VI U 1258/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania C. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S., który odmówił wypłaty wyrównania emerytury za okres od 1 listopada 2011 roku. Emeryt podnosił, że przez 11 lat i 7 miesięcy otrzymywał zaniżone świadczenie o ok. 1% z powodu błędu urzędnika ZUS i domagał się wyrównania za cały ten okres. Organ rentowy wypłacił wyrównanie jedynie za okres trzech lat wstecz od daty zgłoszenia wniosku, zgodnie z art. 133 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę, ustalił, że emerytura została przyznana C. K. od 1 października 2011 roku, a błąd w wyliczeniu wskaźnika wysokości podstawy wymiaru (225,53% zamiast 226,12%) został skorygowany decyzją z 28 kwietnia 2023 roku. ZUS uznał swój błąd i wypłacił wyrównanie za okres od marca 2020 roku do maja 2023 roku. Sąd oddalił odwołanie, interpretując art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy jako wyjątek od ogólnej zasady wypłaty świadczeń od dnia powstania prawa do nich. Podkreślono, że przepis ten, ograniczający wypłatę wyrównania do 3 lat wstecz, ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie podlega wykładni rozszerzającej, nawet w przypadku zawinionego błędu organu rentowego. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, wskazując, że trzyletni okres nawiązuje do okresów przedawnienia roszczeń i stanowi swoiste "przedawnienie" wypłaty świadczeń.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: Średniainterpretacja art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach dotyczącego okresu, za który przysługuje wyrównanie świadczenia w przypadku błędu organu rentowego.
Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o emeryturach i rentach; ograniczone zastosowanie w sprawach innych niż dotyczące wyrównania świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Zagadnienia prawne (1)
Czy ubezpieczony może domagać się wyrównania świadczenia emerytalnego zaniżonego na skutek błędu organu rentowego za okres dłuższy niż 3 lata wstecz od daty zgłoszenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wypłata wyrównania świadczenia emerytalnego zaniżonego na skutek błędu organu rentowego jest ograniczona do okresu 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach, który stanowi wyjątek od ogólnej zasady wypłaty świadczeń od dnia powstania prawa do nich. Przepis ten, ograniczający wypłatę wyrównania do 3 lat wstecz, jest bezwzględnie obowiązujący i nie podlega wykładni rozszerzającej, nawet w przypadku zawinionego błędu organu rentowego. Trzyletni okres nawiązuje do terminów przedawnienia roszczeń.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| C. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
u.e.r. art. 133 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydania decyzji z urzędu, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Przywołany jako podstawa analogii dla trzyletniego okresu wypłaty wyrównania.
k.c. art. 442 § 1
Kodeks cywilny
Przywołany jako podstawa analogii dla trzyletniego okresu wypłaty wyrównania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ograniczenie wypłaty wyrównania świadczenia do 3 lat wstecz od daty zgłoszenia wniosku, zgodnie z art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach. • Przepis art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy ma charakter wyjątku i nie podlega wykładni rozszerzającej. • Trzyletni okres wypłaty wyrównania nawiązuje do terminów przedawnienia roszczeń.
Odrzucone argumenty
Prawo do wyrównania emerytury powinno przysługiwać za cały okres pobierania zaniżonego świadczenia, niezależnie od daty zgłoszenia wniosku, w sytuacji gdy zaniżenie nastąpiło na skutek błędu organu rentowego.
Godne uwagi sformułowania
przepisy ustawy z 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wprowadziły zasadę wyrównywania świadczeń niewypłaconych lub zaniżonych na skutek błędu organu rentowego maksymalnie za trzy lata wstecz • Przepis nie daje również żadnej podstawy prawnej do przyznania podwyższonych świadczeń od daty powstania prawa do nich, jeżeli prawo powstało wcześniej niż trzy lata przed zgłoszeniem wniosku, nawet w przypadku, jeżeli niezrealizowanie tego było następstwem błędu organu rentowego. • Powołany przepis reguluje zatem swoistego rodzaju "przedawnienie" wypłaty świadczeń. • rygoryzm prawa publicznego nie może być w żaden sposób łagodzony.
Skład orzekający
Konrad Kujawa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretacja art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach dotyczącego okresu, za który przysługuje wyrównanie świadczenia w przypadku błędu organu rentowego."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o emeryturach i rentach; ograniczone zastosowanie w sprawach innych niż dotyczące wyrównania świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na interpretację przepisów dotyczących wyrównania świadczeń i ograniczeń czasowych. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca, choć dotyczy powszechnego tematu emerytur.
“ZUS popełnił błąd, ale emeryt nie dostanie wyrównania za 10 lat. Sąd wyjaśnia dlaczego.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.