VI SA/WA 936/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-07-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
koncesjaradiofoniatelewizjaKRRiTprawo administracyjnepostępowanie administracyjnedecyzja ostatecznatrwałość decyzjiczynny udział strony

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję zmieniającą koncesję radiową, uznając naruszenie zasad postępowania administracyjnego i trwałości decyzji ostatecznych.

Sprawa dotyczyła skargi R. Sp. z o.o. na decyzję Przewodniczącej KRRiT zmieniającą koncesję radiową. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, a także uchwały KRRiT. Kluczowym zarzutem było naruszenie zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 155 k.p.a.) oraz zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.) poprzez jednostronną zmianę warunków koncesji bez zgody strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę R. Sp. z o.o. na decyzję Przewodniczącej Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] lutego 2006 r., która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję z dnia [...] listopada 2005 r. zmieniającą koncesję na rozpowszechnianie programu radiowego. Decyzje te miały na celu wykonanie wyroku WSA z 2004 r. uchylającego część punktów koncesji dotyczących kwestii właścicielskich. Sąd uznał, że organ administracji naruszył przepisy prawa materialnego i proceduralnego, w szczególności zasadę trwałości decyzji ostatecznych (art. 155 k.p.a.) oraz zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.). Sąd podkreślił, że zmiana ostatecznej decyzji koncesyjnej, nawet częściowa, wymaga zgody strony lub wszczęcia odpowiedniego trybu postępowania nadzwyczajnego, czego organ zaniechał. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, a także uchwały KRRiT, uznając je za wydane z naruszeniem prawa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na zasadach ogólnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może jednostronnie zmienić ostatecznej decyzji koncesyjnej. Taka zmiana wymaga zgody strony lub wszczęcia postępowania w trybie art. 155 k.p.a., chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W przeciwnym razie naruszone zostają zasady trwałości decyzji ostatecznych i pewności prawa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zasada trwałości decyzji ostatecznych jest fundamentalna. Zmiana takiej decyzji, nawet częściowa, bez zgody strony i poza trybem art. 155 k.p.a., stanowi rażące naruszenie prawa. Organ powinien rozważyć, czy wykonanie wyroku sądu wymaga zmiany decyzji ostatecznej i jeśli tak, zastosować właściwy tryb.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

u.r.t. art. 33 § 2 i 3

Ustawa o radiofonii i telewizji

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Zmiana ostatecznej decyzji wymaga zgody strony lub wszczęcia postępowania w tym trybie. Organ nie może jednostronnie zmienić ostatecznej decyzji.

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ma obowiązek zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu, w tym możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

u.r.t. art. 37 § ust. 2

Ustawa o radiofonii i telewizji

u.r.t. art. 38

Ustawa o radiofonii i telewizji

u.r.t. art. 38 a

Ustawa o radiofonii i telewizji

u.s.d.g. art. 49 § ust. 2

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej

k.s.h. art. 4 § § 1 pkt 4 i 5

Kodeks Spółek Handlowych

k.s.h. art. 15 § ust. 1

Kodeks Spółek Handlowych

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady trwałości decyzji ostatecznych poprzez jednostronną zmianę koncesji bez zgody strony i bez zastosowania art. 155 k.p.a. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 § 1 k.p.a.) Koncesja stała się ostateczna w brzmieniu nadanym wyrokiem WSA z 2004 r., a organ nie mógł jej samowolnie zmieniać.

Odrzucone argumenty

Argument organu, że zmiana decyzji była konieczna do wykonania wyroku sądu i uporządkowania zapisów właścicielskich. Argument organu, że strona brała udział w postępowaniu od początku, więc zasada czynnego udziału została zachowana.

Godne uwagi sformułowania

Zasada ogólna trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych jest jednym z kardynalnych założeń całego systemu ogólnego postępowania administracyjnego. Błędne było działanie organu, który uchylił w części decyzję ostateczną nie uzyskując wcześniej zgody strony na takie działanie i nie wszczynając postępowania w trybie art. 155 k.p.a. Nie każde wszak naruszenie prawa przez organy administracji publicznej daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Skład orzekający

Olga Żurawska - Matusiak

przewodniczący sprawozdawca

Halina Emilia Święcicka

sędzia

Agnieszka Łąpieś - Rosińska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad trwałości decyzji ostatecznych (art. 155 k.p.a.) i czynnego udziału strony (art. 10 § 1 k.p.a.) w kontekście zmian koncesji radiowych i telewizyjnych. Podkreślenie granic ingerencji organów administracji w ostateczne decyzje."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań koncesyjnych przed KRRiT, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne są zasady proceduralne w postępowaniu administracyjnym, nawet gdy organ działa w dobrej wierze (wykonanie wyroku). Pokazuje też, jak sąd chroni prawa strony przed arbitralnymi działaniami administracji.

Sąd Administracyjny: Koncesja radiowa to nie zabawka - organ nie może jej dowolnie zmieniać!

Sektor

media

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 936/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-07-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Halina Emilia Święcicka
Olga Żurawska-Matusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6250 Rozpowszechnianie programów telewizyjnych i radiowych
Skarżony organ
Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2006 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Przewodniczącej Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie zmiany koncesji na rozpowszechnianie programu radiowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] listopada 2005r. nr [...]; 2. uchyla uchwały Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji: nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. , nr [...] z dnia [...] września 2005 r. oraz nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r.; 3. stwierdza, że uchylone decyzje i uchwały nie podlegają wykonaniu; 4. zasadza od Przewodniczącej Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji na rzecz R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
VISA/WA 936/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. w sprawie zmiany Koncesji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Przewodnicząca Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2004 r. - sygn. akt 6 II SA 3543/02 oraz w wykonaniu Uchwały Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. i nr [...] z dnia [...] września 2005 r. na podstawie art. 33 ust 2 i 3 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2004 Nr 253 poz. 2531 z późn. zm.) oraz art. 104 i 107 k.p.a. postanowiła:
1) zastąpić dotychczasową treść punktu VIII koncesji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., wydanej spółce "R." Sp. z o. o. z siedzibą w W. na rozpowszechnianie programu radiowego pod nazwą "P", treścią o następującym brzmieniu:
"VIII. 1.
a) Udziałowcami Koncesjonariusza są:
"H" Sp. z o.o. z siedzibą w W.;
- M. D. zamieszkała w B.;
- J. K. zamieszkały w B.;
- J. S. zamieszkały w B.;
- S. C. zamieszkały w K.;
- M. M. zamieszkały w B..
b) posiadanie przez podmioty niewymienione w ppkt. 1 lit. a) co najmniej 50% udziałów w kapitale zakładowym Koncesjonariusza lub co najmniej 50% głosów na Zgromadzeniu Wspólników Koncesjonariusza oznacza przejęcie kontroli nad Koncesjonariuszem.
2. Koncesjonariusz zobowiązany jest do informowania Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o każdorazowej zmianie w strukturze kapitałowej Koncesjonariusza lub uprawnień do głosowania na Zgromadzeniu Wspólników Koncesjonariusza z zaznaczeniem osiągnięcia lub przekroczenia progu 10%, 20%, 30% albo 40% głosów na Zgromadzeniu Wspólników Koncesjonariusza przez podmiot niewymieniony powyżej w ppkt. 1 lit. a). Informacje o powyższych okolicznościach należy dostarczyć na piśmie w terminie 14 dni od dnia, w którym dana okoliczność nastąpiła.
3. Ppkt 2 stosuje się również bezpośrednio do przypadku ustanowienia zastawu na udziałach połączonego z pełnomocnictwem do wykonywania prawa głosu z tych udziałów, a także do innych czynności prawnych skutkujących przejściem prawa głosu na Zgromadzeniu Wspólników Koncesjonariusza lub przyznaniem innych uprawnień umożliwiających wpływanie na podejmowanie uchwał przez Zgromadzenie.
4. Koncesjonariusz zobowiązany jest do informowania Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o wystąpieniu którejkolwiek z okoliczności określonych w art. 4 § 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 94 poz. 1037 z późn. zm.), pozwalających stwierdzić, iż spółka będąca Koncesjonariuszem stała się spółką dominującą lub powiązaną w rozumieniu cytowanego powyżej przepisu.
5. Uprawnienia wynikające z koncesji, w tym także uprawnienia wynikające z rezerwacji częstotliwości nie mogą być przeniesione na inny podmiot. W przypadku łączenia, podziału czy innego rodzaju przekształceń spółek handlowych, o których mowa w ustawie z dnia 15 września 2000 r. Kodeks Spółek Handlowych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 94 poz. 1037 z późn. zm.), uprawnienia te mogą przejść na inny podmiot powstały w wyniku przekształceń o jakich mowa powyżej, za zgodą Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.
6. Koncesjonariusz zobowiązany jest do poinformowania na piśmie Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o ogłoszeniu upadłości w terminie 14 dni od dnia, w którym ta okoliczność nastąpiła.
7. Koncesjonariusz zobowiązany jest do poinformowania na piśmie Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o wydaniu prawomocnego orzeczenia zakazującego Koncesjonariuszowi prowadzenia działalności gospodarczej objętej koncesją, w terminie 14 dni od dnia, w którym ta okoliczność nastąpiła."
2) Uchylić w Koncesji Nr [...] wydanej spółce "R." Sp. z o. o. z siedzibą w W. punkt VIII podpunkt 1, 6, 7, 9 i 10.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż spółka "R." Sp. z o. o. z siedzibą w W. uzyskała w dniu [...] czerwca 2002 r. koncesję Nr [...] na rozpowszechnianie programu radiowego pod nazwą "P", przeznaczonego do powszechnego odbioru. W dniu 9 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał wyrok w sprawie o sygn. akt 6 II SA 3543/02, w którym uchylił zaskarżoną decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] września 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2002 r. w części dotyczącej punktu VIII podpunkt 2, 3, 4, 5 i 8 i punktu XX. Uchylił także uchwały stanowiące podstawę do wydania zaskarżonych decyzji.
Uchylenie części podpunktów w punkcie VIII koncesji - w ocenie organu - utrudniało realizację pozostałych zapisów regulujących kwestie właścicielskie. W wyniku wydania w/w orzeczenia ukształtował się obszar koncesji, który winien być całościowo regulowany jej postanowieniami, natomiast w przypadku koncesji Nr [...] pozostał nie rozstrzygnięty. Dlatego też z uwagi na powyższe oraz w związku z przyjęciem przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji w dniu [...] września 2005 r. stanowiska w sprawie ujednolicenia formuły zapisów własnościowych w przyznawanych koncesjach organ postanowił zastąpić dotychczasową treść punktu VIII koncesji w sposób wskazany w osnowie decyzji. W tym celu należało uchylić pozostałe podpunkty punktu VIII koncesji.
Następnie wskazano, iż decyzja jest decyzją częściową pierwszoinstancyjną, regulującą w sposób całościowy kwestie właścicielskie. Pozwoli ona na uzupełnienie koncesji o brakujące elementy kształtujące sytuację prawną Koncesjonariusza w zakresie obowiązków właścicielskich.
Organ podał, iż Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji wydając decyzję koncesyjną ma prawo, w kontekście art. 10 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 4 oraz art. 37 ust 2 ustawy o radiofonii i telewizji, do umieszczania w decyzji koncesyjnej zapisów, które będą umożliwiały stwierdzenie czy Koncesjonariusz realizuje przepisy ustawy, w tym czy prowadzona przez niego działalność prowadzi do wypełnienia przesłanek art. 38 cyt. ustawy. Jedną z przesłanek cofnięcia koncesji może być przejęcie bezpośredniej lub pośredniej kontroli nad działalnością nadawcy przez inną osobę. Dlatego też w ppkt 1 pkt VIII określono próg liczby udziałów i głosów na Zgromadzeniu Wspólników Koncesjonariusza, którego przekroczenie przez podmiot nie będący w dniu udzielenia koncesji udziałowcem Koncesjonariusza, uznane zostanie za przejęcie kontroli nad Koncesjonariuszem i może skutkować cofnięciem koncesji. Konsekwencją ustalenia powyższego progu są postanowienia ppkt 2 i 3 tj. obowiązki informacyjne co do zmian w strukturze udziałowej Koncesjonariusza lub uprawnień do głosowania na Zgromadzeniu Wspólników. Podstawą nałożenia takiego obowiązku są przepisy art. 49 ust. 2 i art. 59 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w związku z art. 40 b, art. 37 ust. 2 ustawy o radiofonii i telewizji oraz § 9 ust. 1 oraz § 3 pkt 2 rozporządzenia Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 2 czerwca 1993 r. w sprawie zawartości wniosku oraz szczegółowego trybu postępowania w sprawach udzielania i cofania koncesji na rozpowszechnianie programów radiofonicznych i telewizyjnych.
Przesłanką cofnięcia koncesji może być także sytuacja gdy rozpowszechnianie programu powoduje osiągnięcie przez Koncesjonariusza pozycji dominującej w dziedzinie środków masowego przekazu na danym rynku właściwym w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stąd obowiązek informowania wprowadzony w ppkt 4, pozwalający na stwierdzenie czy działalność Koncesjonariusza prowadzi do osiągnięcia przez niego takiego udziału w rynku właściwym, który może zostać określony jako pozycja dominująca. Uzasadnieniem dla wprowadzenia ppkt 4 jest art. 6 ust. 2 pkt 4, art. 10 ust. 2 oraz art. 37 ust. 2 w zw. z art. 38 ust. 2 pkt 3 ustawy o radiofonii i telewizji.
Ppkt 5 znajduje swoje uzasadnienie w art. 38 a w/w ustawy i jego treść stanowi doprecyzowanie tego przepisu, które wynika z wykładni celowościowej tego przepisu.
Ppkt 6 i 7 znajduje uzasadnienie w treści przepisu art. 6 ust. 2 pkt 4, art. 10 ust. 2, art. 37 ust. 2 oraz 38 cyt. ustawy, albowiem okoliczności wskazane w tych podpunktach mogą być przesłanką cofnięcia koncesji.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy "R" Sp. z o.o. zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie przepisów prawa materialnego w zakresie:
a) art. 6, art. 7, art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania z rażącym naruszeniem przepisów prawa, pominięcie wniosków strony co nie może budzić zaufania do organu.
b) art. 10 § 1 k.p.a. w zakresie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym.
c) art. 155 k.p.a. poprzez dokonanie zmiany decyzji (koncesji), na mocy której spółka nabyła prawo bez jej zgody.
Zdaniem odwołującej się spółki działania Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji są sprzeczne z obowiązującą regulacją prawną, a wręcz nieważne z uwagi na okoliczność rozstrzygania w kwestii objętej inną decyzją ostateczną (res iudicata). Nakładanie na podmioty, które nie uczestniczą w postępowaniu jakichkolwiek obowiązków, a szczególnie obowiązków ograniczających swobodę dysponowania ich własnością, stanowi nie tylko rażące naruszenie prawa własności i swobody prowadzenia działalności gospodarczej, ale także rażące naruszenie zasad postępowania administracyjnego.
Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. na podstawie art. 33 ust. 2 i 3 ustawy o radiofonii i telewizji w związku z art. 104 i 138 § 1 k.p.a. Przewodnicząca Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w wykonaniu Uchwały Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] lutego 2006 r. utrzymała w mocy powyższą decyzję z dnia [...] listopada 2005 r. W jej uzasadnieniu organ podał, iż wykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2004 r. wiązało się z koniecznością całościowego rozstrzygnięcia co do treści zawartych w pkt VIII koncesji. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. tzw. res iudicata, albowiem decyzja z dnia [...] listopada 2005 r. została wydana w odmiennym stanie faktycznym i prawnym w stosunku do decyzji Nr [...].
Zaskarżona decyzja zawiera rozstrzygnięcie mające na uwadze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o kwestiach właścicielskich, co skutkowało koniecznością uchylenia zapisów w tym zakresie w brzmieniu nadanym tym wyrokiem. Decyzja wydana w trybie art. 104 § 2 k.p.a. w zakresie pkt VIII koncesji powinna być rozpatrywana łącznie z decyzją koncesyjną jako całościowe rozstrzygnięcie, co spowodowało konieczność uchylenia tych zapisów punktu koncesji, które nie zostały uchylone wyrokiem z dnia 9 czerwca 2004 r., tak aby koncesja nie dublowała zapisów dotyczących kwestii właścicielskich.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu organ wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została w wyniku toczącego się postępowania, w którym spółka uczestniczyła od chwili złożenia wniosku o udzielenie koncesji. Decyzja zapadła bowiem na podstawie art. 104 § 2 k.p.a., a nie art. 155 k.p.a., a zatem za nieuzasadnione uznał organ także zarzuty naruszenia art. 6, 7, 8 i 10 § 1 k.p.a.
W skardze na powyższą decyzję "R" Sp. z o. o. (dalej jako skarżąca) wnosiła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. wraz z poprzedzającymi je uchwałami Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji lub też o uchylenie tych decyzji i poprzedzających je uchwał. Zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie tych samych przepisów, na których naruszenie wskazała we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadto skarżąca wskazała, iż z dniem uprawomocnienia się orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2004 r. koncesja [...] stała się ostateczna w brzmieniu nadanym jej w/w wyrokiem. Zaskarżonymi decyzjami organ orzekał w sprawie, która została uprzednio rozstrzygnięta ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. Organ dokonał również samowolnej zmiany koncesji Nr [...]- czyli decyzji ostatecznej, na mocy której skarżąca nabyła prawa bez jej zgody. Zgodnie z zasadą czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym - w ocenie skarżącej - organ koncesyjny chcąc obciążyć jakimikolwiek obowiązkami jakikolwiek podmiot powinien go wezwać do udziału w postępowaniu i zapewnić mu czynny w nim udział.
W odpowiedzi na skargę Przewodnicząca Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji wnosiła o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację. Podkreśliła, iż strona od momentu złożenia wniosku o udzielenie koncesji brała udział w postępowaniu, a zatem nie można uznać, że o jego przebiegu nie wiedziała lub nie miała możliwości czynnego w nim uczestniczenia. W skardze poprzedzającej wydanie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny z dnia 9 czerwca 2004 r. nie skarżyła całego punktu VIII koncesji, a tylko jej cześć, co oznacza, iż wiedziała i wyraziła zgodę na obecność w koncesji zapisów właścicielskich, lecz w zmienionej treści. Odniesienie w zaskarżonej decyzji do postanowień koncesji nr [...] zawartych w pkt VIII, w części nieuchylonej w/w wyrokiem stanowiło jedynie uporządkowanie treści obu decyzji, tzw. koncesyjnej i częściowej, tak aby nie dublowały się zapisy w zakresie kwestii właścicielskich.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego oraz przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Nie każde wszak naruszenie prawa przez organy administracji publicznej daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.) stanowi w jakich sytuacjach decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu.
Dokonując oceny zasadności wniesionej przez "R" Sp. z o. o. skargi na decyzję Przewodniczącej Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] lutego 2006 r. Sąd doszedł do przekonania, że skarga zawiera usprawiedliwione podstawy.
Wydanie decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. poprzedzone zostało wydaniem w dniu 9 czerwca 2004 r. wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Orzeczeniem tym został uchylony pkt VIII ppkt 2, 3, 4, 5 i 8 i pkt XX decyzji - koncesji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. wydanej spółce "R" Sp. z o. o. na rozpowszechnianie programu radiowego. Powyższy wyrok uprawomocnił się z dniem [...] września 2004 r.
Oznacza to, iż w pozostałym zakresie decyzja koncesyjna w części nie zaskarżonej do Sądu, a następnie objętej wyrokiem Sądu stała się ostateczna.
Oddziaływanie ex tune orzeczeń sądu administracyjnego uwzględniających skargę przejawia się w odniesieniu do dalszego toku postępowania administracyjnego. Dalszy tok postępowania w sprawie, już przed organem administracji publicznej, zależny jest od stwierdzenia, czy w danym konkretnym przypadku istnieje możliwość i potrzeba wydania nowego aktu lub podjęcia czynności w sprawie, czy też przeciwnie - wydanie takiego aktu lub podjęcie czynności jest niedopuszczalne lub też nie ma takiej potrzeby.
Wobec wskazanej powyżej treści rozstrzygnięcia Sądu organ w pierwszej kolejności winien rozważyć, czy wykonanie wyroku Sądu może nastąpić bez potrzeby wzruszania wskazanej wcześniej decyzji ostatecznej, czy też musi zastosować tryb przewidziany w art. 155 k.p.a. w celu częściowej zmiany decyzji ostatecznej.
Zgodnie z treścią przepisu art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być umorzona lub uchylona w każdym czasie za zgodą strony, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony i przepisy szczególne nie sprzeciwiają się temu. Zgodnie z utrwalonymi poglądami doktryny także decyzje nakładające tylko obowiązek są decyzjami na mocy których pewne osoby nabywają prawo do wykonywania tylko obowiązków wskazanych w decyzji, a nie innych. W kontekście art. 155 k.p.a. decyzję należy rozumień jako cały akt, a nie jej poszczególne, nawet kompleksowe rozstrzygnięcia. A zatem jeżeli mocą decyzji administracyjnej strona nabywa prawa, to zmiana nawet części decyzji nie odnoszącej się wprost do korzyści wyciąganych przez stronę pod względem prawnym mocą tej decyzji, jest możliwa tylko w wyniku wszczęcia nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego. Poza trybem przewidzianym w art. 155 k.p.a. ingerencja organu administracji publicznej w decyzję ostateczną bez zgody strony jest możliwa tylko w przypadku, gdy przepis prawny wprost tak stanowi.
W doktrynie prawa administracyjnego podkreśla się, że zasada ogólna trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych jest jednym z kardynalnych założeń całego systemu ogólnego postępowania administracyjnego. Również Europejski Trybunał Sprawiedliwości zwraca uwagę na znaczenie zasady pewności prawa jako jednej z zasad ogólnych prawa wspólnotowego, uznając, iż do jej realizacji przyczynia się zasada trwałości decyzji administracyjnej, zgodnie z którą decyzja po upływie określonych terminów do jej zaskarżenia lub po wyczerpaniu sądowego toku instancji staje się prawomocna (por. wyrok ETS z dnia 13 stycznia 2004 r. w sprawie c - 453/00 Kühne & Heitz NV przeciwko Productschop voor Pluimuee en Eieren, Przegląd Prawa Europejskiego nr 3 (2004 s 76).
Powyższe rozważania wskazują, iż błędne było działanie organu, który uchylił w części decyzję ostateczną nie uzyskując wcześniej zgody strony na takie działanie i nie wszczynając postępowania w trybie art. 155 k.p.a. Usprawiedliwieniem dla takiego działania nie może być chęć całościowego rozstrzygnięcia kwestii właścicielskich. Zauważyć bowiem należy, iż regulacje zawarte w punkcie VIII koncesji nie należą do obligatoryjnych elementów tego typu decyzji, co jednoznacznie wynika z art. 37 ust 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji. Nowo nadana treść punktu VIII koncesji ma na celu - co wynika z uzasadnienia decyzji - umożliwienie Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji ustalenie "czy działalność nadawcy stanowi okoliczność, z którą ustawa wiąże negatywne skutki z postaci cofnięcia koncesji". Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji winien rozważyć, wobec treści wyroku sądu, czy istnieje potrzeba wydawania nowej decyzji, a jeżeli tak to w jakim trybie winna ona być wydana. Decyzja częściowa może pojawić się w obrocie prawnym także wskutek rozpoznawania sprawy w postępowaniu odwoławczym lub w trybie nadzoru, a także w wyniku sądowej kontroli zgodności decyzji z prawem. Jednakże tego typu decyzja, nie wydana w trybie art. 155 k.p.a. nie może wkraczać w treść decyzji ostatecznej.
Wskazać należy, że w decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. sam organ zaznaczył, że stanowi ona zmianę Koncesji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2004 r. ani też przyjęte przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji w dniu [...] września 2005 r. stanowisko w sprawie ujednolicenia formuły zapisów własnościowych w przyznawanych koncesjach - w ocenie sądu - nie mogą stanowić podstawy do zmiany ostatecznej decyzji poza wskazanym powyżej trybem, tak jak to uczynił organ. Czym innym jest bowiem wykonanie wyroku sądu, a czym innym wzruszanie decyzji ostatecznej poza przewidzianym dla tego typu działań trybem.
Za zasadny uznał Sąd sformułowany w skardze zarzut naruszenia zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania. Nieprawidłowe jest stanowisko organu, iż skoro postępowanie w sprawie udzielenia koncesji zostało wszczęte na wniosek strony to i w wyniku wyroku sądu wróciło ono na etap ogłoszenia o udzielenie koncesji to czynny udział strony został zachowany.
Zgodnie z treścią art. 10 § 1 k.p.a. organ ma obowiązek umożliwić stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. "Jest to prawo strony do wypowiedzenia -ostatniego słowa- w sprawie stanowiącej przedmiot postępowania administracyjnego. Obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest pouczenie strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, a także wstrzymania się od wykonania decyzji do czasu (określonego wyznaczonym stronie terminem) złożenia powyższego oświadczenia. Brak w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie - uzasadnia wniosek, że organ prowadzący postępowanie naruszył obowiązek ustalony w art. 10 § 1 k.p.a." (W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, Warszawa 1983, s. 94).
W rozpoznawanej sprawie organ nie zastosował się do powyższych zasad oraz obowiązków i w ocenie Sądu naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. z uwagi na treść rozstrzygnięcia i tryb jego wydania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nawet w sytuacji gdyby organ zdecydował się na wykonanie wyroku sądu bez uchylania części decyzji ostatecznej, to wobec zamiaru uregulowania kwestii związanych ze zmianami w strukturze kapitałowej i uprawnieniach do głosowania na Zgromadzeniu Wspólników w inny sposób, organ powinien umożliwić stronie złożenie oświadczenia w tym zakresie.
Za niezasadny natomiast uznał Sąd zarzut, iż organ zaskarżoną decyzję rozstrzygał w kwestiach objętych inną decyzją ostateczną. Zastosowanie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. następuje tylko w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwoma decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Tożsamość ta będzie istniała, gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Treść i zakres rozstrzygnięcia wydanego przez organ w rozpoznawanej sprawie, a także treść decyzji ostatecznej w brzmieniu wynikającym z wyroku sądu z dnia 9 czerwca 2004 r. wskazują, że nie występuje tożsamość o jakiej mowa powyżej i dlatego też zaskarżona decyzja nie jest obarczona wadą skutkującą jej nieważność.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wzruszenie decyzji bez zachowania nadzwyczajnego trybu postępowania stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji. W realiach rozpoznawanej sprawy - w ocenie Sądu - nie doszło jednak do rażącego naruszenia prawa. Można bowiem przyjąć, że wydanie zaskarżonej decyzji w części wiązało się z wykonaniem wyroku Sądu, natomiast wadą postępowania było nierozważenie przez organ jaki tryb winien być zastosowany w celu dalszych zmian ostatecznej decyzji i jego właściwe zastosowanie. Takie działanie organu stanowiło naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. oraz art. 155 k.p.a. i miało ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem najpierw Naczelnego Sądu Administracyjnego, a następnie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawach ze skarg na decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji kontroli podlegają także Uchwały Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji podejmowane w sprawach dotyczących koncesji. Uchwały te nie są skierowaną na zewnątrz decyzją administracyjną w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, ale zawierają wiążące Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy. Przemawia to za potrzebą oceny także uchwały w świetle kodeksu postępowania administracyjnego i objęcia kontrolą sądową. Dlatego też Sąd zweryfikował również legalność Uchwał Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonych decyzji Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji i z powodów wskazanych powyżej uchylił uchwały poprzedzające wydanie decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. i z dnia [...] lutego 2006 r.
Mając powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zapadło na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach Sąd orzekł na zasadzie art. 200 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI