IV U 899/17

Sygn.akt . IV U 899/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 06.07.2017r. Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Bogusław Łój Protokolant: starszy sekretarz sądowy Barbara Serżysko po rozpoznaniu w dniu 22.06.2017r. w Zielonej Górze sprawy z odwołania : I. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 28.02.2017r. znak (...) przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o zwrot nienależnie pobranych świadczeń oddala odwołanie. SO Bogusław Łój Sygn. akt IVU 899/17 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29.02.2017r. pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. zobowiązał I. S. do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego za okres od 01.01.2016r. do 28.02.2017r. w kwocie 12.167,30zł i odsetek z powodu pobierania przez wnioskodawczynię półtorakrotnego świadczenia przy jednoczesnym osiąganiu przychodu. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła wnioskodawczyni I. S. wnosząc o jej uchylenie. Odwołująca przyznała, że pobiera emeryturę i pół renty z tytułu choroby zawodowej, nie miała jednak świadomości, że przy pobieraniu świadczeń w takiej wysokości nie może osiągać przychodu. W odpowiedzi na odwołanie pozwany organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Decyzją z dnia 25.10.1995r. przyznano wnioskodawczyni I. S. rentę inwalidy (...) grupy w związku z chorobą zawodową począwszy od 22.07.1995r. Następnie decyzją z dnia 08.12.1997r. przyznano wnioskodawczyni emeryturę począwszy od 01.12.1997r. (dowód: decyzja w aktach organu rentowego) W wyniku zbiegu prawa do świadczeń wnioskodawczyni przysługiwała emerytura w wysokości 100% oraz rentę w wysokości 50% jako najkorzystniejszy układ. Wnioskodawczyni pobierała te świadczenia w takiej wysokości od daty ich przyznania przez cały sporny okres. (okoliczności niesporne, nadto akta organu rentowego) Dnia 01 stycznia 2003r. w życie weszła ustawa z dnia 30 października 2002r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych , która określała zasady pobierania świadczeń wypadkowych, przy czym uregulowane zostały także kwestie związane z osiąganiem przychodów. O wprowadzeniu tych regulacji I. S. była przez ZUS informowana). (dowód: informacje i potwierdzenie odbioru informacji i pouczenia k. 107-109 akt organu rentowego) Decyzją z dnia 29.03.2005r. wnioskodawczyni I. S. została zobowiązana do zwrotu świadczeń z ubezpieczenia społecznego za okres od 01.12.2004r. do 31.12.2004r. z uwagi na osiąganie przychodu przy jednoczesnym pobieraniu półtorakrotnego świadczenia. Wnioskodawczyni nie odwoływała się od tej decyzji a nienależne otrzymane świadczenie zwróciła. (dowód: decyzja k. 128-129 akt organu rentowego okoliczności częściowo niesporne) W spornym okresie, tj. od 01.01.2016r. do 22.02.2017r. wnioskodawczyni była zatrudniona w Starostwie Powiatowym w N. na podstawie odpłatnej umowy zlecenia. (okoliczności niesporne, nadto zaświadczenie k. 4 i 6 akt) W związku z uzyskiwanym wynagrodzeniem z tytułu zawartej umowy zlecenia ze Starostwem Powiatowym w N. wnioskodawczyni złożyła wniosek o przeliczenie świadczeń. (okoliczności niesporne) Sąd okręgowy zważył co następuje: Odwołanie wnioskodawczyni okazało się niezasadne bowiem nie miało usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 30 października 2002r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych , osobie uprawnionej do renty z tytułu niezdolności do pracy z ubezpieczenia wypadkowego oraz do emerytury na podstawie odrębnych przepisów wypłaca się, zależnie od jej wyboru przysługującą rentę powiększoną o połowę emerytury albo emeryturę powiększoną o połowę renty. Przepisu powyższego nie stosuje się, jeżeli osoba uprawniona osiąga przychód powodujący zawieszenie prawa do świadczeń lub zmniejszenie ich wysokości określony w ustawie o emeryturach i rentach z FUS, niezależnie od wysokości tego przychodu ( ust. 3 ). Jak z powyższego wynika, prawo do pobierania emerytury w zbiegu z renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową jest wyłączone w przypadku osiągania przez uprawnionego do świadczeń przychodu, z którym łączy się obowiązek ubezpieczenia społecznego, niezależnie od wysokości osiągniętego przychodu. W przedmiotowej sprawie niespornym było, że w okresie pobierania świadczeń z ubezpieczenia społecznego w zbiegu wnioskodawczyni osiągała przychód z tytułu zawartej umowy zlecenia ze Starostwem Państwowym w N. . Okoliczność ta nie była przedmiotem sporu, zresztą wnioskodawczyni składając wniosek o przeliczenie świadczeń wskazywała na wynagrodzenie osiągnięte w 2016r. i opłacone składki. Zgodnie z treścią art. 138 ustawy o emeryturach i rentach z FUS osoba, która nienależnie pobrała świadczenie jest zobowiązana do ich zwrotu, przy czym za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenie była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Jak z powyższego uregulowania ustawowego wynika warunkiem niezbędnym do dochodzenia przez organ rentowy zwrotu nienależnie pobranych świadczeń jest skuteczne pouczenie uprawnionego o braku prawa do ich pobierania. Również ta okoliczność została przez pozwany organ rentowy wykazana. W związku z wejściem w życie z dniem 01.01.2003r. ustawy z 30.102002r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych wnioskodawczyni otrzymała informację pozwanego z 29.11.2002r. o obowiązujących nowych przepisach, w tym o warunkach ich pobierania. W aktach organu rentowego znajduje się dowód doręczenia tej informacji (k. 107-109 akt organu rentowego). Wprawdzie wnioskodawczyni zaprzeczyła (k. 19 akt) aby na dowodzie doręczenia znajdował się jej podpis, jednak nie wykluczyła iż mógł to być podpis jej zmarłego już męża. Okoliczności braku pouczenia o okolicznościach powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń wnioskodawczyni nigdy nie kwestionowała, w szczególności nie kwestionowała ich w 2004r., w którym również w okresie od 01 grudnia do 31 grudnia osiągnęła przychód, co skutkowało obowiązkiem zwrotu nienależnie wypłacone za ten okres świadczenia, dokładnie z tych samych powodów, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji będącej przedmiotem tego postępowania. Gdyby wnioskodawczyni nie była pouczona w ówczesnym okresie to oczywistym jest, że już wtedy podnosiłaby zarzut braku pouczenia, tymczasem wnioskodawczyni nienależnie pobrane świadczenie zwróciła. W tych okolicznościach w ocenie Sądu Okręgowego niewątpliwym jest, że wnioskodawczyni była prawidłowo pouczona o wskazanych wyżej okolicznościach powodujących ustanie prawa do pobierania dwóch świadczeń z ubezpieczenia społecznego w tzw. zbiegu prawa do świadczeń. Okoliczności podnoszone przez wnioskodawczynię w odwołaniu i w toku postępowania, a wskazujące na trudną sytuację materialną i rodzinną wnioskodawczyni nie mają, w świetle obowiązujących przepisów regulujących obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, prawnego znaczenia. Biorąc pod uwagę powyższe zważenia należało na mocy art. 477 14 § 1k.p.c. orzec jak w wyroku.