VI SA/WA 97/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-03-24
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
refundacja leczeniaNFZkolejka oczekującychświadczenia zdrowotneleczenie prywatneprawo pacjentaubezpieczenie zdrowotnedecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę pacjenta domagającego się refundacji kosztów leczenia okulistycznego, które wykonał prywatnie po zrezygnowaniu z kolejki w NFZ.

Skarżący domagał się refundacji kosztów leczenia okulistycznego w kwocie 8000 zł, które poniósł w prywatnej klinice, ponieważ nie mógł uzyskać zabiegu w ramach NFZ w wymaganym terminie. Organ NFZ odmówił refundacji, wskazując, że pacjent zrezygnował z kolejki i zgodził się na leczenie odpłatne. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzje organów NFZ były zgodne z prawem, a pacjent świadomie wybrał leczenie komercyjne.

Sprawa dotyczyła skargi J. Ś. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia odmawiającą refundacji kosztów leczenia operacyjnego w zakresie okulistyki. Skarżący wnioskował o indywidualną refundację kosztów zabiegu, który musiał wykonać pilnie w prywatnej klinice, ponieważ termin oczekiwania w ramach NFZ był zbyt długi i groził nieodwracalnymi skutkami zdrowotnymi. Organ I instancji odmówił refundacji, wskazując na brak kontraktu z kliniką w zakresie danego zabiegu lub brak możliwości refundacji w ramach istniejącej umowy. Skarżący w odwołaniu podniósł, że decyzja organu I instancji nie zawierała uzasadnienia prawnego i naruszała jego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. W toku postępowania odwoławczego ustalono, że skarżący, poinformowany o długiej kolejce oczekujących i braku możliwości przyjęcia go w ramach NFZ w wymaganym terminie, zrezygnował z kolejki i wyraził zgodę na leczenie za pełną odpłatnością w prywatnej klinice. Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję odmowną, argumentując, że podstawą udzielania świadczeń jest umowa z NFZ, a świadczenia udzielane są według kolejności zgłoszenia. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzje organów NFZ były zgodne z prawem. Sąd stwierdził, że choć organ I instancji naruszył przepisy proceduralne, nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było to, że skarżący świadomie zrezygnował z kolejki NFZ i zgodził się na leczenie komercyjne, co pozbawiło go podstaw do żądania refundacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pacjentowi nie przysługuje refundacja, jeśli świadomie zrezygnował z kolejki oczekujących w NFZ i poddał się leczeniu komercyjnemu.

Uzasadnienie

Podstawą udzielania świadczeń finansowanych ze środków publicznych jest umowa z NFZ, a świadczenia udzielane są według kolejności zgłoszenia. Pacjent, który został poinformowany o długiej kolejce i braku możliwości leczenia w ramach NFZ w wymaganym terminie, a mimo to zgodził się na leczenie odpłatne, podjął świadomą decyzję o leczeniu komercyjnym, co wyklucza możliwość refundacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 102 § ust. 5 pkt 24

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 110

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 132

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Podstawą udzielania świadczeń jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem oddziału wojewódzkiego NFZ.

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Świadczenia opieki zdrowotnej w szpitalach i świadczenia specjalistyczne w ambulatoryjnej opiece zdrowotnej są udzielane według kolejności zgłoszenia.

p.p.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 107 § ust. 5 pkt 16

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 109 § ust. 1 i 5

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 20 § ust. 5

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Listę oczekujących prowadzi się w sposób zapewniający sprawiedliwy, równy, niedyskryminujący i przejrzysty dostęp do świadczeń.

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 20 § ust. 7

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

W razie zmiany stanu zdrowia świadczeniobiorcy, świadczeniodawca koryguje termin udzielenia świadczenia, jeżeli wynika to z kryteriów medycznych.

u.ś.o.z.f.ś.p. art. 15 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Świadczeniobiorcy mają prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, których celem jest zachowanie zdrowia, zapobieganie chorobom i urazom, wczesne wykrywanie chorób, leczenie, pielęgnacja oraz zapobieganie niepełnosprawności i jej ograniczanie.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.u.n.f.z.

Ustawa z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia

Konst. RP art. 68 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pacjent świadomie zrezygnował z kolejki oczekujących w NFZ i wyraził zgodę na leczenie za pełną odpłatnością. Podstawą udzielania świadczeń jest umowa z NFZ, a świadczenia udzielane są według kolejności zgłoszenia. Brak podstaw prawnych do refundacji leczenia podjętego komercyjnie poza systemem NFZ.

Odrzucone argumenty

Prawo do refundacji kosztów leczenia poniesionych prywatnie z powodu pilnej potrzeby medycznej i długiego terminu oczekiwania w NFZ. Organ I instancji nie uzasadnił prawnie swojej decyzji, naruszając przepisy k.p.a. Decyzja organu narusza zasadę równego dostępu do świadczeń i wyboru świadczeniodawcy.

Godne uwagi sformułowania

skarżący – poinformowany o tym fakcie – zrezygnował z kolejki oczekujących na zabieg w ramach NFZ i wyraził zgodę na leczenie za pełną odpłatnością. podjął świadomą decyzję o leczeniu okulistycznym w trybie komercyjnym, co oznacza, że brak jest podstaw prawnych do wyrażenia zgody na odrębne sfinansowanie hospitalizacji. organ I instancji dopuścił się naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. i w konsekwencji obraził zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażoną w art. 8 k.p.a.

Skład orzekający

Pamela Kuraś-Dębecka

przewodniczący

Piotr Borowiecki

sprawozdawca

Jolanta Królikowska-Przewłoka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących refundacji kosztów leczenia w NFZ, zasady kolejności zgłoszeń oraz konsekwencji świadomego wyboru leczenia komercyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pacjent świadomie zrezygnował z kolejki NFZ i podjął leczenie odpłatne. Nie dotyczy sytuacji, gdy odmowa refundacji wynika z innych przyczyn lub gdy pacjent nie miał możliwości wyboru.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny aspekt prawa pacjenta do świadczeń zdrowotnych i konsekwencje wyboru leczenia poza systemem publicznym. Pokazuje, jak kluczowe jest świadome podejmowanie decyzji i przestrzeganie procedur.

Czy NFZ musi refundować leczenie, gdy pacjent wybrał prywatną klinikę zamiast czekać w kolejce?

Dane finansowe

WPS: 8000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 97/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-01-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jolanta Królikowska-Przewłoka
Pamela Kuraś-Dębecka /przewodniczący/
Piotr Borowiecki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska –Przewłoka Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2006r. sprawy ze skargi J. Ś. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy refundacji kosztów leczenia oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia[...] listopada 2005 r., nr [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia – działając na podstawie przepisu art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 110 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 ze zm.) – po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącego J. Ś. od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie odmowy przyznania indywidualnej refundacji kosztów leczenia operacyjnego w zakresie okulistyki – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, iż pismem z dnia 30 czerwca 2005 r. skarżący J. Ś. zwrócił się do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o przyznanie indywidualnej refundacji kosztów okulistycznego zabiegu operacyjnego w Klinice Okulistycznej "[...]" w [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, iż ze względu na skomplikowane uszkodzenie prawej gałki ocznej oraz potrzebę jak najszybszego wykonania zabiegu dodarł do w/w Kliniki Okulistycznej "[...]", w której możliwe jest wykonanie operacji w dniu 6 lipca 2005 r.
W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia – działając w oparciu o przepisy art. 107 ust. 5 pkt 16 w zw. z art. 109 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - wydał w dniu [...] lipca 2005 r. decyzję nr [...], na podstawie której odmówił skarżącemu przyznania indywidualnej refundacji kosztów leczenia operacyjnego w zakresie okulistyki. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż na podstawie opinii specjalisty medycznego [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ refundacja ta nie jest możliwa, ponieważ Klinika Okulistyczna "[...]" w [...] ma zawarty kontrakt z [...] Oddziałem Wojewódzkim NFZ w zakresie zabiegów operacyjnych wieloproceduralnych, [...] oraz zabiegów operacyjnych odwarstwionej siatkówki. Zdaniem organu pacjent wymagał wykonania zabiegu w trybie pilnym, jednak w związku z funkcjonującą umową [...] Oddział Wojewódzki NFZ nie ma możliwości refundacji kosztów leczenia operacyjnego w w/w klinice.
Pismem z dnia 26 lipca 2005 r., skierowanym do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, skarżący wniósł odwołanie od w/w decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lipca 2005 r. Wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz wydanie decyzji w sprawie zwrotu kosztów leczenia operacyjnego w zakresie okulistyki w poniesionej kwocie 8000,- złotych, strona wskazała w uzasadnieniu środka zaskarżenia, iż leczenie operacyjne musiało być wykonane niezwłocznie, ponieważ zwłoka spowodowałaby nieodwracalne skutki, włącznie z koniecznością usunięcia oka. Skarżący wskazał ponadto, iż zabieg miał być wykonany w Klinice Okulistycznej "[...]" w [...], która ma zawarty kontrakt z [...] Oddziałem Wojewódzkim NFZ. Strona wskazała ponadto, iż do dnia zabiegu nie otrzymała decyzji organu rozstrzygającej sprawę, w związku z tym zobowiązana była pokryć koszty leczenia operacyjnego w kwocie 8.000,- zł. W ocenie skarżącego decyzja organu I instancji nie zawiera uzasadnienia prawnego, z którego można byłoby uzyskać informację o tym, jaki przepis prawa materialnego daje organowi prawo odmowy refundacji leczenia operacyjnego. Ponadto skarżący stwierdził, iż jako świadczeniobiorca ma prawo m.in. do świadczeń opieki zdrowotnej, których celem jest zachowanie zdrowia, leczenie oraz zapobieganie niepełnosprawności i jej ograniczanie. Ponadto podniósł, iż jako świadczniobiorca ma prawo do sfinansowania ze środków publicznych leczenia szpitalnego w wybranym przez siebie szpitalu, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Wszystkie te warunki zostały – zdaniem strony – zachowane, a więc organ winien zrefundować poniesione przez skarżącego koszty leczenia. Odmawiając przyznania refundacji oraz nie uzasadniając w decyzji przyczyn tej odmowy, organ – zdaniem strony – uchybił przepisom prawa, w tym Konstytucji RP i ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, naruszając zasadę równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej i wyboru świadczeniobiorców spośród tych, którzy zawarli umowę z NFZ.
W toku prowadzonego postępowania odwoławczego pismem z dnia 15 września 2005 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, udzielając odpowiedzi na pismo Departamentu Spraw Świadczeniobiorców Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 sierpnia 2005 r. - stwierdził, iż skarżący wymagał zabiegu w trybie pilnym. Ponadto poinformował, iż w wybranym przez skarżącego jedynym w [...] ośrodku wykonującym zabiegi okulistyczne w zakresie niezbędnym dla strony, tj. w NZOZ Klinice Okulistycznej "[...]", aktualna kolejka oczekujących na zabiegi [...] wynosi 138 osób. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ stwierdził, iż zgodnie z postanowieniami zawartej z w/w kliniką umowy, nie może ulec zmianie (zwiększeniu) ogólna kwota zobowiązań, a więc nie ma zatem możliwości indywidualnej refundacji kosztów leczenia operacyjnego w tej klinice.
Ponadto w toku postępowania drugoinstancyjnego wpłynęło do Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia pismo Prezesa Kliniki Okulistycznej "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w [...] z dnia 7 października 2005 r., w którym poinformowano, iż w dniu 6 lipca 2005 r., tj. w dniu, w którym zgłosił się do tej kliniki jako pacjent – skarżący J. Ś., nie było możliwości przyjęcia go i leczenia w ramach ubezpieczenia zdrowotnego. Z informacji Prezesa Kliniki Okulistycznej "[...]" Sp. z o.o. wynikało również, iż kolejka oczekujących pacjentów na zabiegi wykonywane przez prof. J. N. wynosiły w tej placówce ok. 1 roku. Z pisma tego wynikało ponadto, iż skarżący - poinformowany o tym fakcie – zrezygnował z kolejki oczekujących na zabieg w ramach NFZ i wyraził zgodę na leczenie za pełną odpłatnością. Do pisma Prezesa Kliniki Okulistycznej "[...]" Sp. z o.o. załączono kopię oświadczenia J. Ś. z dnia 6 lipca 2005 r. (k. 25 akt administracyjnych), w którym skarżący, jako pacjent - oświadczył, że został poinformowany o kosztach leczenia poza systemem Narodowego Funduszu Zdrowia i wyraża zgodę na ich pokrycie, a także, że nie będzie z tego tytułu wnosił pretensji do Kliniki Okulistycznej "[...]".
W piśmie z dnia 10 października 2005 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ poinformował Centralę NFZ, iż organ I instancji w trakcie rozpatrywania wniosku strony skarżącej nie posiadał informacji, iż strona podjęła decyzję o wykonaniu zabiegu w Klinice Okulistycznej "[...]" poza kolejką (odpłatnie).
W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez skarżącego Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r., na podstawie której – działając w oparciu o przepis art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 110 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych – utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie odmowy przyznania indywidualnej refundacji kosztów zabiegu operacyjnego z zakresu okulistyki. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z przepisem art. 132 cyt. ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r., podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Narodowy Fundusz Zdrowia jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem oddziału wojewódzkiego NFZ. Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych określa art. 20 ust. 1 w/w ustawy, zgodnie z którym świadczeń opieki zdrowotnej w szpitalach i świadczenia specjalistyczne w ambulatoryjnej opiece zdrowotnej są udzielane według kolejności zgłoszenia, w dniach i godzinach ich udzielania przez świadczeniodawcę, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Prezes NFZ podkreślił także, iż listę oczekujących, w myśl art. 20 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, prowadzi się w sposób zapewniający poszanowanie zasady sprawiedliwego, równego, niedyskryminującego i przejrzystego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej oraz zgodnie z kryteriami medycznymi. Jednocześnie, powołując się normę wyrażoną w przepisie art. 20 ust. 7 cyt. ustawy – organ odwoławczy wskazał, iż w razie zmiany stanu zdrowia świadczeniobiorcy, wskazującej na potrzebę wcześniejszego, niż w ustalonym terminie udzielenia świadczenia, świadczeniobiorca informuje o tym świadczeniodawcę, który jeżeli wynika to z kryteriów medycznych, koryguje odpowiednio termin udzielenia świadczenia i informuje niezwłocznie świadczeniobiorcę o nowym terminie. Mając na względzie powołane przepisy, Prezes NFZ zwrócił uwagę, iż z informacji uzyskanej przez organ z wyjaśnienia świadczeniodawcy (Kliniki Okulistycznej "[...]", zawartego w piśmie z dnia 7 października 2005 r., wynika, iż kolejka oczekujących pacjentów na zabiegi wykonywane w tej placówce wynosiły ok. 1 roku. Prezes NFZ wskazał ponadto, że z pisma tego wynikało, iż skarżący - poinformowany o tym fakcie – zrezygnował z kolejki oczekujących na zabieg w ramach NFZ i wyraził zgodę na leczenie za pełną odpłatnością. Potwierdzeniem tego ma być – zdaniem organu odwoławczego - oświadczenie skarżącego J. Ś. z dnia 6 lipca 2005 r., w którym strona oświadczyła, że została poinformowana o kosztach leczenia poza systemem Narodowego Funduszu Zdrowia i wyraża zgodę na ich pokrycie, a także, że nie będzie z tego tytułu wnosił pretensji do Kliniki Okulistycznej "[...]". W konsekwencji Prezes NFZ uznał, iż skarżący podjął świadomą decyzję o leczeniu okulistycznym w trybie komercyjnym, co oznacza, że brak jest podstaw prawnych do wyrażenia zgody na odrębne sfinansowanie hospitalizacji w Klinice Okulistycznej "[...]" w [...] z pominięciem zapisów art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Organ dodał ponadto, iż w tym zakresie Prezes NFZ działa w granicach wyznaczonych obowiązującymi przepisami powołanej ustawy, a więc w sprawie niniejszej nie może mieć zastosowania działanie w granicach uznania administracyjnego.
W dniu 2 grudnia 2005 r. skarżący J. Ś. – działając za pośrednictwem organu – wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2005 r. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako naruszającej prawo i wydanej w oparciu o błędną ocenę stanu faktycznego, a efekcie dyskryminującą wnioskodawcę – strona skarżąca stwierdziła, iż podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Ponadto skarżący zarzucił, iż wydając decyzję z dnia [...] listopada 2005 r., Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia nie odniósł się do zarzutu braku uzasadnienia prawnego w decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lipca 2005 r. Skarżący wskazał, iż występując w dniu 30 czerwca 2005 r. do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o indywidualną refundację kosztów zabiegu operacyjnego, nie było złożone przez niego oświadczenie zawierające zgodę na pokrycie kosztów leczenia. Strona stwierdziła, iż z uwagi na fakt, że do dnia 6 lipca 2005 r. decyzja w sprawie refundacji nie została wydana, skarżący poddał się zabiegowi podpisując wspomniane oświadczenie. W tej sytuacji organ I instancji wydając decyzję o odmowie przyznania indywidualnej refundacji kosztów leczenia nie miał informacji o tym, że takie oświadczenie zostało złożone. Ponadto skarżący podkreślił, iż proces decyzyjny poddania się zabiegowi operacyjnemu w terminie 6 lipca 2005 r. nie był uzależniony wyłącznie od strony, gdyż to lekarz specjalista – prof. N., oceniając stan faktyczny, orzekł, kiedy wykonanie zabiegu było konieczne dla zachowania zdrowia, tj. uratowania gałki ocznej i zdolności widzenia. Skarżący podniósł, iż jeśli prof. N. stwierdziłby, że taki zabieg można wykonać za rok, to skarżący poczekałby rok czasu w kolejce oczekujących na zabieg. Niestety – zdaniem skarżącego – w jego przypadku zabieg taki nie mógł się odbyć za rok, ponieważ wcześniej usunięta zostałaby gałka oczna. Skarżący uznał, iż w jego przypadku nie mógł mieć zastosowania przepis art. 20 ust. 7 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, gdyż termin wykonania zabiegu został ustalony jeden raz – na dzień 6 lipca 2005 r., o czym strona poinformowała NFZ w piśmie z dnia 30 czerwca 2005 r. Skarżący stwierdził, iż jego decyzja wyrażająca zgodę na zabieg za odpłatnością spowodowana była faktem nie otrzymania odpowiedzi z Oddziału Wojewódzkiego NFZ oraz obawą o zdrowie. W ocenie skarżącego z punktu widzenia dbałości NFZ o rzetelne zarządzanie finansami publicznymi, jego decyzja była jak najbardziej trafna, albowiem gdyby skarżący jej nie podjął, to w wyniku inwalidztwa stałby się osobą niezdolną do pracy i pobierającą rentę, co zdecydowanie bardziej obciążyłoby budżet państwa.
W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga Pana J. Ś. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], oraz utrzymana nią w mocy decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lipca 2005 r. – nie naruszają prawa.
Przedmiotowe decyzje organów obu instancji nie naruszają – zdaniem Sądu – zarówno przepisów prawa materialnego zawartych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jak również przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie należy zgodzić się z zarzutem skarżącego, iż organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] lipca 2005 r. dopuścił się naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. i w konsekwencji obraził zasadę pogłębiana zaufania obywateli do organów państwa wyrażoną w art. 8 k.p.a., albowiem – wbrew tej zasadzie – nie dokonał w uzasadnieniu decyzji dokładnego wyjaśnienia podstaw swojego rozstrzygnięcia, w szczególności w zakresie uzasadnienia prawnego decyzji. Niewątpliwie - w ocenie Sądu – podporządkowanie się obowiązkowi wynikającemu z normy przepisu art. 8 k.p.a. wymaga prowadzenia postępowania administracyjnego w taki sposób, aby w szczególności w uzasadnieniu decyzji przekonać stronę, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody.
Niemniej, biorąc pod uwagę całość zgromadzonego materiału dowodowego oraz fakt, iż decyzja organu odwoławczego zawiera pełne i prawidłowe - zdaniem Sądu - uzasadnienie rozstrzygnięcia, należało przyjąć, iż dostrzeżone uchybienie formalno-prawne organu I instancji nie miało jakiegokolwiek istotnego wpływu na ostateczny wynik sprawy.
Należy zauważyć, iż według ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ustawodawca postanowił, że świadczeniobiorcy mają, na zasadach określonych w ustawie, prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, których celem jest zachowanie zdrowia, zapobieganie chorobom i urazom, wczesne wykrywanie chorób, leczenie, pielęgnacja oraz zapobieganie niepełnosprawności i jej ograniczanie (vide: art. 15 ust. 1 cyt. ustawy).
Jedną z naczelnych zasad, jaką przewiduje omawiana ustawa, jest zasada, według której podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Narodowy Fundusz Zdrowia jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem oddziału wojewódzkiego NFZ.
Z przepisów wspomnianych ustaw wynika więc, iż aby móc skorzystać ze świadczenia opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, w tym m.in. zwrócić się o refundację kosztów leczenia, należy – z wyłączeniem sytuacji nadzwyczajnych określonych w ustawie - bezwzględnie dokonać wyboru świadczeniodawcy wyłącznie spośród tych podmiotów, które podpisały umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z Narodowym Funduszem Zdrowia, w zakresie obejmującym dane świadczenia (vide: art. 29, art. 30, art. 31 oraz art. 132 ustawy).
Ponadto należy zauważyć, iż przedmiotowa ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. wprowadza także w art. 20 wyraźną, nie wyrażoną expressis verbis we wcześniejszej ustawie z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. z 2003r. Nr 45, poz. 391 ze zm.) - zasadę, iż świadczenia opieki zdrowotnej w szpitalach i świadczenia specjalistyczne w ambulatoryjnej opiece zdrowotnej są udzielane według kolejności zgłoszenia, w dniach i godzinach ich udzielania przez świadczeniodawcę, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
W tej sytuacji należy zauważyć, iż – według załączonej do akt administracyjnych informacji Prezesa Kliniki Okulistycznej "[...]" w [...] – w dniu 6 lipca 2005 r. nie było możliwości przyjęcia skarżącego i leczenia go w ramach ubezpieczenia zdrowotnego poza kolejnością oczekujących pacjentów na zabiegi wykonywane w tej placówce przez prof. J. N..
Ponadto wobec skarżącego, jako świadczeniobiorcy - nie miał zastosowania przepis art. 20 ust. 7 cyt. ustawy, dający podstawę do ewentualnej korekty terminu udzielenia świadczenia.
Najważniejsze – w ocenie Sądu – jest jednak to, iż skarżący - poinformowany o sytuacji w klinice okulistycznej – świadomie zrezygnował z kolejki oczekujących na zabieg w ramach NFZ i wyraził zgodę na leczenie za pełną odpłatnością. Wynika to jednoznacznie z załączonej do akt sprawy administracyjnej kserokopii oświadczenia J. Ś. z dnia 6 lipca 2005 r. (k. 25 akt administracyjnych), w którym skarżący oświadczył, że został poinformowany o kosztach leczenia w Klinice Okulistycznej "[...]" poza systemem Narodowego Funduszu Zdrowia i wyraża zgodę na ich pokrycie.
W tej sytuacji organy obu instancji prawidłowo – zdaniem Sądu – odmówiły stronie skarżącej przyznania indywidualnej refundacji kosztów leczenia operacyjnego w zakresie okulistyki.
Wbrew stanowisku skarżącego należy również przyjąć, iż wydając zaskarżoną decyzję Prezes NFZ nie naruszył wynikającej z przepisów prawa zasady sprawiedliwego, równego, niedyskryminującego i przejrzystego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej.
Warto wskazać, iż ustawowe uregulowanie tzw. "kolejki" wprowadzono dopiero do ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. w celu zapewnienia dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej rozumianego, jako dostęp rzeczywisty, stanowiący realizację określonego w art. 68 ust. 1 Konstytucji RP prawa do ochrony zdrowia.
W ocenie Sądu należy w kontekście całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w toku niniejszego postępowania stwierdzić, iż Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia ocenił w sposób wszechstronny i prawidłowy materiał sprawy, uzasadniając zaskarżoną decyzję w sposób odpowiadający wymogom wskazanym w art. 107 § 3 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI