VI SA/Wa 907/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2014-10-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kontrola planowaopłata za kontrolęPrawo o miarachtowary paczkowanekoszty kontroliWSAadministracja miarkoszty podróży służbowejdieta

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar ustalającą opłatę za kontrolę planową towarów paczkowanych, uznając przepisy za zgodne z prawem i Konstytucją.

Spółka zaskarżyła decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar o ustaleniu opłaty za kontrolę planową towarów paczkowanych, zarzucając niezgodność przepisów z Konstytucją oraz niewłaściwe naliczenie kosztów. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że przepisy ustawy Prawo o miarach i ustawy o towarach paczkowanych, dotyczące opłat za kontrole, są zgodne z Konstytucją RP. Sąd uznał również, że opłata została prawidłowo obliczona, uwzględniając czas pracy kontrolerów i koszty podróży, a zespół kontrolny liczący trzy osoby był uzasadniony dla usprawnienia pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę U. Sp. z o.o. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar ustalającą opłatę za przeprowadzoną kontrolę planową towarów paczkowanych. Spółka zarzucała naruszenie Konstytucji RP poprzez obciążenie kosztami kontroli, nawet gdy nie stwierdzono nieprawidłowości, oraz niewłaściwe naliczenie kosztów diety. Sąd oddalił skargę, uznając, że przepisy ustawy Prawo o miarach i ustawy o towarach paczkowanych, na podstawie których ustalono opłatę, są zgodne z Konstytucją. Sąd wyjaśnił, że opłata za czynności urzędowe związane z kontrolą planową towarów paczkowanych jest obowiązkowa i wynika z przepisów prawa, a jej pobranie jest obowiązkiem organu. Analizując sposób naliczenia opłaty, sąd stwierdził, że została ona prawidłowo obliczona zgodnie z przepisami, uwzględniając stawkę godzinową, czas pracy trzech kontrolerów oraz koszty podróży służbowej, w tym 50% diety. Sąd uznał również, że powołanie trzyosobowego zespołu kontrolnego było uzasadnione dla usprawnienia pracy i skrócenia czasu kontroli, co było zgodne z przepisami ustawy Prawo o miarach. Wniosek spółki o skierowanie pytania do Trybunału Konstytucyjnego został oddalony z uwagi na brak wątpliwości co do zgodności przepisów z Konstytucją.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te są zgodne z Konstytucją RP.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że opłata za kontrolę jest dochodem budżetu państwa i organ ma obowiązek ją pobrać, a jej brak spowodowałby naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Przepisy te nie naruszają zasad prawa i wolności gwarantowanych w Konstytucji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (28)

Główne

Prawo o miarach art. 24 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach

Prawo o miarach art. 24 § ust. 2 pkt 11

Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach

Prawo o miarach art. 24a § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach

u.t.p. art. 20 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych

rozp. MF art. 1 § ust. 1 pkt 5

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 2013 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy

rozp. MF art. 1 § ust. 3

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 2013 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy

rozp. MF art. 12 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 2013 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy

Pomocnicze

Prawo o miarach art. 22d § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.t.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych

rozp. MPiPS art. 7 § ust. 2 pkt 1 lit. a

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej

u.s.d.g. art. 6

Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

u.s.d.g. art. 18

Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

u.s.d.g. art. 77 § ust. 1, 2 i 3

Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 20

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.o.n.d.f.p. art. 5 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

k.p. art. 775 § § 2

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy

u.t.d. art. 34a § ust. 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym

rozp. MI art. 2 § pkt 1 lit. b

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy

Ord. pod. art. 63 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

rozp. RM

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 listopada 2006 r. w sprawie legalnych jednostek miar

rozp. MG

Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 20 lipca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących oznakowań towarów paczkowanych

rozp. MG

Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 7 października 2009 r. w sprawie przeprowadzania kontroli poprawności systemu kontroli wewnętrznej ilości towaru paczkowanego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy dotyczące opłat za kontrole planowe są zgodne z Konstytucją RP. Opłata za kontrolę jest obowiązkowa i jej pobranie jest obowiązkiem organu. Opłata została prawidłowo naliczona zgodnie z przepisami, uwzględniając czas pracy, liczbę kontrolerów i koszty podróży. Powołanie trzyosobowego zespołu kontrolnego było uzasadnione dla usprawnienia pracy.

Odrzucone argumenty

Obciążenie przedsiębiorcy kosztami kontroli, gdy nie stwierdzono nieprawidłowości, narusza Konstytucję RP. Niewłaściwe naliczenie kosztów diety. Zbyt wysoka i nieuzasadniona liczba pracowników organu skutkowała zwiększeniem kosztów kontroli.

Godne uwagi sformułowania

Opłata ta jest dochodem budżetu państwa i organ ma bezwzględny obowiązek jej ściągnięcia. W przeciwnym razie brak jej pobrania spowodowałby naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Powołanie zespołu liczniejszego zwiększa efektywność kontroli. Przedmiotowa opłata jest dochodem budżetu państwa i organ ma bezwzględny obowiązek jej ściągnięcia.

Skład orzekający

Magdalena Maliszewska

przewodniczący sprawozdawca

Danuta Szydłowska

członek

Grażyna Śliwińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku ponoszenia opłat za kontrole planowe przez przedsiębiorców, prawidłowość naliczania tych opłat oraz zgodność przepisów z Konstytucją RP."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej materii kontroli towarów paczkowanych i opłat z tym związanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej interpretacji przepisów dotyczących opłat za kontrole administracyjne. Choć zawiera elementy proceduralne i finansowe, nie przedstawia nietypowych faktów ani przełomowych zagadnień prawnych.

Dane finansowe

WPS: 2144 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 907/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2014-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-03-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Szydłowska
Grażyna Śliwińska
Magdalena Maliszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6232 Miary i wagi
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Prezes Głównego Urzędu Miar
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 243 poz 2441
art. 24 ust. 1, ust. 2 pkt 11, art. 22d, art. 24a ust. 1
Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach - tekst jednolity.
Dz.U. 2013 poz 267
art. 7, art. 8, art. 77 ust. ust. 1, 2 i 3, art. 10 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2012 poz 270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2014 r. sprawy ze skargi U. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za przeprowadzenie kontroli planowej towarów oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., znak [...], Prezes Głównego Urzędu Miar (dalej "Prezes GUM") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...] z dnia [...] października 2013 r. Nr [...].
Do wydania przedmiotowej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] października 2013 r. Dyrektor Okręgowego Urzędu Miar w [...] przeprowadził kontrolę w U. Sp. z o.o. z siedzibą w [...], w miejscu paczkowania, tj. U. Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. Kontrolę przeprowadzili trzej pracownicy Okręgowego Urzędu Miar w [...] w oparciu o upoważnienia do kontroli udzielone przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...]. Kontrola ta była kontrolą planową w zakresie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych (Dz. U. Nr 91, poz. 740, z późn. zm.) i ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1069).
Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Dyrektor Okręgowego Urzędu Miar w [...] ustalił wysokość opłaty w kwocie 2.144 zł za przeprowadzoną kontrolę. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 11 w związku z art. 24a ust. 1 ustawy - Prawo o miarach oraz art. 20 ust. 2 ustawy o towarach paczkowanych oraz § 1 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 oraz § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 2013 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy (Dz. U. z 2013 r. poz. 808).
Strona złożyła odwołanie od tej decyzji, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w pierwszej instancji, zarzucając naruszenie m.in.: art. 20 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez obciążenie jej kosztami przeprowadzonej kontroli pomimo, iż prowadzi ona działalność zgodnie z prawem, a wynik kontroli nie wskazuje na żadne uchybienia lub nieprawidłowości, oraz art. 24a ustawy - Prawo o miarach w związku z § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy w związku z § 7 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. poz. 167) poprzez niewłaściwe obciążenie stronę kosztami diety, podczas gdy dieta w przedmiotowej sprawie nie przysługiwała.
Utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy, Prezes GUM wskazał, że zgodnie z art. 20 ustawy o towarach paczkowanych dyrektor właściwego terytorialnie okręgowego urzędu miar, nie częściej niż raz w roku, przeprowadza w pomieszczeniach paczkującego, zlecającego paczkowanie, paczkującego na zlecenie, importera oraz w miejscu paczkowania lub składowania towarów paczkowanych, kontrole planowe w celu stwierdzenia poprawności stosowanego systemu kontroli wewnętrznej ilości towaru paczkowanego. Na podstawie art. 24 ust. 1 i ust. 2 pkt 11 ustawy - Prawo o miarach oraz art. 20 ustawy o towarach paczkowanych czynności urzędowe wykonywane przez dyrektora właściwego terytorialnie okręgowego urzędu miar związane z planową kontrolą towarów paczkowanych podlegają opłacie. Opłatę pobiera się odpowiednio od paczkującego, zlecającego paczkowanie, paczkującego na zlecenie albo importera. Zgodnie z art. 24a ust. 1 - Prawo o miarach organ administracji miar ustala opłatę za powyższe czynności w drodze decyzji, biorąc pod uwagę charakter, zakres i czas trwania wykonywanych czynności oraz obowiązujące stawki godzinowe za czas pracy pracowników administracji miar. Organ uwzględnia także rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy, które określa kwotę stawki godzinowej za czas pracy pracowników urzędu administracji miar związany z kontrolą towarów paczkowanych (§ 1 ust. 1 pkt 5) oraz sposób wyliczenia dodatkowych kosztów postępowania podczas czynności urzędowych (§ 12 ust. 1 i 2).
W uzasadnieniu decyzji Prezes GUM wskazał także, że opłata została prawidłowo ustalona w oparciu o powyższe przepisy przez organ pierwszej instancji. Nie został także naruszony art. 20 ust. 1 ustawy o towarach paczkowanych w zakresie częstotliwości przeprowadzania kontroli planowych, gdyż poprzednie kontrole planowe odbyły się u Strony w 2005 r., 2009 r. oraz w 2011 r. Prezes GUM za niezasadny uznał także zarzut Strony dotyczący przeprowadzenia kontroli "przez zbyt wysoką i nieuzasadnioną liczbę pracowników organu, co skutkowało zwiększeniem kosztów przeprowadzonej kontroli". Zgodnie z art. 22d ust. 1 ustawy - Prawo o miarach kontrola jest przeprowadzana w zespołach liczących co najmniej dwie osoby. Ustawa dopuszcza więc powołanie zespołu trzyosobowego, a w niniejszej sprawie taka liczba członków zespołu przyczyniła się do usprawnienia pracy zespołu, skrócenia czasu jego pracy, jak i czasu podróży służbowej.
Na powyższą decyzję, Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarga została złożona w terminie.
W skardze Strona domaga się uchylenia decyzji Prezesa GUM oraz poprzedzającej ją decyzji Nr [...] Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...], zarzucając jej naruszenie art. 24 i 24a ustawy - Prawo o miarach w związku z art. 20 w związku z art. 2 Konstytucji RP poprzez niezasadne obciążenie Strony kosztami przeprowadzonej kontroli w sytuacji, gdy zastosowane przez organ art. 24 i 24a ustawy - Prawo o miarach w zakresie w jakim nakładają na przedsiębiorców konieczność ponoszenia kosztów obowiązkowej kontroli, są niezgodne z ww. przepisami Konstytucji RP. Strona podniosła również naruszenie art. 24a ustawy - Prawo o miarach w związku z § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy w związku z § 7 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poprzez niewłaściwe obciążenie strony kosztami diety, podczas, gdy dieta ta w przedmiotowej sprawie nie przysługiwała.
Uzasadniając powyższe zarzuty strona wskazała, że obciążanie przedsiębiorcy kosztami kontroli, w szczególności, gdy wynik tej kontroli nie wskazuje na istnienie jakiś nieprawidłowości, godzi w podstawowe zasady prawa, w szczególności w art. 20 w związku z art. 2 Konstytucji RP. W jej ocenie art. 24 i 24a ustawy - Prawo o miarach naruszają gwarantowane w Konstytucji prawa i wolności.
W przypadku uznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że nie może on samodzielnie rozstrzygnąć kwestii zgodności powyższych przepisów ustawy z Konstytucją RP, strona wniosła o skierowanie pytania w tej sprawie do Trybunału Konstytucyjnego.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie nie został uwzględniony wniosek o skierowanie pytania do Trybunału Konstytucyjnego w powyższej kwestii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, zaś zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Przepisem prawnym zawierającym umocowanie do przeprowadzenia w dniu [...] października 2013 r. kontroli planowej u paczkującego – U. Sp. z o.o. w [...] w miejscu paczkowania tj. w firmie U. Sp. z o.o. w [...], był art. 24 ust. 1, 2 pkt 11 ustawy Prawo o miarach. Opłata została naliczona w myśl art. 24a ust. 1 ustawy - Prawo o miarach, zgodnie z którym wysokość należnych opłat, o których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 11 wspomnianej ustawy (tzn. za czynności związane z kontrolą towarów paczkowanych) organ administracji miar ustala opłatę w drodze decyzji, biorąc pod uwagę charakter, zakres i czas trwania wykonanych czynności oraz obowiązujące stawki godzinowe za czas pracy pracowników administracji miar. Jednocześnie wysokość opłat za ww. czynności ustala się w oparciu o rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 2013 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy (Dz. U. z 2013 r. poz. 808). Obliczenia dokonuje się mnożąc kwotę stawki godzinowej (165 zł - § 1 ust. 1 pkt 5 ww. rozporządzenia) przez liczbę godzin, podczas których wykonano czynności. Przy czym każdą rozpoczętą godzinę liczy się jako pełną - zgodnie z § 1 ust. 3 ww. rozporządzenia. Jeżeli zaś chodzi o sposób wyliczenia kosztów dodatkowych to zgodnie z § 12 ust. 1 tego rozporządzenia - w przypadku wystąpienia podczas dokonywania czynności urzędowych dodatkowych kosztów postępowania wysokość opłaty za daną czynność ulega zwiększeniu o te koszty. Za koszty dodatkowe (§ 12 ust. 2), uważa się wydatki, bezpośrednio związane z daną czynnością urzędową poniesione przez administrację miar, a w szczególności koszty podróży służbowych pracowników administracji miar, w wysokości wynikającej z przepisów wydanych na podstawie art. 775 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.); oraz transportu kontrolnych przyrządów pomiarowych służących do wykonywania czynności urzędowych do miejsca wykonywania czynności związanych z prawną kontrolą metrologiczną i kontrolą towarów paczkowanych oraz transportu powrotnego, w wysokości stanowiącej iloczyn przejechanych kilometrów i stawki za jeden kilometr określonej: w przepisach wydanych na podstawie art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1265, z późn. zm.) - w przypadku samochodów osobowych. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. Nr 27, poz. 271, z późn. zm.), aktualna stawka za 1 kilometr przebiegu dla samochodu osobowego o pojemności skokowej silnika powyżej 900 cm3 wynosi 0,8358 zł (§ 2 pkt 1 lit. b). W kwestii wysokości naliczonej przez organ pierwszej instancji opłaty za czynności kontrolne, powiększonej o koszty transportu urządzeń pomiarowych, należy stwierdzić, iż przedmiotowa opłata została obliczona zgodnie z przepisami prawa, tj. na podstawie art. 20 ust. 2 ustawy o towarach paczkowanych, art. 24 ust. 1 i 2 pkt 11 i art. 22d oraz art. 24a ust. 1 ustawy - Prawo o miarach w związku z § 1 ust. 1 pkt 5 i § 1 ust. 3 oraz § 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 2013 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy. Iloczyn 11 godzin pracy trzech pracowników kontrolujących i stawki godzinowej w wysokości 165,00 zł stanowi równowartość 1815,00 zł; opłata ta następnie została powiększona o kwotę 329,17 zł (iloczyn 340 km i stawki za 1 km 0,8358 zł oraz iloczyn 15 zł /pół diety/ i trzech pracowników). Sumaryczną kwotę opłaty zaokrąglono do pełnych złotych na podstawie art. 63 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Art. 20 ust. 1 ustawy o towarach paczkowanych określa górną granicę częstotliwości przeprowadzania kontroli planowych (1 kontrola nie częściej niż raz w roku). Ustawodawca nie zezwala więc na przeprowadzenie u paczkującego, zlecającego paczkowanie, importera oraz w miejscu paczkowania lub składowania towarów paczkowanych większej liczby kontroli planowych niż jedna w roku. Co istotne i wymagające w tym miejscu podkreślenia analogiczne kontrole planowe u Odwołującego odbyły się w 2005, 2009 oraz 2011 r. (ostatnia), co oznacza wykonywanie takich kontroli w cyklu ponad dwuletnim. To wskazuje, że u Odwołującego nie można mówić o zwiększonym nasileniu kontroli w okresie od 2005 do 2013 roku. Wręcz przeciwnie organ, zgodnie z art. 9 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej - wykonując swoje zadania, w szczególności w zakresie nadzoru i kontroli podejmował działania wyłącznie na podstawie i w granicach prawa, z jednoczesnym poszanowaniem uzasadnionych interesów kontrolowanego przedsiębiorcy. Ponadto jak już wspomniano wcześniej, zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy o towarach paczkowanych (Dz. U. Nr 91, poz. 740, z późn. zm.) w związku z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach - za czynności wykonywane przez dyrektora właściwego terytorialnie okręgowego urzędu miar związane z planową kontrolą towarów paczkowanych pobiera się odpowiednio od paczkującego, zlecającego paczkowanie, paczkującego na zlecenie albo importera opłaty zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (art. 20 ust. 2 ustawy o towarach paczkowanych). Czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy, określone w niniejszej ustawie i jej przepisach wykonawczych oraz wynikające z wykonywania przez nie zadań przewidzianych w odrębnych ustawach, podlegają opłacie (art. 24 ust. 1 ustawy - Prawo o miarach). Między innymi pobiera się opłaty związane z kontrolą towarów paczkowanych (art. 24 ust. 2 pkt 11 ustawy Prawo o miarach). Opłaty te uiszcza podmiot kontrolowany lub nadzorowany (art. 24 ust. 4 ustawy - Prawo o miarach). Co istotne, powyższe przepisy nie przewidują fakultatywnego wyliczenia i pobierania opłaty z tytułu przeprowadzonej kontroli towarów paczkowanych u przedsiębiorcy. Organ po przeprowadzeniu stosownych czynności kontrolnych jest zobligowany w drodze decyzji, biorąc pod uwagę charakter, zakres i czas trwania wykonanych czynności oraz obowiązujące stawki godzinowe za czas pracy pracowników administracji miar - ustalić na podstawie właściwych przepisów wysokość należnej opłaty. Chybiony jest więc zarzut Odwołującego o naruszeniu przez organ administracji miar art. 2 i art. 20 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.) w związku z art. 8 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, poprzez "niezasadne obciążenie odwołującego się kosztami kontroli". Należy również podkreślić, iż przedmiotowa opłata jest dochodem budżetu państwa (art. 24 ust. 3 ustawy - Prawo o miarach) i organ ma bezwzględny obowiązek jej ściągnięcia. W przeciwnym razie brak jej pobrania spowodowałby naruszenie dyscypliny finansów publicznych, w szczególności art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz. U. z 2005 r. Nr 14 poz. 114, z późn. zm.).
W tym miejscu nie można się też zgodzić z Odwołującym, że organ zarządzający kontrolę naruszył art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - poprzez różnicowanie sytuacji przedsiębiorców, którzy podlegają kontroli administracji miar oraz tych, którzy nie podlegają takiej kontroli. Należy bowiem pamiętać o dyspozycji art. 18 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, który w pierwszej części wyraźnie stwierdza, iż przedsiębiorca jest obowiązany spełniać określone przepisami prawa warunki wykonywania działalności gospodarczej, a więc również warunek poddania się przewidzianym przez prawo kontrolom, właściwych organów administracji publicznej, w tym organów administracji miar oraz zasadom ich przeprowadzania, czyli również poddaniu się przewidzianym przez prawo opłatom za czynności związane z kontrolą towarów paczkowanych. Tym bardziej, iż zgodnie z art. 77 ust. 1, 2 i 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej - kontrola działalności gospodarczej przedsiębiorców przeprowadzana jest na zasadach określonych w niniejszej ustawie, chyba że zasady i tryb kontroli wynikają z bezpośrednio stosowanych przepisów powszechnie obowiązującego prawa wspólnotowego albo z ratyfikowanych umów międzynarodowych. Zakres przedmiotowy kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy oraz organy upoważnione do jej przeprowadzenia określają odrębne ustawy. W zakresie nieuregulowanym w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustaw szczególnych, w tym ustawy - Prawo o miarach, ustawy o towarach paczkowanych i rozporządzeniach wykonawczych do tych ustaw. Ponadto należy pamiętać, że weryfikacja czy przedsiębiorca wykonuje działalność gospodarczą zgodnie z przepisami prawa jest zabezpieczona, m.in. sankcjami państwowymi w postaci uprawnień odpowiednich organów administracji do nadzoru i kontroli nad ich wykonaniem.
W przedmiotowej kontroli zespół kontrolny składał się z trzech osób, co w ocenie skarżącej było nieuzasadnione i skutkowało zwiększeniem kosztów przeprowadzonej kontroli, czym naruszono art. 7 i 8 K.p.a. Art. 22d ustawy - Prawo o miarach, stanowi, iż kontrolujący przeprowadzają kontrole w zespołach liczących co najmniej dwie osoby. Kwestia powyższa została wyjaśniona w należyty sposób przez organ. Mianowicie, zgodnie z przyjętym przez zespoły kontrolne postępowaniem celem usprawnienia pracy zespołu kontrolnego stosowany jest podział pracy w czasie kontroli. Ponadto czas pracy zespołu kontrolnego jest zagospodarowany w sposób pełny bez przestojów, dlatego w ocenie organu odwoławczego powołanie zespołu liczniejszego zwiększa efektywność kontroli. Ewentualne powołanie, w tym przypadku przez Dyrektora OUM zespołu dwuosobowego wiązałoby się z niepotrzebnym wydłużeniem pracy zespołu kontrolnego u paczkującego. W tym miejscu należy też wskazać, że w aktach sprawy znajduje się wstępna kalkulacja czasu kontroli, przedstawiona Dyrektorowi OUM w [...] przez Pełnomocnika Dyrektora ds. Towarów Paczkowanych przed kontrolą wykonaną w dniu [...] października 2013 r. Biorąc pod uwagę swoje 10-letnie doświadczenie kontrolne w zakresie nadzoru nad paczkowaniem towarów wynikającego z ustawy o towarach paczkowanych Pełnomocnik Dyrektora ds. Towarów paczkowanych wnioskował o powołanie trzyosobowego - zamiast dwuosobowego, ponieważ podział pracy w czasie kontroli na 3 kontrolujących usprawni pracę zespołu kontrolnego, a co za tym idzie, spowoduje skrócenie łącznego czasu pracy zespołu kontrolnego u paczkującego. Przewidywano, że łączny czas kontroli zespołu dwuosobowego może przekroczyć 6 godzin, a wówczas czas podróży służbowej może przekroczyć 12 godzin, natomiast w zespole trzyosobowym - podczas, gdy dwóch kontrolujących sprawdza pobrane próbki, trzeci wykonuje pozostałe czynności, co skraca łączny czas kontroli do ok. 3,5 godziny, a czas podróży służbowej nie przekroczy 12 godzin. Dodatkowym argumentem dla powołania zespołu trzyosobowego było zamierzenie organu administracji miar aby maksymalnie skrócić czas kontroli ze względów na rozliczne wyjazdy służbowe przedsiębiorcy, co było sygnalizowane przez kontrolowanego po otrzymaniu zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli z dnia [...] września 2013 r. (Nr [...]), a także na wyrażoną chęć osobistego uczestnictwa w kontroli. Należy wskazać, że w ramach czynności związanych z kontrolą towarów paczkowanych zespoły kontrolne organów administracji miar oceniają u paczkujących między innymi:
- poprawność stosowania oznaczeń na opakowaniach towarów paczkowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 listopada 2006 r. w sprawie legalnych jednostek miar (Dz. U. Nr 225, poz. 1638, z późn. zm.) oraz rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 20 lipca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących oznakowań towarów paczkowanych (Dz. U. Nr 122, poz. 1010);
- czy dokumentacja z przeprowadzanych kontroli wewnętrznych jest kompletna i właściwie prowadzona (oczywiście po zapoznaniu się z systemem kontroli stosowanym przez paczkującego);
- partie towarów paczkowanych oraz system kontroli wewnętrznej stosowany przez paczkującego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 7 października 2009 r. w sprawie przeprowadzania kontroli poprawności systemu kontroli wewnętrznej ilości towaru paczkowanego (Dz. U. Nr 178 poz. 1376).
Ponadto podczas oceny systemu kontroli wewnętrznej wynikającego z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o towarach paczkowanych inspektorzy administracji miar korzystając z uprawnień wynikających z ustawy - Prawo o miarach, sprawdzają w ramach udzielonego upoważnienia: czy przyrządy pomiarowe mają ważne dowody kontroli metrologicznej i są okresowo sprawdzane, a fakt ten jest dokumentowany w formie odpowiednich zapisów, a także czy przyrządy pomiarowe są właściwie stosowane. Czas kontroli u paczkującego obejmuje sumaryczny czas związany z ww. elementami kontroli wykonanymi przez organ administracji miar. Opis ustaleń kontroli zawarty w protokole z przedmiotowej kontroli (strona 2 i 3) zawiera wyszczególnienie wszystkich wykonanych czynności. Zarzut naruszenia art. 7 i 8 K.p.a. poprzez "złamanie zasady zaufania do organów administracji publicznej, polegające na przeprowadzeniu kontroli w przedsiębiorstwie kontrolowanego przez zbyt wysoką i nieuzasadnioną liczbę pracowników organu, co skutkowało zwiększeniem kosztów przeprowadzonej kontroli", należy zatem uznać za całkowicie bezpodstawny. Jak zostało ustalone, skarżąca po przeprowadzeniu kontroli w 2011 roku dokonała w swoim zakładzie zmiany systemu kontroli wewnętrznej ilości towaru paczkowanego, co spowodowało koniczność wnikliwej oceny dotychczasowego stosowania tego systemu na podstawie dokumentacji z przeprowadzanych kontroli wewnętrznych i opisu systemu kontroli. Dlatego nie można się zgodzić ze skarżącą, iż kontrola wykonana w dniu [...] października 2013 r. była kontrolą "rutynową". Należy również podkreślić, iż skarżąca wraz z upoważnieniem do przeprowadzenia kontroli otrzymała pouczenie o swoich prawach i obowiązkach. Protokół kontroli, zawierający m.in. informacje o sposobie naliczenia opłaty za wykonaną kontrolę oraz o łącznym czasie kontroli, został podpisany po zakończeniu czynności kontrolnych. Skarżąca nie skorzystała ze swoich uprawnień, o których mowa w art. 21 ust. 4 pkt 3 ustawy - Prawo o miarach (kontrolowani są uprawnieni do podpisania protokołu kontroli albo podania w ciągu 7 dni od dnia doręczenia protokołu pisemnego uzasadnienia przyczyny odmowy jego podpisania).
Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 24a ustawy - Prawo o miarach poprzez niewłaściwe obciążenie skarżącej kosztem, kosztem diety, która w jej ocenie nie przysługiwała, należy przywołać § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 167), który określa, że należność z tytułu diet oblicza się za czas od rozpoczęcia podróży krajowej (wyjazdu) do powrotu (przyjazdu) po wykonaniu zadania służbowego. I dalej zgodnie z pkt 1 lit. b tego ustępu, jeżeli podróż trwa nie dłużej niż dobę i wynosi od 8 do 12 godzin - przysługuje 50 % diety. W przedmiotowej sprawie czynności kontrolne udokumentowano w protokole kontroli nr [...] z dnia [...] października 2013 r. oraz w karcie drogowej nr [...] i poleceniach wyjazdu służbowego ([...],[...],[...]). Łączny czas kontroli u przedsiębiorcy wskazany w protokole kontroli wynoszący 3 h i 35 min był tylko częścią czasu podróży służbowej, która zgodnie z ww. dokumentami wynosiła od godziny 6.00 do godziny 15.15, czyli trwała 9 h i 15 min. prawidłowo zatem organ obliczył, że taki czas trwania podróży służbowej (ponad 8 godzin) uprawnia do naliczenia diety w wysokości 50 % kwoty podstawowej - 30 zł. Tak więc także ten zarzut skargi nie zasługuje na uwzględnienie.
W następstwie przeprowadzonej kontroli planowej Dyrektor Okręgowego Urzędu Miar w [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wydania decyzji ustalającej opłatę, o czym zawiadomił skarżącą pismem z dnia [...] października 2013 r. W postępowaniu przed organem pierwszej instancji, jak również przed wydaniem zaskarżonej decyzji, skarżącej umożliwiono skorzystanie z prawa czynnego udziału w postępowaniu, przysługującego na mocy art. 10 § 1 K.p.a.
Wobec braku wątpliwości co do zgodności z Konstytucją RP kwestionowanych przepisów, Sąd oddalił wniosek o skierowanie pytania prawnego w tym przedmiocie do Trybunału Konstytucyjnego.
Z uwagi na powyższe, w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI