VI SA/Wa 921/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę członka zarządu spółki na decyzję KNF nakładającą karę pieniężną za naruszenie obowiązków informacyjnych, uznając odpowiedzialność skarżącej za okres pełnienia funkcji mimo wygaśnięcia mandatu.
Skarżąca, była członkini zarządu spółki publicznej, zaskarżyła decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) nakładającą na nią karę pieniężną za naruszenie obowiązków informacyjnych przez spółkę. KNF uznała, że skarżąca, mimo wygaśnięcia mandatu, nadal faktycznie pełniła funkcję członka zarządu w okresie popełnienia naruszeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając odpowiedzialność skarżącej za okres faktycznego pełnienia funkcji oraz prawidłowość zastosowanych przepisów prawa i wymierzonej kary.
Sprawa dotyczyła skargi L. M. B. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) z dnia [...] marca 2018 r. nakładającą na nią karę pieniężną w wysokości 80.000 zł za naruszenie obowiązków informacyjnych przez spółkę G. S.A. Skarżąca kwestionowała swoją odpowiedzialność, argumentując, że jej mandat członka zarządu wygasł najpóźniej z dniem 22 czerwca 2012 r., a naruszenia miały miejsce po tej dacie. KNF uznała jednak, że skarżąca faktycznie pełniła funkcję członka zarządu do 29 marca 2013 r., co potwierdzały m.in. podpisywane przez nią raporty i sprawozdania oraz złożona przez nią rezygnacja. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko KNF. Sąd uznał, że odpowiedzialność członka zarządu wynika z faktycznego pełnienia funkcji, a nie tylko z formalnego posiadania mandatu. Sąd zbadał również zarzuty dotyczące przedawnienia karalności i prawidłowości zastosowania przepisów prawa, uznając je za bezzasadne. Kara została uznana za adekwatną do skali naruszeń i celów kary administracyjnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, członek zarządu ponosi odpowiedzialność za naruszenia popełnione w okresie faktycznego pełnienia funkcji, nawet po wygaśnięciu mandatu.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność członka zarządu wynika z faktycznego pełnienia funkcji i podejmowania działań z zakresu prowadzenia spraw spółki, a nie tylko z formalnego posiadania mandatu. Sąd oparł się na dowodach potwierdzających faktyczne wykonywanie obowiązków przez skarżącą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (40)
Główne
ustawa o ofercie art. 56 § 1 pkt 2 lit. a
Ustawa o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
ustawa o ofercie art. 56 § 1 pkt 1
Ustawa o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
ustawa o ofercie art. 96 § 6
Ustawa o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
Pomocnicze
ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym art. 11 § 1 i 5
Ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa o ofercie art. 96 § 7
Ustawa o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych
k.s.h. art. 369 § 1 i 4
Kodeks spółek handlowych
k.s.h. art. 371 § 1
Kodeks spółek handlowych
Ordynacja podatkowa art. 68 § 1
Ordynacja podatkowa
k.p.a. art. 189g § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189c
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 189d
Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie w sprawie informacji bieżących i okresowych art. 84 § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim
MSSF 7 art. B5 § lit. f załącznika B
Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej 7
MSSF 7 art. 31 § i par. 36 lit. a i b
Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej 7
MSSF 7 art. 39 § lit. c, par. 31 i par. 32A
Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej 7
rozporządzenie w sprawie informacji bieżących i okresowych art. 91 § 6 pkt 11
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim
rozporządzenie w sprawie informacji bieżących i okresowych art. 92 § 3
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim
ustawa o rachunkowości art. 28 § 7
Ustawa o rachunkowości
rozporządzenie o instrumentach finansowych art. 24 § 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych
MSR 39 art. 58 § par. 58, par. 59 i par. 63
Międzynarodowy Standard Rachunkowości 39 "Utrata wartości aktywów"
MSR 34 art. 10 § par. 10
Międzynarodowy Standard Rachunkowości 34 "Śródroczna sprawozdawczość finansowa"
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. a-c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw art. 16
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw
ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw art. 189g § 1
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw
ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw art. 189c
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw
ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw art. 189a
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw
ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw art. 189b
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw
ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw art. 189d
Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw
ustawa zmieniająca z marca 2016 r. art. 58 § 2
Ustawa z dnia 31 marca 2016 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych oraz niektórych innych ustaw
ustawa zmieniająca z lutego 2017 r.
Ustawa z dnia 10 lutego 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw
ustawa zmieniająca z marca 2017 r.
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw
ustawa zmieniająca z 2013 r.
Ustawa z dnia 8 marca 2013 r. o zmianie ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność członka zarządu wynika z faktycznego pełnienia funkcji, a nie tylko z formalnego posiadania mandatu. Przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania do kar pieniężnych nakładanych przez KNF. Kara pieniężna została wymierzona prawidłowo i jest adekwatna do naruszeń.
Odrzucone argumenty
Mandat skarżącej wygasł przed popełnieniem naruszeń. Zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej do przedawnienia kar pieniężnych. Niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i procesowego. Kara pieniężna jest nieproporcjonalna.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność członka zarządu nie opiera się wyłącznie na formalnym piastowaniu danego stanowiska, lecz również na ponoszeniu konsekwencji działań lub zaniechań. Rynek kapitałowy jest szczególnie wrażliwy na informacje dotyczące instrumentów finansowych, wpływających na podejmowane przez inwestorów decyzje. Kara administracyjna, stanowiąc istotny bodziec ekonomiczny, zniechęcający do niewykonywania obowiązków o charakterze administracyjnym, ma w zamierzeniu ustawodawcy być skutecznym instrumentem nadzorczym.
Skład orzekający
Dorota Dziedzic-Chojnacka
przewodniczący
Barbara Kołodziejczak-Osetek
sprawozdawca
Grzegorz Nowecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności członka zarządu za naruszenia obowiązków informacyjnych spółki po wygaśnięciu mandatu, interpretacja przepisów o przedawnieniu kar pieniężnych nakładanych przez KNF, zasady wymiaru kar administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, w tym przepisów ustawy o ofercie publicznej w brzmieniu obowiązującym w określonym czasie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności członka zarządu za naruszenia obowiązków informacyjnych spółki publicznej, co jest kluczowe dla rynku kapitałowego. Wyjaśnia również kwestie przedawnienia kar administracyjnych i faktycznego pełnienia funkcji.
“Czy można być ukaranym za błędy spółki, gdy mandat już wygasł? Sąd wyjaśnia odpowiedzialność członków zarządu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 921/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-05-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-Osetek /sprawozdawca/
Dorota Dziedzic-Chojnacka /przewodniczący/
Grzegorz Nowecki
Symbol z opisem
6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 58/21 - Wyrok NSA z 2024-03-12
Skarżony organ
Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 196
., art. 11 ust. 1 i 5
Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant ref. staż. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2020 r. sprawy ze skargi L. M. B. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych oddala skargę
Uzasadnienie
Komisja Nadzoru Finansowego (dalej "KNF", "Komisja" lub "organ") decyzją z dnia [...] marca 2018 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 196 z późn. zm.), dalej "ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym", oraz art. 96 ust. 6 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (t.j. Dz.U. z 2009 r., Nr 185, poz. 1439 z późn. zm.), dalej "ustawa o ofercie", w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 31 marca 2016 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 615), dalej "ustawa zmieniająca z marca 2016 r.", oraz art. 58 ust. 2 ustawy zmieniającej z marca 2016 r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy L.B. (dalej "skarżąca" lub "członek zarządu spółki") zakończonej decyzją KNF z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na członka zarządu spółki w wysokości 90.000 zł:
A. uchyliła zaskarżoną decyzję w części obejmującej pkt A l.-II., w zakresie nakładającym na członka zarządu spółki karę pieniężną w wysokości 90.000 zł;
B. nałożyła na członka zarządu spółki karę pieniężną w wysokości 80.000 zł, wobec stwierdzenia rażącego naruszenia przez spółkę G. S.A. z siedzibą w L. (dalej "spółka" lub "emitent") obowiązków informacyjnych tj. wobec tego, że spółka:
I. w związku ze sporządzeniem skonsolidowanego raportu rocznego za rok 2012 nienależycie wykonała obowiązek określony w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 791), dalej "ustawa zmieniająca z marca 2017 r.":
1. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 113, z późn. zm.), dalej "rozporządzenie w sprawie informacji bieżących i okresowych", w zw. z par. 37 lit. b Międzynarodowego Standardu Sprawozdawczości Finansowej 7 (dalej "MSSF 7") przyjętego rozporządzeniem Komisji (WE) 1126/2008 z dnia 3 listopada 2008 r. przyjmującym określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. UE L 320 z 29.11.2008 str. 1-481, z późn. zm.), dalej "rozporządzenie Komisji 1126/2008", oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez nieujawnienie w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2012 czynników wziętych pod uwagę przy ustalaniu wartości aktywów finansowych, w przypadku których wykazano utratę wartości, oraz kryteriów stosowanych w celu ustalenia, czy istnieją obiektywne dowody potwierdzające stratę z tytułu utraty wartości aktywów finansowych, zgodnie z par. B5 lit. f załącznika B do MSSF 7;
2. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z par. 31 i par. 36 lit. a i b MSSF 7 oraz par. B6 załącznika B stanowiącego integralną część MSSF 7 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez nieujawnienie w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2012 pełnych informacji dotyczących charakteru pożyczki krótkoterminowej w formie linii odnawialnej udzielonej przez spółkę G. P. Sp. z o.o. . S.K.A. spółce K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz informacji o charakterze instrumentów finansowych stanowiących zabezpieczenie spłaty tej pożyczki;
3. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z par. 39 lit. c, par. 31 i par. 32A MSSF 7 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez brak zamieszczenia rzetelnych i kompletnych ujawnień związanych z ryzykiem płynności w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2012;
4. w zw. z § 91 ust. 6 pkt 11 w zw. z § 92 ust. 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez ujawnienie w sprawozdaniu z działalności grupy kapitałowej spółki za rok 2012 nierzetelnych i niekompletnych ujawnień w odniesieniu do oceny, wraz z jej uzasadnieniem, dotyczącej zarządzania zasobami finansowymi, ze szczególnym uwzględnieniem zdolności wywiązywania się z zaciągniętych zobowiązań, oraz określenia ewentualnych zagrożeń i działań, jakie spółka podjęła lub zamierza podjąć w celu przeciwdziałania tym zagrożeniom;
II. trzynastokrotnie nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 10 lutego 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 724), dalej "ustawa zmieniająca z lutego 2017 r.", ponieważ nie przekazała KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany i do publicznej wiadomości w okresie od dnia 15 marca 2013 r. do 29 marca 2013 r. informacji poufnych dotyczących 13 przypadków niewywiązania się z zobowiązań wynikających z wyemitowanych obligacji;
C. umorzyła postępowanie w zakresie dotyczącym nałożenia kary pieniężnej w związku z rażącym naruszeniem przez spółkę obowiązków informacyjnych polegającym na tym, że szesnastokrotnie nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z lutego 2017 r., ponieważ nie przekazała Komisji, spółce prowadzącej rynek regulowany i do publicznej wiadomości w okresie od dnia 31 grudnia 2012 r. do 4 marca 2013 r. informacji poufnych dotyczących 16 przypadków niewywiązania się z zobowiązań wynikających z wyemitowanych obligacji.
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
KNF wszczęła z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej, o której mowa w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, wobec stwierdzenia rażącego naruszenia przez spółkę art. 56 ustawy o ofercie w związku z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem obowiązków informacyjnych w okresie pełnienia przez skarżącą funkcji członka zarządu spółki.
Postępowanie zostało wszczęte w związku z uprzednim wydaniem przez organ w dniu [...] lipca 2017 r. decyzji nr [...] o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej w wysokości 300.000 zł, wobec stwierdzenia, że spółka m.in.
I. dwukrotnie nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z lutego 2017 r., ponieważ nie przekazała KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany i do publicznej wiadomości dwóch informacji poufnych dotyczących okoliczności wskazujących na utratę wartości aktywów oraz grupy kapitałowej spółki powstałych najpóźniej w dniach 11 i 13 lipca 2012 r.;
II. w zw. ze sporządzeniem skonsolidowanego raportu półrocznego za I półrocze 2012 r. nienależycie wykonała obowiązek określony w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2017 r.:
1. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, w zw. z art. 28 ust. 7 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2016 poz. 1047 z późn. zm.), dalej "ustawa o rachunkowości", w zw. z § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych (Dz.U. z 2001, Nr 149, poz. 1674 z późn. zm.), dalej "rozporządzenie o instrumentach finansowych", oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez brak aktualizacji wartości aktywów finansowych pomimo wystąpienia trwałej utraty tych aktywów w skróconym śródrocznym sprawozdaniu finansowym za I półrocze 2012 r.;
2. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z par. 58, par. 59 i par. 63 Międzynarodowego Standardu Rachunkowości 39 "Utrata wartości aktywów", dalej "MSR 39", przyjętego rozporządzeniem 1126/2008, w zw. z par. 28, par. 29, par. 30 lit. a Międzynarodowego Standardu Rachunkowości 34 "Śródroczna sprawozdawczość finansowa", dalej "MSR 34", przyjętego rozporządzeniem Komisji 1126/2008 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez brak oszacowania kwoty straty z tytułu utraty wartości aktywów finansowych i w konsekwencji brak dokonania odpisu z tytułu utraty ich wartości w skróconym śródrocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za I półrocze 2012 r.;
3. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z par. 10 MSR 34 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez nieujawnienie w skróconym śródrocznym skonsolidowanym sprawozdania finansowym za I półrocze 2012 r. pełnych informacji dotyczących charakteru pożyczki krótkoterminowej w formie linii odnawialnej udzielonej przez spółkę G. P. Sp. z o.o. [...] S.K.A. spółce K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz informacji o charakterze instrumentów finansowych stanowiących zabezpieczenie spłaty tej pożyczki;
III. szesnastokrotnie nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z lutego 2017 r., ponieważ nie przekazała KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany i do publicznej wiadomości informacji poufnych dotyczących 16 emisji obligacji przeprowadzonych w 2012 r.;
IV. w związku ze sporządzeniem skonsolidowanego raportu rocznego za rok 2012 nienależycie wykonała obowiązek określony w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2017 r.:
1. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, w zw. z par. 37 lit. b MSSF 7 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez nieujawnienie w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2012 czynników wziętych pod uwagę przy ustalaniu wartości aktywów finansowych, w przypadku których wykazano utratę wartości, oraz kryteriów stosowanych w celu ustalenia, czy istnieją obiektywne dowody potwierdzające stratę z tytułu utraty wartości aktywów finansowych, zgodnie z par. B5 lit. f załącznika B do MSSF 7;
2. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z par. 31 i par. 36 lit. a i b MSSF 7 oraz par. B6 załącznika B stanowiącego integralną część MSSF 7 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez nieujawnienie w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2012 pełnych informacji dotyczących charakteru pożyczki krótkoterminowej w formie linii odnawialnej udzielonej przez spółkę G. P. Sp. z o.o. [...] S.K.A. spółce K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz informacji o charakterze instrumentów finansowych stanowiących zabezpieczenie spłaty tej pożyczki;
3. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z par. 39 lit. c, par. 31 i par. 32A MSSF 7 oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez brak zamieszczenia rzetelnych i kompletnych ujawnień związanych z ryzykiem płynności w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok 2012;
4. w zw. z § 91 ust. 6 pkt 11 w zw. z § 92 ust. 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych oraz w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych, poprzez ujawnienie w sprawozdaniu z działalności grupy kapitałowej spółki za rok 2012 nierzetelnych i niekompletnych ujawnień w odniesieniu do oceny, wraz z jej uzasadnieniem, dotyczącej zarządzania zasobami finansowymi, ze szczególnym uwzględnieniem zdolności wywiązywania się z zaciągniętych zobowiązań, oraz określenia ewentualnych zagrożeń i działań, jakie spółka podjęła lub zamierza podjąć w celu przeciwdziałania tym zagrożeniom;
V. dwudziestodziewięciokrotnie nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z lutego 2017 r., ponieważ nie przekazała KNF, spółce prowadzącej rynek regulowany i do publicznej wiadomości w okresie od dnia 31 grudnia 2012 r. do 29 marca 2013 r. informacji poufnych dotyczących 29 przypadków niewywiązania się z zobowiązań wynikających z wyemitowanych obligacji.
Po rozpatrzeniu sprawy w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej, o której mowa w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, organ w dniu [...] grudnia 2017 r. wydał decyzję nr [...]. Komisja orzekła o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 90.000 zł wobec stwierdzenia rażącego naruszenia przez spółkę obowiązków informacyjnych określonych w art. 56 ustawy o ofercie. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono z uwagi na przedawnienie możliwości nałożenia kary pieniężnej.
W wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Komisja wydała decyzję z dnia [...] marca 2018 r., nr [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazała, że nie uwzględniła wniosków dowodowych, wnioskowanych przez skarżącą, stojąc na stanowisku, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i wystarczający, wszystkie okoliczności będące przedmiotem oceny w postępowaniu zostały w wystarczającym dla rozstrzygnięcia sprawy stopniu udowodnione.
Jak ustalono w toku postępowania skarżąca pełniła funkcję w zarządzie emitenta od 4 czerwca 2007 r. do dnia 29 marca 2013 r., z którym to dniem złożyła rezygnację z pełnionej funkcji. Przy czym do 22 czerwca 2012 r., tj. do chwili wygaśnięcia mandatu, skarżąca była członkiem zarządu emitenta, a od dnia 23 czerwca 2012 r. do dnia 29 marca 2013 r. pełniła funkcję w zarządzie spółki. Mandat skarżącej wygasł z dniem 22 czerwca 2012 r., lecz po jego wygaśnięciu nadal pełniła funkcję członka zarządu do dnia 29 marca 2013 r., tj. do daty rezygnacji. W związku z tym, KNF uznała, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu po dniu 22 czerwca 2012 r. pomimo wygaśnięcia mandatu. Zdaniem organu, nie ulega wątpliwości, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu, podpisywała raporty i sprawozdania okresowe, była traktowana przez spółkę jako członek zarządu. Mocą wpisu nr [...] z dnia 13 maja 2013 r. została wykreślona ze składu zarządu spółki w KRS.
Zdaniem Komisji podjęcie funkcji w organie zarządzającym emitenta było jednoznaczne z przyjęciem odpowiedzialności za zapewnienie, aby obowiązki informacyjne wynikające z przepisów były wypełnianie prawidłowo. Osoby sprawujące zarząd nad spółką (w tym skarżąca), posiadając informacje o rzeczywistym stanie finansowym spółki i grupy kapitałowej powinny były dołożyć należytej staranności, aby wszystkie informacje w sposób rzetelny i kompletny przedstawić inwestorom. W ocenie organu osoby zarządzające emitentem, w szczególności skarżąca, miały pełną wiedzę o pogarszającej się sytuacji finansowej emitenta, jak i jego grupy kapitałowej. Pogarszająca się od 2012 r. sytuacja finansowa grupy kapitałowej emitenta doprowadziła w konsekwencji do opóźnień a następnie zaprzestania wywiązywania się z obowiązków związanych z wyemitowanymi już wcześniej obligacjami. Dodatkowo KNF wskazała, że stosownie do art. 483 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1578 z późn. zm.), dalej "k.s.h.", członek zarządu powinien przy wykonywaniu swoich obowiązków dołożyć staranności wynikającej z zawodowego charakteru swojej działalności. Natomiast brak komunikacji nie może stanowić okoliczności ograniczającej odpowiedzialności skarżącej za stwierdzone naruszenia. Posiadanie przez skarżącą kompetencji z zakresu rachunkowości, zdaniem Komisji, stanowiło okoliczność zaostrzającą wymiar kary pieniężnej nałożonej na skarżącą.
Organ wskazał, że skarżąca posiadała bowiem odpowiednią wiedzę z zakresu rachunkowości aby zapewnić prawidłowe wykonywanie obowiązków informacyjnych przez emitenta i dodatkowo pełniła funkcję prezesa zarządu w spółce C. G. Sp. z o.o. (podmiot zależny od emitenta), która od 1 października 2007 r. świadczyła usługi rachunkowo-księgowe na rzecz spółek z grupy kapitałowej emitenta. Skarżąca, jako osoba posiadająca kwalifikacje w dziedzinie rachunkowości (biegły rewident – własna działalność gospodarcza oraz prezes spółki zależnej odpowiadającej za obsługę księgową emitenta) powinna być w pełni świadoma znaczenia i skutków okoliczności wskazywanych przez podmiot uprawniony do badania, dokonujący przeglądu sprawozdań finansowych emitenta.
W rozpoznawanej sprawie, KNF wymierzyła karę pieniężną według przepisów ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. Przy ustaleniu wymiaru kary Komisja wzięła pod uwagę wagę i okoliczności naruszeń oraz czas ich trwania, jako przesłanki zaostrzające wymiar kary. Na korzyść skarżącej organ uwzględnił fakt, że nie dopuściła się wcześniej naruszenia ustawy o ofercie, ani nie była uprzednio karana za naruszenia będące przedmiotem decyzji. Komisja jako okoliczność łagodzącą uwzględniła gotowość skarżącej do współpracy z Komisją podczas wyjaśniania okoliczności naruszeń, a także przesłankę stopnia przyczynienia się skarżącej do powstania naruszeń, tj. okoliczność, że nie nadzorowała prac Działu Korporacyjnego emitenta, co jednak biorąc pod uwagę okoliczności obciążające w mniejszym stopniu wpłynęło na wymiar nałożonej kary. KNF wzięła również pod uwagę sytuację finansową i osobistą skarżącej przekazaną w jej zeznaniach.
Odnosząc się do przesłanki wysokości korzyści, którą skarżąca osiągnęła lub strat, których uniknęła, organ wskazał, że ze względu na charakter naruszeń nie sposób ustalić ewentualnych korzyści lub unikniętych strat spowodowanych niedopełnieniem przez spółkę obowiązków informacyjnych w zakresie informacji poufnych oraz raportów okresowych.
Ponownie oceniając stan faktyczny, Komisja wskazała, że z uwagi na przedawnienie postępowanie należało umorzyć w zakresie kolejnych 16 czynów nieprzekazania przez spółkę informacji poufnych dotyczących 16 przypadków niewywiązania się ze zobowiązań wynikających z wyemitowanych obligacji. W związku z tym, Komisja dokonała ponownego miarkowania kary, orzekając karę w wysokości 80.000 zł, jako karę adekwatną do skali wykazanych naruszeń.
Zdaniem Komisji, 5-letni termin przedawnienia wynikający z art. 189g § 1 k.p.a., został przerwany wydaniem w dniu [...] grudnia 2017 r. decyzji w I instancji, co oznacza, że przedawnienie możliwości nałożenia kary administracyjnej dotyczy jedynie naruszeń popełnionych przed datą [...] grudnia 2012 r. (5-letni termin liczony wstecz od daty wydania decyzji w I instancji). Dlatego też, Komisja z urzędu uznała za bezprzedmiotowe postępowania w zakresie naruszeń wskazanych w sekcji B.I-III decyzji I instancji, ponieważ naruszenia tam wskazane zostały popełnione przed [...] grudnia 2012 r.
Na decyzję KNF skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając ją w części dotyczącej punktów B.I oraz B.II, tj. w zakresie dotyczącym nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 80.000 zł.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. w zw. z art. 369 § 1 i 4 k.s.h. poprzez ich niezastosowanie skutkujące przyjęciem, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu spółki do dnia 29 marca 2013 r., podczas gdy jej mandat do pełnienia funkcji członka zarządu wygasł najpóźniej z dniem 22 czerwca 2012 r.,
2. art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. w zw. z art. 68 § 1 i art. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 201 z późn. zm.), dalej "Ordynacja podatkowa", poprzez ich niezastosowanie skutkujące przyjęciem, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie znajduje zastosowania 3-letni termin przedawnienia możliwości nałożenia kary pieniężnej, podczas gdy możliwość nałożenia kary pieniężnej przedawnił się najpóźniej z dniem 22 czerwca 2015 r., a nawet w przypadku hipotetycznego przyjęcia, że pomimo wygaśnięcia mandatu skarżąca nadal mogła pełnić funkcję członka zarządu, to przedawnienie nastąpiło najpóźniej z dniem 29 marca 2016 r.,
3. art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. w zw. z art. 189g § 1 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że 5-letni termin przedawnienia możliwości nałożenia kary pieniężnej rozpoczął bieg dopiero od dnia 29 marca 2013 r., podczas gdy organ powinien najpierw uznać, że skarżąca zaprzestała pełnienia funkcji członka zarządu spółki z dniem 22 czerwca 2012 r. (data wygaśnięcia mandatu), a następnie przy założeniu, że 5-letni okres przedawnienia ma zastosowanie w sprawie, przyjąć, że możliwość nałożenia kary pieniężnej uległa przedawnieniu najpóźniej z dniem 22 czerwca 2017 r.,
4. art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 w zw. z art. 7 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji zaniechanie zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nieuzasadnione pominięcie dowodów zgłoszonych przez skarżącą, a także zaniechanie podjęcia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym,
5. art. 80 w zw. art. 77 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym poprzez sprzeczną z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocenę treści skonsolidowanego sprawozdania finansowego z 2012 r. skutkującą przyjęciem, że spółka nie zamieściła w nim czynników wziętych pod uwagę przy ustalaniu wartości aktywów finansowych, w przypadku których wykazano utratę wartości oraz kryteriów stosowanych w celu ustalenia, czy istnieją obiektywne dowody potwierdzające stratę z tytułu utraty wartości aktywów finansowych, co doprowadziło do przyjęcia, że spółka w sposób rażący naruszyła obowiązek informacyjny, podczas gdy spółka zamieściła takie ujawnienia w szczególności w nocie 39 do sprawozdania,
6. art. 80 w zw. art. 77 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym poprzez sprzeczną z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocenę treści skonsolidowanego sprawozdania finansowego z 2012 r. skutkującą przyjęciem, że spółka nie zamieściła w nim rzetelnych i kompletnych ujawnień związanych z ryzykiem płynności, podczas gdy takie ujawnienia zostały w nim zamieszczone,
7. art. 80 w zw. art. 77 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym poprzez sprzeczną z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocenę 13 przypadków rzekomego niewywiązania się przez spółkę z zobowiązań dotyczących wyemitowanych obligacji skutkującą przyjęciem, że każdy z tych przypadków generował informacje poufne objęte obowiązkiem informacyjnym, podczas gdy generowały co najwyżej informacje bagatelne, niemające istotnego wpływu na cenę instrumentów finansowych emitowanych przez spółkę, przez co nie były to informacje poufne i nie ciążył na spółce związany z nimi obowiązek informacyjny,
8. art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2017 r. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z § 37 lit. b MSSF 7 w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych poprzez ich błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że spółka nie zamieściła w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym 2012 r. czynników wziętych pod uwagę przy ustalaniu wartości aktywów finansowych, w przypadku których wykazano utratę wartości oraz kryteriów stosowanych w celu ustalenia, czy istnieją obiektywne dowody potwierdzające stratę z tytułu utraty wartości aktywów finansowych, co doprowadziło do przyjęcia, że spółka w sposób rażący naruszyła obowiązek informacyjny, podczas gdy spółka zamieściła takie ujawnienia w szczególności w nocie 39 do sprawozdania,
9. art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2017 r. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z § 31 oraz § 36 lit. a i b MSSF 7 w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych poprzez ich błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że spółka nie ujawniła pełnych informacji dotyczących charakteru pożyczki krótkoterminowej w formie linii odnawialnej udzielonej przez spółkę G. P. Sp. z o.o. [...] S.K.A. spółce K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz informacji o charakterze instrumentów finansowych stanowiących zabezpieczenie spłaty tej pożyczki, podczas gdy spółka ujawniła te informacje w punkcie VIII sprawozdania z działalności grupy 2012,
10. art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2017 r. w zw. z § 84 ust. 1 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych w zw. z § 39 lit. c oraz § 31 oraz § 32A MSSF 7 w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych poprzez ich błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że spółka nie zamieściła w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym 2012 rzetelnych i kompletnych ujawnień związanych z ryzykiem płynności, podczas gdy spółka opisała szereg czynników mających wpływ na ryzyko płynności i zarządzanie tym ryzykiem (noty 6 oraz 38.5),
11. art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2017 r. w zw. z § 91 ust. 6 pkt 11 w zw. § 93 ust. 3 w zw. z § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia w sprawie informacji bieżących i okresowych poprzez ich błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że spółka zamieściła w sprawozdaniu z działalności grupy 2012 nierzetelne i niekompletne ujawnienia dotyczące oceny zarządzania zasobami finansowymi, ze szczególnym uwzględnieniem zdolności wywiązywania się z zaciągniętych zobowiązań oraz określenia ewentualnych zagrożeń i działań, jakie grupa kapitałowa emitenta zamierzała podjąć, aby przeciwdziałać tym zagrożeniom, podczas gdy spółka zamieściła takie ujawnienia w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym 2012 (w szczególności w notach 6 i 38.5),
12. art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z lutego 2017 r. poprzez jego błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że każda informacja o niewywiązaniu się z zobowiązań wynikających z wyemitowanych obligacji stanowi informację poufną objętą obowiązkiem informacyjnym, podczas gdy informacje dotyczące 13 przypadków niewywiązania się przez spółkę z zobowiązań dotyczących wyemitowanych obligacji stanowiły informacje bagatelne, niemające istotnego wpływu na cenę instrumentów finansowych emitowanych przez spółkę, przez co nie były to informacje poufne i nie ciążył na spółce związany z nimi obowiązek informacyjny,
13. art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że naruszenie obowiązków informacyjnych spółki miały charakter rażący, podczas gdy nie miały one takiego charakteru, ponieważ nie były to działania wyraźnie sprzeczne z przepisami prawa, ale raczej były działaniami podjętymi w wyniku wyboru jednego z możliwych i uzasadnionych logicznie sposobów rozumienia danej normy, spółka ujawniła wszelkie informacje o charakterze cenotwórczym (nawet jeżeli uczyniła to w niewłaściwym dokumencie i tak informacje te były dostępne dla inwestorów), działania te nie były celowe, były to zachowania jednorazowe,
14. art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nałożenie na skarżącą nieproporcjonalnej kary pieniężnej, w wysokości zbliżonej do górnej granicy ustawowego zagrożenia, co było poprzedzone nieuwzględnieniem przez organ szeregu czynników, jak sytuacja finansowa skarżącej, jej gotowość do współpracy z KNF oraz brak uprzedniej karalności.
Mając na uwadze podniesione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części, tj. w zakresie dotyczącym nałożenia kary pieniężnej oraz umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego w części zaskarżonej, ewentualnie na wypadek przyjęcia braku podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego, wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Ponadto, skarżąca wniosła:
- o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego prowadzonego przez KNF, w szczególności z dokumentów załączonych do pism skarżącej, które zostały złożone w tym postępowaniu,
- zwrócenie się do Sądu Rejonowego dla W. w W. o nadesłanie akt rejestrowych spółki na okoliczność powołania skarżącej w skład zarządu spółki w dniu 4 czerwca 2007 r., niewskazania w statucie spółki czasu trwania kadencji członków zarządu w dacie powołania skarżącej w skład zarządu, niepowołania skarżącej na kolejną kadencję, a w konsekwencji na okoliczność nie pełnienia członka zarządu spółki w okresie, w którym miało dojść do naruszenia obowiązków informacyjnych przez spółkę,
- zobowiązanie spółki do przedstawienia dokumentów w postaci analiz i zestawień poziomu zadłużenia spółek K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz I. sp. z o.o. S. S.K.A. względem podmiotów z grupy kapitałowej spółki oraz majątku spółek K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz I. sp. z o.o. S. S.K.A, które były przygotowywane na potrzeby sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego 2012 (i badania tego sprawozdania) oraz sprawozdania z działalności 2012 w postaci plików elektronicznych, na okoliczność prowadzenia przez zarząd spółki analiz dotyczących prawdopodobieństwa spłaty przez spółki K. sp. z o.o. G. S.K.A. oraz I. sp. z o.o. S. S.K.A. wierzytelności z tytułu pożyczek udzielonych spółkom, majątku tych spółek oraz oszacowania odpisów aktualizacyjnych dotyczących wierzytelności z tytułu pożyczek udzielonych tym spółkom,
- zobowiązanie spółki do przedstawienia dokumentów w postaci analiz i zestawień dotyczących płynności grupy kapitałowej spółki, które były przygotowywane na potrzeby sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego 2012 (i badania tego sprawozdania) oraz sprawozdania z działalności 2012 w postaci plików elektronicznych, na okoliczność prowadzenia przez zarząd spółki analiz dotyczących ryzyka płynności grupy kapitałowej spółki i zarządzania tym ryzykiem,
- zobowiązanie spółki, K.D.P.W. S.A. z siedzibą w W., D.M.B. [...] S.A. z siedzibą w W., do przedstawienia dokumentów w postaci historii rachunków bankowych i maklerskich dla prowadzenia rozliczeń spółki z obligatariuszami w zakresie czynności dokonanych w okresie od 15 marca 2013 r. do 18 marca 2013 r. dla obligacji serii At, serii Au, serii Bb oraz serii BC, a także w okresie od 24 marca 2013 r. do 25 marca 2013 r. dla obligacji serii An, serii Al oraz serii F, na okoliczność tego z jakich powodów spółka nie wykonała swoich obowiązków względem obligatariuszy w zakresie wykupu obligacji lub zapłaty odsetek oraz tego, czy były to okoliczności niezależne od spółki, a w konsekwencji na okoliczność tego, że informacje o braku wykupu obligacji lub zapłaty odsetek nie miały charakteru cenotwórczego, a w związku z tym nie stanowiły informacji poufnych objętych obowiązkiem informacyjnym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz.2325 t.j.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga jest niezasadna, gdyż kwestionowana decyzja Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] marca 2018 r. jest zgodna z prawem. W szczególności Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.), jak również naruszenia przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.).
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zasadność nałożenia na L.B. kary pieniężnej w wysokości 80.000 złotych na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie.
Podkreślając, że prawidłowe rozumienie prawa materialnego wytycza kierunek i zakres postępowania dowodowego należy odnieść się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia prawa materialnego.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia jest przede wszystkim powoływany wyżej art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. Stosownie do tego przepisu, w przypadku rażącego naruszenia obowiązków, o których mowa w ust. 1, Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej lub towarzystwa funduszy inwestycyjnych będącego organem funduszu inwestycyjnego zamkniętego, karę pieniężną do wysokości 100.000 złotych. Kara nie może być nałożona, jeżeli od wydania decyzji, o której mowa w ust. 1, upłynęło więcej niż 6 miesięcy (art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie).
Istota problemu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się zatem do oceny stanowiska organu o zaistnieniu ustawowo określonych przesłanek warunkujących nałożenie na skarżącą kary pieniężnej, a tym samym ocena, czy zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na uznanie, że w stosunku do tego członka zarządu spółki ziściły się przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie.
Punktem wyjścia dla analizy stanu faktycznego niniejszej sprawie było zastosowanie mechanizmu sankcji sprzężonych. Na rynku kapitałowym istnieje usankcjonowana normatywnie odpowiedzialność administracyjnoprawna podmiotów podlegających nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Jedną z takich grup objętych nadzorem są emitenci papierów wartościowych (w rozumieniu art. 4 pkt 6 ustawy o ofercie), podlegający podstawowej odpowiedzialności określonej w art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie. W przypadku stwierdzenia naruszenia określonych ustawą norm prawa administracyjnego materialnego, KNF z mocy powołanego przepisu może zastosować stosowną sankcję (wykluczenie na czas określony lub bezterminowo papierów wartościowych z obrotu na rynku regulowanym albo nałożenie - przy wzięciu pod uwagę w szczególności sytuacji finansowej podmiotu, na który kara jest nakładana - kary pieniężnej do wysokości 100.000 złotych, albo zastosowanie obu sankcji łącznie).
Zastosowanie sankcji administracyjnoprawnej wobec emitenta papierów wartościowych (bądź wprowadzającego), czyli sankcja podstawowa, stanowi podstawę do zastosowania sankcji sprzężonej w stosunku do określonego kręgu osób (sankcja wtórna) odpowiedzialnych za wadliwe (niezgodne z prawem) działanie emitenta papierów wartościowych. W przypadku więc rażącego naruszenia prawa przez emitenta (lub wprowadzającego) sankcjonowanych obowiązków administracyjnoprawnych Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej karę pieniężną do wysokości 100.000 złotych na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie. W przypadku tej odpowiedzialności ustawodawca wprowadził ograniczenie czasowe w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie, zgodnie z którym kara taka nie może być nałożona, jeżeli od wydania decyzji zawierającej sankcję pierwotną upłynęło więcej niż 6 miesięcy.(vide: M. Dyl, Glosa do wyroku WSA z dnia 17 marca 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 1716/08, Lex nr 138297).
Odpowiedzialność wymienionych osób, jako członków zarządu spółki, pozostaje więc w ścisłym funkcjonalnym związku ze stwierdzeniem rażącego naruszenia przez emitenta obowiązków, o których mowa w art. 96 ust. 1 oraz z nałożoną na niego w związku z tym sankcją administracyjną. Jest to uzasadnione tym, że przecież działania emitenta manifestują się określonymi zachowaniami jego organu zarządzającego, które polegają na składaniu stosownych oświadczeń woli lub oświadczeń wiedzy lub (nawet) na braku ich składania, mimo istnienia po temu prawnie uzasadnionych podstaw lub oczekiwań odnośnie do ich złożenia. Co przy tym nie mniej istotne, zasadą jest - jak wynika to z kolei z art. 371 k.s.h. - że jeżeli zarząd jest wieloosobowy, to wszyscy jego członkowie są obowiązani i uprawnieni do wspólnego prowadzenia spraw spółki, chyba że statut stanowi inaczej.
W świetle przywołanej regulacji prawnej oraz wynikających z niej konsekwencji, przesłanki nałożenia kary pieniężnej, o której mowa na jej gruncie zostały ukształtowane w ten sposób, że pierwszą z nich stanowi wydanie przez KNF decyzji, o której mowa w ust. 1 art. 96, to jest decyzji o nałożeniu sankcji administracyjnej w związku ze stwierdzeniem rażącego naruszenia obowiązków przez emitenta, drugą z nich stanowi stwierdzenie wymienioną decyzją zaistnienia rażącego naruszenia obowiązków emitenta w czasie, gdy osoba, o której mowa w ust. 6 art. 96 pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, zaś trzecią przesłanką, określoną w ust. 7 art. 96 - temporalną i o charakterze prekluzyjnym - jest termin, w którym wymieniona kara pieniężna może być nałożona, i który determinuje tym samym możliwość dochodzenia i egzekwowania odpowiedzialności administracyjnej członka zarządu spółki.
Reasumując Komisja może nałożyć karę, o której mowa w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, na osobę, która pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, w przypadku rażącego naruszenia obowiązków przewidzianych w art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie przez emitenta.
Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymagają zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. w zw. z art. 369 § 1 i 4 k.s.h. poprzez ich niezastosowanie skutkujące przyjęciem, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu spółki do dnia 29 marca 2013 r., podczas gdy jej mandat do pełnienia funkcji członka zarządu wygasł najpóźniej z dniem 22 czerwca 2012 r.,
Zgodnie z art. 369 § 1 k.s.h. okres sprawowania funkcji przez członka zarządu nie może być dłuższy niż pięć lat (kadencja).
Mandat członka zarządu wygasa najpóźniej z dniem odbycia walnego zgromadzenia zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu(§ 4. )
Mandat członka zarządu wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania go ze składu zarządu.( § 5).
W związku z powyższym na wstępie przypomnieć należy, niesporne okoliczności faktyczne sprawy, a dotyczące pełnienia funkcji członka zarządu przez skarżącą z których wynika, iż skarżąca - pomimo upływu pięcioletniego okresu na jaki została powołana na członka zarządu Spółki i wygaśnięcia jej mandatu z dniem 22 czerwca 2012 r., faktycznie pełniła funkcję członka zarządu spółki, realizując jego obowiązki. Stanowisko to w sposób niewątpliwy wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego i jest niesporne między stronami. Kadencja zarządu Spółki wynosiła 5 lat i zakończyła się w dniu 22 czerwca 2012 r. w dacie zatwierdzenia sprawozdania finansowego spółki za ostatni pełny rok obrotowy, w którym strona pełniła funkcję w zarządzie spółki, czyli rok 2011 r., a strona nie została powołana do pełnienia funkcji w zarządzie na kolejną kadencję. Jako członek zarządu spółki G. D., L.B. została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 13 września 2007 r. na podstawie wpisu nr [...][...] ( k - 726.TOM III akt administracyjnych ). Co potwierdza stanowisko Strony, zawarte w piśmie z 1 grudnia 2017 r. wraz załącznikami wskazujące, że G. D., w ramach obowiązków informacyjnych , na podstawie § 5 ust.1 pkt 22 Rozporządzenia Ministra Finansów z 19 padżiernika 2005 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazanych przez emitentów papierów wartościowych, Zarząd Spółki poinformował, że w dniu 4 czerwca 2007 r. Rada nadzorcza powołała w skład zarządu spółki L.B. Organ nie kwestionował tych informacji, przyjął zatem z punktu widzenia daty wygaśnięcia mandatu członka zarządu i w konsekwencji przedawnienia karalności na korzyść strony, że pełniła te funkcję od 4 czerwca 2007 r. naruszenie natomiast obowiązków informacyjnych, których dopuściła się G. D., za które obciążono odpowiedzialnością skarżącą jako członka zarządu spółki dotyczą okresu od 31 grudnia 2012 r. do 29 marca 2013 r., a więc już po wygaśnięciu mandatu członka zarządu spółki. W dniu 29 marca 2013 r. strona złożyła rezygnację z pełnionej funkcji ( k -734 akt adm.). Mandat skarżącej wygasł z dniem 22 czerwca 2012 r., lecz po jego wygaśnięciu jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, nadal pełniła funkcję członka zarządu spółki do dnia 29 marca 2013 r., tj. do daty rezygnacji. W związku z tym, KNF uznała, że skarżąca pełniła funkcję członka zarządu po dniu 22 czerwca 2012 r., pomimo wygaśnięcia mandatu co kwestionuje strona. Pełnomocnik strony pozostaje na stanowisku, że okoliczności faktycznego pełnienia funkcji członka zarządu przez skarżącą po wygaśnięciu mandatu, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu stanowisko to jest błędne, zważywszy przede wszystkim na brzmienie art.96 ust.6 ustawy o ofercie, z którego wynika, iż ustawodawca łączy odpowiedzialność członka zarządu, za naruszenie obowiązków o których mowa w art.96 ust.1 ustawy o ofercie, z faktycznym pełnieniem funkcji członka zarządu, a nie tylko z jego formalnym posiadaniem mandatu. Istotne znaczenie dla odpowiedzialności skarżącej ma ustalenie, czy w danym czasie podejmowała ona aktywne działania z zakresu prowadzenia spraw spółki. Istota odpowiedzialności członka zarządu określona w art.96 ust.6 ustawy o ofercie nie opiera się bowiem w ocenie Sądu, wyłącznie na formalnym piastowaniu danego stanowiska, lecz również na ponoszeniu konsekwencji działań lub zaniechań. Pogląd ten był wielokrotnie wyrażany w orzecznictwie sądowym w analogicznych sprawach dotyczących odpowiedzialności członków zarządów spółek kapitałowy, na podstawie art.116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.-Ordynacja podatkowa (por. wyroki NSA : z dnia 31.08.2017 r., I GSK 1183/15, z dnia 17.09.2019 r.,I GSK 1255/19, z 24 października 2018 r., sygn. akt I FSK 1702/16 oraz z 31 sierpnia 2017 r., sygn. akt I GSK 1384/15, z 3 sierpnia 2017 r., sygn. akt II FSK 807/17 oraz z 4 marca 2015 r., sygn. akt I FSK 241/14, z dnia 4.06.2020 r. ,II FSK 112/20,wyrok Sądu najwyższego z 28.11.2018 r., sygn. akt II UK 365/17 dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA)
W powołanym orzecznictwie sądowym znajduje poparcie teza, że po wygaśnięciu mandatu członka zarządu należy mieć na względzie rzeczywistą zmianę sposobu zarządzania spółką, w sytuacji, gdy osoba dalej prowadzi sprawy spółki jako członek jej zarządu, chociaż jej mandat wygasł z mocy art. 202 § 1 k.s.h. i nie może skutecznie powołać się na tę okoliczność. Pojęcia "pełnienia obowiązków członka zarządu" nie można utożsamiać z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego. Równocześnie te same względy wskazują, że w przypadku gdy po wygaśnięciu mandatu na miejsce dotychczasowego członka zarządu nie została powołana nowa osoba, a dotychczasowy członek zarządu wciąż sprawował dotąd pełnioną funkcję, osoba ta może ponosić odpowiedzialność na zasadach określonych w art. 96 ust.6 ustawy o ofercie. W rozpoznawanej sprawie ustalenia w kwestii pełnienia obowiązków członka zarządu są takie, iż skarżąca dokonywała czynności zarezerwowanych dla członka zarządu. Odwołując się do akt rejestrowych spółki ustalono, że po 22 czerwca 2012 r. r. skarżąca m.in. sygnowała konkretne dokumenty spółki jako członek jej zarządu, tj. podpisywała raporty i sprawozdania okresowe, była traktowana przez Spółkę jako członek zarządu. Zauważenia również wymaga, iż okoliczności faktyczne sprawy przytoczone w zaskarżonej decyzji wskazują, iż L.B. w swoim subiektywnym przekonaniu również uważała się za członka zarządu, skoro złożyła rezygnację dopiero z dniem 29 marca 2013 r. i na podstawie tej rezygnacji mocą wpisu nr [...] z dnia 13 maja 2013 r. L.B. została wykreślona ze składu zarządu Spółki w rejestrze przedsiębiorców (k- 722 akt adm).Trafnie też organ wskazuje, iż treść raportu bieżącego (k - 734 akt adm.) informowała, że rezygnacja strony z pełnienia funkcji w zarządzie nastąpiła wskutek takiej decyzji podjętej przez samą stronę i przekazanej przez stronę radzie nadzorczej spółki z dniem 29 marca 2013 r. Po drugie, z żadnych publicznie dostępnych źródeł pochodzących od spółki (raporty bieżące i okresowe w roku 2013 opublikowane aż do dnia 29 marca 2013 r., tj. dnia, z którym Strona złożyła rezygnację, nie wynika, aby strona kiedykolwiek kwestionowała swój status jako członka zarządu spółki po 22 czerwca 2012 r. z powodu wygaśnięcia mandatu, lub aby ten status strony kwestionowali inni członkowie zarządu lub rady nadzorczej spółki. Jak wynika z przebiegu zwyczajnego walnego zgromadzenia spółki z dnia 22 czerwca 2012 r. nie było to kwestionowane również na tym walnym zgromadzeniu, a strona na podstawie uchwały nr 9 otrzymała absolutorium (k- 2941 akt adm.). Co więcej, jak wynika z treści uchwał podjętych przez kolejne zwyczajne walne zgromadzenie spółki z dnia 3 kwietnia 2013 r. nie było to kwestionowane również i na tym walnym zgromadzeniu, a strona mocą uchwały nr 8 również otrzymała absolutorium za okres pełnienia funkcji od dnia 1 stycznia 2012 r, do 31 grudnia 2012 r. (k- 295 akt adm). Przede wszystkim jednak strona nie kwestionując, że jej mandat wygasł, tym samym akceptując ich treść również widnieje jako członek zarządu spółki zatwierdzający sprawozdania finansowe za I półrocze 2012 r. i za rok obrotowy 2012 r. (k- 231, 337, 353, 424 akt adm.). Mimo, iż jak wskazał organ w decyzji, Komisja nie dysponuje egzemplarzem tych sprawozdań z podpisami, ponieważ w ramach składanych przez spółkę raportów okresowych publikowane były wersje bez odzwierciedlonych podpisów, uznać je w ocenie Sądu należy za wiarygodne, bowiem stosowne wzmianki o ich złożeniu zostały uczynione w rejestrze przedsiębiorców (k- 446-447 akt adm.) i nie są kwestionowane przez stronę na żadnym etapie postępowania zarówno administracyjnego jak i sądowego. Fakt pełnienia przez L.B. funkcji w zarządzie spółki potwierdzają również informacje ze śródrocznego skróconego sprawozdania finansowego za okres 6 miesięcy zakończony 30 czerwca 2012 r. Zgodnie z pkt 3 str. 15 tego dokumentu, L.B. wchodziła w skład zarządu Spółki na dzień 30 czerwca 2012 r. W I półroczu 2012 r. nie nastąpiły zmiany w zarządzie Emitenta. W okresie od dnia bilansowego do dnia 31 sierpnia 2012 r. skład zarządu Emitenta nie uległ zmianie, (k -353 akt. adm) L.B. sprawozdanie to podpisała, (k- 405 akt adm.)
Nadto informacja o rezygnacji Strony z dniem 29 marca 2013 r. znajduje się również w pkt 3 na str. 25 skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy Emitenta za rok 2013 (k- 76 akt adm.). W końcu, jak wskazano powyżej, mocą wpisu nr 41 z dnia 13 maja 2013 r. L.B. została wykreślona ze składu zarządu Spółki w rejestrze przedsiębiorców, (k- 722 akt adm ). Wnosić zatem należy, że sąd rejestrowy również uznał za całkowicie wiarygodny fakt złożenia rezygnacji przez stronę złożonej z dniem 29 marca 2013 r. i nie posiadał informacji od strony o wygaśnięciu mandatu Strony z dniem 22 czerwca 2012 r.
Z tych wszystkich względów nie sposób kwestionować, iż skarżąca niewątpliwie pełniła faktycznie funkcję w zarządzie Emitenta po dniu 22 czerwca 2012 r., podpisywała sprawozdania i inne dokumenty jako członek zarządu spółki i była traktowana przez Spółkę jako członek zarządu, co koreluje z złożoną przez skarżącą rezygnacją z funkcji członka zarządu dopiero z dniem 29 marca 2013 r., po podpisaniu skonsolidowanego sprawozdania finansowego Spółki za rok 2012.
Po przesądzeniu, iż skarżąca L.B. pełniła funkcję członka zarządu w okresie naruszenia przez G.D. obowiązków informacyjnych, o których mowa w art.56 ustawy o ofercie, organ w ramach uznania administracyjnego mógł nałożyć na skarżącą karę administracyjną na podstawie art.96 ust.6 ustawy o ofercie. Decyzja wydawana na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie ma charakter uznaniowy. Kontrola legalności decyzji uznaniowych dokonywana przez sąd administracyjny ma ograniczony zakres. Sąd nie wnika w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Sprawdza, czy decyzję podjął właściwy organ, czy decyzja ma oparcie w przepisach prawa materialnego, czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego a więc, czy decyzja nie nosi znamion dowolności oraz, czy organ uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy przesłankami odnoszącymi się do strony. Sądowa kontrola decyzji uznaniowej polega na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia. Jest to więc kontrola prawidłowości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji i jego zgodności z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Opisane w stanie faktycznym naruszenia obowiązków informacyjnych dotyczą nieprzekazania w terminie istotnych danych dotyczących sytuacji finansowej spółki publicznej, w oparciu o które we właściwym czasie osoby trzecie mogły podejmować racjonalne decyzje inwestycyjne. Działanie takie stanowiło jaskrawy przykład naruszenia obowiązków informacyjnych emitenta.
Zakres badania KNF, a także sądu administracyjnego, kontrolującego sankcyjną decyzję Komisji nałożoną na członka zarządu, został w niniejszej sprawie zawężony na skutek zastosowania przedstawionego powyżej tzw. mechanizmu sankcji sprzężonych. Jak słusznie bowiem stwierdził NSA w uzasadnieniu swojego wyroku z dnia 18 kwietnia 2019 r., sygn. II GSK 1248/17, LEX nr 2682111, nie uznając zarzutów procesowych osoby pełniącej funkcję członka zarządu w postępowaniu dotyczącym nałożenia kary pieniężnej , o której mowa w art.96 ust.6 ustawy o ofercie zmierzających do wykazania, że kontrolowany wyrok jest wadliwy, bo akceptuje stanowisko KNF o nałożeniu kary na członka zarządu, bez odniesienia tej kary do decyzji nakładającej karę na spółkę." W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie stwierdził, że dla tego rodzaju spraw jakimi jest odpowiedzialność członka zarządu za rażące naruszenia prawa spółki, istotne są tylko dwie okoliczności: decyzja o ukaraniu spółki i ustawowo ustalony okres od jej wydania do ukarania członka zarządu. Wszelkie inne okoliczności są nieistotne, tym samym nie powinny, a nawet nie mogą być elementem poprawnie ustalonego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy objętej skargą. Okoliczności istotne dla ukarania spółki w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, powinny być podnoszone w postępowaniu dotyczącym spółki, a więc w innym niż to, które dotyczy członka zarządu. W wyroku tym podkreślono jednocześnie znaczenie wydania decyzji nakładającej karę na spółkę, a wiązanie ustaleń faktycznych sprawy dotyczącej odpowiedzialności członka zarządu ze stanem faktycznym dla sprawy dotyczącej spółki jest nieuprawnione.
Poglądy te Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela i z powyższych względów uznaje za niezasadne zarzuty sformułowane w skardze - naruszenia przepisów postępowania w szczególności art. 7 w związku z art.77 § 1, art. 78 § 1 k.p.a .oraz art. 80 k.p.a. odnoszące się w całości do stanu faktycznego ustalonego w uprzednim postępowaniu administracyjnym prowadzonym wobec spółki, w którym ustalono dopuszczenie się przez spółkę rażących naruszeń obowiązków informacyjnych - a w konsekwencji zmierzające do wykazania nienależytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy. KNF był bowiem w niniejszej sprawie związany treścią wydanej przez siebie ostatecznej (a obecnie i prawomocnej) decyzji wydanej wobec spółki w zakresie rażącego naruszenia przez nią obowiązków informacyjnych. Zgodnie z art. 110 § 1 k.p.a. "Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej". Organ zatem był związany własną decyzją wydaną wobec spółki.
Należy podkreślić, że Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz.196 z późn. zm.), dalej "ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym", oraz art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawa o ofercie", w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o zmianie ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r. poz. 433), dalej "ustawa zmieniająca z 2013 r.", w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy zmieniającej z 2013 r. w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r., w zw. z art. 58 ust. 2 ustawy zmieniającej z marca 2016 r. w zw. z art. 56 ust. 1 pkt 1 w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 10 lutego 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 724), dalej "ustawa zmieniająca z lutego 2017 r.", oraz art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 791), dalej "ustawa zmieniająca z marca 2017 r.", po rozpoznaniu wniosku G.D., o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej, decyzją KNF z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], nakładającą na spółkę karę pieniężną w wysokości 300.000 zł, uchyliła w całości decyzję wydaną w pierwszej instancji jednocześnie nałożyła na spółką karę w wysokości 290.000 zł wobec stwierdzenia, że Spółka G.D. dopuściła się rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych o których moa w art.56 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie, w okresie pełnienia przez stronę funkcji członka zarządu, szczegółowo opisanych w decyzji organu.
W powołanej wyżej ostatecznej decyzji z dnia [...] maja 2018 r. Komisja stwierdziła, że naruszenie wymienionych wyżej obowiązków informacyjnych przez Spółkę miało charakter rażący; Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 22 listopada 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 1348/18 oddalił skargę na powyższą decyzję ostateczną nakładająca karę pieniężna na emitenta.
Sąd chciałby przy tym podkreślić, że normy prawa regulujące publiczny obrót papierami wartościowymi mają na celu ochronę zasady transparentności (przejrzystości) rynku kapitałowego. W tym celu ustawodawca nakłada na emitentów obowiązki informacyjne, służące realizacji tej zasady. Zasadę tę wyznaczają dwa podstawowe wymogi: informowanie uczestników rynku kapitałowego przez emitentów oraz równy (niedyskryminujący nikogo) dostęp do informacji. Zasada ta ma wyjątkowo istotne znaczenie zarówno prawne, jak i faktyczne. Rynek kapitałowy bowiem jest szczególnie wrażliwy na informacje dotyczące instrumentów finansowych, wpływających na podejmowane przez inwestorów decyzje. Treść podawanych przez emitentów informacji może wszak wpływać na aktualny i przyszły kurs rynkowy papierów wartościowych.
Osobą odpowiedzialną za część stwierdzonych naruszeń enumeratywnie wymienionych w zaskarżonej decyzji i opisanych we wcześniejszej części uzasadnienia Sądu była m.in. skarżąca, pełniąc funkcję członka zarządu spółki.
W doktrynie i orzecznictwie zwraca się również uwagę, że członek zarządu powinien ponosić odpowiedzialność za rażące naruszenie przez spółkę obowiązków, popełnione w okresie, gdy sprawował funkcję członka zarządu, co uwzględnia zaskarżona decyzja KNF. Kara została wymierzona tylko za te naruszenia obowiązków informacyjnych, które popełniono w okresie pełnienia funkcji członka zarządu przez skarżącą i tych, które nie uległy przedawnieniu.
Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi, wskazać należy, iż formułując przepisy o przedawnieniu ustawodawca posługuje się w omawianym przypadku swoistym zwrotem, stanowiąc w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie publicznej, że administracyjna kara pieniężna nie może zostać nałożona po upływie wyznaczonego w tym przepisie okresu czasu. Kara taka nie może być nałożona, jeżeli od wydania decyzji zawierającej tzw. sankcję pierwotną wydaną wobec emitenta upłynęło więcej niż 6 miesięcy. Warunkiem umożliwiającym nałożenie kary na członka zarządu, jest zachowanie terminu, o którym mowa w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 września 2013 r. sygn. akt II GSK 767/12, początkiem biegu 6 miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 96 ust. 7 ustawy o ofercie, do nałożenia przez Komisję Nadzoru Finansowego kary na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej z tytułu rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych, o których stanowi art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie - jest data wydania przez KNF decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na spółkę publiczną, tzn. data jej sporządzenia zgodnie z wymogami art. 107 k.p.a. i podpisania, nie zaś data jej doręczenia spółce.
Zdaniem Sądu teza, że decyzja nakładająca na podstawie art. 96 ust. 7 u.o.p. w stanie prawnym znajdującym zastosowanie w niniejszej sprawie, karę na członka zarządu może być wydana w warunkach wynikających z art. 96 ust. 6 u.o.p. w okresie 6 miesięcy od wydania decyzji nakładającej karę na emitenta lub sprzedającego i jednocześnie decyzja ta nie musi być rozstrzygnięciem ostatecznym przed upływem 6 - miesięcznego terminu przedawnienia jest stanowiskiem trafnym. W ocenie Sądu do przedawnienia prawa do wydania decyzji wymierzającej karę pieniężną w myśl art. 96 ust. 7 u.o.p. dochodzi tylko wtedy, gdy w okresie 6 miesięcy nie zostanie wydana decyzja pierwszoinstancyjna, a to skutkuje tym, że wydanie decyzji ostatecznej, a więc po ponownym rozpatrzeniu tej sprawy na podstawie art. 127 § 3 k.p.a., po upływie 6 miesięcy od daty wydania decyzji w stosunku do Spółki nie prowadzi do przedawnienia karalności, w stosunku do członka zarządu tej Spółki. Uzasadnieniem dla takiego stanowiska jest treść art. 96 ust. 7 u.o.p., który wyraźnie wskazuje na wydanie decyzji nakładającej karę , a taką decyzję z kolei wydaje organ rozstrzygając sprawę, zatem zawsze organ I instancji. Decyzja "odwoławcza", chociaż dotyczy tej samej sprawy jest rezultatem postępowania odwoławczego, więc nie jest tą, która została wydana w rozumieniu art. 96 ust. 7 u.o.p.
W tym miejscu wskazać należy, że rzeczywiście w chwili wydania decyzji nakładającej karę pieniężną na skarżącego jako członka zarządu emitenta, decyzja nakładająca karę na Spółkę G.D. nie była ostateczna. Komisja Nadzoru Finansowego dopiero decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. rozstrzygnęła wniosek spółki o ponowne rozpoznanie sprawy, od decyzji z [...] lipca 2017 r. Jednakże w chwili orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie, w obrocie prawnym funkcjonowała już ostateczna i prawomocna decyzja w sprawie tj. powołana wyżej decyzja KNF z [...] maja 2018 r., bowiem wyrokiem z 22 listopada 2019 r., sygn. akt 1348/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok prawomocny na dzień orzekania w niniejszej sprawie), oddalił skargę spółki wniesioną na powołaną decyzję ostateczną. Mimo, że w chwili wydania zaskarżonej w sprawie decyzji [...] marca 2018 r. nakładającej karę pieniężną na skarżącego, decyzja z [...] maja 2018 r. w sprawie spółki, nakładająca na spółkę karę pieniężną nie była ostateczna, to z uwagi na brzmienie art.96 ust. 6 i 7 ustawy o ofercie, opierając się nie tylko na wykładni literalnej ale i systemowej wewnętrznej, powyższych przepisów, uznać należy za dopuszczalne, orzekanie o odpowiedzialności członka zarządu emitenta o nałożeniu kary pieniężnej, skoro termin na wydanie decyzji nakładającej karę pieniężną, na członka zarządu emitenta, liczony jest od daty wydania w pierwszej instancji decyzji nakładającej karę na spółkę .Zgodnie z tym co już zostało wyżej wskazane decyzją nakładającą karę pieniężną może być tylko decyzja pierwszoinstancyjna, bowiem decyzja wydana w drugiej instancji, z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ("decyzja odwoławcza") chociaż dotyczy tej samej sprawy, jest rezultatem postępowania odwoławczego, więc nie jest tą, która została wydana w rozumieniu art. 96 ust. 6 i 7ustawy o ofercie. Zauważyć też należy, iż w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji nakładającej karę pieniężną na emitenta wydaną na podstawie art.96 ust.6 ustawy o ofercie, po wydaniu decyzji w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na członka zarządu, mógłby on skorzystać z instytucji wznowienia postępowania postępowania administracyjnego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego, prowadząca, do uchylenia decyzji ostatecznej organu w sprawie, jest wydanie decyzji (nałożenia kary pieniężnej na członka zarządu) w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Taka sytuacja nie zachodzi w rozpoznawanej spawie i zarzuty skargi w tym zakresie również należało uznać za bezzasadne.
W niniejszej sprawie termin 6-miesięczny między wydaniem decyzji wydanej w pierwszej instancji, nakładającej karę pieniężną na spółkę ([...] lipca 2017 r.) a nałożeniem kary na L.B. decyzją KNF z dnia [...] grudnia 2017 r. (doręczoną 22 grudnia 2017 r.) wydaną w pierwszej instancji został dochowany. Przy czym zauważenia wymaga, iż decyzja wydana przez organ II instancji jest rozstrzygnięciem merytorycznym co do istoty, bowiem nie uchyliła decyzji organu I instancji do ponownego rozpoznania, ale zmieniła wysokość nałożonej w ustawowym terminie 6 miesięcznym, o którym mowa w art.96 ust.7 ustawy o ofercie kary pieniężnej na skarżącego jako członka zarządu emitenta, przez organ I instancji oraz częściowo umorzyła postępowanie z uwagi na przedawnienie karalności niektórych czynów, działając tym samym na korzyść strony.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi których istota wskazuje na niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów ustawy o ofercie oraz przepisów Działu IV k.p.a. wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie Komisja nałożyła karę na podstawie i w granicach określonych w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. oraz przepisy Działu IV a k.p.a. wskazane w decyzji, w części nieuregulowanej w ustawie o ofercie zgodnie z regułą kolizyjną zawartą w art.189 a k.p.a.
Podnieść również należy, iż unormowania dotyczące sankcji administracyjnych (kar pieniężnych i niepieniężnych) stanowią formę regulacji prawnej kwestii odpowiedzialności za czyny, które nazywane są w doktrynie deliktami administracyjnymi. Kary nakładane za popełnienie deliktu administracyjnego, a więc za naruszenie określonych prawem administracyjnym zakazów, bądź za niewykonywanie obowiązków administracyjno-prawnych "mają charakter represyjny, a ich celem jest dyscyplinowanie adresatów norm prawnych zagrożonych sankcją do przestrzegania obowiązującego prawa. Warto na marginesie zauważyć, że także w orzecznictwie, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów przewidzianych w prawie administracyjnym. W orzecznictwie oraz doktrynie nie budzi większych wątpliwości kwestia samej dopuszczalności stosowania omawianych sankcji. Zaznacza się jednak, że muszą być one współmierne w stosunku do rodzaju naruszenia. Choć oczywiście, aby mogły być skuteczne, muszą również być nieuchronne i powodować określoną dolegliwość. Jednocześnie zasada określoności i pewności prawa wymaga, aby norma naruszona, za którą grozi sankcja, była sformułowana w sposób czytelny i jednoznaczny w powszechnie obowiązującym akcie prawnym.(komentarz do art.96 ustawy o ofercie. Skoczylas Andrzej Przemysław, Sójka Tomasz(red.) Mataczyński Maciej, Wacławik-Wejman Agata, Zawłocki Robert. LEX 2010 publikowane na stronie internetowej https://sip.lex.pl)
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, chciałby wskazać, iż podziela wyrażane w piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym poglądy, iż stosowanie sankcji administracyjnych, powinno następować zgodnie z tak zwaną zasadą aktualności, wyrażoną między innymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2017 roku, sygn. akt: II GSK 143/16 . Zgodnie z tzw. zasadą aktualności organ powinien rozstrzygać sprawę na podstawie normy obowiązującej w dniu orzekania. W orzecznictwie NSA podkreśla się, iż wymieniona wyżej zasada aktualności wywodzona jest z zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa i stanowiącej "powtórzenie konstytucyjnej zasady praworządności wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP, jak również nawiązuje do zasady demokratycznego państwa prawnego wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP". Wynika to z tego, że z "zasady praworządności wywodzi się obowiązek organów administracji publicznej stosowania do stanu faktycznego, ustalonego na dzień wydania decyzji administracyjnej przepisów prawa obowiązujących w dniu wydania tej decyzji" (wyrok NSA z dnia 16 maja 2007 r., I OSK 1080/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl; zob. też uchwała NSA z 16 grudnia 2013 r., II OPS 2/13, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W przypadku spraw dotyczących sankcji administracyjnych, można odstąpić od zasady aktualności tylko na korzyść potencjalnego sprawcy deliktu administracyjnego (a zatem nie może nastąpić rozszerzenie zakresu jego odpowiedzialności). W tym kontekście w orzecznictwie NSA i Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się bowiem niedopuszczalność retroaktywnego stosowania uregulowań wprowadzających odpowiedzialność za delikty administracyjne (zob. wyrok TK z 12 maja 2009 r., P 66/07, Zbiór Urzędowy OTK 2009, nr 5A, poz. 65; por. też wyrok NSA z 21 października 2009 r. II GSK 487/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl por. też A. Skoczylas, Sankcje administracyjne jako środek nadzoru nad rynkiem kapitałowym, w: Sankcje administracyjne, pod red. M. Stahl, R. Lewickiej, M. Lewickiego, Warszawa 2011, s. 313- 326 oraz powoływane tam orzecznictwo). Zdaniem TK gwarancje zawarte w rozdziale II Konstytucji "odnoszą się do wszelkich postępowań represyjnych, tzn. postępowań, których celem jest poddanie obywatela jakiejś formie ukarania lub jakiejś sankcji". Powoduje to, że należy tu odpowiednio (tzn. z uwzględnieniem ich specyfiki) stosować m.in. art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze Konstytucji, zgodnie z którym "Odpowiedzialności karnej podlega tylko ten, kto dopuścił się czynu zabronionego pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia". Trybunał wyprowadza z tego dwie bardziej szczegółowe dyrektywy, a mianowicie "zakaz sankcjonowania czynów, które w chwili ich popełnienia nie stanowiły deliktów administracyjnych" (co jest odpowiednikiem "prawnokarnej zasady nullum crimen sine lege anteriori)" oraz "zakaz stosowania sankcji, które nie były przewidziane w momencie popełniania deliktów" , "jest to odpowiednik prawnokarnej zasady nullum poena sine lege)" (Wyrok TK z 12 maja 2009 r., P 66/07, Zbiór Urzędowy OTK 2009, nr 5A, poz. 65; por. też wyrok NSA z 21 października 2009 r. II GSK 487/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz A. Skoczylas w: Problematyka intertemporalna w prawie. Zagadnienia podstawowe. Rozstrzygnięcia intertemporalne. Geneza, funkcje, aksjologia, red. naukowa J. Mikołajewicz, Warszawa 2015, s. 287 i n.).
Jeżeli jednak po popełnieniu czynu podlegającego sankcji administracyjnej weszły w życie mniej represyjne rozwiązania prawne, powinno to działać na korzyść podmiotu względem, którego sankcja miałaby być nałożona. Wynika z tego także nakaz stosowania unormowania względniejszego dla sprawcy, szczególnie gdy nowe regulacje prawne przewidują możliwość przedawnienia sankcji (zob. E. Kruk, Sankcja administracyjna, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2013, s. 129-130 oraz s. 297 oraz A. Skoczylas w: Problematyka intertemporalna w prawie. Zagadnienia podstawowe. Rozstrzygnięcia intertemporalne. Geneza, funkcje, aksjologia, red. naukowa J. Mikołajewicz, Warszawa 2015, s. 287 i n.). Na aktualną wolę ustawodawcy w tym zakresie wskazuje pośrednio także wprowadzenie do polskiego systemu prawnego art. 189 c k.p.a. statuującego zasadę stosowania ustawy względniejszej dla sprawcy naruszenia prawa administracyjnego skutkującego zastosowaniem administracyjnej kary pieniężnej. W świetle tego przepisu "w przypadku gdy w czasie wydawania decyzji w sprawie administracyjnej kary pieniężnej obowiązuje ustawa inna niż w czasie niedopełnienia obowiązku, z którego powodu ma być nałożona kara, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest ona względniejsza dla strony".
Zastosowanie do sankcji administracyjnych zasady lex mitior retro agit (ustawa względniejsza działa wstecz), nakazującej wsteczne stosowanie przepisu względniejszego dla podmiotu naruszającego przepisy wynika też z art. 15 ust. 1 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych z dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167;) wyrok NSA z 13 maja 2008 r. II GSK 104/08, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Biorąc pod uwagę wskazane reguły, właściwy organ w pierwszej kolejności powinien ocenić, czy dany czyn w momencie jego wystąpienia naruszał obowiązujące wówczas przepisy. Następnie zaś zweryfikować, czy w czasie orzekania o tej karze, nadal stanowi naruszenie prawa prowadzące do nałożenia i wymierzenia sankcji administracyjnej. Sankcja nie znajdzie zastosowania w sytuacji, gdy taki wymóg nie zostanie spełniony. Jeżeli natomiast zarówno przed zmianą stanu prawnego, jak i po niej z danym czynem wiąże się sankcja administracyjna (np. kara pieniężna lub cofnięcie uprawnień), to stosuje się co do zasady ustawę nową, chyba że poprzednio obowiązujące regulacje są względniejsze dla strony.
Reasumując art.189 c k.p.a., który wszedł w życie z dniem 1 czerwca 2017 r. nie stanowi więc instytucji prawnej, wprowadzającej nowe reguły wykładni przepisów dotyczących zasad wymierzania sankcji administracyjnej, nieznanych w orzecznictwie i doktrynie .
Zgodnie z art. 189c k.p.a. "Jeżeli w czasie wydania decyzji w sprawie administracyjnej kary pieniężnej obowiązuje ustawa inna niż w czasie naruszenia prawa, w następstwie którego ma być nałożona kara, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest ona względniejsza dla stron. Z powyższego wynika, iż organ trafnie zastosował w sprawie powołane wyżej przepisy wskazanych ustaw zmieniających, uwzględniając korzystniejsze dla strony przepisy ustawy o ofercie, co zostało prawidłowo wyjaśnione w zaskarżonej decyzji.
Jaki jest zakres zastosowania w sprawie przepisów Działu IV a k.p.a., które weszły w życie z dniem 1 czerwca 2017 r. określa art.189a k.p.a. zgodnie z którym:
§ 1. W sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu.
§ 2. W przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:
1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,
2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,
3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,
4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,
5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,
6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej
- przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.
§ 3. W sprawach nakładania lub wymierzania przez organ administracji publicznej kar na podstawie przepisów o postępowaniu w sprawach o wykroczenia, odpowiedzialności dyscyplinarnej, porządkowej lub z tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych, przepisów niniejszego działu nie stosuje się.
Z powyższego wynika, iż przepis § 1 nakazuje stosowanie przepisów działu IVa w sprawach nałożenia lub wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia ulg w jej wykonaniu, z zastrzeżeniem przepisów § 2 i 3, które przewidują wyłączenia stosowania przepisów tego działu w całości lub w pewnym zakresie. Przepisy działu IV a k.p.a. mogą mieć zastosowanie w całości (§ 1) lub w pewnym zakresie (§ 2) albo nie mieć zastosowania (§ 3).
Przepisy działu IVa mają zastosowanie w całości, gdy spełnione są kumulatywnie trzy przesłanki:
1) przedmiotem sprawy administracyjnej jest nałożenie lub wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej w rozumieniu art. 189b albo udzielenie ulgi w jej wykonaniu;
2) przepisy odrębne nie regulują w żadnym zakresie żadnego z zagadnień prawnych wymienionych w § 2;
3) nakładanie lub wymierzanie kary (pieniężnej) nie następuje na podstawie przepisów o postępowaniu w sprawach o wykroczenia, odpowiedzialności dyscyplinarnej, porządkowej lub z tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych.
Przepisy działu IVa k.p.a. mają zastosowanie tylko w pewnym zakresie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki:
1) przedmiotem sprawy administracyjnej jest nałożenie lub wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej w rozumieniu art. 189b albo udzielenie ulgi w jej wykonaniu;
2) przepisy odrębne regulują jedno lub więcej, lecz nie wszystkie, z zagadnień prawnych wymienionych w § 2;
3) nakładanie lub wymierzanie kary (pieniężnej) nie następuje na podstawie przepisów o postępowaniu w sprawach o wykroczenia, odpowiedzialności dyscyplinarnej, porządkowej lub z tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych; w takim przypadku przepisy działu IVa stosuje się w zakresie nieuregulowanym w przepisach odrębnych.
Przepisów działu IVa nie stosuje się w sprawach nakładania lub wymierzania przez organ administracji publicznej kar na podstawie przepisów o: 1) postępowaniu w sprawach o wykroczenia, 2) odpowiedzialności dyscyplinarnej, 3) odpowiedzialności porządkowej, 4) odpowiedzialności z tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych.
Przepisów działu IVa nie stosuje się także wówczas, gdy przepisy odrębne regulują wyczerpująco wszystkie zagadnienia prawne określone w § 2.
Mając powyższe na uwadze wskazać należy, iż wymierzając karę pieniężną w ocenie Sądu, organ zasad tych nie naruszył i prawidłowo zastosował w sprawie zarówno przepisy o ofercie jaki przepisy działu IV a k.p.a. Wymierzając karę pieniężną, organ zasad tych nie naruszył i prawidłowo zastosował w sprawie zarówno przepisy o ofercie jak i przepisy działu IV a k.p.a. Wskazać w związku z tym należy, iż w rozpoznawanej sprawie Komisja nałożyła karę na podstawie i w granicach określonych w art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. obowiązującego na dzień popełnienia deliktów administracyjnych przez spółkę, w brzmieniu względniejszym dla strony oraz zastosowała w sprawie przepisy Działu IV a k.p.a., w części nieuregulowanej w ustawie o ofercie zgodnie z regułą kolizyjną zawartą w art.189 a k.p.a. W konsekwencji oprócz art.189 g k.p.a. oraz art.189 c prawidłowo również organ zastosował art. 189 d k.p.a. zawierający dyrektywy wymiaru kary pieniężnej. Na dzień orzekania przez organ, w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na skarżącego decyzją z dnia 19 grudnia 2017 r., brzmienie art.96 ustawy o ofercie było mniej korzystne dla strony, co trafnie zostało wskazane w zaskarżonej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. tj.4 czerwca 2016 r. , w przypadku rażącego naruszenia obowiązków, o których mowa w ust. 1 art. 96 ustawy o ofercie, Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej lub towarzystwa funduszy inwestycyjnych będącego organem funduszu inwestycyjnego zamkniętego, karę pieniężną do wysokości 100 000 zł. Zgodnie z at. 96 ust. 7 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej kara, o której mowa w ust. 6, nie może być nałożona, jeżeli od wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 art. 96 ustawy o ofercie, upłynęło więcej niż 6 miesięcy.
W niniejszym postępowaniu o tym które przepisy sankcyjne mają zastosowanie do osoby wchodzącej w skład zarządu spółki w czasie, gdy doszło do rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych przez spółkę rozstrzyga przepis art. 58 ust. 2 ustawy zmieniającej z marca 2016 r. Zgodnie z tym przepisem, przy wymierzaniu sankcji na członka zarządu, który w okresie rażącego naruszenia przez spółkę publiczną obowiązków zaistniałego przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r. z dniem 4 czerwca 2016 r., należy stosować przepisy ustawy o ofercie sprzed ww. zmiany. Porównując sankcję, którą organ mógł nałożyć na osobę pełniącą funkcję członka zarządu spółki publicznej w okresie rażącego naruszenia przez tę spółkę obowiązków informacyjnych, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r., wskazać należy, iż na ten moment nie uległa ona zmianie.
Jednakże zgodnie z art. 33 pkt 37 lit. c ustawy zmieniającej z marca 2016 r., w art.96 dodano ust. 1e w brzmieniu: Jeżeli emitent nie wykonuje albo nienależycie wykonuje obowiązki o których mowa w art. 56 - 56c w zakresie informacji okresowych, art. 59 w zakresie informacji okresowych, art. 63 i art. 70 pkt 1, Komisja może wydać decyzję o wykluczeniu na czas określony albo bezterminowo, papierów wartościowych z obrotu na rynku regulowanym albo nałożyć karę pieniężną do wysokości 5 000 000 zł albo kwoty stanowiącej równowartość 5% całkowitego rocznego przychodu wykazanego w ostatnim zbadanym sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy, jeżeli przekracza ona 5 000 000 zł, albo zastosować obie sankcje łącznie.
Ponadto zgodnie z art. 33 pkt 37 lit. f ustawy zmieniającej z marca 2016 r. art. 96 ust. 6 otrzymał brzmienie: W przypadku rażącego naruszenia obowiązków, o których mowa w:
1) ust. 1 - Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, zewnętrznie zarządzającego ASI lub zarządzającego z UE w rozumieniu ustawy7 o funduszach inwestycyjnych łub towarzystwa funduszy inwestycyjnych będącego organem funduszu inwestycyjnego zamkniętego, karę pieniężną do wysokości 100 000 zł:
2) ust. 1 e - Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, zewnętrznie zarządzającego ASI lub zarządzającego z UE w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych lub towarzystwa funduszy inwestycyjnych będącego organem funduszu inwestycyjnego zamkniętego, karę pieniężną do wysokości 1 000 000 zł.
Przypomnieć trzeba, że wszystkie delikty administracyjne w rozpoznawanej sprawie dokonane zostały przed 4 czerwca 2016 r.
Przed wydaniem decyzji nakładającej na stronę karę pieniężną w rozpoznawanej sprawie w dniu [...] grudnia 2017 r., nastąpiła kolejna zmiana przepisów ustawy o ofercie na podstawie art. 7 pkt 20 lit. i ustawy zmieniającej z lutego 2017 r., którym po raz kolejny zmieniono art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie. Zmiana ta polegała na tym, że z dniem 6 maja 2017 r., a więc z dniem wejścia w ustawy zmieniającej z lutego 2017 r., przesłanką nałożenia kary na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie nie jest stwierdzenie rażącego naruszenia prawa. Ustawodawca uznał, że do nałożenia kary na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie za naruszenia związane z wykonywaniem obowiązków informacyjnych w zakresie informacji okresowych wystarczające jest tylko stwierdzenie w postępowaniu prowadzonym wobec emitenta naruszenia obowiązków informacyjnych na podstawie art. 96 ust. 1 e ustawy o ofercie, tj. stwierdzenie, że emitent nie wykonywał albo nienależycie wykonywał obowiązki, o których mowa w art. 56-56c ustawy o ofercie w zakresie informacji okresowych, bez potrzeby wykazywania, iż naruszenia te miały charakter rażący.
W zakresie związanym z wykonywaniem obowiązków informacyjnych dotyczących podawania do publicznej wiadomości informacji poufnej, art. 96 ust. 6 pkt 3 ustawy o ofercie dodany ustawą zmieniającą z lutego 2017 r. stanowi, iż w przypadku naruszenia obowiązków, o których mowa w ust. 1i , Komisja może nałożyć na osobę, która w tym okresie pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej, karę pieniężną do wysokości 4 145 600 zł, przy czym przy wymierzaniu tej kary stosuje się ust. 1h. Również w zakresie informacji poufnych w miejsce rażącego naruszenia prawa przez spółkę, wprowadzono przesłankę zwykłego naruszenia prawa przez spółkę, jako wystarczającą do obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu za działania spółki.
Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, iż sankcja wymierzona według przepisów ustawy o ofercie w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z marca 2016 r. oraz z lutego 2017 r. nie byłaby względniejsza dla strony, lecz surowsza, ponieważ wysokość maksymalnej kary pieniężnej, którą organ mógłby nałożyć na osobę, która pełniła funkcję członka zarządu spółki publicznej w okresie naruszenia art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o ofercie, w zakresie informacji okresowych została podniesiona ze 100 000 zł do 1 000 000 zł (art. 96 ust. 6 pkt 2 w zw. z art. 96 ust. 1e ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym po wejściu w życie ustawy zmieniającej z marca 2016 r.), a w zakresie informacji poufnej ustawa zmieniająca z lutego 2017 r. wprowadziła surowszą sankcję tj. karę pieniężną do wysokości 4 145 600 zł w art. 96 ust. 6 pkt 3 ustawy o ofercie. Jednocześnie z brzmienia art.96 ust.7 ustawy o ofercie wynika, iż okres, w którym kara może zostać nałożona na członka zarządu został wydłużony w okresie od popełnienia deliktów administracyjnych przez spółkę do chwili wydania decyzji nakładającej karę na skarżącego, do 12 miesięcy.
Reasumując stosownie zatem do art. 96 ust. 6 oraz ust. 7 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustaw zmieniających, pomiędzy datą popełnionych deliktów administracyjnych przez spółkę, a dniem orzekania przez organ o odpowiedzialności skarżącego jako członka zarządu spółki uległa zaostrzeniu i dlatego przepisami względniejszymi dla strony, są przepisy ustawy o ofercie w brzmieniu zastosowanym w sprawie, obowiązujące przed 4 czerwca 2016 r., które zastosowano w sprawie.
Komisja uwzględniła prawidłowo w rozpoznawanej sprawie regulację dotyczącą przedawnienia poszczególnych czynów zawartą w art. 189 g § 1 k.p.a. Odnosząc się do stawianego w skardze zarzutu dotyczącego upływu okresu przedawnienia do nałożenia sankcji na Stronę, wskazać należy jednoznacznie, iż w kontrolowanej sprawie, toczącej się na podstawie przepisów ustawy o ofercie, brak jest podstaw do zastosowania art. 68 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 , z pózn.zm) zwana dalej "ordynacja podatkowa" lub " o.p." i określonego w nim trzyletniego terminu przedawnienia.
Warto przypomnieć, że instytucja przedawnienia administracyjnych kar pieniężnych wprowadzona została ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy — Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935). Zgodnie z przepisem art. 189 g §1 kpa "Administracyjna kara pieniężna nie może zostać nałożona, jeżeli upłynęło pięć lat od dnia naruszenia prawa albo wystąpienia skutków naruszenia prawa". Przepis ten, zgodnie z art. 16 ww. ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz o niektórych innych ustaw, wszedł w życie z dniem 1 czerwca 2017 r. Postępowanie w sprawie nałożenia kary na skarżącą wszczęto 1 września 2017 r., przepis ten znajdował zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.
Tak więc, twierdzenie Strony o przedawnieniu odpowiedzialności z tytułu deliktów administracyjnych nie mogło być uznane za zasadne, albowiem w dacie wydania zaskarżonej decyzji okres przedawnienia wynosił pięć lat.
Co do zarzutów dotyczących naruszenia art.68 §1 ordynacji podatkowej, wskazać należy, iż zgodnie z jego brzmieniem , zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Zgodnie z art. 21 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania. W ocenie skarżącej, możliwość zastosowania art. 68 § 1 ordynacji podatkowej do kary administracyjnej w niniejszej sprawie wynika z możliwości zastosowania art. 4 ordynacji podatkowej a także z art. 2 § 1 pkt 1 ordynacji podatkowej, który stanowi, że przepisy tej ustawy stosuje się do również do niepodatkowych należności budżetu państwa. Wszystkie naruszenia prawa stawiane obecnie w postępowaniu wobec skarżącego uległyby w tej sytuacji trzyletniemu przedawnieniu.
Zdaniem Sądu, zarzut dotyczący przedawnienia prawa do wymiaru kary w stosunku do strony nie zasługuje na uwzględnienie. W stanie prawnym obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2017 r., w systemie prawnym w ogóle brak było ogólnego przepisu, który wprowadzał przedawnienie karalności deliktów administracyjnych. Większość przepisów szczególnych także nie przewiduje tej instytucji. Ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, wprowadzony został art. 189 g, który przewiduje przedawnienie deliktów administracyjnych, ale tylko w zakresie kar pieniężnych. W przypadku deliktów administracyjnych z zakresu rynku kapitałowego, ustawodawca w zasadzie nie przewidział możliwości przedawnienia deliktów. Wyjątkiem jest powoływany wcześniej art. 96 ust.7 ustawy o ofercie, przewidujący sześciomiesięczny, termin przedawnienia prawa do wydania decyzji, nakładającej karę pieniężną na członka zarządu emitenta, a prawidłowe stanowisko organu, zgodnie z którym art. 68 § 1 ordynacji podatkowej nie znajduje tu zastosowania, znajduje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Odmienny pogląd, wyrażony w sprawie o sygn. II GSK 2593/14, na który powołuje się strona, jest poglądem odosobnionym, niepodzielanym przez inne składy Naczelnego Sądu Administracyjnego w późniejszym orzecznictwie NSA.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zdecydowanie przeważa pogląd, iż art. 68 § 1 ordynacji podatkowej nie ma zastosowania do kar pieniężnych nakładanych przez Komisję Nadzoru Finansowego (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1524/12, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 3767/17, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2018 r., sygn. akt II GSK 813/18, z dnia 18 kwietnia 2019 r. w sprawie sygn. akt: II GSK 1248/17 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W uzasadnieniu wyroku o sygn. akt II GSK 1524/12 NSA podniósł, iż "Zgodzić należy się z tym, że w przypadku gdy świadczenia pieniężne o charakterze sankcji związane są ze świadczeniami publicznoprawnymi, mają one w stosunku do nich charakter akcesoryjny, możliwość stosowania w przypadku tych świadczeń przepisów ordynacji podatkowej nie powinna budzić wątpliwości. Zgodzić należy się też z poglądem, że z zakresu pojęcia należności publicznoprawnych powinno się wykluczyć nie tylko dochody publiczne wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, ale także te dochody, których źródłem są czyny niedozwolone, a więc mające samoistny charakter wszelkiego rodzaju kary pieniężne, grzywny mandaty itp., skoro wynikają one nie z publicznoprawnych stosunków nakazujących określonym podmiotom świadczenia pieniężne na rzecz budżetu państwa lub budżetu samorządowego, lecz z określonego zachowania podmiotu zobowiązanego do ich uiszczenia. Stosowanie przepisów ordynacji podatkowej do grzywien, mandatów i innych kar pieniężnych, których ustalenie lub określenie oparte jest na przepisach szeroko rozumianego prawa karnego w doktrynie jest więc kwestionowana" (B. Adamiak, J. Borkowski. R Mastalski, J. Zubrzycki - "Ordynacja podatkowa. Komentarz", Wrocław 2014 r., wydawnictwo "UNIMEX", s. 21 i 52)."
Także w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 kwietnia 2019 r. w sprawie sygn. akt: II GSK 1248/17 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że "ustawa o ofercie publicznej nie odsyła w żadnym zakresie do przepisów o.p., zatem jest to kara ustalona na gruncie przepisów k.p.a., a to oznacza, że przepisy o.p. nie mogły mieć do kary zastosowania, co już wcześniej zostało wyjaśnione. Po drugie, zgodnie z treścią art. 2 § 1 pkt 1 o.p. przepisy tej ustawy mają zastosowanie do podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu, ale tylko w sytuacji, gdy są one określone w postępowaniu podatkowym przez organy podatkowe. KNF nie jest takim organem ze względu na to, że w postępowaniu przed tym organem nie stosuje się o.p. Zatem wykładnia systemowa musi prowadzić do przyjęcia, że rozpoznawany zarzut odnoszący się do nieuwzględnienia przedawnienia jest również nietrafny.".
Tak więc w ocenie Sądu, nie może być uznany za zasadny zarzut nieuwzględnienia okresu przedawnienia prawa do wydania decyzji, sformułowany jako naruszenie art. 189 g § 1 k.p.a.
W związku z powyższym w rozpoznawanej sprawie za przedawnione organ uznał orzekanie w przedmiocie kary pieniężnej co do naruszeń popełnionych przed 13 marca 2013 r. i uznała za bezprzedmiotowe postępowania w zakresie naruszeń, które miały miejsce przed ta datą bowiem upłynęło 5 lat od dnia naruszenia prawa. Nie mogłaby wydać takiego rozstrzygnięcia, gdyby powołane przepisy k.p.a. (art.189 d i g) nie weszły w życie.
Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi wskazać należy, iż w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie istotne było również ustalenie, czy podmiot, o którym mowa w art. 96 ust. 1 tej ustawy, a nie członek zarządu naruszył w sposób rażący obowiązki informacyjne. Przepis ten nie wymagał zatem dokonywania oceny charakteru naruszenia przez skarżącego, lecz przez Spółkę. Okoliczności towarzyszące rażącemu naruszeniu obowiązków informacyjnych przez spółkę nie wyłączały możliwości nałożenia na członka zarządu emitenta kary pieniężnej. Mogły ewentualnie spowodować odstąpienie od jej wymierzenia lub wpływać na wysokość kary. Naruszenie przez skarżącego obowiązków członka zarządu emitenta, nawet jeśli nie było świadome, nie uwalniało go od odpowiedzialności, bowiem naruszenie tych obowiązków przez Spółkę w stopniu rażącym zostało stwierdzone ostateczną decyzją Komisji z dnia [...] maja 2018 r., której prawidłowość potwierdził prawomocny wyrok tutejszego Sądu z dnia 22 listopada 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa1348/18. Uzasadniło to stanowisko organu o nałożeniu na skarżącego sankcji w postaci kary pieniężnej na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy o ofercie, który daje możliwość nałożenia kary pieniężnej na członka zarządu spółki publicznej, a więc osoby odpowiedzialnej za rażące naruszenie obowiązków informacyjnych.
Podkreślenia wymaga, że ze Statutu Spółki (vide: Tom IV, k. 2876 -2890 akt administracyjnych), wynika, iż zarząd Spółki (którego członkiem był skarżący) prowadzi bieżącą działalność spółki i reprezentuje ją na zewnątrz. Brak natomiast w aktach sprawy dokumentu, z którego wynikałoby wyłączenie odpowiedzialności skarżącego za działania Spółki w okresie w którym pełnił on funkcje członka zarządu. Nadto, z brzmienia art. 371 § 1 k.s.h. wynika jednoznacznie, że jeżeli zarząd jest wieloosobowy, wszyscy jego członkowie są obowiązani i uprawnieni do wspólnego prowadzenia spraw spółki, chyba że statut stanowi inaczej. Tymczasem statut Spółki nie przewidywał, aby jakakolwiek kategoria spraw z zakresu prowadzenia spraw spółki została zastrzeżona do wyłącznej kompetencji jednego z członków zarządu. Faktyczny podział obowiązków pomiędzy członków zarządu nie modyfikuje bowiem zasady odpowiedzialności wynikającej z przepisów ustawy – Kodeks spółek handlowych.
Biorąc pod uwagę opisane w decyzji naruszenia prawa oraz cel kary pieniężnej należało przyjąć, że nałożona na skarżącą kara za rażące naruszenie obowiązków określonych w ustawie o ofercie w okresie pełnienia przez skarżącą funkcji członka zarządu spółki stanowi adekwatny instrument oddziaływania na skarżącego. Kara, objęła okoliczności, takie jak liczba naruszeń przypisanych skarżącej, zakres obowiązków skarżącej w spółce, jej sytuację materialną.
Jednocześnie oznacza to, że wskazana w decyzjach podstawa prawna wynika z obowiązującego prawa materialnego i nie została naruszona zasada praworządności określona w art. 6 k.p.a. Nie można też organowi odmówić respektowania wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Zdaniem Sądu, ocena dokonana została po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego i poprzedziło ją wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, związane ściśle z zasadą swobodnej oceny dowodów, która także została zachowana (art. 77 i art. 80 k.p.a.). Uzasadnienia obydwu decyzji odpowiadają dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., bowiem wynika z nich ocena faktów, prawa i subsumcji oraz cele i skutki rozstrzygnięcia, co w konsekwencji oznacza, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było prowadzone z poszanowaniem zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a.
Strona miała również możliwość czynnego udziału w postępowaniu i z prawa tego aktywnie korzystała.
Zdaniem Sądu, w postępowaniu dotyczącym spółki, Komisja na podstawie całokształtu, wyczerpująco zebranego i rozpatrzonego materiału dowodowego, w sposób nie budzący wątpliwości ustaliła, że działania spółki doprowadziły do opisanego powyżej wielokrotnego, rażącego naruszenia obowiązków informacyjnych wynikających z art. 56 ustawy o ofercie. Nałożenie na skarżącą kary pieniężnej na podstawie art. 96 ust. 6 w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, było zatem naturalną konsekwencją tych ustaleń. Wskazać przy tym należy, że przepisy nie przewidują w tym zakresie taryfikatora, umożliwiającego swego rodzaju wycenę poszczególnych zachowań karanego podmiotu składających się na sankcjonowane naruszenie. Przepisy przewidują karę maksymalną, a zadaniem organu jest dokonanie - w tak wyznaczonych granicach - niezbędnej jej indywidualizacji przez odniesienie wysokości kary do konkretnej sytuacji, jaka zaistniała w danej sprawie.
Wymierzając karę według dyrektyw z art.189d k.p.a., Komisja Nadzoru Finansowego ustalając wymiar kary pieniężnej prawidłowo stwierdziła, iż stan majątkowy skarżącego był jedną z przesłanek uwzględnianych przy miarkowaniu kary pieniężnej, przy czym nie potraktowała jej jako kluczowej. Pozostałymi przesłankami mającymi wpływ na wymiar kary były: waga i rodzaj naruszenia, rozmiar bezprawności, charakter naruszonego dobra oraz ewentualne skutki naruszenia.
Sąd zdaje sobie sprawę, że nałożona kara jest dotkliwa dla skarżącej. Niemniej tylko taka kara może przymusić do bezwzględnego respektowania prawa w przyszłości, a także stanowić formę represji za już dokonane naruszenie określonego obowiązku ustawowego przez spółkę, której skarżący był członkiem zarządu. W literaturze przedmiotu znaleźć można adekwatny w tym zakresie wywód, że kara administracyjna, stanowiąc istotny bodziec ekonomiczny, zniechęcający do niewykonywania obowiązków o charakterze administracyjnym, ma w zamierzeniu ustawodawcy być skutecznym instrumentem nadzorczym, mającym za zadanie zapobiec powstawaniu bezprawia administracyjnego (J. Jendrośka, Kary administracyjne (w:) R. Mastalski (red.), Księga Jubileuszowa Profesora Marka Mazurkiewicza. Studia z dziedziny prawa finansowego, prawa konstytucyjnego i ochrony środowiska, Wrocław 2001, s. 50-51).
Nałożona kara, w ocenie Sądu, jest odpowiednia do skali, liczby i wagi naruszeń, jakich dopuściła się spółka, za co przypisano odpowiedzialność skarżącej, jako zobowiązanej do podejmowania działań, pozwalających na prawidłowe i we właściwym terminie realizowanie, spoczywających na nim obowiązków informacyjnych.
Sąd uznał, że w tym zakresie argumentacja organu jest prawidłowa i obszernie oraz w sposób wszechstronny odnosi się do wszystkich istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na wymiar kary.
Reasumując, w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Organ zbadał sprawę we wszystkich jej aspektach, natomiast zarzuty skargi mają charakter polemiczny, zaś podnoszona w nich argumentacja nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy.
Sąd chciałby jeszcze raz podkreślić, iż przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie, nie mogła być argumentacji skargi dotyczące naruszenia art 7 k.p.a., art.77§1 k.pa. oraz art.78§1 k.p.a., sformułowane w pkt 3 lit.d-n petitum skargi wskazujące na nieprawidłowości w ustaleniach organu dotyczących działań spółki skutkujących naruszeniem art.56 ustawy o ofercie, zmierzających w istocie do ponownej kontroli postępowania dowodowego przeprowadzonego w stosunku do spółki, zakończonego ostateczną i prawomocną decyzją organu. Jak już zostało wyżej wyjaśnione należy rozróżnić postępowanie prowadzone w trybie art.96 ust.1 pkt 1 ustawy o ofercie, a postępowanie prowadzone w trybie art.96 ust.6 ustawy o ofercie. Art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy wyraźnie wskazuje, że decyzja o wymierzeniu kary dotyczy wyłącznie sytuacji prawnej emitenta (spółki publicznej), gdyż na emitencie ciążą określone obowiązki, za naruszenie których ustawodawca przewidział stosowną karę. Członek zarządu takiej spółki publicznej może natomiast być podmiotem odrębnego postępowania prowadzonego na podstawie art. 96 ust. 6 ustawy, które ma na celu wymierzenie kary osobie (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2016 r. II GSK 1142/15).
Z tych samych względów Sąd nie uwzględnił wniosków dowodowych sformułowanych w pkt 3 lit. f, g i h, bowiem nie dotyczyły okoliczności faktycznych o istotnym znaczeniu w niniejszej sprawie, ale dotyczyły ustaleń związanych z naruszeniem przez te spółkę G.D. obowiązków informacyjnych o których mowa w art.56 ustawy o ofercie.
Sąd oddalił również wnioski dowodowe strony zawarte w pkt 3 lit. e) (i),(ii),(iii)(iv) bowiem nie znajdowały oparcia w treści art.106 § 3 p.p.s.a. zgodnie z którym Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Jak wynika z przytoczonego przepisu, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego ma charakter fakultatywny i odnosi się tylko do dowodu z dokumentu. Co do zasady sąd administracyjny zgodnie z art.133 p.p.s.a. orzeka na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed organami, Wyjątek stanowi art.106 § 3 p.p.s.a. jednakże Sąd może przeprowadzić jedynie dowód uzupełniający z dokumentu przedstawionego przez stronę lub organ, jeżeli jest niezbędnych do wyjaśnienia istotnych okoliczności w sprawie. Rolą sądu administracyjnego, jest kontrola administracji publicznej, według kryterium zgodności z prawem, aktów administracyjnych lub czynności, zaskarżonych do Sądu, a nie prowadzenie samodzielnego postępowania dowodowego. Kognicja sądu administracyjnego nie pozwala na dokonywanie ustaleń w sprawie. Z tych względów Sąd oddalił wniosek strony o zwrócenie się do Sądu Rejonowego dla W. w W., [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego w celu nadesłania akt rejestrowych G.D.
Ponadto Sąd uznał, ze zebrany w sprawie materiał dowodowy, jest wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Podobnie jak organ w postępowaniu, Sąd nie kwestionował daty powołania L.B. w skład zarządu spółki w dniu 4 czerwca 2007 r., niewskazanie w statucie spółki kadencji jej członków w dacie powołania skarżącej do zarządu, uznając za wystarczający materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy. Natomiast okoliczność, że skarżąca nie pełniła funkcji członka zarządu G.D. w okresie w którym miało dojść do naruszeń obowiązków informacyjnych objętych postępowaniem, Sąd oparł się na ustaleniach faktycznych, a nie formalnych co szeroko wyjaśnił, we wcześniej części uzasadnienia wyroku. Stąd wnioski złożone przez stronę , o przeprowadzenie dowodu z akt rejestrowych spółki, pozostawały bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie. Dane z akt rejestrowych G.D., znajdujące się w aktach sprawy Sąd uznał za wystarczające.
Odnosząc się do ostatniego wniosku dowodowego zawartego w skardze w pkt 3 lit. D, który dotyczył przeprowadzenia dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego, prowadzonego przez KNF w sprawie nałożenia na L.B. kary pieniężnej, które zakończyło się wydaniem zaskarżonej do Sądu decyzji, w szczególności z dokumentów załączonych do pism L.B., które zostały złożone w tym postępowaniu, Sąd oddalił wniosek na podstawie art.106 § 3 p.p.s.a tylko dlatego, iż zgodnie z art.133 p.ps.a., Sąd orzeka na podstawie akt sprawy, a więc wszystkie dowody w nich zgromadzone, stanowią podstawę orzekania przez Sąd. Wniosek złożony przez stronę w tym zakresie był zbędny, bowiem Sąd ze wszystkimi dowodami znajdującymi się w aktach sprawy, zapoznał się z urzędu.
Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencjiPotrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI