VI SA/Wa 969/08

VI SA/Wa 969/08 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2008-08-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-05-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Czarnecki
Jolanta Królikowska-Przewłoka
Piotr Borowiecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II GSK 76/09 - Wyrok NSA z 2009-09-24
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 158 par. 1, art. 156 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
art. 93 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Protokolant Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi A. J. i J. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu wniosku skarżących A. J. i J. J. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2004 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 400,- złotych – utrzymał w mocy w/w decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
Z akt sprawy wynika, iż decyzją administracją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...]sierpnia 2004 r., nr [...] nałożono na skarżących przedsiębiorców A. i J. J. karę pieniężną w wysokości 400,- złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło nieokazanie podczas kontroli wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu. Powyższe ustalono w dniu [...] lipca 2004 r., w R. przy ul. B., podczas kontroli pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz naczepy marki S. o nr rej. [...], który to zespół kierowany był przez A. Ł..
Powyższa decyzja administracyjna została wydana w oparciu o następujące przepisy: art. 92 ust. 1 pkt 2 i 6, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.) w zw. z lp. 1.11.11 ust. 1 lit. b) załącznika do ustawy o transporcie drogowym, a także na podstawie art. 15 ust. 7 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dnia 31.12.1985 r.) oraz art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r. Nr 92, poz. 879).
W dniu [...] marca 2007 r. skarżący, reprezentowani przez radcę prawnego, skierowali do Głównego Inspektora Transportu Drogowego wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. We wniosku skarżący zarzucili w/w decyzji naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej w ten sposób, że organ nałożył na stronę karę za naruszenie:
- niesankcjonowanej normy prawnej wyrażonej w art. 15 ust. 7 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, oraz
- normy prawnej, która nie znajdowała w niniejszej sprawie zastosowania, tj. art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
W uzasadnieniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji strona skarżąca podniosła, iż rozporządzenia Rady (EWG) nie są umowami międzynarodowymi. W odróżnieniu od traktatów stanowią one bowiem część krajowego porządku prawnego i stosownie do art. 249 akapit 2 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską są częścią wspólnotowego prawa pochodnego. Strona wskazała, iż z uwagi na okoliczność, że przepis art. 92 ustawy o transporcie drogowym ma charakter penalizacyjny, nie może on być w żadnym wypadku interpretowany w sposób rozszerzający tak, aby wbrew jego literalnemu brzmieniu, do umów międzynarodowych zaliczyć rozporządzenia wspólnotowe. Z uwagi na powyższe, a także okoliczność, iż art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania przedmiotowej decyzji zawierał enumeratywną listę aktów prawnych, których naruszenie uzasadniało nałożenie kary pieniężnej, nie wymieniając wśród nich aktów pochodnego prawa wspólnotowego, w tym Rozporządzeń Rady (EWG), w ocenie strony skarżącej do czasu nowelizacji ustawy o transporcie drogowym z dnia 29 lipca 2005 r., normy w nich zawarte były w polskim systemie prawnym niesankcjonowane. Nakładanie kar za ich naruszenie nie miało podstawy prawnej i stanowiło naruszenie fundamentalnej zasady nullum crimen sine lege. Strona skarżąca powołała się dodatkowo na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2006 r. (sygn. akt I OSK 1261/05) i z dnia 5 października 2006 r. (sygn. akt I OSK 1319/05), w których NSA wyraził stanowisko zbieżne z poglądem skarżących.
W wyniku rozpatrzenia wniosku Główny Inspektor Transportu Drogowego – powołując się na przepis art. 158 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - decyzją z dnia [...] października 2007 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2004 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 400,- złotych.
Wnosząc w piśmie z dnia [...] października 2007 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy strona skarżąca, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, zarzuciła Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego:
- naruszenie przepisu art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 21 grudnia 2005 r. – poprzez jego błędne zastosowanie w rezultacie dokonania błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, iż rozporządzenie wspólnotowe jest umową międzynarodową;
- naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji nakładającej bez podstawy prawnej karę administracyjną za naruszenie przepisów rozporządzeń wspólnotowych, pomimo, że przepis ten nakłada taki obowiązek;
- naruszenie art. 6 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady praworządności - poprzez stwierdzenie legalności kwestionowanej przez stronę decyzji nakładającej karę administracyjną bez podstawy prawnej;
- naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. - poprzez przyjęcie wykładni rozszerzającej pojęcia umowy międzynarodowej;
- naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. - poprzez niezawiadomienie strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji;
- naruszenie art. 12 k.p.a. i art. 35 § 1, 2 i 3 kpa - poprzez niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] utrzymał w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie z dnia [...] października 2007 r. W uzasadnieniu organ podkreślił, że kwestionowana decyzja nie została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Nie zgodził się z twierdzeniem, iż możliwość nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów wspólnotowych dotyczących przepisów czasu pracy kierowców została wprowadzona dopiero od dnia 21 grudnia 2005 r., w związku z nowelizacją ustawy o transporcie drogowym dokonaną ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 180, poz. 1497). Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego obowiązująca w chwili wydania kwestionowanej decyzji treść przepisu art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym stanowiła podstawę prawną nałożenia kary pieniężnej za naruszenie rozporządzeń Unii Europejskiej. Organ wskazał, iż podstawą prawną obowiązywania wszystkich rozporządzeń unijnych była umowa międzynarodowa, albowiem niewątpliwie umową międzynarodową wskazaną w art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym jest Traktat Akcesyjny z dnia 16 kwietnia 2003 r. dotyczący przystąpienia Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej. Organ stwierdził, iż Traktat Akcesyjny jest jednocześnie umową międzynarodową o szczególnych konsekwencjach prawnych wskazanych w art. 91 ust. 1-3 Konstytucji. Stosownie bowiem do tego artykułu, gdy z ratyfikowanej umowy międzynarodowej konstytuującej organizację międzynarodową, wynika że prawo stanowione przez tę organizację jest bezpośrednio stosowane, to w wypadku kolizji z ustawami ma przed nim pierwszeństwo. Zgodnie zaś z art. 2 Traktatu Akcesyjnego, od dnia przystąpienia do Unii Europejskiej nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia, postanowienia te są stosowane w nowych Państwach Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach i w niniejszym Akcie. Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł, iż jednym z takich, wskazanych w art. 2 Traktatu Akcesyjnego, wiążących Polskę postanowień jest art. 249 TWE, który zawiera katalog aktów prawa pochodnego, a są to akty wiążące: rozporządzenia, dyrektywy i decyzje, oraz nie wiążące: zalecenia i opinie. Jednocześnie art. 249 TWE określa warunki obowiązywania ww. rozporządzeń. Zgodnie z jego treścią mają one ogólne zastosowanie i obowiązują we wszystkich swoich częściach oraz stosuje się je bezpośrednio w każdym państwie członkowskim. W związku z tym – jak wskazał organ - rozporządzenia unijne m.in. rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, które stanowiło podstawę do stwierdzenia zaistniałego naruszenia, było stosowane bezpośrednio w polskim prawie krajowym w chwili wydania kwestionowanej decyzji. Zdaniem organu warunki określone w powyższym rozporządzeniu unijnym mają obowiązek przestrzegania podmioty, na które stosownie do art. 3 ustawy o transporcie drogowym (według treści obowiązującej w chwili wydania kwestionowanej decyzji) może zostać nałożona kara pieniężna zindywidualizowana w załączniku do ustawy o transporcie drogowym. Główny Inspektor Transportu Drogowego powołał się na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2007 r. (sygn. akt I OSK 570/06), z dnia 21 lutego 2007 r. (sygn. akt I OSK 490/06), a także z dnia 13 marca 2007 r. (I OSK 652/06) oraz z dnia 27 marca 2007 r. (I OSK 697/06), w których NSA – niezgadzając się z wcześniejszym orzecznictwem tego Sądu - wyraził stanowisko zbieżne z poglądem organu. Konkludując organ uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały przesłanki obligujące go do stwierdzenia nieważności spornej decyzji. Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał nadto, że przy rozpoznawaniu wniosku skarżących nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
W dniu [...] marca 2008 r. skarżący, reprezentowani przez radcę prawnego, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
Wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji bądź też o jej uchylenie w całości, a także o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2004 r. skarżący zarzucili organowi:
I naruszenie art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 21 grudnia 2005 r. - poprzez jego błędne zastosowanie w rezultacie dokonania błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, iż rozporządzenie wspólnotowe jest umową międzynarodową, i w rezultacie odmowę stwierdzenia nieważności decyzji nakładającej bez podstawy prawnej karę administracyjną za naruszenie przepisów rozporządzeń wspólnotowych;
II naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym:
1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., w ten sposób, że organ odmówił stwierdzenia nieważności decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej, pomimo tego, że ww. przepis przewiduje taki obowiązek;
2. naruszenie art. 6 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., w ten sposób, że organ mimo spełnienia przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji utrzymał decyzję wydaną w pierwszej instancji w mocy;
3. art. 8 k.p.a., w ten sposób, że odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem doprowadził do istotnej utraty zaufania ze strony skarżącej do organów Państwa;
4. art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w ten sposób, że organ, przed wydaniem decyzji, nie zawiadomił strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;
5. naruszenie wyrażonej w art. 12 k.p.a. i w art. 35 § 1, 2 i 3 k.p.a. zasady szybkości postępowania w ten sposób, że organ nie załatwił sprawy niezwłocznie, pomimo tego, iż nie wymagała ona przeprowadzenia postępowania dowodowego;
W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślili, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy w chwili dopuszczenia do naruszeń prawa stwierdzonych decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...]. z dnia [...] sierpnia 2004 r. istniała w rodzimym systemie prawa norma, która przewidywała sankcję za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów rozporządzeń wspólnotowych (norma sankcjonująca). W ocenie skarżących od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 21 grudnia 2005 r. takiej normy w polskim systemie prawa nie było, a kary administracyjne za naruszenie przepisów rozporządzeń wspólnotowych nakładano w tym okresie bez podstawy prawnej. Z art. 2 Traktatu Akcesyjnego - zdaniem strony skarżącej - wynika jedynie, że od dnia przystąpienia do Unii Europejskiej, nowe Państwa Członkowskie związały się postanowieniami aktów przyjętych przed tym dniem przez instytucje Wspólnot. Co więcej, naruszenia Rozporządzenia Rady nie można w żadnym wypadku identyfikować z naruszeniem umowy międzynarodowej, z mocy której Rozporządzenie czerpie swoją moc wiążącą. Okoliczność, iż rozporządzenia wspólnotowe obowiązują na podstawie umowy międzynarodowej nie oznacza, że można je utożsamiać z tą umową. Konstytucja RP w art. 91 ust. 3 wyraźnie odróżnia umowy międzynarodowe od prawa stanowionego przez organizację międzynarodową, stosowanego bezpośrednio w Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie umowy międzynarodowej konstytuującej tę organizację i dlatego niedopuszczalne jest utożsamianie ze sobą obu tych źródeł prawa. Nie negując powszechnego zasięgu rozporządzeń, będących źródłem praw i obowiązków zarówno dla państw, jak i ich obywateli jako podmiotów Wspólnoty, skarżący stwierdzili, że są one rodzajowo innym od umowy międzynarodowej aktem prawa. Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 nie może – zdaniem skarżących - być uznane za wiążącą Rzeczpospolitą Polską umowę międzynarodową, wskazaną w art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym, albowiem stanowi ono część krajowego porządku prawnego i kwalifikowane jest do wspólnotowego prawa pochodnego (w odróżnieniu od prawa pierwotnego, tj. umów międzynarodowych). Tym samym Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 jest na podstawie art. 249 akapit 2 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską częścią krajowego porządku prawnego, nie stając się jednak w żadnym wypadku umową międzynarodową. Mając powyższe na uwadze – w ocenie skarżących - nałożenie kary pieniężnej za naruszenie umowy międzynarodowej na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym z powołaniem się na naruszenie przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 stanowi rażące naruszenie prawa i powinno skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Uzasadniając zarzuty naruszenia przepisów postępowania skarżący podnieśli, że stwierdzając legalność decyzji wydanej bez podstawy prawnej i ignorując wynikający z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. obowiązek stwierdzenia jej nieważności, organ naruszył wynikającą z art. 6 k.p.a. zasadę praworządności, zgodnie z którą organy administracji publicznej obowiązane są działać na podstawie przepisów prawa oraz wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę pogłębiania zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa. Organ dokonał bowiem na niekorzyść strony rozszerzającej wykładni art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym naruszając tym samym fundamentalną zasadę wykładni, zgodnie z którą przepis o charakterze penalizacyjnym nie może być interpretowany w sposób rozszerzający. Skarżący zwrócili również uwagę, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ nie zawiadomił strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, przez co dopuścił się naruszenia art. 10 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jednocześnie organ w ocenie skarżących nie załatwiając przedmiotowej sprawy w przewidzianym w ustawie terminie, naruszył wyrażoną w art. 12 i art. 35 k.p.a. zasadę szybkości postępowania.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego - co do zasady - w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga A. i J. J. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, jak również utrzymana nią w mocy decyzja tego organu z dnia [...] października 2007 r. – nie naruszają przepisów prawa.
W ocenie Sądu przedmiotowe decyzje Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie naruszają przede wszystkim przepisów art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym w brzmieniu obowiązującym w dacie spornej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2004 r. i poprzedzającej ją kontroli drogowej pojazdu należącego do skarżących, jak również pozostałych norm procedury administracyjnej, w tym przede wszystkim art. 6 k.p.a., a także art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie należy wyraźnie wskazać, że z uwagi na fakt, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a., może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. W tej sytuacji niewątpliwie uznać należy, że instytucja stwierdzenia nieważności uregulowana w kodeksie postępowania administracyjnego ma nadzwyczajny charakter i stosowana winna być wyłącznie w sytuacjach jednoznacznie wskazujących na kwalifikowaną wadę danego rozstrzygnięcia organu.
W niniejszej sprawie – jak słusznie zresztą wskazała strona skarżąca - istota sporu sprowadza się do tego, czy w chwili dopuszczenia do naruszeń prawa stwierdzonych decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. istniała w krajowym systemie prawa norma, która przewidywała sankcję za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów rozporządzeń wspólnotowych regulujących transport drogowy, w tym m.in. w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym.
Niewątpliwie materialnoprawną podstawę decyzji, o stwierdzenie nieważności której wnosili skarżący, stanowiły przepisy cyt. rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r., a także przepisy krajowe zawarte w art. 92 ust. 1 pkt 6, art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w zw. lp. 1.11.11 ust. 1 lit. b) załącznika do cyt. ustawy.
W ocenie Sądu nie sposób zgodzić się z sugestią skarżących przedsiębiorców zawartą we wniosku o stwierdzenie nieważności spornej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, a opartą na powołanych przez stronę wyrokach NSA z 2006 r., z której wynika jakoby do czasu uzupełnienia regulacji zawartej w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, dokonanego ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw, naruszenie prawa wspólnotowego, z wyjątkiem naruszenia wiążących Polskę umów międzynarodowych - nie było sankcjonowane przez prawo krajowe.
Otóż – zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie – z poglądem wyrażonym przez stronę skarżącą nie można się zgodzić, albowiem dokonując interpretacji normy prawnej wyrażonej w art. 92 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy trzeba przede wszystkim zwrócić uwagę na fakt, iż w przepisie tym nie chodzi o to, by obowiązki dotyczące transportu drogowego wynikały wprost z samych umów międzynarodowych, lecz by obowiązek ich przestrzegania był konsekwencją istnienia wiążących Polskę umów międzynarodowych.
Przepis art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym stanowi, iż kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczypospolitą Polską umów międzynarodowych – podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Przepis ten należy – zdaniem Sądu - rozumieć w ten sposób, iż podmiot wykonujący w/w czynności może zostać ukarany przez organ inspekcji transportu drogowego, jeżeli naruszy ciążące na nim obowiązki, które wynikają z przepisów umów międzynarodowych, które wiążą Rzeczypospolitą Polską.
Należy zauważyć, iż w świetle przepisu Art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia (Aktu Przystąpienia), stanowiącego integralną część (sensu largo) Traktatu Akcesyjnego o przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej z dnia 16 kwietnia 2003 r., podpisanego w Atenach, (opublikowanego w Dz. U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864) od dnia przystąpienia nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia; postanowienia te są stosowane w nowych Państwach Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach i niniejszym Akcie.
Zgodnie z Art. 1 Aktu Przystąpienia określenie "Traktaty założycielskie" oznacza m.in. Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską (TWE).
Traktat akcesyjny z dnia 16 kwietnia 2003 r. stanowi ratyfikowaną przez Polskę umowę międzynarodową, która w świetle art. 91 ust. 1 Konstytucji RP, po jej opublikowaniu w Dzienniku Ustaw, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana.
W tej sytuacji przyjąć należy, iż z uwagi na w/w przepis Konstytucji RP Traktat Akcesyjny oraz załączone do niego oficjalne tłumaczenia Traktatów założycielskich, w tym Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE), stały się częścią polskiego systemu prawnego i podlegają bezpośredniemu stosowaniu (tak również m.in. A. Łazowski /w:/ M.M. Kenig-Witkowska (red.), A. Łazowski, R. Ostrihansky, Prawo instytucjonalne Unii Europejskiej, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, s.407).
Zgodnie z przepisem Art. 249 TWE rozporządzenie wspólnotowe ma zasięg ogólny. Wiąże ono w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.
Z powołanego przepisu TWE wynika, iż rozporządzenie jest aktem normatywnym o charakterze ogólnym i abstrakcyjnym. Jest ono aktem prawnym stosowanym w odniesieniu do obiektywnie określonych stanów faktycznych i wywołującym skutki prawne w odniesieniu do ogólnie i abstrakcyjnie określonych grup osób. Rozporządzenie ma zatem charakter generalny. Podkreślić należy, iż adresatami rozporządzeń są nie tylko Wspólnoty Europejskie, państwa członkowskie i ich organy, lecz także obywatele państw członkowskich Unii Europejskiej (vide: A. Wróbel /w:/ Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, pod red. A. Wróbla, Zakamycze 2005, s. 44).
W konsekwencji przyjąć należy, iż "obowiązkiem wynikającym z wiążących Rzeczypospolitą Polską przepisów umów międzynarodowych", w rozumieniu art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy o transporcie drogowym, jest obowiązek przestrzegania postanowień rozporządzeń ustanowionych przez instytucje Wspólnoty, w tym m.in. rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym. Kto narusza więc obowiązek przestrzegania przepisów m.in. cyt. rozporządzenia wspólnotowego podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 92 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 92 ust. 4 oraz stosownym unormowaniu załącznika do tej ustawy.
Na marginesie należy wskazać, iż z poglądem wyrażonym zarówno przez stronę skarżącą, jak i składy Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekające w powołanych przez stronę orzeczeniach z października 2006 r. nie zgodziły się inne składy orzekające tego Sądu, które rozstrzygały w późniejszym okresie podobne sprawy (tak: NSA m.in. /w:/ wyrok z dnia 27 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 570/06; z dnia 21 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 490/06; a także z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt I OSK 652/06, czy też z dnia 27 marca 2007 r., sygn. akt I OSK 697/06).
W tej sytuacji nie sposób uznać, aby organ rozstrzygając wniosek strony skarżącej dopuścił się obrazy normy prawnej zawartej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., albowiem całkowicie niezasadny jest zarzut braku podstawy prawnej do nałożenia na stronę przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] w dniu [...] sierpnia 2004 r. kary pieniężnej w wysokości 400,- złotych.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi dotyczących uchybień proceduralnych należy podkreślić, że takie uchybienia mogą prowadzić do uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy są na tyle ważkie, że ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu w zaskarżonej decyzji nie można dopatrzyć się naruszenia przepisów prawa, przynajmniej w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
W rozpoznawanej sprawie organ rzeczywiście – jak słusznie wskazała strona skarżąca - nie wywiązał się z powyższego obowiązku. Niemniej w okolicznościach niniejszej sprawy – w ocenie Sądu – nie można uznać, aby uchybienie to miało jakikolwiek istotny wpływ na wynik sprawy. Organ prowadząc postępowanie wszczęte wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji nie przeprowadzał bowiem żadnych dowodów, zaś spór między stronami dotyczył interpretacji przepisów prawa, a nie ustaleń faktycznych.
W ocenie Sądu uznać należy ponadto, że jeżeli zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. podnosi strona, to w jej interesie leży wykazanie wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (podobnie - na gruncie przepisów ordynacji podatkowej - wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ uchwale składu 7 sędziów z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04, ONSAiWSA 2005/4/66).
Należy wskazać również, że o ile niewydanie decyzji w terminie określonym w art. 35 k.p.a. stanowi niewątpliwie naruszenie przepisów prawa, w tym także art. 12 k.p.a., to nie może ono mieć jakiegokolwiek istotnego wpływu na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. zważyć należy jedynie, że wobec braku jakichkolwiek przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2004 r., organ odmawiając stwierdzenia nieważności tej decyzji wydał prawidłowe rozstrzygnięcie i tym samym nie naruszył wskazanych przez stronę przepisów procedury administracyjnej.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.