VI U 1528/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił decyzję ZUS, nakazując obliczenie emerytury według zasad kwartalnej waloryzacji kapitału początkowego i składek, uznając odpowiedzialność organu rentowego za błąd.
Ubezpieczona odwołała się od decyzji ZUS zaniżającej jej emeryturę w stosunku do wcześniejszej decyzji zaliczkowej. Sąd Okręgowy uznał, że pierwsza decyzja przyznająca emeryturę ustaliła jej wysokość definitywnie według zasad kwartalnej waloryzacji. Zmiana waloryzacji na roczną w późniejszej decyzji była nieprawidłowa, ponieważ prawo do świadczenia zostało nabyte wcześniej. Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i stwierdził odpowiedzialność ZUS za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonej A. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 10 sierpnia 2017 r., która ustaliła wysokość emerytury na kwotę 1950,41 zł. Ubezpieczona zarzuciła zaniżenie świadczenia w stosunku do wcześniejszej decyzji zaliczkowej z dnia 29 maja 2017 r., gdzie emerytura wynosiła 2052,19 zł. Sąd Okręgowy ustalił, że pierwszą decyzją przyznającą emeryturę była decyzja z dnia 29.05.2017 r., która przyznała prawo do świadczenia i ustaliła jego wysokość definitywnie, stosując kwartalną waloryzację kapitału początkowego i składek. Niewypłacanie świadczenia wynikało z kontynuowania zatrudnienia, a nie z błędnego ustalenia jego wysokości. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i Sądu Apelacyjnego, zgodnie z którym kwotę emerytury w systemie zdefiniowanej składki ustala się tylko raz. Zastosowanie przez ZUS waloryzacji rocznej w późniejszej decyzji było bezzasadne, ponieważ ubezpieczona nabyła prawo do świadczenia w maju 2017 r. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję, zobowiązując ZUS do obliczenia emerytury według zasad kwartalnej waloryzacji, oraz stwierdził odpowiedzialność organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wysokość emerytury ustala się tylko raz, zgodnie z zasadami obowiązującymi w dniu nabycia prawa do świadczenia lub w dniu realizacji ryzyka. Zastosowanie innej waloryzacji w późniejszej decyzji jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego i Sądu Apelacyjnego, zgodnie z którym kwota emerytury w systemie zdefiniowanej składki jest ustalana jednokrotnie. Zmiana waloryzacji na roczną w późniejszej decyzji była nieprawidłowa, gdyż prawo do świadczenia zostało nabyte wcześniej i przyznane decyzją z zastosowaniem waloryzacji kwartalnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana decyzji
Strona wygrywająca
A. M.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. M. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
ustawa emerytalna art. 25a § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Składki na ubezpieczenie emerytalne podlegają kwartalnej waloryzacji.
ustawa emerytalna art. 118 § 1a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa do ustalenia odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
k.p.c. art. 477±4 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonej decyzji.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 25a § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa terminy ostatniej kwartalnej waloryzacji składek w zależności od kwartału ustalania wysokości emerytury.
ustawa emerytalna art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa wymiaru emerytury obliczona na podstawie tego artykułu.
ustawa emerytalna art. 108
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Możliwość powiększenia emerytury w przypadku dalszego opłacania składek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pierwszorazowa decyzja przyznająca emeryturę ustaliła jej wysokość definitywnie. Zmiana waloryzacji na roczną w późniejszej decyzji była nieprawidłowa, ponieważ prawo do świadczenia zostało nabyte wcześniej. Kwota emerytury w systemie zdefiniowanej składki jest ustalana tylko raz.
Odrzucone argumenty
Zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami. Różnica w wysokości emerytury powstała na skutek waloryzacji składek i kapitału początkowego.
Godne uwagi sformułowania
kwartalną waloryzację kapitału początkowego i składek kwotę emerytury w systemie zdefiniowanej składki ustala się tylko raz organ rentowy ponosi odpowiedzialność za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji
Skład orzekający
Ewa Milczarek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości emerytury w systemie zdefiniowanej składki, stosowanie waloryzacji składek i kapitału początkowego, odpowiedzialność ZUS za błędy proceduralne."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego sposobu ustalania emerytury w systemie zdefiniowanej składki i zasad waloryzacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie wysokości świadczenia emerytalnego i jak błędy ZUS mogą wpływać na finanse obywateli. Podkreśla znaczenie orzecznictwa w interpretacji przepisów.
“ZUS zaniżył emeryturę? Sąd przypomina: wysokość świadczenia ustala się tylko raz!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI U 1528/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 stycznia 2018 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Ewa Milczarek Protokolant – st. sekr. sądowy Sylwia Sawicka po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2018 r. w Bydgoszczy na rozprawie odwołania: A. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 10 sierpnia 2017 r., znak: (...) w sprawie: A. M. przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o wysokość świadczenia 1) zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że zobowiązuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. do obliczenia wysokości emerytury ubezpieczonej A. M. według zasad przewidujących kwartalną waloryzację kapitału początkowego i składek, 2) stwierdza, że organ rentowy ponosi odpowiedzialność za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji. Na oryginale właściwy podpis. UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją dnia 10.08.2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. ustalił wysokość i podjął wypłatę emerytury od dnia 1.06.2017r., tj. miesiąca zgłoszenia wniosku. Organ rentowy wskazał, że emerytura ustalona tą decyzją wynosi kwotę 1950,41 zł. W odwołaniu od tej decyzji ZUS ubezpieczona zarzuciła organowi rentowemu zaniżenie wysokości świadczenia w stosunku do pierwszej decyzji ZUS z 29.05. 2017 r. w zakresie wysokości emerytury w której wskazano wysokość świadczenia na kwotę 2052,19 zł W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Zdaniem organu zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami a różnica w wysokości emerytury ustalonej w decyzji z dnia 10.08.2017 r. a w decyzji zaliczkowej z dnia 29.05. 2017 r. powstała na skutek waloryzacji składek i waloryzacji kapitału początkowego dla emerytur ustalonych w I i II kwartale ( w okresie kwiecień-maj ) a ustalonych w II kwartale ( ale w miesiącu czerwcu ). Obniżenie kapitału początkowego i składek na ubezpieczenie emerytalne spowodowane zostało przyjęciem do obliczenia emerytury w decyzji z dnia 29.05.2017 r. kwartalnej waloryzacji kapitału początkowego a przy podjęciu wypłaty od dnia 1.06.2017 r. waloryzacji rocznej kapitału początkowego. Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje: Ubezpieczona A. M. złożyła wniosek o emeryturę w dniu 3.11. 2016 r. Wskazany wniosek został załatwiony odmowną decyzją ZUS z dnia 10.11.2016 r. Po pozytywnym dla ubezpieczonej rozstrzygnięciu odwołania ubezpieczonej od tej decyzji ZUS, decyzją z dnia 29.05.2017 r. ZUS przyznał ubezpieczonej emeryturę od dnia (...) r., tj. od daty określonej wyrokiem Sądu, będącej datą spełnienia przez ubezpieczoną warunku osiągnięcia wieku emerytalnego. Świadczenie emerytalne zostało ustalone w kwocie zaliczkowej, tj. 2052,00 zł. Organ rentowy pouczył ubezpieczoną, iż wypłata emerytury podlega zawieszeniu, gdyż ubezpieczona kontynuuje zatrudnienie, zaś w celu podjęcia wypłaty emerytury należy przedłożyć w oddziale ZUS świadectwo pracy lub zaświadczenie potwierdzające fakt rozwiązania stosunku pracy. Ubezpieczona rozwiązała stosunek pracy ze swoim pracodawcą w dniu 23 czerwca 2017 r. i 26 czerwca 2017 r. dostarczyła świadectwo pracy do organu rentowego. Pozwany organ rentowy w dniu 10.08. 2017 r. wydał decyzję o podjęciu wypłaty emerytury, w której ponownie ustalił wysokość wypłacanej emerytury i wznowił wypłatę emerytury od dnia 1 czerwca 2016 r. w kwocie 1950,41 zł. Okoliczności bezsporne dowód: wniosek i decyzje w aktach rentowych W świetle powyższych ustaleń Sąd Okręgowy uznał żądanie odwołania za uzasadnione. W ocenie Sądu Okręgowego nie budzi wątpliwości, iż pierwszorazową decyzją przyznającą ubezpieczonej emeryturę była decyzja z dnia 29.05.2017 r. Decyzja ta, mimo nazwania ją decyzją zaliczkową, przyznawała ubezpieczonej prawo do emerytury i ustalała w sposób definitywny jej wysokość. Powodem niewypłacania ubezpieczonej emerytury od dnia spełnienia warunku wieku emerytalnego był jedynie fakt pozostawania ubezpieczonej w zatrudnieniu. Świadczenie emerytalne zostało wyliczone przez pozwany organ rentowy według zasad obowiązujących w dniu wydania decyzji pierwszorazowej, tj. według zasad przewidujących waloryzację kwartalną świadczenia, co jest niesporne w sprawie. Prawo do emerytury zostało przyznane wnioskodawczyni według zasad i w wysokości wskazanej w tej decyzji. Decyzja ta, co do zasady nie została zakwestionowana przez żadną ze stron postępowania. Stosownie do treści art. 25a ust.1 ustawy o emeryturach rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przy ustalaniu wysokości emerytury kwota składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnią waloryzację, o której mowa w art. 25, jest waloryzowana kwartalnie. Ustęp 2 ww. przepisu stanowi, iż w przypadku ustalania wysokości emerytury: 1)w pierwszym kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za trzeci kwartał poprzedniego roku; 2)w drugim kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za czwarty kwartał poprzedniego roku; 3)w trzecim kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za pierwszy kwartał danego roku; 4)w czwartym kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za drugi kwartał danego roku. Należy podkreślić, że ubezpieczona nabyła prawo do emerytury z dniem (...) ., a więc od osiągnięcia wieku emerytalnego a prawo to przyznano ubezpieczonej decyzją z dnia 29.05.2017 r. Organ rentowy bezzasadnie zatem w późniejszej, zaskarżonej decyzji, obliczył ubezpieczonej świadczenie na nowo, według waloryzacji rocznej, przyjmując że ubezpieczona nabyła świadczenie z dniem 1 czerwca 2016 r. Tymczasem ubezpieczona nabyła prawo do świadczenia w maju 2016 r., które zostało zawieszone z powodu kontynuowania przez nią stosunku pracy. Sąd miał przy tym na uwadze wykładnię prezentowaną w postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 6 października 2015, sygn. III UZP 9/15, oraz z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. III UZP 12/15, w uzasadnieniach których Sąd Najwyższy wskazał, że kwotę emerytury w systemie zdefiniowanej składki ustala się tylko raz. Podobnie Sąd Apelacyjny w Krakowie w wyroku z dnia 3 marca 2016 r. (sygn. akt III AUa 520/15) stwierdził, że kwotę emerytury w systemie zdefiniowanej składki ustala się tylko (jedynie) raz, albo w dniu nabycia prawa do świadczenia, albo w dniu realizacji ryzyka (obecnie jedynym ryzykiem jest rozwiązanie stosunku pracy). Tak ustalona już raz emerytura może być już tylko powiększona w przypadku dalszego opłacania składek w sposób podany w art. 108 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Sąd Okręgowy w pełni podziela stanowiska prezentowane w postanowieniach Sądu Najwyższego oraz w wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie. Nie można uznać zasadności twierdzeń organu rentowego, że w sytuacji, gdy ubezpieczona nie kwestionowała co do zasady prawidłowości ustalenia podstawy wymiaru emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przyznanej jej od dnia (...) i zawieszonej z uwagi na kontynuowanie przez nią zatrudnienia u dotychczasowego pracodawcy, to wyliczenie ponowne świadczenia emerytalnego w dniu wydania zaskarżonej decyzji, jest prawidłowe. Wysokość emerytury ubezpieczonej obliczona została 29.05.2017 r., tj. w dniu nabycia przez nią prawa do emerytury. W przypadku ubezpieczonego, który przeszedł na emeryturę w maju danego roku, niedopuszczalnym było zastosowanie przez organ rentowy waloryzacji rocznej, ta bowiem byłaby możliwa gdyby ubezpieczony przechodził na emeryturę (uzyskał ją) w czerwcu 2017 r. Tymczasem ubezpieczona uzyskała prawo do świadczenia (zostało mu jej przyznane) już w maju 2017 r., czego wyrazem była decyzja ZUS z dnia 29.05.2017 r., a tylko wypłata świadczenia została jedynie zawieszona z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia. Nie było więc podstaw do dokonywania waloryzacji rocznej, w efekcie zastosowania której ubezpieczona uzyskałaby świadczenie w wysokości niższej, aniżeli to obliczone w oparciu o waloryzację kwartalną. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję i orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Wobec wadliwego i niezgodnego z przepisami prawa działania organu rentowego, który w zaskarżonej decyzji, bez podstawy prawnej, ponownie ustalał wysokość już raz przyznanej ubezpieczonej emerytury, Sąd Okręgowy na podstawie art. 118 ust. 1a ustawy emerytalnej ustalił odpowiedzialność tego organu za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji. SSO Ewa Milczarek
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI