolne lekarza orzecznika ZUS. E. P. argumentowała, że wezwanie zostało wysłane na adres jej zameldowania, podczas gdy od kilku lat mieszkała pod innym adresem i korespondencję odbierała nieregularnie. Dodatkowo, wezwanie dotarło z opóźnieniem, obejmującym okres świąt wielkanocnych, co uniemożliwiło jej odebranie go i stawienie się na badanie w wyznaczonym terminie. Sąd, analizując przepisy dotyczące kontroli prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do pracy i doręczania wezwań, uznał, że wina za nieotrzymanie wezwania na czas nie leży po stronie ubezpieczonej. Podkreślono, że ZUS nie kwestionował faktu niezdolności do pracy E. P. w spornym okresie. W konsekwencji, sąd zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając ubezpieczonej prawo do zasiłku chorobowego i uchylając obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli ubezpieczony wykaże, że z przyczyn przez niego niezawinionych oddanie pisma nie nastąpiło lub nastąpiło w dacie innej niż data doręczenia osobie innej niż adresat, skutki doręczenia nie powstają lub powstają od daty oddania pisma.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak winy ubezpieczonej w nieotrzymaniu wezwania na czas, ze względu na wynajmowane mieszkanie, inny adres zamieszkania oraz okres świąteczny, co uniemożliwiło odebranie korespondencji. ZUS nie kwestionował niezdolności do pracy w spornym okresie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmienia zaskarżoną decyzję
Strona wygrywająca
E. P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (11)
Główne
u.ś.ch.m. art. 59 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Kontrola orzekania o czasowej niezdolności do pracy i wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli.
u.ś.ch.m. art. 59 § ust. 2
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Kontrolę wykonują lekarze orzecznicy ZUS.
u.ś.ch.m. art. 59 § ust. 3 pkt 1 lit. a
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Lekarz orzecznik ZUS może przeprowadzić badanie lekarskie ubezpieczonego w wyznaczonym miejscu.
u.ś.ch.m. art. 59 § ust. 5
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
ZUS wysyła wezwanie z określeniem terminu badania i skutków uniemożliwienia badania.
u.ś.ch.m. art. 59 § ust. 6
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
W razie uniemożliwienia badania w terminie, zaświadczenie lekarskie traci ważność od dnia następującego po tym terminie.
u.ś.ch.m. art. 59 § ust. 10
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
W przypadku utraty ważności zaświadczenia lekarskiego, ZUS wydaje decyzję o braku prawa do zasiłku chorobowego.
u.ś.ch.m. art. 66 § ust. 1 w zw. z ust. 3
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Decyzja o braku prawa do zasiłku może stanowić podstawę do decyzji w sprawie zwrotu zasiłku bezpodstawnie pobranego.
u.s.u.s. art. 84 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawa do decyzji w sprawie zwrotu zasiłku bezpodstawnie pobranego wraz z odsetkami.
Pomocnicze
k.p.a. art. 43
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące doręczania pism, w tym doręczenia dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy.
k.p.c. art. 244 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dokumenty urzędowe stanowią dowód zaświadczonych w nich okoliczności.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
Dokumenty prywatne stanowią dowód złożenia oświadczenia określonej treści przez osoby, które je podpisały.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe doręczenie wezwania na badanie kontrolne ZUS z powodu nieaktualnego adresu zamieszkania ubezpieczonej. Brak winy ubezpieczonej w nieotrzymaniu wezwania na czas, zwłaszcza w okresie świątecznym. Niekwestionowanie przez ZUS niezdolności do pracy ubezpieczonej w spornym okresie.
Odrzucone argumenty
Prawidłowe doręczenie wezwania na badanie kontrolne ZUS na adres zameldowania. Utrata ważności zaświadczenia lekarskiego z powodu niestawienia się na badanie.
Godne uwagi sformułowania
Zasiłek chorobowy jest świadczeniem z ubezpieczenia społecznego, zastępującym pracownikowi wynagrodzenie, które utracił wskutek czasowej, spowodowanej chorobą, niezdolności do pracy. Sytuacją chronioną zasiłkiem jest, więc czasowa niemożność świadczenia pracy będąca skutkiem choroby, a nie sama choroba.
Skład orzekający
Małgorzata Kryńska - Mozolewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczania wezwań przez ZUS i skutków niestawienia się na badanie kontrolne, gdy brak jest winy ubezpieczonego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji doręczenia wezwania w okresie świątecznym i nieaktualnego adresu zamieszkania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe doręczanie korespondencji przez instytucje i jak błędy proceduralne mogą wpływać na prawa obywateli, nawet w sprawach dotyczących świadczeń socjalnych.
“ZUS odmówił zasiłku przez święta? Sąd wyjaśnia, kiedy niestawienie się na badanie nie pozbawia prawa do świadczenia.”
Dane finansowe
zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego: 769,86 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI U 197/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21/01/2014 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi Południe VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Małgorzata Kryńska - Mozolewska Protokolant: stażysta Marzena Szablewska po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2014 r. w Warszawie na rozprawie sprawy E. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. o zasiłek chorobowy, zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego na skutek odwołania E. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z dnia 4 czerwca 2013 r. znak (...) orzeka: zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje wnioskodawczyni E. P. prawo do zasiłku chorobowego za okres od 23 marca 2013 r. do 29 marca 2013 r. i ustala, że nie jest ona zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego w kwocie 769,86 zł (siedemset sześćdziesiąt dziewięć złotych osiemdziesiąt sześć groszy) za okres od 23 marca 2013 r. do 29 marca 2013 r. Sygn. akt VI U 197/13 UZASADNIENIE Odwołaniem z dnia 27 czerwca 2013 r., odwołująca E. P. zaskarżyła decyzję nr (...) wydaną 4 czerwca 2013 przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych – II w W. . Odwołująca podniosła, iż nie stawiła się na badania, ponieważ wezwanie zostało wysłane na adres jej zameldowania, podczas gdy w ostatnim roku zamieszkuje ona w innym miejscu. W odpowiedzi na odwołanie, organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania, podnosząc, że zaskarżona decyzja jest prawnie i faktycznie uzasadniona, gdyż wezwanie na badanie lekarskie przez lekarza orzecznika ZUS zostało doręczone prawidłowo, lecz odwołująca nie stawiła się na termin badania, co skutkowało utratą ważności zaświadczenia lekarskiego. Sąd ustalił, co następuje: Wnioskodawczyni E. P. - była niezdolna do pracy od 22 grudnia 2012 roku do dnia 29 marca 20013 r. Bezsporne, a nadto; karta zasiłkowa – akta rentowe k. 21; karta leczenia szpitalnego k. 9 akta rentowe; E. P. jest zameldowana w W. przy ul. (...) , lecz od kilku lat mieszka wraz z mężem w W. przy ul. (...) . Mieszkanie przy ul (...) jest wynajmowane, a korespondencję ze skrzynki pocztowej odwołująca odbierała raz na dwa tygodnie. Od grudnia 2012 roku ubezpieczona E. P. przebywała na zwolnieniu lekarskim z powodu operacji na kręgosłup. W trakcie zwolnienia lekarskiego Zakład Ubezpieczeń Społecznych dwukrotnie wzywał wnioskodawczynię na kontrolę prawidłowości korzystania ze zwolnienia lekarskiego, na które E. P. zawsze stawiała się. 16 marca 2013 r mąż odwołującej J. P. udał się do lokalu położonego w W. przy ul. (...) w celu odbioru korespondencji ze skrzynki pocztowej, ale nic tam nie było. Drugi raz udał się on pod w/w adres 30 marca. Była to Wielka Sobota i wtedy znalazł w skrzynce dwa awiza z ZUS-u. Jedno z 19 marca a drugie z 27 marca. Potem nastąpiły święta Wielkanocne i wnioskodawczyni nie mogła odebrać korespondencji z poczty. We wtorek po świętach odwołująca udała się do najbliżej placówki pocztowej, aby odebrać korespondencję, z której dowiedziała się, że była wezwana na kontrolę do lekarza orzecznika ZUS na 22 marca. E. P. zadzwoniła z ZUS – u i próbowała wyjaśnić przyczyny niestawiennictwa na badaniach. Również faksem wysłała pisemną informację o przyczynach niestawiennictwa. Następnie Zakład Ubezpieczeń Społecznych przysłał decyzję o odmowie przyznania jej zasiłku chorobowego za siedem dni. W okresie od 23 marca do 29 marca E. P. nie wykonywała żadnej pracy. Adres będący w bazie danych ZUS został przekazany przez zakład pracy, w którym była ona zatrudniona. Odwołująca nie podawała aktualnego adresu zamieszkania, gdyż zamierzała to zrobić po planowanej ogólopolskiej wymianie dowodów osobistych, które to wymiana szeroko komentowana była w środkach masowego przekazu. Odwołująca nie stawiła się na badanie lekarza orzecznika gdyż nic o nim nie wiedziała, nie uniemożliwiała takiego badania tym bardziej, że wcześniej dwukrotnie stawiała się na kontrolę zwolnienia lekarskiego. Dowód: zeznania świadka J. P. k. 12, pismo z dnia 02.04.2014 r – akta rentowe k. 5, karta leczenia szpitalnego k.9 decyzja z dnia 04.06.2013 R k. 13; przesyłka – akta rentowe k. 17, karta zasiłkowa - akta rentowe k. 21; Organ rentowy uznał, jednak, iż odwołująca uniemożliwiła przeprowadzenie badania przez Lekarz Orzecznika ZUS, w sposób dowolny i w zaskarżonej decyzji odmówił jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 23.03.2013 r do dnia 29.03.2013 r oraz zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego z funduszu chorobowego w kwocie 769, 86 złotych. Zawarte w aktach rentowych dokumenty urzędowe (wniosek o wydanie orzeczenia k. 1; zaświadczenie lekarskie k.7 karta leczenia szpitalnego k. 9; wezwanie k. 17; karta zasiłkowa k. 21,), sporządzone przez uprawnione do tego organy w zakresie ich działania, stanowią dowód zaświadczonych w nich okoliczności ( art. 244 § 1 k.p.c. ). Akta rentowe obejmują również dokumenty prywatne ( pismo odwołującej z dnia 02.04.2013 r k. 5, potwierdzenie odbioru k.12, 15), stanowiące dowód złożenia oświadczenia określonej treści przez osoby, które te dokumenty podpisały ( art. 245 ). Brak przekonujących podstaw do kwestionowania autentyczności któregokolwiek ze wskazanych dokumentów. Zeznania świadka J. P. są logiczne, spójne i jasne, nie zawierają też sprzeczności z treścią zgromadzonych dowodów z dokumentów; mogą, zatem zostać uznane za wiarygodne w całości. Przedmiotowe zeznania nie były kwestionowane przez stronę pozwaną, która również nie składała żadnych wniosków dowodowych. Sąd zważył, co następuje: Prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli ( art. 59 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa , t. jedn.: Dz. U. nr 31 z 2005 r., poz. 267 z późn. zm.; dalej zwana u.ś.ch.m.). Kontrolę tę wykonują lekarze orzecznicy ZUS ( art. 59 ust. 2 u.ś.ch.m.). W celu wykonania kontroli lekarz orzecznik ZUS może przeprowadzić badanie lekarskie ubezpieczonego w wyznaczonym miejscu ( art. 59 ust. 3 pkt 1 lit. a u.ś.ch.m.). ZUS wysyła do ubezpieczonego, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, wezwanie, w którym określa termin badania przez lekarza orzecznika. Wezwanie musi zawierać informację w szczególności o skutkach uniemożliwienia badania (art. 59 ust. 5 u.ś.ch.m.). W razie uniemożliwienia badania w terminie, oznaczonym w wezwaniu, zaświadczenie lekarskie traci ważność od dnia następującego po tym terminie ( art. 59 ust. 6 u.ś.ch.m.). W takim przypadku ZUS wydaje decyzję o braku prawa do zasiłku chorobowego ( art. 59 ust. 10 u.ś.ch.m.), co może stanowić podstawę decyzji w sprawie ewentualnego zwrotu zasiłku bezpodstawnie pobranego wraz z odsetkami ( art. 66 ust., 1 w zw. z ust. 3 u.ś.ch.m., art. 84 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych , t. jedn.: Dz. U. nr 11 z 2007 r., poz. 74 z późn. zm.). Wezwanie, o którym mowa w art. 59 ust 5 u.ś.ch.m., doręcza się w trybie przepisów k.p.a. Doręczenie może, zatem zostać dokonane dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy, o ile osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi ( art. 43 k.p.a. ). Jeżeli jednak ubezpieczony wykaże, że z przyczyn przez niego niezawinionych oddanie pisma nie nastąpiło, albo nastąpiło w dacie innej niż data doręczenia osobie innej niż adresat, skutki doręczenia w stosunku do tego ubezpieczonego nie powstają, lub powstają od daty oddania pisma. W okolicznościach niniejszej sprawy, wezwanie na termin badania przez lekarza orzecznika ZUS doręczone zostało do rąk odwołującej, ale po terminie badania lekarskiego. Brak było przy tym winy E. P. , albowiem z uwagi na fakt, iż mieszkanie przy ul. (...) jest wynajmowane, a ona sama mieszka pod innym adresem oraz okres świąteczny nie była ona w stanie odebrać wezwania wcześniej. Pismo wysłane do ZUS –u, w którym wyjaśnia przyczyny swojej nieobecności na badaniu u lekarza orzecznika jak również zeznania jej męża przeczy twierdzeniom pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznym. Zgodnie z ustawą z dnia 25 czerwca 1999 r zasiłek chorobowy przysługuje za okres niezdolności do pracy, nie zaś za okres zwolnienia lekarskiego. Zasiłek chorobowy jest świadczeniem z ubezpieczenia społecznego, zastępującym pracownikowi wynagrodzenie, które utracił wskutek czasowej, spowodowanej chorobą, niezdolności do pracy. Sytuacją chronioną zasiłkiem jest, więc czasowa niemożność świadczenia pracy będąca skutkiem choroby, a nie sama choroba. Organ rentowy ani w decyzji ani w trakcie procesu nie kwestionował, iż w okresie od 02.03.2013 r do 29.03.2013 r odwołująca była niezdolny do pracy. Sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dowodu z urzędu i zastępowania stron w składaniu wniosków dowodowych. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI