VI SA/Wa 902/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-10-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo telekomunikacyjneopłatyczęstotliwościPrezes UKEzaległościumorzenieodroczenieOrdynacja podatkowauznanie administracyjnebłąd organu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę operatora telekomunikacyjnego na decyzję Prezesa UKE, utrzymując w mocy odmowę umorzenia zaległości z tytułu opłat za wykorzystywanie częstotliwości, jednocześnie potwierdzając umorzenie odsetek i odroczenie części zaległości.

Skarżący operator telekomunikacyjny domagał się umorzenia zaległości z tytułu opłat za wykorzystywanie częstotliwości za lata 2006-2010, argumentując, że był wprowadzany w błąd co do ich wysokości przez organ. Prezes UKE częściowo uwzględnił wniosek, umarzając odsetki i odraczając zapłatę części zaległości, ale odmówił umorzenia głównej kwoty. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że błąd organu nie może prowadzić do nieuzasadnionych korzyści dla strony, a obowiązek opłat wynika z prawa.

Sprawa dotyczyła skargi operatora telekomunikacyjnego "Z." na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE) w przedmiocie umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości. Skarżący twierdził, że był nieprawidłowo informowany o wysokości opłat przez UKE, co doprowadziło do powstania zaległości w kwocie 80.000 zł za lata 2006-2010. Wniósł o umorzenie tych zaległości. Prezes UKE decyzją z marca 2012 r. umorzył odsetki za zwłokę (26.631 zł) oraz odroczył zapłatę zaległości za rok 2006 (9.000 zł) i ustalił opłatę prolongacyjną (95 zł), ale odmówił umorzenia głównej kwoty zaległości. WSA w Warszawie, rozpoznając skargę, oddalił ją. Sąd uznał, że obowiązek uiszczania opłat za wykorzystywanie częstotliwości wynika z mocy prawa, a błąd organu w informowaniu o wysokości opłat nie zwalnia strony z tego obowiązku ani nie daje podstaw do nieuzasadnionych korzyści. Sąd podkreślił, że choć błąd organu nie powinien szkodzić podatnikowi, to nie może też przynosić mu nieuzasadnionych korzyści. Umorzenie odsetek i odroczenie zapłaty części zaległości zostało uznane za prawidłowe, gdyż wynikało z analizy sytuacji finansowej strony i okoliczności powstania zaległości, jednak umorzenie głównej kwoty zaległości nie zostało uwzględnione ze względu na brak przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego w tym zakresie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, błąd organu nie uzasadnia umorzenia zaległości głównej, ponieważ obowiązek opłat wynika z mocy prawa, a błąd ten nie może prowadzić do nieuzasadnionych korzyści dla strony.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że obowiązek uiszczania opłat za wykorzystywanie częstotliwości wynika z przepisów prawa, a nie z informacji przekazywanych przez organ. Błędne informacje organu nie zwalniają strony z obowiązku ani nie dają podstaw do umorzenia głównej należności, choć mogą być podstawą do umorzenia odsetek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

Pt. art. 185 § 1 i 3

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Ordynacja podatkowa art. 67a § par. 1 pkt 2 i 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

Pt. art. 188

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt. art. 206 § 1

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Ordynacja podatkowa art. 67 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 67b

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 70

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

K.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 127 § §3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek uiszczania opłat za wykorzystywanie częstotliwości wynika z mocy prawa. Błąd organu w informowaniu o wysokości opłat nie może prowadzić do nieuzasadnionych korzyści dla strony. Umorzenie odsetek za zwłokę jest dopuszczalne w przypadku błędu organu, jeśli przemawia za tym ważny interes podatnika lub interes publiczny. Odroczenie terminu płatności zaległości jest dopuszczalne w przypadku trudnej sytuacji finansowej podatnika.

Odrzucone argumenty

Umorzenie głównej kwoty zaległości z tytułu opłat za wykorzystywanie częstotliwości z powodu błędu organu w informowaniu o ich wysokości.

Godne uwagi sformułowania

błąd organu podatkowego nie może szkodzić podatnikowi, ale jednocześnie błąd ten nie może przynosić podatnikowi nieuzasadnionych korzyści Błędne przekonanie podatnika o braku obowiązku podatkowego lub o mniejszym od rzeczywistego jego zakresie, wynikające nawet ze stanowiska organu podatkowego nie zwalnia podatnika z tego obowiązku Interes publiczny wymaga, aby podmioty uprawnione do wykorzystywania zasobów częstotliwości ponosiły, określone w powszechnie obowiązujących przepisach, opłaty z tego tytułu.

Skład orzekający

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

przewodniczący

Izabela Głowacka-Klimas

sprawozdawca

Pamela Kuraś-Dębecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia zaległości podatkowych i odsetek w przypadku błędu organu, a także zasady stosowania ulg podatkowych w kontekście prawa telekomunikacyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędu organu w informowaniu o wysokości opłat, a nie ogólnych zasad umarzania zaległości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błąd organu administracji publicznej może wpłynąć na sytuację prawną i finansową przedsiębiorcy, a także jak sądy interpretują granice uznania administracyjnego w kontekście ulg podatkowych.

Błąd urzędu kosztował firmę tysiące złotych – czy sąd naprawił niesprawiedliwość?

Dane finansowe

WPS: 80 000 PLN

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 902/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-10-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-05-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /przewodniczący/
Izabela Głowacka-Klimas /sprawozdawca/
Pamela Kuraś-Dębecka
Symbol z opisem
6259 Inne o symbolu podstawowym 625
Hasła tematyczne
Telekomunikacja
Skarżony organ
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 171 poz 1800
art. art. 185 ust. 1 i 3, 188, 206 ust. 1
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. art. 67 par. 1, 67a par. 1 pkt 2 i 3, 67b, 70
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. sek. sąd. Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2012 r. sprawy ze skargi Z. z siedzibą w Ł. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości oddala skargę
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez Z. w L., T., D. z siedzibą w L. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...], którą odmówiono umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystania częstotliwości za lata 2006 - 2010, umorzono odsetki za zwłokę naliczone w związku z brakiem terminowych wpłat opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010, odroczono do dnia [...] stycznia 2012 r. zapłatę zaległości z tytułu opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za rok 2006 oraz ustalono opłatę prolongacyjną z tytułu odroczenia do dnia [...] stycznia 2012 r. zapłaty ww. zaległości, utrzymał zaskarżona decyzję w mocy. Organ wydał powyższą decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 §3 k.p.a w zw. art. 67a §1 pkt 2 i 3 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 188 i 206 ust. 1 ustawy prawo telekomunikacyjne.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Z. w L., T., D. z siedzibą w L., zwane dalej jako "strona", "zrzeszenie", lub "wnioskodawcą", uzyskało prawo do wykorzystywania częstotliwości na mocy pozwolenia radiowego Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty, zwanego dalej "Prezesem URTiP", poprzednika prawnego Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, zwanego dalej "Prezesem UKE", nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. (Pozwolenie I) oraz pozwolenia radiowego Prezesa UKE nr [...], nr rej. [...], z dnia [...] grudnia 2008 r. (Pozwolenia II).
Jak wynika z akt sprawy, w latach 2006 - 2010 wnioskodawca był nieprawidłowo informowany o wysokości opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości, dlatego w dniu [...] sierpnia 2011 r. został on poinformowany o błędnym wskazaniu wysokości opłat wynikających z Pozwolenia I i Pozwolenia II oraz ich zmianie. Następnie w dniu [...] listopada 2011 r. do zrzeszenia zostało skierowane upomnienie nr [...] obejmujące kwoty zaległych opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010, wynikające z ww. pozwoleń w łącznej kwocie 80.000 złotych.
W piśmie z dnia 20 listopada 2011 r. zrzeszenie, w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty nr [...], wniosło o zastosowanie ulgi w postaci umorzenia w całości zaległości z tytułu opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010 wraz z odsetkami oraz o wstrzymanie egzekucji do czasu wydania decyzji w sprawie.
Prezes UKE poinformował zrzeszenie o treści art. 67a Ordynacji podatkowej oraz wezwał do uzupełnienia braków formalnych ww. wniosku, tj. przedłożenia uchwały powołującej Prezesa Zarządu Zrzeszenia Pana G. O. i V-ce Prezesa Zarządu Pana Z. P.. Prezes UKE wskazał również na konieczność przedstawienia okoliczności uzasadniających wniosek z dnia 20 listopada 2011 r.
W piśmie z dnia 1 grudnia 2011 r. zrzeszenie wniosło o umorzenie zaległości za rok 2006 z powodu ich przedawnienia, ewentualnie o odroczenie terminu spłaty zaległości za rok 2006 wraz z należnymi odsetkami do dnia [...] stycznia 2012 r. oraz wstrzymanie egzekucji do dnia rozpatrzenia powyższego wniosku, ewentualnie o odroczenie terminu spłaty za rok 2006 do dnia [...] stycznia 2012 r., umorzenie odsetek od powyższej zaległości oraz wstrzymanie egzekucji do dnia rozpatrzenia wniosku.
W piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. strona została wezwana do wskazania, czy żądanie dotyczące ulgi w postaci odroczenia terminu płatności, zawarte w piśmie z dnia 1 grudnia 2011 r. stanowi zmianę wniosku z dnia 20 listopada 2011 r. w części dotyczącej opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za 2006 r., czy też winno być traktowane jako nowy, odrębny wniosek, czy też jako wniosek alternatywny w przypadku nieuznania przez Prezesa UKE wniosku o umorzenie opłat za 2006 r.
W odpowiedzi na powyższe zapytanie, zrzeszenie poinformowało, iż pismo z dnia 1 grudnia 2011 r., dotyczące przyznania ulgi w postaci odroczenia terminu płatności, jest wnioskiem alternatywnym w stosunku do żądań zawartych we wniosku z dnia 20 listopada 2011 r., w przedmiocie zastosowania ulgi w postaci umorzenia zaległości za rok 2006, w przypadku nieuznania przez Prezesa UKE wniosku o umorzenie opłat.
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., działając na podstawie art. 67a § 1 pkt 2 i 3, art. 67b § 1 pkt 1 oraz art. 57 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej "Ordynacją podatkową", w związku z § 11 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. U. Nr 165, poz. 1373 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", oraz art. 185 ust. 1, ust. 3 i ust. 11, art. 188 i art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.), zwanej dalej "Pt." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", po rozpatrzeniu wniosku zrzeszenia z dnia 20 listopada 2011 r. o zastosowanie ulgi w postaci umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do dysponowania częstotliwością za lata 2006-2010 r.:
- odmówił umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010, wynikających z Pozwolenia I oraz Pozwolenia II, w wysokości 80.000 złotych,
- umorzył odsetki za zwłokę w łącznej kwocie 26.631 złotych, naliczone w związku z brakiem terminowych wpłat opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010, wynikających z Pozwolenia I oraz Pozwolenia II,
- odroczył do dnia [...] stycznia 2012 r. zapłatę zaległości z tytułu opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za rok 2006 w wysokości 9.000 złotych, wynikającej z Pozwolenia I,
- ustalił opłatę prolongacyjną w wysokości 95 złotych z tytułu odroczenia do dnia [...] stycznia 2012 r. zapłaty ww. zaległości.
Prezes UKE w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał między innymi, że zgodnie z art. 185 ust. 1 Pt. podmiot, który uzyskał prawo do dysponowania częstotliwością w rezerwacji częstotliwości, uiszcza roczne opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością. Stosownie natomiast do art. 185 ust. 3 Pt. podmiot nieposiadający rezerwacji częstotliwości, który uzyskał prawo do wykorzystywania częstotliwości w pozwoleniu radiowym, uiszcza roczną opłatę, o której mowa w ust. 1 tego przepisu. Zdaniem Prezesa UKE, podmiot uprawniony do częstotliwości jednocześnie wykonuje prawo do dysponowania nią i wykorzystania częstotliwości, z tego względu przepis ust. 3 stanowi, że opłatę za prawo do wykorzystania częstotliwości pobiera się tylko wtedy, gdy podmiot uprawniony nie posiada rezerwacji dotyczącej tej właśnie częstotliwości. Prezes UKE dodał, że fakt poinformowania strony o prawidłowej wysokości opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością, a nie opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości, nie ma w sprawie istotnego znaczenia, gdyż wysokość opłaty wynika z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, zaś w pismach informujących stronę o wysokości opłat wskazywano, jako ich podstawę, Pozwolenie I i Pozwolenie II.
Jak wskazał Prezes UKE, wysokość i terminy uiszczania opłat zostały określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 8 lutego 2005 r. w sprawie rocznych opłat za prawo do dysponowania częstotliwością (Dz. U. Nr 24, poz. 196, ze zm.). Przepisy tego rozporządzenia wprowadzają możliwość dokonania wyboru w sposobie dokonywania płatności za prawo do dysponowania częstotliwością pomiędzy możliwością uiszczania opłaty jednorazowo, w ratach półrocznych bądź w ratach kwartalnych. W przypadku wyboru opłacania w dwóch ratach, opłatę uiszcza się w ratach półrocznych w wysokości równej 1/2 opłaty rocznej do końca lutego i sierpnia danego roku. W sytuacji wyboru płatności w ratach kwartalnych opłatę uiszcza się w wysokości równej 1/4 opłaty rocznej do końca stycznia, kwietnia, lipca i października danego roku.
Prezes UKE, odnosząc się do treści wniosku strony z dnia 20 listopada 2011 r. zauważył, że liczne orzecznictwo sądów administracyjnych podkreśla potrzebę analizy sytuacji ekonomicznej podmiotu ubiegającego się o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań na podstawie art. 67a Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego, jak zaznaczył, w toku niniejszego postępowania poddano analizie działalność wnioskodawcy w latach 2009-2011, w szczególności jego sytuację ekonomiczną, nadto przyjrzano się przyczynom powstania zaległości objętej ww. wnioskiem. Poddano analizie rachunek zysków i strat za rok 2010, obejmujący rok obrotowy 2010 oraz, porównawczo rok obrotowy 2009, informację o stanie zatrudnienia, zawartą w sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy 2010, salda na rachunku bankowym zrzeszenia, jego miesięczne zobowiązania.
Prezes UKE przeanalizował osobno przyczyny powstania zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości oraz przyczyny powstania odsetek za zwłokę od tych zaległości.
Wobec wniosku o umorzenie zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości wskazał między innymi, że obowiązek uiszczenia opłat, o których mowa w art. 185 Pt., powstaje z mocy prawa. Cechą charakterystyczną tego typu zobowiązań, odróżniającą je od zobowiązań powstających poprzez doręczenie decyzji wskazanej w art. 21 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, jest brak działania organów podatkowych. Zdaniem Prezesa UKE, wskazywany przez stronę trzyletni termin przedawnienia dotyczy uprawnienia organu do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe. W przypadku opłat, o których mowa w art. 183 - 185 Pt., nie może być zatem mowy o zastosowaniu tego przepisu, gdyż nie są one ustalane w drodze decyzji administracyjnej. Termin przedawnienia zobowiązań podatkowych określony jest w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej i wynosi 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Z tego względu Prezes UKE wskazał, że do zaległości z tytułu opłaty rocznej za 2006 r. ma zastosowanie pięcioletni termin przedawnienia określony w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.
Zdaniem Prezesa, błędne jest przeświadczenie strony, iż pisma informujące o błędnych kwotach opłat z tytułu opłat za prawo do dysponowania częstotliwością mają charakter decyzji administracyjnej, bowiem obowiązek wnoszenia opłat, o których mowa w art. 185 Pt. powstaje z mocy prawa. Jak podał Prezes UKE, mając na uwadze orzecznictwo sądów administracyjnych, przesłanką do udzielenia ulg określonych w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej nie może być nieznajomość przepisów prawa - zaś przyjęcie odmiennego poglądu naruszałoby w sposób znaczący zasadę równości podmiotów wobec prawa.
Mając na uwadze powyższe, Prezes UKE uznał, iż udzielenie wnioskowanej ulgi w zakresie umorzenia zaległości z tytułu opłat byłoby sprzeczne z interesem publicznym, jako naruszające zasadę równości obywateli wobec prawa. Uwzględnienie wniosku strony stanowiłoby wyraz uprzywilejowanego jej traktowania w stosunku do podmiotów dokonujących opłat, o których mowa w art. 185 Pt., na zasadach określonych przez przepisy powszechnie obowiązującego prawa bez wcześniejszej, dodatkowej, pisemnej informacji dotyczącej wysokości i terminów wymagalności opłat. Przyjęcie odmiennego poglądu prowadziłoby do uprzywilejowanego traktowania zrzeszenia wnioskującego o udzielenie mu ulgi polegającej na umorzeniu zaległości podatkowej, nadto naruszałoby zasadę równości podmiotów wobec prawa i tym samym byłoby sprzeczne z interesem społecznym.
Odnosząc się do kwestii występowania w sprawie przesłanki ważnego interesu podatnika, Prezes UKE wyjaśnił, że jak wskazuje orzecznictwo sądów administracyjnych, ważnego interesu podatnika, będącego jedną z przesłanek udzielenia ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę nie można utożsamiać z subiektywnym przekonaniem podatnika o potrzebie umorzenia zaległości podatkowej. Przeciwnie, przez ważny interes podatnika należy rozumieć nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika i że umorzenie zaległości podatkowych lub odsetek uzasadnione będzie jedynie w takich wypadkach, które spowodowane zostały działaniem czynników, na które podatnik nie może mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania.
Prezes UKE, odnosząc się do argumentu o braku możliwości jednorazowego uregulowania ciążących na wnioskodawcy zobowiązań wskazał, że wnioskodawca ma możliwość podjęcia działań mających na celu optymalizację spłaty zaległości, np. poprzez złożenie wniosku o rozłożenie zaległości na raty. Odnosząc się z kolei do argumentu strony, zawartego w piśmie z dnia 19 grudnia 2011 r., dotyczącego "modyfikacji zgłoszenia do stanu faktycznego wykorzystywania wykorzystania częstotliwości" wskazał, że okoliczność ta nie ma znaczenia w niniejszym postępowaniu. Obowiązek ponoszenia opłat wynika z posiadania uprawnień do wykorzystywania częstotliwości określonych w pozwoleniu radiowym. Fakt zmiany zakresu uprawnień strony do wykorzystywania zasobów częstotliwości, jaki nastąpił w 2011 r. nie ma znaczenia dla niniejszego postępowania, gdyż postępowanie to dotyczy jedynie opłat, do których wnoszenia wnioskodawca był zobowiązany w latach 2006 - 2010.
Reasumując Prezes UKE wskazał, że wniosek o umorzenie zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwością za lata 2006 - 2010 nie jest uzasadniony interesem publicznym ani ważnym interesem podatnika. Prezes UKE wobec kwestii umorzenia odsetek za zwłokę przytoczył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 maja 2008 r. (sygn. akt I SA/Wr 1658/07, LEX nr 492025), zgodnie z którym: "błąd organu podatkowego nie może szkodzić podatnikowi, ale jednocześnie błąd ten nie może przynosić podatnikowi nieuzasadnionych korzyści. Błędne przekonanie podatnika o braku obowiązku podatkowego lub o mniejszym od rzeczywistego jego zakresie, wynikające nawet ze stanowiska organu podatkowego nie zwalnia podatnika z tego obowiązku. Błąd taki nie daje bowiem podstaw do odstąpienia od zastosowania materialnoprawnej normy prawa podatkowego i w konsekwencji do zweryfikowania w ten sposób obowiązku podatkowego określonego przepisem ustawy". Mając na uwadze powyższe, Prezes UKE wskazał, że obowiązek naliczenia odsetek jest niezależny od okoliczności powstania zaległości podatkowej i woli stron stosunku prawnopodatkowego. Odsetki za zwłokę powstają z mocy prawa, niezależnie od tego, czy podatnik lub organ podatkowy wie o powstaniu zaległości i w konsekwencji odsetek za zwłokę.
Co do kwestii odroczenia terminu płatności opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za 2006 r., Prezes UKE wskazał między innymi, że stosownie do przepisu art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy, z zastrzeżeniem art. 67b tej ustawy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a Ordynacja podatkowa. Decyzje wydane w oparciu o art. 67a Ordynacji podatkowej są decyzjami wydanymi w ramach tzw. uznania administracyjnego. Uznanie oparto na przepisie, który w swej treści zawiera pojęcia niedookreślone, takie jak " ważny interes podatnika" czy "interes publiczny". Katalog ulg podatkowych określony w tym przepisie jest bardzo różnorodny, w związku z czym wymienione w nim przesłanki, warunkujące zastosowanie ulgi, powinny być rozważane z punktu widzenia charakteru przyznawanych ulg. Inny będzie, jak wskazano, ważny interes podatnika w przypadku rozłożenia należności na raty, czy też odroczenia terminu płatności, a inny w przypadku umorzenia należności podatkowych. Instytucja odroczenia zapłaty zaległości podatkowej, choć znajduje się w katalogu ulg podatkowych obok instytucji umorzenia zaległości podatkowych (art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej), nie prowadzi ze strony Skarbu Państwa do rezygnacji z należności, a jedynie do ich rozłożenia w czasie. W związku z powyższym Prezes UKE w toku niniejszego postępowania przeanalizował sytuację finansową strony i uznał, że jej sytuacja finansowa nie należy do szczególnie trudnych i nie nosi znamion wyjątkowej. W ocenie Prezesa UKE, okoliczność braku po stronie zrzeszenia żądanej przez urząd sumy pieniężnej z tytułu zaległości za prawo do wykorzystywania częstotliwości za rok 2006, wynikającej z Pozwolenia I i oświadczenia zrzeszenia w tym zakresie, wskazują na występowanie w sprawie ważnego interesu podatnika i przemawiają za odroczeniem zaległości z tytułu opłaty rocznej wynikającej z Pozwolenia I. Ponadto, w ocenie Prezesa UKE, złożenie wniosku o odroczenie terminu płatności wyklucza przypisanie stronie cechy uchylania się od zapłaty ww. zaległości. Zdaniem Prezesa UKE, złożenie wniosku o rozłożenie zaległych zobowiązań jest sygnalizacją ze strony zrzeszenia, że ich zapłata jest dla niego możliwa do zrealizowania. Wniosek z dnia 20 listopada 2011 r. w zakresie odroczenie zaległości z tytułu należnych Skarbowi Państwa opłat za prawo do dysponowania częstotliwością za 2006 r. oparty jest na uzasadnionych względach gospodarczych i pozwoli stronie zgromadzić środki na pokrycie zobowiązań.
W kontekście wniosku strony o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu opłat, Prezes UKE wskazał, że zgodnie ze stanowiskiem Ministra Finansów "gdy zaległość podatkowa nie nastąpiła ze złej woli podatnika (...) nie stanowi pomocy publicznej". Wynika to z faktu, iż powstałe w tej sytuacji odsetki za zwłokę nie są świadczeniem należnym (tak: Pismo Ministerstwa Finansów nr GN 8/KK/169/2001 z dnia 16 lipca 2001 r., S. Podat.2002.3.56, S.Podat.2002.9.56, LEX nr 2186). Ze względu na powyższe Prezes UKE w ramach niniejszego postępowania stwierdził, że do udzielenia spółce wnioskowanej ulgi polegającej na umorzeniu odsetek za zwłokę nie będzie miało charakteru pomocy publicznej. Biorąc powyższe pod uwagę, w świetle przesłanek określonych w art. 67b Ordynacji podatkowej, w ocenie Prezesa UKE, brak jest przeszkód do przyznania ulgi zrzeszeniu w postaci umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu opłat za lata 2006 - 2010 oraz odroczenia terminu zapłaty zaległości z tytułu opłaty wynikającej z Pozwolenia I za 2006 r.
Jak podał Prezes UKE, w związku z odroczeniem terminu płatności opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za 2006 r. w niniejszej decyzji ustalana jest opłata prolongacyjna. Zgodnie z art. 57 § 1 Ordynacji podatkowej w decyzji wydanej na podstawie art. 67a § 1 pkt 1 lub 2 tej ustawy, organ podatkowy ustala opłatę prolongacyjną od kwoty podatku lub zaległości podatkowej. Z kolei zgodnie z § 11 pkt 2 rozporządzenia opłata prolongacyjna jest naliczana w przypadku wydania decyzji o odroczeniu terminu płatności lub rozłożeniu na raty zapłaty zaległości podatkowej - od dnia następującego po dniu, w którym złożono podanie w tej sprawie. Stosownie do art. 57 § 2 Ordynacji podatkowej, stawka opłaty prolongacyjnej wynosi 50 % ogłaszanej na podstawie art. 56 § 3 tej ustawy stawki odsetek za zwłokę, a jednocześnie, stosownie do § 3 powoływanego artykułu, wysokość opłaty prolongacyjnej oblicza się przy zastosowaniu stawki opłaty prolongacyjnej obowiązującej w dniu wydania decyzji o odroczeniu terminu płatności.
Na podstawie art. 57 § 4 Ordynacji podatkowej, opłata prolongacyjna wpłacana jest w terminach płatności, o których mowa w art. 49 § 1 tej ustawy, tj. w dniu, w którym, zgodnie z decyzją o odroczeniu terminu płatności, powinna nastąpić zapłata odroczonego podatku. Mając na uwadze, jak wskazał Prezes UKE, że od dnia następującego po dniu, w którym wniesiono wniosek, tj. od dnia 25 listopada 2011 r., do dnia odroczenia terminu zapłaty zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za rok 2006 r., tj. do dnia [...] stycznia 2012 r., upłynie 62 dni, to należy naliczyć opłatę prolongacyjną w wysokości 95 złotych.
W piśmie z dnia 16 stycznia 2011 r. strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2011 r., w którym zwróciła się o uchylenie ww. decyzji w pkt 1, tj. dotyczącym odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010, wynikających z Pozwolenia I oraz Pozwolenia II, w wysokości 80.000 złotych i przyznanie jej ulgi w postaci częściowego umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010 zakresie kwoty 60.850 złotych. Dodatkowo strona wskazała, że w przypadku negatywnego rozpatrzenia jej żądania wnosi o:
- rozłożenie na raty zaległości w łącznej kwocie 80.000 złotych,
- uchylenie zaskarżonej decyzji w pkt 2, tj. dotyczącym umorzenia odsetek za zwłokę w łącznej kwocie 26.631 złotych naliczonych w związku z brakiem terminowej wpłaty i umorzenia w całości odsetek za zwłokę naliczonych w związku z nieterminowymi wpłatami za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010 oraz odsetek powstałych po dniu [...] listopada 2011 r.,
- niepodejmowanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpatrzenia jej wniosku.
We wniosku strona wyjaśniła, że nieprawidłowy sposób postępowania Urzędu wpłynął negatywnie na jej sytuację, wskazując, że gdyby zrzeszenie wiedziało o faktycznej wysokości opłat to w celu zachowania płynności finansowej i konkurencyjności podjęłoby działania mające na celu zminimalizowanie kosztów obsługi systemu radiowego, a dokonana modyfikacja nie miałaby wpływu na zakres działalności i zasięg nadajników radiowych. Zrzeszenie wskazało, że gdyby samo dokonywało wyliczeń należnych opłat, wiedziałoby wcześniej o rzeczywistej ich wysokości i mogłoby zdecydowanie wcześniej dokonać modyfikacji systemu. Jak wyjaśniono, w sytuacji, gdy wyliczenia przesyłane były na bieżąco przez Delegaturę Urzędu Komunikacji Elektronicznej w L., zrzeszenie nie widziało potrzeby prowadzenia własnych wyliczeń i modyfikacji systemu radiowego w celu uniknięcia wysokich kosztów. Zdaniem strony, gdyby była rzetelnie informowana o faktycznej wysokości opłat, to już w 2006 r. dokonałaby modyfikacji w zakresie posiadanych uprawnień, co pozwoliłoby zmniejszyć wysokość zaległości wobec UKE z obecnych 80.000 złotych do 19.500 złotych. Zrzeszenie wskazało, że dokonuje terminowo opłat o charakterze publiczno - prawnym, w tym również opłat wnoszonych do UKE. W sytuacji wprowadzenia w błąd przez Urząd, nie miało możliwości pełnej analizy swojej sytuacji finansowej, a co za tym idzie, podjęcia odpowiednich działań w celu jej poprawienia. Strona wskazała, że zgodnie ze swoim statutem jest organizacją społeczno-zawodową utrzymującą się głównie ze składek członkowskich. Celem działalności zrzeszenia jest ochrona interesów zawodowych i socjalnych jego członków. Mając na uwadze powyższe, jak podało zrzeszenie, na chwilę obecną nie dysponuje kwotą pokrywającą wskazane zaległości, a środki które posiada przeznaczone są na cele statutowe, zaś dodatkowe obciążenie członków zrzeszenia w postaci kilkukrotnego podniesienia składek członkowskich doprowadziłoby do występowania członków z jego struktur, a co za tym idzie do upadku zrzeszenia.
Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r., Prezes UKE, mając na uwadze treść art. 7, 8 i 9 k.p.a., poprosił wnioskodawcę o potwierdzenie, czy jej żądanie zostało zakwalifikowane poprawnie, tj. jako:
I. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją w zakresie:
1. pkt 1 w części dot. odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania zasobów częstotliwości za lata 2006 - 2010 w kwocie 60.850 złotych, stanowiącej różnice pomiędzy pełną kwotą zaległości w wysokości 80.000 złotych, a kwotą 19.150 złotych oraz
2. pkt II w całości,
II. oraz nowe wnioski, tj.:
1. ewentualny wniosek o rozłożenie na raty zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania zasobów częstotliwości za lata 2006 - 2010 w kwocie 80.000 złotych, na wypadek wydania przez Prezesa UKE decyzji utrzymującej w mocy pkt I zaskarżonej decyzji w zakresie odmowy rozłożenia zaległości w kwocie 60.850 złotych,
2. wniosek o umorzenie odsetek za zwłokę naliczonych w związku z brakiem terminowych wpłat opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości w latach 2006 - 2010 wynikających z pozwoleń wskazanych w decyzji Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2011 r. naliczonych po dniu [...] listopada 2011 r.
Prezes UKE, mając na uwadze powyższe wyjaśnił, że będą prowadzone dwa odrębne postępowania administracyjne, a mianowicie, w zakresie wymienionym w pkt 1 powyżej, tj. w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz w zakresie wymienionym w pkt 2.
Prezes UKE wskazał również, że w pkt 2 wniosku z dnia 16 stycznia 2012 r., strona wnosi o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie pkt 2 zaskarżonej decyzji i jego uchylenie, a ponadto zgłasza wniosek o umorzenie naliczonych po dniu [...] listopada 2011 r. odsetek za zwłokę, zaś z uzasadnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wynika, iż strona nie wnosi zastrzeżeń do pkt 2 zaskarżonej decyzji umarzającej odsetki za zwłokę.
Prezes UKE wezwał stronę do doprecyzowania wniosku z dnia 16 stycznia 2012 r. poprzez wskazanie, czy wnosi ona o ponowne rozpatrzenie sprawy w zakresie umorzenia odsetek za zwłokę naliczonych w związku z brakiem terminowych wpłat opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości w latach 2006 - 2010 naliczonych do dnia [...] listopada 2011 r. w łącznej kwocie 26.631 złotych i uchylenie, czy też jedynie o umorzenie odsetek za zwłokę naliczonych po dniu [...] listopada 2011 r.
W odpowiedzi na zapytanie Prezesa UKE strona wyjaśniła, iż w istocie nie zgadza się z częścią rozstrzygnięcia, tj. odmową umorzenia opłat w zakresie kwoty 60.850 złotych będącej różnicą pomiędzy kwotą należną od strony, a kwotą jaką wnosiłaby strona, gdyby dokonała zmiany w zakresie posiadanych uprawnień, znając rzeczywiste wysokości należnych UKE opłat. W ww. zakresie strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona wyjaśniła także, iż w zakresie rozłożenia na raty zaległości składa wniosek alternatywny, w przypadku brak umorzenia przez Prezesa UKE zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości, zaś w zakresie umorzenia odsetek należnych po dniu [...] listopada 2011 r. składa odrębny wniosek. Strona jako załącznik do niniejszego pisma przesłała dowód wpłaty odroczonej opłaty za 2006 r. oraz opłaty prolongacyjnej.
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzją z dnia [...] marca 2012 r. utrzymał swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Prezes UKE wskazał, że stosownie do art. 127 § 3 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zgodnie zaś z art. 129 § 2 K.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, zaskarżona decyzja została wydana przez Prezesa UKE w dniu [...] grudnia 2011 r. i została doręczona stronie w dniu 2 stycznia 2012 r. Natomiast wniosek z dnia 16 stycznia 2012 r. został nadany w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 13 stycznia 2012 r., zatem został wniesiony do Prezesa UKE z zachowaniem ustawowego terminu 14 dni na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Tym samym, jak podał Prezes UKE, w niniejszym postępowaniu zrealizowane zostały wszystkie przesłanki wynikające z art. 127 § 3 K.p.a. oraz art. 129 § 2 K.p.a., uprawniająca Prezesa UKE do ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej zakończonej jego wcześniejszą decyzją i wydania nowego rozstrzygnięcia w tym zakresie.
Jak wskazał Prezes UKE, zgodnie z art. 138 § 1 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo umarza postępowanie odwoławcze.
Zgodnie z poglądem ugruntowanym w doktrynie prawa i orzecznictwie, istotą postępowania odwoławczego jest ponowne merytoryczne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, która była już przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, a nie jedynie kontrola decyzji organu pierwszej instancji, czy też rozpatrzenie zasadności zarzutów podniesionych w odwołaniu (tak: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 3, Warszawa 2001 r., Art. 138 Nb 1, oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 1992 r., sygn. akt V S.A. 137/92, ONSA 1993/1/22). Organ administracji publicznej jest zobowiązany zatem do ponownego rozważenia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych, a w razie konieczności, do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego (art. 136 k.p.a.), co w efekcie ma doprowadzić do wydania nowego rozstrzygnięcia w sprawie, które wyeliminuje ewentualne wady decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Tak ukształtowany zakres postępowania odwoławczego jest wyrazem realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 15 k.p.a., zgodnie, z którą obywatel ma prawo do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia jego sprawy przez kompetentny organ władzy państwowej (tak: B. Adamiak. J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. 9, Warszawa 2006, str. 110).
W odmienny sposób gwarancje wynikające z zasady dwuinstancyjności zapewniane są w sytuacji, gdy organem właściwym do rozpatrzenia sprawy w pierwszej instancji jest organ administracyjny w randze ministra, nad którym z uwagi na strukturalne ograniczenia administracji publicznej nie występują organy wyższego stopnia. Wówczas uprawnienie strony do dwukrotnego rozpoznania sprawy administracyjnej realizowane jest w ramach instytucji wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, która uregulowana została w art. 127 § 3 k.p.a. W tym trybie strona niezadowolona z decyzji wydanej przez ministra lub centralny organ administracji rządowej jest uprawniona do zainicjowania przed tym samym organem drugiego postępowania merytorycznego w tej samej sprawie, do którego odpowiednio należy stosować przepisy k.p.a. dotyczące odwołań. Postępowanie wszczęte wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy kończy się rozstrzygnięciem - sposobem załatwienia sprawy - przewidzianym w art. 138 § 1 k.p.a. Jak zauważył Prezes UKE, powyższe oznacza, że organ wydający decyzję na skutek prawidłowo złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawą, która już raz została rozstrzygnięta przez ten organ w ramach działania jako organu pierwszej instancji.
W związku z powyższym, jak wskazano, przedmiotem niniejszej sprawy jest ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji z dnia [...] grudnia
2011 r., w zakresie wyznaczonym zakresem rozstrzygnięcia zawartego w tej decyzji, rozpatrzenie zarzutów podniesionych przez wnioskodawcę, a w konsekwencji ustalenie, czy ww. decyzja została wydana zgodnie z prawem. Natomiast wnioski alternatywne zgłoszone przez stronę we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, tj. o rozłożenie na raty zaległych opłat i umorzenie odsetek należnych po dniu [...] listopada 2011 r., zostaną rozpatrzone w odrębnym postępowaniu, bowiem wykraczają one poza zakres rozstrzygnięcia niniejszej sprawy decyzją Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2011 r. W tym miejscu Prezes UKE wskazał, że w piśmie z dnia 25 stycznia 2011 r., uzupełniającym wniosek z dnia 16 stycznia 2012 r., zrzeszenie wyjaśniło, iż jego intencją było jedynie złożenie dodatkowego wniosku o umorzenie odsetek za zwłokę naliczonych po dniu [...] listopada 2011 r., oraz że zgadza się "z przedstawioną przez Państwa interpretacją naszych wniosków w pozostałym zakresie", tj. że nowe wnioski zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wykraczające poza zakres rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji, należy zakwalifikować jako ewentualny wniosek o rozłożenie na raty zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania zasobów częstotliwości za lata 2006-2010.
Ponownie rozpatrując sprawę, Prezes UKE podał między innymi, znaczenie przesłanek warunkujących udzielenie ulg w spłacie zobowiązań, określonych w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, musi zostać dostosowane do okoliczności konkretnej sprawy, które następnie będą miały wpływ na wagę poszczególnych aspektów składających się na ważny interes podatnika lub interes publiczny. Jak przypominał Prezes UKE, w niniejszej sprawie strona wystąpiła o umorzenie zaległości z tytułu opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010 wraz z odsetkami za zwłokę oraz o odroczenie terminu płatności opłaty za prawo wykorzystywania częstotliwości w 2006 r., m.in. z uwagi na trudną sytuację finansową zrzeszenia, przedkładając dokumenty obrazujące jej sytuację ekonomiczną, które umożliwiły dokonanie oceny tej sytuacji.
Ponowna analiza sytuacji finansowej zrzeszenia, prowadzi, zdaniem Prezesa UKE, do uzasadnionych wniosków, że nie należy ona do szczególnie trudnych i nie nosi znamion wyjątkowej. Wnioskodawca rok 2010 zakończył zyskiem, który wyniósł 62.827,38 złotych, nastąpił wzrost przychodu ze sprzedaży usług w porównaniu z rokiem 2009. Nadto zrzeszenie posiadało salda na rachunku bankowym, które za ostatnie 3 miesiące, tj. od września do listopada 2011 r. kształtowało się na poziomie 140.000 złotych. Zauważono, że strona prócz działalności statutowej prowadzi działalność gospodarczą w zakresie odpłatnego wykonywania zleceń przez R. oraz wynajmu pomieszczeń. Nadmieniono również, że strona będzie musiała ponieść koszty związane z remontem budynku, w którym znajduje się jej siedziba, w części będą one mogły zostać pokryte z dotacji. W związku z powyższym, w ocenie Prezesa UKE, w niniejszej sprawie nie istnieją obiektywne kryteria pozwalające uznać, że istnieje ważny interes zrzeszenia uzasadniający umorzenie zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010. Aktualnie, jak podano, strona posiada środki finansowe i jest w stanie na bieżąco regulować swoje zobowiązania, w związku z tym w przedmiotowej sprawie nie występuje przesłanka "ważnego interesu podatnika", ale jedynie subiektywne przeświadczenie o potrzebie zastosowania ulgi.
Zdaniem Prezesa UKE, w niniejszej sprawie nie została spełniona również przesłanka "interesu publicznego". Interes publiczny wymaga, by zobowiązania publicznoprawne były regulowane. Prezes UKE przytaczając fragment uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt P 26/10 podał, że płacenie podatków jest jedną z powinności jednostek wobec państwa, wynikającą z faktu, że każdy - korzystając z różnych form realizacji zadań publicznych przez państwo (zapewnienie bezpieczeństwa, utrzymanie dróg) - powinien też partycypować w ich finansowaniu. Inaczej mówiąc, każdy jest zobligowany do przyczyniania się do dobra wspólnego według własnych możliwości. W związku z powyższym wskazał, że interes publiczny wymaga, aby podmioty uprawnione do wykorzystywania zasobów częstotliwości ponosiły, określone w powszechnie obowiązujących przepisach, opłaty z tego tytułu. Z tego względu, uwzględnienie wniosku strony w powyższym zakresie stanowiłoby wyraz uprzywilejowanego traktowania zrzeszenia w stosunku do podmiotów dokonujących opłat telekomunikacyjnych, a tym samym naruszyłoby zasadę równości obywateli wobec prawa.
Prezes UKE wobec okoliczności powstania zaległości w opłatach za lata 2006 - 2010 wskazał, że obowiązek wnoszenia opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości na podstawie pozwolenia radiowego powstaje z mocy prawa. Podał, że jakiekolwiek pismo informacyjne organu administracji publicznej wskazujące wysokość opłat w latach 2006 - 2010 nie może zostać uznane za interpretację przepisów prawa podatkowego w rozumieniu Ordynacji podatkowej, zaś zawarcie w takim piśmie informacyjnym błędnego wskazania kwot należności nie zwalnia podmiotu, zobowiązanego do uiszczania opłaty, z obowiązku stosowania przepisów prawa, które określają jej wysokość.
Prezes UKE posłużył się w tym miejscu wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 maja 2008 r. (sygn. akt I SA/Wr 1658/07, LEX nr 492025), w uzasadnieniu którego Sąd stwierdził, że błąd organu podatkowego nie może szkodzić podatnikowi, ale jednocześnie błąd ten nie może przynosić podatnikowi nieuzasadnionych korzyści. Błędne przekonanie podatnika o braku obowiązku podatkowego lub o mniejszym od rzeczywistego jego zakresie, wynikające nawet ze stanowiska organu podatkowego nie zwalnia podatnika z tego obowiązku. Błąd taki nie podstaw do odstąpienia od zastosowania materialnoprawnej normy prawa podatkowego i w konsekwencji do zweryfikowania w ten sposób obowiązku podatkowego określonego przepisem ustawy. Odmienny pogląd prowadziłby do naruszenia konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa, pozostawałby tym samym w sprzeczności z przesłanką interesu publicznego, nakazującą poszanowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa takich jak sprawiedliwość, czy poszanowanie obowiązujących przepisów prawa. Jak podano, w przedmiotowej sprawie umorzenie zaległości z tytułu opłat za prawo do dysponowania częstotliwością nie może być spowodowane otrzymywaniem przez stronę błędnych informacji, nie zawartych w decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe, czy w interpretacji przepisów podatkowych a będących jedynie dodatkową informacją na temat wysokości zobowiązań publicznoprawnych, wynikających wprost z przepisów.
Odnosząc się do argumentu strony, że to błędne informacje dotyczące wysokości opłat sprawiły, iż zrzeszenie nie dokonało reorganizacji przesyłu danych
i modyfikacji sieci radiowej, umożliwiającej znaczne zmniejszenie ich wysokości, Prezes UKE zauważył, że okoliczność ta nie ma znaczenia w niniejszym postępowaniu. Ponownie wskazał, że obowiązek ponoszenia opłat związany z faktem przyznania przez Prezesa UKE uprawnień do wykorzystywania częstotliwości w pozwoleniu radiowym wynika z mocy prawa. W niniejszej sprawie bezsporna jest okoliczność, iż wnioskodawca w latach 2006 - 2010 korzystał z przyznanych na jego rzecz uprawnień do wykorzystywania częstotliwości określonych w Pozwoleniu I i w Pozwoleniu II, i z tego tytułu ciążył na nim obowiązek uiszczania opłat za prawo do wykorzystywania zasobów częstotliwości. Potencjalna możliwość zmiany zakresu uprawnień przysługujących stronie do wykorzystywania zasobów częstotliwości nie może być w tym przypadku rozpatrywana jako przesłanka uzasadniająca umorzenie jej zaległości.
Reasumując powyższe, jak podał Prezes UKE, w niniejszej sprawie za udzieleniem zrzeszeniu ulgi w postaci umorzenia zaległości z tytułu opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010 nie przemawia ani przesłanka "ważnego interesu podatnika" ani przesłanka "interesu publicznego".
Prezes UKE, ponownie rozpoznając i rozstrzygając niniejszą sprawę, ocenił również prawidłowość swojej wcześniejszej decyzji w zakresie rozstrzygnięcia co do umorzenia odsetek za zwłokę, naliczonych z tytułu niezapłaconej opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010.
Mając na uwadze tezę zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 maja 2008 r. (sygn. akt SA/Wr 1658/07), Prezes UKE przeanalizował przyczyny powstania w niniejszej sprawie zaległości z tytułu odsetek naliczonych na podstawie art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 188 Pt. Obowiązek naliczenia odsetek jest niezależny od okoliczności powstania zaległości podatkowej i woli stron stosunku prawnopodatkowego. Powstają one z mocy prawa, niezależnie od tego, czy podatnik lub organ podatkowy wie o powstaniu zaległości i w konsekwencji odsetek. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych błędne przekonanie o mniejszym od rzeczywistego zakresie obowiązku podatkowego, wynikające nawet ze stanowiska organu podatkowego nie zwalnia podatnika z tego obowiązku i nie daje podstaw do odstąpienia od zastosowania materialnoprawnej normy prawa podatkowego. Niemniej jednak, niewłaściwe postępowanie organów państwa stanowi przesłankę, która pozwala niwelować ujemne skutki tego rodzaju zdarzeń. Jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, negatywne skutki takiego błędu mogą oraz powinny być zniwelowane w ramach regulacji art. 67a Ordynacji podatkowej, poprzez umorzenie należności stanowiącej równowartość odsetek za zwłokę i dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Z powyższego wynika, jak podał Prezes UKE, że w przedmiotowej sprawie istnieje przesłanka "interesu publicznego" uzasadniająca zastosowanie ulgi w postaci umorzenia odsetek za zwłokę oraz "ważnego interesu podatnika" uzasadniająca zastosowanie wnioskowanej ulgi.
Prezes UKE, ponownie rozpoznając i rozstrzygając niniejszą sprawę, ocenił również prawidłowość zaskarżonej decyzji w zakresie rozstrzygnięcia co do odroczenia zapłaty zaległości z tytułu opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości w 2006 r. W jego ocenie, nieuwzględnienie wniosku w powyższym zakresie, przy wzięciu pod uwagę oświadczenia strony, zgodnie z którym na chwilę obecną nie posiada żądanej przez organ sumy pieniężnej, mogłoby spowodować negatywne następstwa dla prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Wniosek o odroczenie terminu zapłaty ww. zaległości złożony przez stronę jest sygnałem świadczącym o woli uregulowania należnych Skarbowi Państwa zaległych płatności w odroczonym terminie, co nie spowoduje zagrożenia dla prowadzonej przez stronę działalności. Ponadto, w ocenie Prezesa UKE, złożenie wniosku o odroczenie terminu płatności wyklucza uchylanie się przez zrzeszenie od zapłaty zaległości.
Ponadto, z uwagi na fakt, iż wnioskodawca jest przedsiębiorcą Prezes UKE ponownie przeanalizował przesłanki wskazane w art. 67b Ordynacji podatkowej, na podstawie których organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może, na określonych w tym przepisie warunkach, udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a Ordynacji podatkowej. W kontekście zastosowanej ulgi podatkowej polegającej na umorzeniu odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu opłat, wskazał ponownie, że zgodnie ze stanowiskiem Ministra Finansów "gdy zaległość podatkowa nie nastąpiła ze złej woli podatnika (...) nie stanowi pomocy publicznej". Wynika to faktu, iż powstałe w tej sytuacji odsetki za zwłokę nie są świadczeniem należnym. Ze względu na powyższe Prezes UKE w ramach niniejszego postępowania stwierdził, że udzielenie spółce wnioskowanej ulgi polegającej na umorzeniu odsetek za zwłokę nie będzie miało charakteru pomocy publicznej.
Biorąc powyższe pod uwagę, w świetle przesłanek określonych w art. 67b Ordynacji podatkowej, w ocenie Prezesa UKE, brak było przeszkód do przyznania ulgi wnioskodawcy w postaci umorzenia odsetek za zwłokę od jego zaległości z tytułu opłat za lata 2006 - 2010 oraz odroczenia terminu zapłaty zaległości z tytułu opłaty wynikającej z Pozwolenia I za 2006 rok. Nadto Prezes UKE zauważył, że w związku z odroczeniem terminu płatności opłaty za prawo do wykorzystywania częstotliwości za 2006 r., zobowiązany był, zgodnie z art. 57 § 1 Ordynacji podatkowej, ustalić opłatę prolongacyjną od kwoty zaległości podatkowej. Wysokość opłaty prolongacyjnej została naliczona zgodnie z § 11 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. U. z 2005 r. Nr 165, poz. 1373, ze zm.) oraz art. 57 § 2 Ordynacji podatkowej.
W skardze na powyższą decyzję Z. w L., T., D. z siedzibą w L., zwane dalej "skarżącym", wniosło o uchylenie w całości decyzji Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] marca 2012 r. oraz decyzji ją poprzedzającej w części - w zakresie jej pkt I.
Skarżący podjętemu rozstrzygnięciu Prezesa UKE zarzucił naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy w postaci art. 67 a § 1 ust. 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 188 Pt., polegające na jego niezastosowaniu spowodowanym błędną wykładnią pojęcia interesu publicznego oraz uznaniem braku istnienia przesłanek udzielania ulgi podatkowej w postaci umorzenia części należności, pomimo że za jej udzieleniem w niniejszej sprawie przemawiał interes publiczny w postaci bezpieczeństwa, zaufania obywateli do organów władzy publicznej, sprawności działania aparatu państwowego oraz korekty jego nieprawidłowego działania, który to interes publiczny organ uwzględnił jedynie w odniesieniu do umorzenia odsetek za zwłokę, podczas gdy te same okoliczności przemawiały za uwzględnieniem wniosku również w odniesieniu do umorzenia części należności głównej. Nadto zarzucił Prezesowi UKE naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy w postaci art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Pt., polegające na tym, że poprzez niezastosowanie ww. przepisów organ w przeprowadzonym postępowaniu nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego, a co za tym idzie nie uzasadnił w należyty sposób swojej decyzji, nie odnosząc się w żadnym zakresie do przedstawionej przez skarżącego argumentacji dotyczącej częściowego umorzenia należności powstałej na skutek błędu organu publicznego, na skutek czego bezzasadnie przyjął, iż w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki przyznania ulgi przewidzianej w art. 67 a § 1 ust. 3 Ordynacji podatkowej w postaci umorzenia części zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości, podczas gdy prawidłowa ocena okoliczności niniejszej sprawy przedstawionych w zgromadzonym materiale dowodowym powinna, zdaniem skarżącego, prowadzić do wniosku, iż w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki przyznania ulgi podatkowej, ponieważ przemawiał za tym ważny interes wnioskodawcy oraz interes publiczny w postaci bezpieczeństwa, zaufania obywateli do organów władzy publicznej, sprawności działania aparatu państwowego oraz korekty jego nieprawidłowego działania, który odnosił się nie tylko do zasadności umorzenia odsetek za zwlokę, ale również umorzenia części należności głównej, która powstała na skutek błędu organu publicznego.
Jak podał skarżący, zauważyć należy, co uczynił również sam Prezes UKE w obydwu wydanych w sprawie decyzjach, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z przypadkiem, w którym nieprawidłowy sposób postępowania organu administracji publicznej wpłynął niekorzystnie na sytuację podmiotu zobowiązanego do uiszczenia należności wskazanej w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej. Bezspornym pozostaje, w ocenie skarżącego fakt, że był on dezinformowany przez organ administracji publicznej, tj. Delegaturę UKE w L. na temat wysokości opłat za używane częstotliwości, skutkiem czego poniósł szkodę. Wbrew twierdzeniom Prezesa UKE, skutków nieprawidłowego działania organu nie należy ograniczać jedynie do konieczności zapłaty odsetek za zwłokę przez skarżącego, ale także do kwestii zawyżonej wysokości zaległości głównej, na którą również działanie organu miało wpływ.
Jak przypominał skarżący, w przekazywanych zrzeszeniu przez Delegaturę UKE w L. informacjach dotyczących opłat za wykorzystywanie częstotliwości za lata 2006 - 2010, ich wysokości były zaniżone, z informacji tych wynikało, że skarżący bez nadmiernego obciążenia swego budżetu jest w stanie ponosić ww. opłaty w pełnej wysokości. W 2011 r. okazało się, że organ administracji publicznej błędnie wyliczał należne opłaty, w związku z czym skarżący został zobowiązany do zapłaty zaległości w wysokości 80.000 złotych. Zrzeszenie po powzięciu wiadomości w powyższym zakresie przeprowadziło modyfikacje systemu komunikacji w celu obniżenia kosztów jego utrzymania, ponieważ wskazane przez UKE koszty w znacznym stopniu przekraczały jego możliwości finansowe. Modyfikacja ta polegała na zastosowaniu systemu czterech kanałów stacja bazowa - stacja ruchoma i dwóch kanałów stacja bazowa - stacja bazowa w miejsce sześciu kanałów stacja bazowa- stacja bazowa, co pozwoliło na ponad dwukrotne zmniejszenie kosztów przy jednoczesnym braku ograniczania wydajności używanego systemu. W tym miejscu skarżący wskazał, że potrzeba przeprowadzenia ww. modyfikacji powstała dopiero po wskazaniu przez Delegaturę UKE w L. swojego błędu, ponieważ dotychczas, mając zaufanie do organu administracji publicznej, jak podał skarżący, był przekonany, że ww. opłaty są na poziomie wskazanym w zawiadomieniach i nie ma potrzeby przeprowadzania modyfikacji.
Mając na uwadze powyższe oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci m.in. wykazu wysokości opłat w przypadku dwóch wariantów systemu radiowego - przed i po modyfikacji, a także Załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 lutego 2006 r. (poz. 196) - wysokość opłat dla radiokomunikacji ruchomej lądowej, skarżący zauważył, że gdyby zrzeszenie miało możliwość przeprowadzenia ww. modyfikacji już w 2006 r., zaległość, której dotyczyło postępowanie nie wynosiłaby 80.000 złotych, ale zaledwie 19.150 złotych. Zrzeszenie, dysponując wiedzą co do faktycznej wysokości opłat, podjęłoby działania mające na celu zminimalizowanie kosztów obsługi systemu radiowego, tym bardziej, że dokonana modyfikacja nie wpływałaby w żaden sposób na zakres działalności ani zasięg nadajników radiowych, o czym świadczą, co podkreślił skarżący, skutki przeprowadzenia modyfikacji w 2011 r.
W kontekście powyższego skarżący uznał za całkowicie bezzasadne twierdzenie organu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jakoby fakt dokonania modyfikacji systemu nie miał żadnego wpływu na rozważania dotyczące istnienia interesu publicznego w przyznaniu ewentualnej ulgi. Oczywiste jest, jak podał skarżący, że w przypadku braku dezinformacji ze strony Delegatury UKE w L., zrzeszenie samo dokonałoby wyliczenia należnych opłat, skutkiem czego dowiedziałoby się o ich rzeczywistej wysokości i mogłoby wcześniej dokonać modyfikacji systemu. Ponieważ jednak Delegatura UKE w L. na bieżąco przesyłała zrzeszeniu informacje dotyczące wysokości opłat, mając zaufanie do organu administracji publicznej, nie dokonywało ono własnych wyliczeń, a co za tym idzie, nie widziało potrzeby modyfikacji systemu radiowego w celu uniknięcia kosztów, które przewyższały jego możliwości finansowe.
W związku z powyższym skarżący uznał, że wniosek zrzeszenia o częściowe umorzenie zaległości z tytułu opłat za prawo do wykorzystywania częstotliwości za lata 2006 - 2010 był w pełni uzasadniony i poparty nie tylko jego ważnym interesem, ale również interesem publicznym w postaci bezpieczeństwa, zaufania obywateli do organów władzy publicznej oraz obowiązku korekty ich błędnych decyzji.
Zdaniem skarżącego, obciążanie zrzeszenia obowiązkiem zapłaty całej zaległości powstałej na skutek błędnych wyliczeń dokonanych przez Delegaturę UKE w L. uznać należy za naruszenie zasad współżycia społecznego oraz interesu publicznego.
Zdaniem skarżącego, zasadnie zauważa Prezes UKE w uzasadnieniu swej decyzji powołując się na orzecznictwo, że negatywne skutki błędów organów państwa powinny być niwelowane w ramach regulacji art. 67a Ordynacji podatkowej.
Całkowicie bezzasadnie jednak organ stosuje ww. zasadę jedynie do umorzenia odsetek, ignorując ją całkowicie w stosunku do zasadnego, zdaniem skarżącego, umorzenia części zaległości głównej, która bezsprzecznie powstała na skutek odnotowanego błędu organu administracji.
Za całkowicie bezzasadne uznał skarżący twierdzenie organu, że ulga nie może zostać przyznana, ponieważ "błąd organu nie może przynosić podatnikowi nieuzasadnionych korzyści". W tym miejscu skarżący zauważył, że we wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy, nie domagał się umorzenia całości zaległości, ale jedynie jej części, która nie powstałaby, gdyby nie dezinformacja ze strony Delegatury UKE w L..
Skarżący zwrócił uwagę na fakt, że korzystając z przyznanych częstotliwości, zrzeszenie nie uzyskało żadnych korzyści w stosunku do sytuacji, w której korzystałoby z częstotliwości takich, jak po modyfikacji. Jak wykazano w toku postępowania administracyjnego, ww. zakres częstotliwości pozostawał niewykorzystany. Jedyna zmiana przed i po modyfikacji polegała na pozbyciu się całkowicie zbędnych kosztów powstałych na skutek dezinformacji ze strony organu.
Mając na uwadze powyższe, skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja stanowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 67a § 1 ust. 3 Ordynacji podatkowej ze względu na fakt błędnej wykładni pojęcia interesu publicznego, stanowiącego przesłankę podjęcia decyzji uznaniowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) "Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej". "Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej" (art. 1 § 2 cyt. ustawy).
Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej p.p.s.a.).
Skarga nie jest uzasadniona. Istota sporu sprowadza się do oceny czy w przedmiotowej sprawie organy administracji w sposób poprawny przeprowadziły postępowanie administracyjne wszczęte wnioskiem skarżącego o umorzenie zaległości publiczno-prawnej tj. opłaty za prawo do wykorzystania częstotliwości za lata 2006-2010, które to prawo wynikało z pozwolenia Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty NR [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. (Pozwolenie I) i pozwolenia radiowego Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej Nr [...] Nr rej. [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. "Pozwolenie II". Sąd oceni także, czy wydając zaskarżoną decyzję organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.
Zgodnie z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie k.p.a. ze zmianami wynikającymi z Prawa telekomunikacyjnego oraz ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U, Nr 106 poz. 675).
Zgodnie z art. 185 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego podmiot, który uzyskał prawo do dysponowania częstotliwością w rezerwacji częstotliwości, uiszcza roczne opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością. Zgodnie z art. 185 ust. 3 Prawa telekomunikacyjnego podmiot nieposiadający rezerwacji częstotliwości, który uzyskał prawo do wykorzystywania częstotliwości w pozwoleniu, uiszcza roczną opłatę, o której mowa w ust. 1.
Wysokość i termin uiszczania opłat określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 8 lutego 2005 r. w sprawie rocznych opłat za prawo do dysponowania częstotliwością (Dz. U. Nr 24 poz. 196 ze zm.)
Zgodnie z przepisem art. 188 Prawa telekomunikacyjnego, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do opłat, o których mowa w art. 183 - 185, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 5-9 działu III Ordynacji podatkowej. Uprawnienia organów podatkowych określone w tych przepisach przysługują Prezesowi UKE.
W rozpatrywanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji została wydana w oparciu o przepis art. 67a § 1 pkt 2 i 3, art. 67b § 1 pkt 1 oraz art. 57 § 1 Ordynacji podatkowej.
Stosownie do art. 67a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, z zastrzeżeniem art. 67b Ordynacji podatkowej, może na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym:
a) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, o której mowa w art. 53a (§ 1 pkt 2),
b) umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną (§ 1 pkt 3).
Zastrzeżenie zawarte w art. 67b Ordynacji podatkowej dotyczy możliwości udzielenia ulg wskazanych w art. 67a Ordynacji Podatkowej przez organ podatkowy wobec podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Jak wskazał jednak Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 20 sierpnia 2010 r., (sygn. akt. II FSK 610/09, LEX nr 737637) "Przepis art. 67b o.p. (tj. Ordynacji podatkowej) powinien być stosowany łącznie z jej art. 67a. W razie stwierdzenia przez organ podatkowy w postępowaniu, że nie ma podstaw do udzielenia ulgi, ponieważ nie przemawia za tym "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny", traci sens ustalanie czy ulga jest dopuszczalną pomocą publiczną".
Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 czerwca 2011 r. sygn. akt II FSK 243/10: "Organ podatkowy nie może udzielić ulgi podatkowej osobie prowadzącej działalność gospodarczą, o ile nie zachodzą łącznie przesłanki udzielenia takiej ulgi określone w przepisach art. 67a i art. 67b o.p.". Dlatego też w pierwszej kolejności należy zbadać przesłanki z art. 67a Ordynacji podatkowej.
W tym miejscu należy wskazać, że obowiązek wnoszenia opłat za prawo do wykorzystania częstotliwości na podstawie pozwolenia radiowego powstaje z mocy prawa. W polskim prawie istnieje zasada obowiązkowego płacenia podatków. Wyjątek od tej zasady przewiduje art. 67a § 1 pkt 2 i 3 przewidujący dopuszczenie możliwości udzielenia pomocy publicznej przez rozłożenie zaległości w podatkach na raty (czy to umorzenie zaległości w opłatach). Pomoc ta może być jednak udzielona w wypadku zaistnienia ściśle określonych przesłanek tj. ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Każdy z tych warunków samodzielnie, albo też oba łącznie mogą stanowić podstawę umorzenia zobowiązania podatkowego. Regulacja ta odpowiada niejako treści art. 67 § 1 ord. pod., w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 sierpnia 2005 r., stąd też aktualność zachowały poglądy wyrażone w orzecznictwie sądowym i literaturze, na tle stanu prawnego sprzed 1 września 2005 r.
Instytucja umorzenia zaległości podatkowej w trybie decyzji organu podatkowego w indywidualnej sprawie zbudowana jest przy zastosowaniu uznania administracyjnego.
W świetle ukształtowanej w doktrynie i zaakceptowanej w orzecznictwie NSA koncepcji interpretacyjnej przepisów podatkowych zbudowanych na zasadzie uznania administracyjnego, zawierających w swojej treści kierunkowe dyrektywy wyboru (w tym przypadku: ważny interes podatnika oraz interes publiczny), stwierdzenie, że w sprawie występują okoliczności odpowiadające takiej lub innej kierunkowej dyrektywie wyboru, może, lecz nie musi prowadzić do rozstrzygnięcia pozytywnego dla wnioskodawcy. Prawem do udzielenia ulgi dysponuje bowiem organ podatkowy. Prawem do umorzenia zaległości podatkowych dysponuje w tym przypadku organ podatkowy, który może, ale nie musi, umorzyć zaległości podatkowe. Należy podkreślić, że uznanie administracyjne nie wyraża się w swobodzie oceny, w danym stanie faktycznym sprawy, okoliczności odpowiadających przesłankom umorzenia, ale w możliwości negatywnego dla zobowiązanego rozstrzygnięcia nawet przy ustaleniu istnienia przesłanek umorzenia. Z tego też względu sama odmowa umorzenia zaległości podatkowych nie narusza prawa zarówno wtedy, gdy wystąpiły przesłanki ich umorzenia, jak i wtedy, gdy nie miały one miejsca (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 1998 r. sygn. akt I SA/Łd 1811/96; LEX nr 31877). Oczywistym jest przy tym, że stwierdzenie braku przesłanek umorzenia skutkować może wyłącznie odmową udzielenia tej ulgi.
Sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego sprowadza się do zbadania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem podatkowym, tzn. czy organ podatkowy prawidłowo zebrał materiał dowodowy i rozważył wszelkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór możliwości rozstrzygnięcia w zakresie udzielenia bądź odmowy udzielenia ulgi.
Sąd nie stwierdził w rozpoznawanej sprawie, by w toku tego postępowania nie podjęto niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie zebrano dowodów w celu ustalenia występowania ustawowych przesłanek tej decyzji. W procesie dochodzenia do tej decyzji organ odwoławczy uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wskazywać na ważny interes podatnika lub ważny interes społeczny uzasadniający udzielenie ulg. Organ podatkowy rozważył sytuację materialną wnioskodawcy.
Sąd nie może natomiast oceniać wydanej decyzji z punktu widzenia słuszności dokonanego przez organ w ramach uznania administracyjnego rozstrzygnięcia. Decyzja negatywna wydana na podstawie art. 67a § 1 ord. pod. nie narusza bowiem prawa zarówno wtedy, gdy przypadki uzasadnione ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym wystąpiły, jak i wtedy, gdy nie występują. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest więc kolejnym organem w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, co oznacza, że Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej. Zaskarżona decyzja podlegała natomiast ocenie, co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi.
Jednakże ani skarga, ani przeprowadzona przez Sąd kontrola nie wykazała naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Organ podatkowy ustalił stan faktyczny sprawy w oparciu o zebrany materiał dowodowy przy współudziale Skarżących.
Uznać zatem należy, iż wydana na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego decyzja nie uwzględniająca żądania Skarżącej nie wykracza poza granice uznania administracyjnego. Ustalenia organu podatkowego uzasadnione są zebranymi w sprawie dowodami, a dokonana ocena zebranego materiału dowodowego nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów zawartej w art. 191 ord. pod.
W orzecznictwie przyjmuje się, że o istnieniu ważnego interesu strony decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o umorzeniu lub nie zaległości podatkowej. Podkreśla się przy tym, iż ważnego interesu strony nie można utożsamiać z jej subiektywnym przekonaniem o potrzebie umorzenia zaległości. "Interes publiczny", o jakim mowa w art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej nie został przez ustawodawcę zdefiniowany. Pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zapłaty należności będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Przy jego ocenie należy też uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle sytuacji finansowej państwa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że organ odwoławczy czyniąc rozważania w kwestii zaistnienia ustawowej przesłanki ważnego interesu podatnika, od wystąpienia której uzależniona jest możliwość umorzenia zaległości podatkowej podkreślił na wstępie, że umorzenie zobowiązania podatkowego ma charakter nadzwyczajny, tym samym okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku musza mieć charakter nadzwyczajny. Za umorzeniem przemawiać będą sytuacje niezależne od sposobu postępowania podatnika bądź spowodowane działaniem czynników, na które Strona nie mogła mieć wpływu (wypadki losowe).
Aby prawidłowo ustalić przesłanki z art. 67a § 1 pkt 3 ord. pod. konieczne jest ustalenie sytuacji majątkowej podatnika, skutków ekonomicznych jakie wystąpią w wyniku realizacji zobowiązania, a także uwzględnienia okoliczności powstanie zaległości podatkowych.
Wszystkie wyżej wymienione okoliczności zostały rozważone przez organ.
Jak wynika z uzasadnienia obu decyzji organ zbadał sytuację majątkową skarżącego, uwzględniając rachunek zysków i strat oraz salda na rachunku bankowym i doszedł do przekonania, że strona skarżąca posiada środki finansowe i jest w stanie na bieżąco regulować swoje zobowiązania. Organ podkreślił jednocześnie, że jego zdaniem w niniejszej sprawie istnieje jedynie subiektywne przeświadczenie skarżącego o potrzebie zastosowania ulgi. Powyższe stanowisko w pełni podziela skład orzekający w tej sprawie.
Organ wyjaśnił również, że zaległości w opłatach powstały na skutek błędu organu.
W tym miejscu należy się powołać na ugruntowany w orzecznictwie pogląd, że błąd organu podatkowego nie może szkodzić podatnikowi, ale jednocześnie błąd ten nie może przynosić podatnikowi nieuzasadnionych korzyści. Błędne przekonanie podatnika o braku obowiązku podatkowego lub o mniejszym od rzeczywistego jego zakresie, wynikające nawet ze stanowiska organu podatkowego nie zwalnia podatnika z tego obowiązku. Błąd taki nie daje bowiem podstaw do odstąpienia od zastosowania materialnoprawnej normy prawa podatkowego i w konsekwencji do zweryfikowania w ten sposób obowiązku podatkowego określonego przepisem ustawy.
Powyższe stanowisko zostało wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokach z dnia 13 lipca 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 491-502/04. Błąd ten może być ewentualnie zniwelowany w ramach art. 67a Ordynacji podatkowej, co w niniejszej sprawie miało zastosowanie w postaci umorzenia odsetek od należności głównej.
Identyczne stanowisko wyraził również WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 18 kwietnia 2008 r. sygn. akt I SA/ Wr 1671/07.
W niniejszej sprawie nie została tez spełniona przesłanka "interesu publicznego". Interes publiczny wymaga aby podatki i zobowiązania publiczno-prawne były regulowane. Kwestią tą zajął się również Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 21 czerwca 2011 r. sygn. akt P 26/10 wskazał, że:
"Płacenie podatków jest jedną z powinności jednostek wobec państwa, wynikającą z faktu, że każdy - korzystając z różnych form realizacji zadań publicznych przez państwo (zapewnienie bezpieczeństwa, utrzymanie dróg) - powinien też partycypować w ich finansowaniu. Inaczej mówiąc, każdy jest zobligowany do przyczyniania się do dobra wspólnego według własnych możliwości" "Pożądanym konstytucyjne sposobem wygaśnięcia zobowiązania podatkowego jest szeroko rozumiana zapłata podatku (...) Inne sposoby ustania więzi między wierzycielem podatkowym a dłużnikiem, które nie prowadzą do zaspokojenia roszczeń wierzyciela, powinny być traktowane w kategoriach wyjątku. Jest on dopuszczalny o tyle, o ile przemawiają za nim określone wartości wyrażone w ustawie zasadniczej".
Odnosząc się do umorzenia odsetek od opłat przytoczyć ponownie wypada cytowany już wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu tj. wyroki z dnia 13 lipca 2005 r. sygn. akt I SA/Wr 491-502/04 i I SA/Wr 1671/07 z dnia 18 kwietnia 2008 r., a także wyrok z dnia 20 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Wr 1658/07.
Z powyższych wyroków wynika, że: "błąd organu podatkowego nie może szkodzić podatnikowi, ale jednocześnie błąd 'ten nie może przynosić podatnikowi nieuzasadnionych korzyści. Błędne przekonanie podatnika o braku obowiązku podatkowego lub o mniejszym od rzeczywistego jego zakresie, wynikające nawet ze stanowiska organu podatkowego nie zwalnia podatnika z tego obowiązku. Błąd taki nie daje bowiem podstaw do odstąpienia od zastosowania materialnoprawnej normy prawa podatkowego i w konsekwencji do zweryfikowania w ten sposób obowiązku podatkowego określonego przepisem ustawy"( I SA/Wr 1658/07).
Sądy stanęły również na stanowisku, że negatywne skutki takiego błędu mogą oraz powinny być zniwelowane w ramach regulacji art. 67a Ordynacji podatkowej, poprzez umorzenie należności stanowiącej równowartość odsetek za zwłokę i dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Biorąc powyższe pod rozwagę należy uznać, że organy w sposób prawidłowy umorzyły odsetki za zwłokę z tytułu niezapłaconej opłaty. Odsetki za zwłokę powstają z mocy prawa i to niezależnie od tego czy obywatel wie, czy też nie o błędnej wysokości opłaty wskazanej przez organ. W tej sytuacji niezgodnym z zasadami współżycia społecznego i zasadą państwa prawa byłoby obciążenie tymi odsetkami skarżącego, który był przekonany, że opłaty wyliczone przez organ za prawo do wykorzystania częstotliwości są prawidłowe.
Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29 stycznia 2008 r. sygn. akt VI SA/W 10 26/07 "zastosowanie się przez obywatela do błędnych wskazówek organów winno być uwzględnione jako istotna okoliczność rozpatrywaniu wniosku o umorzenie odsetek od zaległości podatkowych. Irrelatywne przy tym jest w jakiej formie organ wyraził swoje stanowisko, nie musi to być oficjalna odpowiedź (interpretacja) skierowana do obywatela". Umorzenie odsetek za zwłokę w zapłacie należnej opłaty nie będzie miało w ocenie Sądu charakteru pomocy publicznej, o której mowa w art. 67b Ordynacji podatkowej, gdyż zaległość ta nie powstała z winy skarżącego. Sąd stoi na stanowisku, że pomoc publiczna dotyczy tylko zaległości, które powstały z winy podatnika. Pogląd ten znajduje odzwierciedlenie m.in. w obwieszczeniu Komisji Europejskiej o dostosowaniu zasad z zakresu pomocy państwa wobec środków dotyczących bezpośrednio opodatkowania działalności gospodarczej (OJ 384/3 z dnia 10 grudnia 1998 r.). Wynika z niego, że działania organów podatkowych - mające na celu optymalizację ściągania zaległych podatków - nie stanowią pomocy publicznej pod warunkiem, że działania te nie odbywają się na zasadach korzystniejszych niż dostępne na rynku. Warunki udzielenia ulg nie są korzystniejsze,, o ile opłata prolongacyjna nie jest niższa niż oprocentowanie ogólnodostępnych kredytów bankowych (C. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX, 2007, wyd. II).
W dniu 20 listopada 2011 r. skarżący złożył również do Prezesa UKE wniosek w zakresie odroczenia zapłaty zaległości z tytułu należnych Skarbowi Państwa opłat za prawo do wykorzystania częstotliwości za rok 2006.
Jak wskazano powyżej na podstawie art. 67a § pkt 2 Ordynacji podatkowej organ może uwzględnić taki wniosek jeżeli przemawia za tym interes podatnika lub interes społeczny. W niniejszym wypadku organ prawidłowo uznał, że w interesie podatnika jest odroczenie zapłaty zaległości z tytułów należnych Skarbowi Państwa opłat za prawo do wykorzystania częstotliwości za rok 2006, ponieważ skarżący będzie musiał ponieść w najbliższej przyszłości koszty remontu budynku, którego jest współwłaścicielem.
A ponadto fakt złożenia wniosku o odroczenie płatności wyklucza uchylenie się przez skarżącego od zapłacenia zaległości. Na zakończenie należy wskazać, że w swoich decyzjach organ słusznie zauważył, że odroczenie płatności należności, za którą, to ulgę skarżący płaci opłatę prolongacyjną nie ma charakteru pomocy publicznej.
Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 30 maja 2008 r. wskazał, że: "rozłożenie należności na raty stanowi działanie optymalizujące, które nie pomniejsza dochodów państwa, jego celem jest odzyskanie należności w późniejszym czasie. Tego rodzaju pomoc nie ma – w ocenie Sądu charakteru publicznego"
Na zakończenie należy odnieść się do twierdzenia skarżącego, że błędna informacja dotycząca wysokości opłat sprawiła, iż skarżący nie dokonał reorganizacji przesyłu danych i modyfikacji sieci radiowej, co doprowadziłoby do znacznego zmniejszenia wysokości opłat. Sąd stoi na stanowisku, iż powyższy zarzut nie ma znaczenia w niniejszym postępowaniu, które dotyczy umorzenia zaległych opłat. Jak słusznie zauważył organ obowiązek ponoszenia opłat wynika z mocy prawa i jest związany z faktem przyznania przez Prezesa UKE w pozwoleniu radiowym uprawnień do wykorzystania częstotliwości. Prawo do wykorzystania częstotliwości wiąże się z możliwością jej wykorzystania i właśnie za możliwości wykorzystania zasób częstotliwości uiszcza się powyższą opłatę. Hipotetyczne rozważenia skarżącego o ewentualnym zmniejszeniu zakresu częstotliwości nie mają w tej sprawie znaczenia, gdyż nie jest możliwe zmniejszenie zakresu częstotliwości za lata minione.
Reasumując należy wskazać, że w niniejszej sprawie organ nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa zarówno procesowych jak i materialnych.
Na zakończenie należy również wskazać, ze zgodnie z art. 188 Prawa telekomunikacyjnego, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do opłat, o których mowa w art. 1 § 3-185, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 5-9 działu III Ordynacji podatkowej, w związku z powyższym na podstawie art. 70 Ordynacji podatkowej należności z tytułu opłat przedawniają się z upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI