VI SA/WA 3651/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przewoźnika na karę pieniężną za przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi napędowej pojazdu, uznając brak należytej staranności.
Spółka J. [...] sp. z o.o. zaskarżyła decyzję nakładającą karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym, w którym stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi napędowej o 6,52%. Skarżąca argumentowała, że marginalne przekroczenie i działanie załadowcy zwalnia ją z odpowiedzialności. Sąd uznał jednak, że przewoźnik ma obowiązek zapewnić zgodność pojazdu z przepisami, a wskazanie na błąd załadowcy nie zwalnia go z odpowiedzialności administracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki J. [...] sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy karę pieniężną nałożoną za przejazd pojazdem nienormatywnym. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej ciągnika o 6,52% (12,25 tony zamiast 11,5 tony). Spółka twierdziła, że marginalne przekroczenie norm i działanie załadowcy, który nieprawidłowo rozmieścił ładunek, zwalnia ją z odpowiedzialności, powołując się na art. 140aa ust. 4 Prawa o ruchu drogowym. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że przewoźnik jako profesjonalista ma obowiązek dochowania należytej staranności przy organizacji przewozu i upewnienia się, że pojazd nie narusza przepisów. Odpowiedzialność przewoźnika jest niezależna od odpowiedzialności załadowcy. Sąd uznał, że spółka nie wykazała dochowania należytej staranności ani braku wpływu na powstanie naruszenia, a samo przekroczenie nacisku osi przy przewozie ładunku podzielnego uzasadniało nałożenie kary pieniężnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi napędowej pojazdu nienormatywnego o 6,52% uzasadnia nałożenie kary pieniężnej na podmiot wykonujący przejazd, nawet jeśli jest to ładunek podzielny.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przewoźnik ma obowiązek zapewnić zgodność pojazdu z przepisami dotyczącymi nacisków osi, a samo przekroczenie, nawet marginalne, stanowi naruszenie. Odpowiedzialność przewoźnika jest niezależna od działań załadowcy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (23)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.r.d. art. 140aa § 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140aa § 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140aa § 4
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140ab § 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140ab § 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 64 § 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 64 § 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 64 § 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 64 § 4
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 2 § 35a
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 66 § 5
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie w sprawie warunków technicznych art. 5 § 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia
rozporządzenie w sprawie warunków technicznych art. 3 § 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia
rozporządzenie w sprawie warunków technicznych art. 5 § 4
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 119 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi napędowej pojazdu nienormatywnego o 6,52% stanowi naruszenie przepisów. Przewoźnik ma obowiązek dochowania należytej staranności i upewnienia się, że pojazd nie narusza przepisów dotyczących nacisków osi. Odpowiedzialność przewoźnika jest niezależna od odpowiedzialności załadowcy. Przewóz ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym z przekroczonym naciskiem osi uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.
Odrzucone argumenty
Marginalne przekroczenie norm nacisku osi świadczy o dochowaniu należytej staranności. Nieprawidłowe rozmieszczenie ładunku przez załadowcę zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności. Obowiązki przewoźnika zgodnie z Konwencją CMR nie obejmują zapewnienia zgodności nacisków osi z przepisami.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązkiem przewoźnika, a więc Strony, jest dołożenie staranności aby uzyskać rezultat w postaci zachowania wymiarów pojazdu, masy i nacisków na osie w zgodności z obowiązującymi przepisami. To przewoźnik podejmuje się transportu, a tym samym może transport ten rozpocząć po upewnieniu się, czy przewożony ładunek nie powoduje naruszenia obowiązujących przepisów. Podjęcie się przewozu pomimo braku przekonania, że pojazd nie narusza dopuszczalnych norm świadczy o niedochowaniu należytej staranności i nie pozwala na uwolnienie przewoźnika od odpowiedzialności za przejazd pojazdem nienormatywnym.
Skład orzekający
Grzegorz Nowecki
przewodniczący
Justyna Żurawska
sprawozdawca
Sławomir Kozik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności przewoźnika za naruszenie przepisów dotyczących nacisków osi pojazdów nienormatywnych, nawet przy marginalnym przekroczeniu i udziale załadowcy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia nacisku osi napędowej przy przewozie ładunku podzielnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa ruchu drogowego i odpowiedzialności przewoźników, choć stan faktyczny jest typowy dla tego rodzaju spraw.
“Przewoźniku, uważaj na nacisk osi! Nawet drobne przekroczenie może kosztować 6000 zł.”
Dane finansowe
WPS: 6000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 3651/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-03-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-11-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Grzegorz Nowecki /przewodniczący/ Justyna Żurawska /sprawozdawca/ Sławomir Kozik Symbol z opisem 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym Hasła tematyczne Transport Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 par. 1 oraz art. 151 ppsa Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Justyna Żurawska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi J. [...] sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Uzasadnienie Przedmiotem skargi J. z siedzibą w S. (dalej: "Strona", "Skarżący", "Spółka") jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2024 r. nr [...] wydana w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy: W dniu [...] października 2023 r. o godz. 07:55, w miejscowości Z., na drodze krajowej nr [...], został zatrzymany do kontroli pięcioosiowy pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] oraz trzyosiowej naczepy ciężarowej marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem tym Spółka wykonywała przewóz sit molekularnych [...] umieszczonych w big-bagach znajdujących się na 20 paletach. Łączna masa ładunku według dokumentów przewozowych wynosiła 22 252,32 kg. Przedmiotowy przewóz drogowy realizowany był na trasie z miejscowości H. (Francja) do miejscowości I. (Polska). W wyniku przeprowadzonych pomiarów stwierdzono nacisk pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego (oś nr 2), wynoszący 12,25 tony, co stanowi o przekroczeniu wartości dopuszczalnej (11,5 tony) o wartość 0,75 tony, tj. o 6,52%. Pozostałe wykonane pomiary wykazały wartości normatywne. Wyniki kontroli skutkowały wszczęciem postępowania, z urzędu, wobec Spólki z tytułu naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, o czym zawiadomiono Spółkę pismem z dnia [...] października 2023 r. Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...] stycznia 2024 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 140aa ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1047, ze zm.), dalej: "p.r.d.", nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 6 000 (sześć tysięcy) złotych, za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o wymiarach zewnętrznych, rzeczywistej masie całkowitej i naciskach jednej lub wielu osi wskazanych dla zezwolenia kategorii V, z naruszeniem zakazu przewozu ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Spółka, zarzucając organowi naruszenie szeregu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 7, 77, 75, 78 i art. 107 § 3 oraz art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a p.r.d. W treści dowołania wskazano, że sam marginalny wymiar przekroczenia norm wskazuje na należytą staranność po stronie przewoźnika. Ponadto zarzucono organowi I instancji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Na skutek odwołania, zaskarżoną w sprawie decyzją z dnia [...] września 2024r., Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "organ odwoławczy", "GITD"), m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572), dalej: "k.p.a.", w zw. z art. art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a p.r.d., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji GITD wskazał, że podstawę faktyczną niniejszego rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu, w trakcie przewozu mającego miejsce w dniu [...] października 2023 r. Dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2-14 - 11,5 tony (§ 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 502, dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych"). W wyniku pomiarów stwierdzono zaś nacisk na pojedynczej osi napędowej ciągnika siodłowego - 12,25 tony, co stanowi przekroczenie o 0,75 tony (tj. o 6,52 %). Organ odwoławczy wyjaśnił także, że przewożony towar to ładunek podzielny, a zatem karę należało nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii V. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie brak było podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 p.r.d. Organ wskazał, że sporządzona na miejscu kontroli dokumentacja fotograficzna ładunku wskazuje, że został on nieprawidłowo rozmieszczony na naczepie. Ładunek był bowiem rozmieszczony nadmiernie z przodu naczepy, a z tyłu pozostawiona została pusta przestrzeń i zapas ponad 7 ton w zakresie dopuszczalnego nacisku na grupę trzech osi naczepy. Miało to bezpośrednie przełożenie na nadmierne obciążenie osi napędowej ciągnika siodłowego. W ocenie GITD wyjaśnienia Strony złożone w toku postępowania administracyjnego nie stanowią dowodów świadczących o tym, że dochowała ona należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Zdaniem GITD nie są takimi dowodami okoliczności przedstawione w odwołaniu. We wniesionej, na powyższą decyzję GITD z dnia [...] września 2024 r., skardze, Strona zaskarżyła ją w całości i wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Decyzji tej zarzuciła naruszenie: 1) art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a) p.r.d. poprzez przyjęcie niedopatrzenia się przesłanek do umorzenia postępowania; 2) art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a) p.r.d. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że marginalne przekroczenie wartości dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu nie stanowi o dochowaniu należytej staranności w realizacji czynności związanej z przejazdem; 3) art. 7 k.p.a. polegające na sprzeniewierzeniu się zasadzie stania na straży praworządności przez ograny administracji i niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, zmierzającego do prawidłowego załatwienia; 4) niezebranie i nierozważenie całego materiału dowodowego, a w konsekwencji naruszenie art. 80 § 1 k.p.a., dowolną ocenę dowodów, podczas gdy zasadą jest swobodna ocena na podstawie całokształtu materiału dowodowego; 5) art. 77 § 1 k.p.a., poprzez uchybienie obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego poprzez dokonanie błędnych ustaleń, wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu, bowiem organ całkowicie pominął dowody, które bezspornie wskazują, że Skarżący dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstanie naruszenia. W uzasadnieniu Strona podniosła, że GITD nie uwzględnił faktu, iż to załadowca swym działaniem doprowadził do przekroczenia wartości dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu o 6,52%, a w konsekwencji, to załadowca przyczynił się do powstania naruszenia w rozumieniu art. 140aa ust. 4 p.r.d. Do powstania naruszenia w żadnym razie nie przyczynił się Skarżący wskutek zaniechania ciążących na nim obowiązków, skoro obowiązki te nie ciążyły na Stronie zgodnie z obowiązującym prawem. Skarżący dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i zweryfikował przewożony ładunek. Spółka podniosła nadto, że przepisy Konwencji CMR nie nakładają na przewoźników obowiązku dokonywania załadunku i rozładunku towarów. Na gruncie Konwencji CMR to nadawca odpowiada wobec przewoźnika m.in. za szkody wyrządzone osobom, wyposażeniu lub towarom, jak również za koszty spowodowane wadliwym opakowaniem towaru. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie oraz o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym, w oparciu o art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", albowiem organ złożył stosowny wniosek, a Spółka powiadomiona o złożeniu wniosku nie zażądała w ustawowym terminie przeprowadzenia rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W sprawie niniejszej kontrolą Sądu, pod względem jej zgodności z prawem, została objęta decyzja GITD z dnia [...] września 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą na Spółkę karę pieniężną w wysokości 6 000 zł. Podstawę prawną decyzji stanowiły m.in. przepisy art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a) p.r.d. Zaś podstawę faktyczną wykonanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kat. V, albowiem nacisk pojedynczej osi napędowej przekroczył wartość dopuszczalną o nie więcej niż 10%. Zgodnie z art. 2 pkt 35a p.r.d. pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ. Wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-V oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (art. 64 ust. 3 p.r.d.). Zgodnie z treścią tego załącznika w przypadku pojazdu nienormatywnego o naciskach osi przekraczających wielkości dopuszczalne, wymagane jest zezwolenie kategorii V. Kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 (art. 64 ust. 4 p.r.d.). Jednocześnie, zgodnie z ust. 2 powołanego artykułu, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I. Stosownie do treści art. 140aa ust. 1 p.r.d. "Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.". Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się m.in. na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d.). W sytuacjach określonych w pkt 2 i 3 ust. 3 art. 140aa p.r.d. kara pieniężna może być także nałożona na podmiot wykonujący czynności ładunkowe lub podmiot wykonujący inne niż wymienione w pkt 2 czynności związane z przejazdem pojazdu nienormatywnego, w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę lub spedytora. Wymaga przy tym podkreślenia, że w świetle treści art. 140aa ust. 1 i 3 p.r.d. kara pieniężna może być nakładana zarówno na podmiot wykonujący przejazd, jak również na podmioty wymienione w pkt 2 i 3 ust. 3 art. 140aa p.r.d. Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd jest niezależna od odpowiedzialności ostatnio wymienionych podmiotów (por. wyrok NSA z 24.02.2021 r. II GSK 993/19). W myśl art. 140ab ust. 2 p.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Dopuszczalne naciski osi określone są przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 502), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 66 ust. 5 p.r.d. Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2-14, dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać 11,5 tony. Przepis § 3 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia dotyczy zespołu pojazdów złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy. W przypadku pojazdu uczestniczącego w ruchu drogowym podstawą sprawdzenia wymagań, o których mowa w ust. 1-3 oraz ust. 5, są wartości rzeczywiste nacisków osi (§ 5 ust. 4 ww. rozporządzenia). Stosownie do treści art. 7 k.p.a. "W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli". Z treści zasady prawdy obiektywnej wynika obowiązek organu administracji wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania przepisu prawa. Z art. 7 i art. 77 k.p.a. wynika, że postępowanie dowodowe oparte jest na zasadzie oficjalności. Stosownie do treści art. 77 § 1 k.p.a. "Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.". Wedle art. 77 § 1 k.p.a. organ jest zobowiązany: podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego oraz rozpatrzyć ten materiał. Przez materiał dowodowy należy rozumieć ogół dowodów, których zebranie jest konieczne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Przy czym przedmiotem dowodu winny być fakty mające znaczenie dla sprawy, tj. dotyczące danej sprawy i mające znaczenie prawne. Przepis art. 80 k.p.a. zobowiązuje zaś organ do oceny, na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Swobodna ocena dowodów, aby nie przekształciła się w dowolną, musi zostać dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł. Organ winien opierać się na materiale dowodowym przez siebie zebranym oraz powinien dokonać oceny znaczenia i wartości tych dowodów dla toczącej się sprawy. Nadto ocena o której mowa w art. 80 k.p.a. winna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego. W ocenie Sądu, w sprawie prawidłowo ustalono, że w dniu [...] października 2023 r. miał miejsce przejazd po drodze krajowej nr [...] pojazdu nienormatywnego składającego się z dwuosiowego ciągnika o nr rej. [...] oraz trzyosiowej przyczepy nr rej. [...]. W wyniku kontroli ww. pojazdu członowego stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego. W wyniku pomiaru uzyskano wynik nacisku na ww. osi w wysokości 12,25 tony, co oznacza przekroczenie dopuszczalnego nacisku wynoszącego 11,5 tony o 0,75 tony, a więc o 6,52%. Powyższe czynności zostały udokumentowane w protokole kontroli, które kierujący pojazdem podpisał, nie wnosząc uwag odnośnie dokonanych czynności. W aktach sprawy znajduje się także dokument w postaci wyników pomiaru nacisków osi, masy całkowitej oraz wymiarów zewnętrznych. Pozostaje w sprawie poza sporem, że w dniu kontroli kierowca kontrolowanego pojazdu wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy z ładunkiem podzielnym znajdującym się na 20 paletach. Podmiotem wykonującym przejazd był Skarżący. W ocenie Sądu, z akt sprawy nie wynika, by proces ważenia odbywał się w warunkach, które mogłyby zakłócać proces ważenia. Ważenie dokonane zostało na wadze spełniającej wymogi normatywne i wykonane zostało w sposób zgodny z instrukcją obsługi urządzenia wagowego. Ważenie uznać należy zatem za prawidłowe. W aktach sprawy znajduje się m.in. protokół z pomiarów na stanowisku ważenia pojazdów metodą dynamiczną, świadectwo legalizacji ponownej wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu (nr fabryczny [...]) oraz decyzja nr [...] zatwierdzająca typ wag samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu o znakach fabrycznych MARS lub WWS. Ważne świadectwo legalizacji oznacza, że waga spełniała formalne kryteria dopuszczające ją do użytku. Dla porządku dodać należy, że kwestia nienormatywności pojazdu nie była między Skarżącym a organem sporna. Przekroczenie o 6,52% dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego uzasadniało nałożenie na Skarżącego, jako podmiotu wykonującego przejazd, kary pieniężnej zgodnie z art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. Stosownie do przepisu art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a) karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości: za brak zezwolenia kategorii V: 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%. Taka też kara została na Spółkę nałożona. Zdaniem Sądu, prawidłowe jest stanowisko organu, że w sprawie należało nałożyć karę pieniężną na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a) p.r.d. w związku z art. 140ab ust. 2 p.r.d., jak za przejazd bez zezwolenia. Podkreślić należy, że nie jest to kara za brak samego zezwolenia, lecz kara za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego. Zdaniem Sądu, w sprawie trafnie również stwierdzono, że w toku postępowania Spółka nie wykazała okoliczności, które uzasadniałyby umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Zgodnie z powołanym przepisem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Przepis art. 140aa ust. 4 p.r.d. stanowi wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz i musi być interpretowany ściśle. Dochowanie należytej staranności oznacza, że podmiot wykonujący przejazd uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy organizacji przewozu, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń, na które nie miał wpływu, doszło do naruszenia prawa. Podejmując się przewozu określonego ładunku, podmiot wykonujący przejazd powinien przedsięwziąć kroki zapobiegające przekroczeniu dopuszczalnych parametrów pojazdu (por. wyrok WSA w Lublinie z 22.03.2022 r. III SA/Lu 803/21). Na gruncie wskazanego przepisu przyjmuje się, że przewoźnik będący przedsiębiorcą zajmującym się profesjonalnie przewozem ładunków po drogach publicznych, powinien znać przepisy normujące ruch pojazdów nienormatywnych i zasady przewozu ładunków. Mając na uwadze powyższe Sąd nie podzielił stanowiska Strony, że "sam marginalny wymiar przekroczenia norm ustawowych wskazuje na należytą staranność po stronie podmiotu wykonującego przejazd". Obowiązkiem przewoźnika, a więc Strony, jest dołożenie staranności aby uzyskać rezultat w postaci zachowania wymiarów pojazdu, masy i nacisków na osie w zgodności z obowiązującymi przepisami. Przestrzeganie tych norm ma bowiem wpływ nie tylko na normatywność pojazdu, ale i na bezpieczeństwo w ruchu drogowym prowadzącego pojazd i innych użytkowników dróg publicznych. W treści skargi Strona podniosła, że organ nie ustalił okoliczności faktycznych w sposób prawidłowy, albowiem pominął dowody, "które bezspornie wskazują, że skarżąca dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przewozem". W ocenie Sądu argumentacja ta nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd nie podzielił stanowiska Spółki, że skoro załadunku towaru dokonał inny podmiot (załadowca), a zadaniem Strony było jedynie podstawienie w określonym terminie pojazdu, a następnie wykonanie przewozu, to okoliczność ta zwalnia Stronę jako przewoźnika z odpowiedzialności, albowiem winę w nieprawidłowym załadowaniu towaru ponosi załadowca. Jak już wyżej wskazano odpowiedzialność załadowcy jest odpowiedzialnością odrębną od odpowiedzialności przewoźnika, stąd przewoźnik nie może zwolnić się od odpowiedzialności własnej jedynie przez wskazywanie na nieprawidłowe załadowanie towaru przez załadowcę. To przewoźnik podejmuje się transportu, a tym samym może transport ten rozpocząć po upewnieniu się, czy przewożony ładunek nie powoduje naruszenia obowiązujących przepisów (por. wyrok WSA w Warszawie z 25.11.2015 r. VI SA/Wa 1137/15). Podjęcie się przewozu pomimo braku przekonania, że pojazd nie narusza dopuszczalnych norm świadczy o niedochowaniu należytej staranności i nie pozwala na uwolnienie przewoźnika od odpowiedzialności za przejazd pojazdem nienormatywnym (por. wyrok NSA z 25.04.2018 r. II GSK 2004/16). Przy czym przekonanie, że pojazd nie narusza norm musi być uzasadnione. Natomiast Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR) sporządzona dnia 19 maja 1956 r. ma zastosowanie do umów o zarobkowy przewóz drogowy towarów pojazdami jeżeli miejsce przyjęcia przesyłki do przewozu i miejsca przewidziane dla jej dostawy, stosownie do ich oznaczenia w umowie, znajdują się w dwóch różnych krajach, z których przynajmniej jeden jest krajem umawiającym się. Stronami umowy przewozu są zawsze nadawca i przewoźnik. W ocenie Sądu, okoliczność, że Konwencja przewiduje odpowiedzialność nadawcy względem przewoźnika, nie oznacza, że przewoźnik nie ponosi odpowiedzialności administracyjnej za przejazd pojazdem nienormatywnym po drogach publicznych. W tym miejscu przypomnieć należy, że zakres normowania ustawy Prawo o ruchu drogowym obejmuje: zasady ruchu na drogach publicznych, w strefach zamieszkania oraz w strefach ruchu; zasady i warunki dopuszczenia pojazdów do tego ruchu, a także działalność właściwych organów i podmiotów w tym zakresie; wymagania w stosunku do innych uczestników ruchu niż kierujący pojazdami; zasady i warunki kontroli ruchu drogowego (art. 1 ust. 1). Ustawa ta wdrożyła m.in. postanowienia dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym. Podsumowując, ocenie Sądu, w sprawie Strona nie wykazała, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przewozem bądź nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Rozważania w tym zakresie szeroko w treści decyzji przedstawił organ odwoławczy (str. 7 i następne). Odniósł się także do znajdującego się w pojeździe tonażera. Strona nie podważała argumentacji organu w tym zakresie. Nie przedstawiła dowodu na okoliczność jego legalizacji. Zatem Sąd uznał, że stanowisko organu nie narusza prawa. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza przepisu art. 107 § 3 k.p.a., wskazującego na elementy jakie winna zawierać decyzja. Decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Organ wskazał na fakty które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wyjaśnił także podstawę prawną decyzji i przytoczył właściwe w sprawie przepisy prawa. Sąd nie podzielił także stanowiska skargi, że organ odwoławczy nie rozpatrzył sprawy ponownie. Zdaniem Sądu GITD nie uchybił zasadzie dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.). Rozpatrzył i rozstrzygnął sprawę. Decyzja zapadła w wyniku przeprowadzenia postępowania merytorycznego. Ponownie zostały przeanalizowane wszystkie istotne okoliczności sprawy. Zdaniem Sądu, organ wyjaśnił także Stronie z jakich powodów uznał, że w sprawie nie mogło dojść do umorzenia postępowania w oparciu o art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a) i lit. b) p.r.d. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób, który mógłby skutkować uwzględnieniem skargi w oparciu o art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd nie uznał także by organ odwoławczy naruszył podniesione w skardze przepisy art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a p.r.d. w sposób mający wpływ na wynik sprawy oraz art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI