VI SA/Wa 896/06

VI SA/Wa 896/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /przewodniczący sprawozdawca/
Magdalena Bosakirska
Piotr Borowiecki
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie[pic] Asesor WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2006 r. sprawy ze skargi "[...]" SA z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji znaku towarowego oddala skargę
Uzasadnienie
Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., nr [...] po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] grudnia 2005 r. wniosku – wnioskodawca – A., C., Sri Lanka przeciwko – skarżącej- [...] S.A., W. o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] na podstawie art. 164 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm.) oraz art. 8 pkt 6 i art.9 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. nr 5 póz. 17 ze zm.) w związku z art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej oraz art. 98 kpc w związku z art. 256 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej unieważnił prawo z rejestracji słownego znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] oraz przyznał A., C., Sri Lanka od [...] S.A., zwrot kosztów postępowania w sprawie.
Organ ustalił, że dnia [...] października 2004 r. firma A., C., Sri Lanka wystąpiła do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania spornego o unieważnienie prawa z rejestracji słowno-graficznego znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...], zarejestrowanego w dniu [...] września 2002 r., z pierwszeństwem od dnia [...] marca 1999 r, na rzecz [...] S.A., W. dla towaru w klasie 30 - herbaty. Jako podstawę prawną wniosku powołano przepisy art.8 pkt 6 i art.9 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych mające zastosowanie w związku z art. 315 ust. 3 ustawy Prawo własności przemysłowej a także na dyspozycję art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883 r., w którym odmową rejestracji znaku lub jego części objęto nie tylko herby, flagi i inne godła państwowe, ale także urzędowe oznaczenia i stemple kontrolne i gwarancyjne, oraz wszystko co z punktu widzenia heraldycznego byłoby ich naśladownictwem.
Wnioskodawca uzasadnił interes prawny w żądaniu unieważnienia przedmiotowego prawa tym, że sporny znak narusza prawa wyłączne wnioskodawcy do graficznego znaku towarowego nr [...] zarejestrowanego z pierwszeństwem od dnia [...] października 1990 r. Nadto wskazał, że dominujący element graficzny spornego znaku towarowego- stylizowany lew - stanowi dominujący element flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki, a także ten stylizowany lew jest prestiżowym urzędowym znakiem gwarancyjnym herbaty, do którego przyznawania wnioskodawca jest uprawniony jako agenda rządowa.
Wnioskodawca stwierdził, ze dominujący element graficzny spornego znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] - stylizowany lew - jest łudząco podobny do graficznego znaku towarowego wnioskodawcy nr [...] również dla towaru w klasie 30 – herbaty. Element ten w znaku jest dominujący ze względu na jego ekspozycję na opakowaniu herbaty i ze względu na brak zdolności odróżniającej elementów słownych, oznaczających jedynie rodzaj wyrobu. Dodatkowo, element słowny CEYLON zwiększa możliwość konfuzji sugerując pochodzenie herbaty z wyspy Cejlon, której nazwa stanowiła także nazwę uprzednią Republiki Sri Lanka.
Nadto wskazano, że dominujący element graficzny spornego znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] - stylizowany lew - jest łudząco podobny do lwa, który stanowi dominujący element flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki, a także prestiżowy urzędowy znak gwarancyjny herbaty, do którego przyznawania wnioskodawca jest uprawniony jako agenda rządowa istniejąca od 1976 r., przy czym prawo do używania tego symbolu mają tylko producenci 100% czystej herbaty z Cejlonu i pakowanej w Sri Lance.
Skarżący uznał zarzuty za bezzasadne. Jego zdaniem w przypadku spornego znaku i wskazanego znaku wnioskodawcy nie zachodzi niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towaru, gdyż elementami wyróżniającymi spornego znaku są elementy słowne CEYLON i POSTI, przy czym ten drugi element stanowi także nazwę firmy uprawnionego. Wskazał, że konfuzja wykluczona jest także z uwagi na odmienny charakter znaku wnioskodawcy, który jest znakiem graficznym, podczas gdy znak towarowy POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] jest znakiem słowno-graficznym. Dodatkowo, podniesiono, że znak [...] jest znakiem czarno-białym, podczas gdy znak [...] jest znakiem barwnym. Ponadto uprawniony powołał się na swoje prawo do rejestracji i używania spornego znaku wynikające z art. 14 uzt, oraz wniósł o oddalenie wniosku w trybie art. 165 pwp, podnosząc, że sporne oznaczenie POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA znajdowało się w obrocie ponad 5 lat, a wnioskodawca będąc świadomym jego używania, nie sprzeciwiał się temu. Na dowód używania, przedłożono opakowania z datą ważności do 12.2000 i 02.2001 (podając, że przydatność herbaty do spożycia wynosi 2 lata, a więc opakowania te pochodzą z 12.1998 i 02.1999), oraz szereg faktur z okresu od 1998 r. z towarem o nazwie Herbata POSTI CEYLON LIŚCIASTA.
Zdaniem skarżącej zarzut naruszenia art. 8 pkt 6 uzt, jest bezzasadny gdyż element graficzny spornego znaku towarowego - stylizowany lew - nie stanowi jedynego elementu flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki, przy czym stylizowany lew jest elementem wielu flag państwowych i godeł, przykładowo flagi i godła Tasmanii. Ponadto lew jako urzędowy znak gwarancyjny herbaty Republiki Sn Lanki nie podlega ochronie, gdyż nie został zgłoszony do bazy takich oznaczeń WIPO.
Rozpoznają sprawę organ wskazał, że zgodnie z art. 164 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo z rejestracji znaku towarowego może być unieważnione, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny. W myśl art. 255 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy Prawo własności przemysłowej sprawy o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego rozpatruje Urząd Patentowy w trybie postępowania spornego. Natomiast zgodnie z art. 315 ust. 3 powołanej ustawy ustawowe warunki wymagane do uzyskania rejestracji ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia znaku towarowego do rejestracji.
W ocenie organu znak towarowy POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] został zgłoszony do rejestracji w dniu [...] marca 1999 r., tj. w okresie obowiązywania cyt. wyżej ustawy o znakach towarowych Ustawa ta będzie więc stanowić podstawę prawną oceny ustawowych wymogów rejestracji spornego znaku towarowego.
Organ uznał, że interes prawny wnioskodawcy w domaganiu się unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] nie budzi wątpliwości, z uwagi wskazanie, że sporny znak narusza prawa wyłączne wnioskodawcy do graficznego znaku towarowego wnioskodawcy nr [...] udzielonego z pierwszeństwem od dnia [...] października 1990 r a ponadto z faktu, iż graficzny znak towarowy wnioskodawcy nr [...] stanowi urzędowy znak gwarancyjny herbaty, do którego przyznawania wnioskodawca jest uprawniony jako agenda rządowa.
Zdaniem organu wskazane we wniosku podstawy prawne tj. art. 8 pkt 6 i art 9 ust 1 pkt 1 uzt powołane zostały zasadnie. Zgodnie z przepisem art. 8 pkt 6 uzt, niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który zawiera symbole (herb, flagę, godło) państwa będącego członkiem Związku Paryskiego Ochrony Własności Przemysłowej, o ile zgłaszający nie wykaże jest uprawniony do używania takiego znaku w obrocie gospodarczym. Wskazano, że ten stylizowany lew jest zasadniczo różny od wizerunków lwa będących elementem wielu flag państwowych i godeł, przykładowo flagi i godła Tasmanii, gdzie w odróżnieniu od spornego symbolu lew przedstawiony jest bez miecza i charakterystycznej grzywy. Zdaniem organu nie należy przepisu art. 8 pkt 6 uzt traktować zawężająco tj. ograniczyć do przypadków przenoszenia do znaku towarowego całej flagi państwowej, gdyż w świetle dyspozycji art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883 r., sporny symbol lwa jest z punktu widzenia heraldycznego niewątpliwym naśladownictwem głównego elementu flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki.
Organ wskazał, że także właściwa jest podstawa z art. 9 ust. 1 pkt. 1 uzt, który stanowi, że niedopuszczalna jest rejestracja znaku dla towarów tego samego rodzaju, jeżeli jest podobny w takim stopniu do znaku towarowego zarejestrowanego na rzecz innego przedsiębiorstwa, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów, jest także zasadny.
Podniesiono, że w sprawie bezsporna jest zarówno tożsamość towarów (herbaty) jak i tego, iż dominujący element graficzny spornego znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] - stylizowany lew - jest łudząco podobny do graficznego znaku towarowego wnioskodawcy nr [...] z wcześniejszym pierwszeństwem od dnia [...] października 1990 r. Element ten w spornym znaku jest dominujący ze względu na jego ekspozycję na opakowaniu herbaty i ze względu na brak zdolności odróżniającej elementów słownych, oznaczających jedynie rodzaj wyrobu. Chociaż elementem wyróżniającym spornego znaku jest element słowny POSTI, który stanowi także nazwę firmy uprawnionego, to sporny symbol stanowi urzędowy znak gwarancyjny herbaty, do którego przyznawania wnioskodawca jest uprawniony jako agenda rządowa, a więc w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów sugerując powiązanie uprawnionego z wnioskodawcą, jako producenta 100% czystej herbaty z Cejlonu i pakowanej w Sri Lance.
Zdaniem organu konfuzja nie jest wykluczona pomimo odmiennego charakteru znaku wnioskodawcy, który jest znakiem graficznym, i znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...], który jest znakiem słowno-graficznym. Dodatkowo, znak [...] obejmuje ochroną sporny symbol niezależnie od jego koloru. Ponadto, element słowny CEYLON zwiększa możliwość takiej konfuzji sugerując pochodzenie herbaty z wyspy Cejlon, której nazwa stanowiła także nazwę uprzednią Republiki Sri Lanka.
Organ uznał, że uprawniony niesłusznie powołał się na swoje prawo do rejestracji i używania spornego znaku wynikające z art. 14 uzt, wobec tego, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby on wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Odmówiono także oddalenia wniosku w trybie art. 165 pwp, który stanowi, że z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy (z rejestracji znaku towarowego) z powodu kolizji z wcześniejszym znakiem nie można wystąpić, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca będąc świadomym jego używania, nie sprzeciwiał się temu. Ogran wskazł, że znak towarowy POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] został zarejestrowany w dniu [...] września 2002 r., a więc do dnia [...] października 2004 r., kiedy firma A., C., Sri Lanka wystąpiła do Urzędu Patentowego RP o unieważnienie tego prawa, nie minął okres pięciu kolejnych lat używania spornego znaku jako znaku zarejestrowanego. Wobec powyższego bezprzedmiotowe jest w ocenie organu analizowanie, czy sporne oznaczenie POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA znajdowało się w obrocie ponad 5 lat, a więc także bezprzedmiotowe w sprawie są dowody jego używania, obejmujące opakowania z datą ważności do 12.2000 i 02.2001, oraz szereg faktur z okresu od 1998 r. z towarem o nazwie Herbata POSTI CEYLON LIŚCIASTA.
Skargę na tę decyzję wniosła skarżąca wnosząc o jej uchylenie. Skarżąca podniosła naruszenie prawa materialnego i procesowego, a w szczególności:
1) art.8 pkt 6 uzt, gdyż Urząd zastosował dowolną interpretację tego przepisu, stwierdzając, że "Zdaniem Kolegium w przedmiotowej sprawie nie należy przepisu art. 8 pkt 6 uzt traktować zawężająco tj. ograniczyć do przypadków przenoszenia do znaku towarowego całej flagi państwowej, gdyż w świetle dyspozycji art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r, sporny symbol lwa jest z punktu widzenia heraldycznego niewątpliwym naśladownictwem głównego elementu flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki.";
2) art. 6 ter Konwencji Paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r, gdyż Urząd uznał, że "w świetle dyspozycji art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r, sporny symbol lwa jest z punktu widzenia heraldycznego niewątpliwym naśladownictwem głównego elementu flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki."
3) art.9 ust. 1 pkt 1 uzt, gdyż Urząd dokonał fragmentarycznej, a nie całościowej oceny spornego znaku, a ponadto jako podstawową tezę naruszenia tego przepisu podał, zdaniem skarżącego, "Chociaż elementem wyróżniającym spornego znaku jest element słowny POSTI, [...], to sporny symbol stanowi urzędowy znak gwarancyjny herbaty, do którego przyznawania wnioskodawca jest uprawniony jako agenda rządowa";
4) art. 14 uzt, gdyż Urząd uznał, że uprawniony niesłusznie powołał się na swoje prawo do rejestracji i używania spornego znaku wynikające z art. 14 uzt, wobec tego, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby on wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów, podczas gdy uprawniony stosuje etykietę stanowiącą przedmiot spornego znaku od 1994 r. bez reklamacji;
5) a także 107 § 3 kpa w związku z art. 256 ust.1 pwp, gdyż zdaniem skarżącego, Urząd nie ustosunkował się do istotnych spraw podniesionych przez uprawnionego w odpowiedzi na wniosek z [...] grudnia 2004r., a podtrzymanych na rozprawie, a w szczególności odnośnie braku notyfikacji stylizowanego lwa jako urzędowego znaku gwarancyjnego, braku dowodu że A., C., Sri Lanka jest agendą rządową upoważnioną do przyznawania osobom trzecim urzędowego znaku gwarancyjnego dla herbaty, oraz braku dowodu, że ewentualna agenda rządowa działająca w Republice Sri Lanka swoją działalnością może obejmować również suwerenne terytorium Polski.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z ustawą z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), zwaną ustawą o u.s.a., ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), zwana ustawą o p.p.s.a., ustawą z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1271), zwana ustawą p.w.u.p. postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa, przynajmniej w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji
Ustawa - Prawo własności przemysłowej w art. 315 ust. 3 wyraża zasadę, w myśl której zdolność ochronną znaków towarowych zarejestrowanych lub zgłoszonych do rejestracji przed [...] sierpnia 2001 r. ocenia się na podstawie dotychczasowych przepisów, a więc w niniejszej sprawie zdolność rejestracyjną przedmiotowego znaku należy ocenić według przepisów ustawy z 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Istotą postępowania o unieważnienie prawa z rejestracji jest weryfikacja decyzji przyznającej prawo.
Podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy art. 164 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119 póz. 1117 ze zm.) oraz art. 8 pkt 6 i art.9 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985r. o znakach towarowych (Dz. U. nr 5 póz. 17 ze zm.) w związku z art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r.
Zgodnie z przepisem art. 8 pkt 6 uzt, niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który zawiera symbole (herb, flagę, godło) państwa będącego członkiem Związku Paryskiego Ochrony Własności Przemysłowej, o ile zgłaszający nie wykaże, że jest uprawniony do używania takiego znaku w obrocie gospodarczym.
Przepis art. 9 ust. 1 pkt 1 uzt, stanowi, że niedopuszczalna jest rejestracja znaku dla towarów tego samego rodzaju, jeżeli jest podobny w takim stopniu do znaku towarowego zarejestrowanego na rzecz innego przedsiębiorstwa, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Stosownie do tego przepisu, przeszkodę do rejestracji stanowi prawo z rejestracji znaku towarowego z wcześniejszym pierwszeństwem. Niedopuszczalna jest rejestracja znaków towarowych, gdyby w wyniku jej wydania powstało prawo, którego zakres pokrywałby się chociaż częściowo z zakresem prawa z rejestracji z wcześniejszym pierwszeństwem. Czy obydwa znaki towarowe są podobne, rozstrzyga się na podstawie kryterium niebezpieczeństwa wprowadzania w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Na niedopuszczalne wprowadzanie w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów składa się podobieństwo towarów i podobieństwo oznaczeń.
Analizując interes prawny wnioskodawcy do wystąpienia z żądaniem Sąd uznał, że takowy interes został wykazany. Sporny znak narusza prawa wyłączne wnioskodawcy do graficznego znaku towarowego wnioskodawcy nr [...] z pierwszeństwem od dnia [...] października 1990 r. Nadto należy uznać, że dominujący element graficzny spornego znaku towarowego- stylizowany lew - stanowi element flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki.
W ocenie Sądu Urząd Patentowy "prawidłowo ocenił podobieństwo znaku do znaku z wcześniejszym pierwszeństwem i uzasadnił swoją decyzję zgodnie z regułami zawartymi w art. 107 § 3 k.p.a. Sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji wydaje orzeczenie o wyeliminowaniu tej decyzji z obrotu prawnego tylko w sytuacji, gdy narusza ona istotnie przepisy prawa materialnego lub przepisy procesowe w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa, musi zatem mieć możliwość oceny, czy naruszenie to jest istotne czy nie. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 133 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzeka na podstawie zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy.
Kontrolując zaskarżoną decyzję należy także podkreślić, że kodeksowa zasada swobodnej oceny dowodów przez organy administracyjne, wynikająca z art. 80 k.p.a., wyłącza zasadniczo możliwość odmiennej oceny przez sąd administracyjny wiarygodności i mocy dowodowej zebranego w sprawie materiału, chyba że ustalenia zawarte w decyzji mają charakter dowolnych (por. wyrok NSA z dnia 8 lipca 1998 r., sygn. akt III SA 5203/98; LEX nr 44809). Sąd administracyjny nic jest bowiem organem III instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór, w ramach realizacji zasady swobodnej (a nie dowolnej) oceny dowodów, jest słuszny, gdyż Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 1998 r., sygn. akt l SA/Kr 36/97; LKX nr 34108). Innymi słowy, jeżeli postępowanie dowodowo- wyjaśniające i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy są przeprowadzone poprawnie, to nie narusza prawa wybór przez organ administracji publicznej jednej z dwóch wchodzących w grę możliwości, np. istnienia podobieństwa między przeciwstawnymi znakami towarowymi. Wówczas Sąd, w ramach kontroli
orzeczniczej organu administracji publicznej, nie może zakwestionować takiego rozstrzygnięcia, gdyż, jak to wyżej wskazano, sprawuje on kontrolę tylko pod kątem legalności orzeczenia, nie zaś jego słuszności.
Przepis art. 8 pkt 6 uzt stanowi, że niedopuszczalna jest rejestracja znaku, który zawiera symbole państwa będącego członkiem Związku Paryskiego Ochrony Własności Przemysłowej, o ile zgłaszający nie wykaże, że jest uprawniony do używania takiego znaku w obrocie gospodarczym. Przepis ten przykładowo, w nawiasach, wymienia niektóre takie symbole (herb, flagę, godło), przy czym zastosowany zapis nie ogranicza katalogu tych symboli. Urząd wskazał, że oparł się na dyspozycji art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r, w którym odmową rejestracji znaku lub jego części objęto nie tylko herby, flagi i inne godła państwowe, ale także urzędowe oznaczenia i stemple kontrolne i gwarancyjne, oraz wszystko co z punktu widzenia heraldycznego byłoby ich naśladownictwem. Urząd więc słusznie wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie należy przepisu art. 8 pkt 6 uzt traktować zawężające tj. ograniczyć do przypadków przenoszenia do znaku towarowego całej flagi państwowej, gdyż w świetle dyspozycji art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r, sporny symbol lwa jest niewątpliwym naśladownictwem głównego elementu flagi państwowej i godła Republiki Sri Lanki, tzn symbole państwa będącego członkiem Związku Paryskiego Ochrony Własności Przemysłowej. Ponadto powołany przepis nie powołuje się na notyfikację, lecz nakłada na uprawnionego obowiązek wykazania swoich uprawnień do używania danego symbolu w obrocie gospodarczym.
Nadto należy zauważyć, że argumentacja Urzędu w zakresie analizy art. 6 ter konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r. przeprowadzona została w ramach art. 8 pkt 6 uzt, , a więc zarzut jej naruszenia jest bezzasadny. Urząd posiłkując się konwencją paryską o ochronie własności przemysłowej z 20 marca 1883r określił przesłanki i zasady interpretacji powołanego przepisu, które są jasne i zrozumiałe.
W świetle powoływanego art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych niedopuszczalna jest rejestracja znaku dla towarów tego samego rodzaju, jeżeli między innymi jest on podobny w takim stopniu do znaku towarowego zarejestrowanego na rzecz innego przedsiębiorstwa, że w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Zgodnie z tym przepisem "podobieństwo" znaków jest kategorią nie tylko faktyczną, ale także prawną.
Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że dla wypełnienia jego dyspozycji konieczne jest łączne spełnienie przesłanek w postaci jednorodzajowości towarów, do oznaczenia których znaki są przeznaczone i podobieństwa znaków, którego konsekwencją jest niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów oznaczonych tymi znakami. Nie budzi wątpliwości fakt jednorodzajowości towarów, do oznaczenia których przeznaczone są oba znaki.
Możliwość wprowadzenia w błąd należy rozumieć jako istnienie ryzyka pomyłki, a nie zaistnienie pomyłki.
Poza sporem w niniejszej sprawie jest, iż oba znaki służą do oznaczania towarów jednorodnych, nabywanych masowo, tanich.
W świetle powołanego przepisu nie chodzi jednak o "jakiś sposób", ale o takie ich zróżnicowanie, by nie zachodziło niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorcy co do pochodzenia towarów oznaczonych tymi znakami.
Przy ocenie podobieństwa oznaczeń należy uwzględnić ogólne wrażenie, jakie porównywane oznaczenia wywierają na odbiorcę. Do stwierdzenia podobieństwa nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków przez odbiorców. Oceny dokonuje się z pozycji odbiorców towarów (usług), w zwykłych warunkach obrotu tymi wyrobami. Dla nabywcy decydujące znaczenie mają zbieżne elementy. W doktrynie i orzecznictwie uznaje się, że podobieństwo elementów słownych w znakach kombinowanych (przedmiotowy znak jako słowno-graficzny jest znakiem kombinowanym) ma z reguły decydujące znaczenie (R. Skubisz: Prawo znaków towarowych Komentarz, Warszawa, 1997 r. s.93).
Jeżeli zatem element składowy zakwestionowanego znaku jest bardzo podobny niemalże identyczny w warstwie graficznej, a skarżący winien mieć tego świadomość, bo rejestry znaków towarowych są jawne, a nadto są przeznaczone do oznaczania towarów jednego rodzaju, to rejestracja przedmiotowego znaku byłaby w świetle powołanego przepisu dopuszczalna tylko wówczas, gdyby ich podobieństwo nie prowadziło do możliwości wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów od różnych producentów. W przypadku podobieństwa znaków rozstrzyga kryterium niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd odbiorców. Taka sytuacja, jak trafnie przyjął Urząd Patentowy, w sprawie zachodzi. Należy przy tym podnieść, jak wskazano wyżej, iż chodzi o potencjalną możliwość wprowadzenia odbiorców w błąd, a nie o to, czy realnie ona istnieje.
W przypadku zgłoszenia znaku podobnego do znaku zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem przeznaczonego do oznaczania towarów tego samego rodzaju Urząd Patentowy jest zobligowany do odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy zgłoszony z późniejszym pierwszeństwem lub jak w tym przypadku do jego unieważnienia (art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o znakach towarowych).
Powszechnie przyjęta i ustalona reguła stanowi, że podobieństwo znaków ocenia się według cech wspólnych, a nie według występujących w nich różnic. Istnienie różnic nie wyklucza podobieństwa. Sprawdzenie podobieństwa powinno więc prowadzić do obiektywnego bilansu podobieństwa i różnic, a to wszystko należy jeszcze odnieść do przeciętnej uwagi rozsądnego nabywcy, średnio rozważnego.
Przeciętny konsument z reguły postrzega znak jako całość, nie zwracając uwagi na szczegóły, które je różnią. Należy uwzględnić, że przeciętny nabywca rzadko ma możliwość bezpośredniego porównania różnych znaków, a zdany jest na pewny obraz, który pozostał mu w pamięci.
W ocenie Sądu Urząd dokonał całościowej, a nie fragmentarycznej oceny spornego znaku, wskazując co następuje, iż dominujący element graficzny spornego znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] - stylizowany lew - jest łudząco podobny do graficznego znaku towarowego wnioskodawcy nr [...] z wcześniejszym pierwszeństwem od dnia [...] grudnia 1990r. Element ten w spornym znaku jest dominujący ze względu na jego ekspozycję na opakowaniu herbaty i ze względu na brak zdolności odróżniającej elementów słownych (Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA), oznaczających jedynie rodzaj wyrobu. Chociaż elementem wyróżniającym spornego znaku jest element słowny POSTI, [...], to sporny symbol zarejestrowany jako znak towarowy nie może być w ocenie sądu wykorzystany jako element innego znaku bez względu na to czy stanowi urzędowy znak gwarancyjny herbaty, do którego przyznawania wnioskodawca jest uprawniony jako agenda rządowa.
Konfuzja taka nie jest wykluczona pomimo odmiennego charakteru znaku wnioskodawcy, który jest znakiem graficznym, i znaku towarowego POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...], który jest znakiem słowno-graficznym. Ponadto, element słowny CEYLON zwiększa możliwość takiej konfuzji sugerując pochodzenie herbaty z wyspy Cejlon, której nazwa stanowiła także uprzednią nazwę Republiki Sri Lanka."
W ocenie Sądu organ prawidłowo nie uznał argumentacji skarżącego powołującego się na swoje prawo do rejestracji i używania spornego znaku wynikające z art. 14 uzt. Przepis art.14 ust. 1 uzt. wskazuje, że ochrona znaku towarowego dla określonych towarów nie wyłącza możliwości rejestracji lub używania podobnego znaku dla towarów tego samego rodzaju przez inne przedsiębiorstwo, gdy znak ten zawiera oznaczenie firmy, nazwę, godło lub nazwisko właściciela tego przedsiębiorstwa, o ile nie zachodzi niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Jak już wyżej wskazano niebezpieczeństwo takie istnieje. Używania tego znaku na opakowaniu wraz z innymi elementami słownymi "CEJLON" może w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów.
Należy zauważyć, że organ prawidłowo zinterpretował przepis art. 165 pwp, który stanowi, że z wnioskiem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy (z rejestracji znaku towarowego) z powodu kolizji z wcześniejszym znakiem nie można wystąpić, jeżeli przez okres pięciu kolejnych lat używania zarejestrowanego znaku wnioskodawca będąc świadomym jego używania, nie sprzeciwiał się temu. Jak ustalono w toku postępowania znak towarowy POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA nr [...] został zarejestrowany w dniu [...] września 2002 r., a więc do dnia [...] października 2004 r., kiedy firma A., C., Sri Lanka wystąpiła do Urzędu Patentowego RP o unieważnienie tego prawa, nie minął okres pięciu kolejnych lat używania spornego znaku jako znaku zarejestrowanego. W świetle powołanego przepisu analizowanie, czy sporne oznaczenie POSTI CEYLON Herbata ORYGINALNA LIŚCIASTA znajdowało się w obrocie ponad 5 lat jest niezasadne.
Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez Urząd Patentowy przepisów postępowania administracyjnego. W szczególności brak jest podstaw dla postawienia wspomnianemu organowi zarzutu dowolności w ustaleniu podobieństwa omawianych znaków towarowych. Nie można dopatrzyć się błędu w rozumowaniu Urzędu Patentowego, iż nabywcy towarów tego samego rodzaju oznaczanych przeciwstawionymi znakami zwrócą uwagę na wspólny element obu znaków mający je odróżniać, a mianowicie wyraz POSTI. Nabywcy mogą sądzić, że producentem tych towarów jest ten sam przedsiębiorca, ewentualnie przedsiębiorca któremu podmiot uprawniony udzielił stosownej licencji na używanie znaku.
Reasumując powyższe, wobec zaistnienia dwóch przesłanek wykazanych w art. 8 pkt 6 i art. 9 ust. 1 pkt 1 u.z.t. uzasadniających unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego skarga podlegała oddaleniu. Z tych też względów Sąd na podstawie art. 151 u.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.