VI SA/Wa 662/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości sprzeciwiającą się wpisowi na listę adwokatów z powodu niespełnienia wymogu minimalnego okresu aplikacji.
Skarżący M. M. domagał się stwierdzenia nieważności lub uchylenia decyzji Ministra Sprawiedliwości, która sprzeciwiła się jego wpisowi na listę adwokatów. Głównym zarzutem było niespełnienie ustawowego wymogu odbycia 3 lat i 6 miesięcy aplikacji adwokackiej, gdyż skarżący rozpoczął ją później i zaliczył część przedmiotów po terminie dopuszczenia do egzaminu. Sąd uznał, że okres aplikacji jest terminem materialnym, a nie instrukcyjnym, i nie można go skracać. Oddalono skargę, uznając decyzję Ministra za zgodną z prawem.
Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Ministra Sprawiedliwości, która sprzeciwiła się wpisowi skarżącego na listę adwokatów. Minister Sprawiedliwości oparł swój sprzeciw na fakcie, że skarżący nie odbył wymaganej ustawowo aplikacji adwokackiej przez okres 3 lat i 6 miesięcy. Z analizy dokumentów wynikało, że od momentu wpisania na listę aplikantów do rozpoczęcia egzaminu upłynęło mniej niż wymagany okres, a część przedmiotów została zaliczona po terminie dopuszczenia do egzaminu. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, w tym zarzut niewłaściwej osoby podpisującej decyzję oraz nierównego traktowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że decyzja została wydana przez upoważnionego pracownika Ministra Sprawiedliwości zgodnie z art. 268a k.p.a. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stanowisko sądu, że art. 76 ust. 1 Prawa o adwokaturze, określający czas trwania aplikacji, ma charakter normy prawa materialnego i nie jest przepisem instrukcyjnym, co oznacza, że nie można go dowolnie skracać. Sąd podkreślił, że aplikacja jest podstawową formą przygotowania do zawodu adwokata i musi być odbyta w pełnym, ustawowym wymiarze. Zaliczenie przedmiotów po terminie dopuszczenia do egzaminu również stanowiło naruszenie przepisów. Sąd nie dopatrzył się naruszenia zasady równego traktowania, uznając, że organ samorządu adwokackiego rażąco naruszył prawo, wpisując skarżącego na listę mimo niespełnienia wymogów.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, Minister Sprawiedliwości może upoważnić pracowników do załatwiania spraw w jego imieniu, w tym do wydawania decyzji, zgodnie z art. 268a k.p.a. Podpis Podsekretarza Stanu działającego z upoważnienia jest ważny.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 268a k.p.a. oraz art. 37 ust. 1 i 2 ustawy o Radzie Ministrów, wskazując, że kompetencja Ministra może być realizowana przez upoważnionego pracownika. Podkreślono, że nie dochodzi do przeniesienia kompetencji, a jedynie do realizacji upoważnienia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
P.o.a. art. 69 § ust. 2
Ustawa - Prawo o adwokaturze
Minister Sprawiedliwości ma uprawnienie do sprzeciwu wobec wpisu na listę adwokatów w terminie 30 dni od otrzymania uchwały.
P.o.a. art. 65 § pkt 4
Ustawa - Prawo o adwokaturze
Jedna z przesłanek wpisu na listę adwokatów, która podlega badaniu przez Ministra Sprawiedliwości.
P.o.a. art. 76 § ust. 1
Ustawa - Prawo o adwokaturze
Określa minimalny okres odbywania aplikacji adwokackiej (3 lata i 6 miesięcy). Jest to norma prawa materialnego, a nie instrukcyjna.
k.p.a. art. 268a
Kodeks postępowania administracyjnego
Umożliwia organowi administracji publicznej upoważnienie pracowników do załatwiania spraw w jego imieniu.
Ustawa o Radzie Ministrów art. 37 § ust. 5
Określa, że minister wykonuje zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu, a zakres ich czynności ustala minister.
Ustawa o Radzie Ministrów art. 37 § ust. 1 i 2
Minister wykonuje swoje zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu oraz gabinetu politycznego ministra. Zakres czynności ustala właściwy minister.
Pomocnicze
P.o.a. art. 68
Ustawa - Prawo o adwokaturze
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i innych ustaw art. 5
Dotyczy uprawnień organów samorządu zawodowego do przeprowadzania egzaminów dla aplikantów, którzy rozpoczęli szkolenie przed wejściem w życie ustawy.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu naruszenia właściwości rzeczowej.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności i równego traktowania.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Zakres kognicji sądów administracyjnych - kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o oddaleniu skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez skarżącego wymogu ustawowego okresu aplikacji adwokackiej (3 lata i 6 miesięcy). Zaliczenie przez skarżącego części przedmiotów po terminie dopuszczenia do egzaminu adwokackiego. Podpisanie decyzji przez Podsekretarza Stanu działającego z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości jest zgodne z prawem.
Odrzucone argumenty
Decyzja została wydana z naruszeniem właściwości rzeczowej (podpis Podsekretarza Stanu). Naruszenie art. 37 ust. 5 ustawy o Radzie Ministrów poprzez upoważnienie Podsekretarza Stanu do podejmowania czynności. Błędna wykładnia art. 76 ust. 1 P.o.a. polegająca na przyjęciu, że do czasu aplikacji nie zalicza się okresu praktyki zawodowej pod nadzorem patrona. Błędna wykładnia art. 69 ust. 2 P.o.a. polegająca na przyjęciu, że podstawą sprzeciwu może być art. 76 ust. 1 P.o.a. Naruszenie art. 7 k.p.a. polegające na nierównym traktowaniu aplikantów adwokackich. Brak wskazania w decyzji art. 268a k.p.a. jako podstawy prawnej.
Godne uwagi sformułowania
aplikacja stanowi podstawową formę przygotowania do podjęcia i wykonywania zawodu adwokata nie można przyjąć, że okres aplikacji jest terminem instrukcyjnym i może być dowolnie skracany przepis art. 76 ust. 1 Prawa o adwokaturze ma charakter normy prawa materialnego. Nie jest to przepis o charakterze instrukcyjnym, który zezwalałby na skracanie aplikacji adwokackiej. organ samorządu adwokackiego wpisując skarżącego na listę adwokatów w sytuacji, gdy nie odbył on szkolenia aplikacyjnego w czasie przewidzianym art. 76 ust. 1 P.o.a. rażąco naruszył prawo
Skład orzekający
Magdalena Bosakirska
przewodniczący
Ewa Marcinkowska
członek
Danuta Szydłowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu ustawowego czasu trwania aplikacji adwokackiej oraz dopuszczalności skracania tego okresu. Kwestia ważności decyzji podpisanych przez zastępców organów administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z aplikacją adwokacką i przepisami Prawa o adwokaturze obowiązującymi w danym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego etapu kariery prawniczej – aplikacji adwokackiej i wpisu na listę. Pokazuje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do wymogów formalnych, nawet w sprawach dotyczących dostępu do zawodu.
“Czy można zostać adwokatem, skracając aplikację? Sąd wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 662/07 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2007-07-05 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2007-04-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Danuta Szydłowska... /sprawozdawca/ Ewa Marcinkowska Magdalena Bosakirska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy Sygn. powiązane II GSK 469/07 - Postanowienie NSA z 2008-11-07 II GSK 1004/08 - Wyrok NSA z 2009-01-08 Skarżony organ Minister Sprawiedliwości Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie wpisu na listę adwokatów oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 69 ust. 2 w związku z art. 65 pkt 4 w związku z art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2002 r., nr 123, poz. 1058 ze zm.) sprzeciwił się wpisowi M. M. na listę Izby [...] dokonanemu uchwałą Okręgowej Rady Adwokackiej z dnia [...] grudnia 2006 r. W uzasadnieniu decyzji Minister wyjaśnił, iż na wniosek M. M. z dnia [...] listopada 2006 r. złożony w Okręgowej Radzie Adwokackiej w [...] uchwałą z dnia [...] grudnia 2006 r. Rada ta postanowiła wpisać ww. na listę adwokatów tej Izby wskazując, iż w dniu [...] lutego 2003 r. został on wpisany na listę aplikantów adwokackich, przez okres 3 lat i 6 miesięcy odbył aplikację adwokacka i zdał przeprowadzony w dniach od [...] do [...] grudnia 2005 r. oraz w dniu [...] grudnia 2005 r. egzamin adwokacki. Minister wskazał, iż od momentu wpisania M. M. na listę aplikantów adwokackich do dnia rozpoczęcia egzaminu adwokackiego upłynęło jedynie 2 lata, 9 miesięcy i 14 dni a tym samym nie został zachowany ustawowy okres odbywania aplikacji wynikający z art. 76 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze. Zapis określający moment rozpoczęcia aplikacji znajdował się w obowiązującym ówcześnie Regulaminie aplikacji adwokackiej i egzaminu adwokackiego z 2003 r. Zgodnie z § 1 ust. 3 aplikacja adwokacka rozpoczynała się z dniem złożenia ślubowania i licząc od tego momentu M. M. odbywał aplikację jedynie przez 2 lata, 5 miesięcy i 7 dni, przyjmując za dzień rozpoczęcia aplikacji datę wpisaną w indeksie tj. [...] lipca 2003 r. - jedynie 2 lata i 5 miesięcy a gdyby założyć, iż ostatni dzień egzaminu był ostatnim dniem aplikacji to do ww. okresów należałoby dodać 16 dni. Minister, przywołując orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wskazał, iż nie można przyjąć, że okres aplikacji jest terminem instrukcyjnym i może być dowolnie skracany albowiem aplikacja stanowi podstawową formę przygotowania do podjęcia i wykonywania zawodu adwokata. Co do okresu aplikacji zastosowanie mają przepisy art. 65 w związku z art. 76 ust. 1 oraz 68 Prawa o adwokaturze natomiast art. 5 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i innych ustaw w brzmieniu obowiązującym w dniu podjęcia uchwały o dopuszczeniu M. M. do egzaminu i w dniu jego składania przyznawał jedynie organom samorządu zawodowego uprawnienie do przeprowadzenia egzaminu dla tych aplikantów, którzy rozpoczęli szkolenie zawodowe przed wejściem w życie ww. ustawy. Nadto Minister zauważył, iż niektóre przedmioty zostały przez skarżącego zaliczone dopiero po wydaniu uchwały z dnia [...] listopada 2005 r. o dopuszczeniu do egzaminu adwokackiego co stanowi naruszenie § 21 ust. 3 Regulaminu aplikacji adwokackiej i egzaminu adwokackiego. W obszernej skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, M. M. zwany dalej skarżącym, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ewentualnie o jej uchylenie w całości. Podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego tj.: - art. 69 ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze w związku z art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. nr 24, poz. 199) a także § 3 ust. 1 pkt 5 w związku z § 4 ust. 1 pkt 7 Zarządzenia Ministra Sprawiedliwości nr 241/06/DO w sprawie ustalania zakresu czynności członków Kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości polegające na tym, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej - art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.; - art. 37.5 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. nr 24, poz.199) polegające na bezpośrednim i stałym upoważnieniu przez Ministra Sprawiedliwości zgodnie z zarządzeniem nr 241/06/DO z dnia 13 października 2006 r. Podsekretarza Stanu do podejmowania czynności określonych w ustawie Prawo o adwokaturze; - art. 76 ust. 1 P.o.a. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że do czasu aplikacji nie zalicza się okresu wykonywanej przez egzaminowanego aplikanta adwokackiego pod nadzorem wyznaczonego patrona praktyki zawodowej; - art. 69 ust. 2 P.o.a. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że podstawą zgłoszenia sprzeciwu może być art. 76 ust. 1 P.o.a podczas gdy sprzeciw mogą uzasadniać tylko okoliczności dotyczące cech kandydata na co wskazuje wynikający z ww. ustawy system nadzoru nad adwokaturą; oraz zarzut naruszenia prawa procesowego tj.- - art. 7 k.p.a. polegające na nierównym traktowaniu aplikantów adwokackich. W uzasadnieniu skargi podniósł m.in., iż sprzeciw do uchwały o wpisie kandydata na listę adwokatów może złożyć osobiście i wyłącznie Minister Sprawiedliwości. Zaskarżoną decyzję podpisał Podsekretarz Stanu A. K., mimo, iż powołany był Sekretarz Stanu w osobie B. K., która w dniu wydania decyzji pełniła swoją funkcję. Upoważnienie Ministra Sprawiedliwości wydane w formie zarządzenia pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. 37.5 ustawy o Radzie Ministrów i rażąco narusza hierarchię aktów prawnych wyrażoną w Konstytucji RP. Dalej skarżący wywodzi, iż jako egzaminowany aplikant zdobywał umiejętności praktyczne pod nadzorem patrona i w chwili podejmowania uchwały wypełnił warunek odbycia trzyipółletniej aplikacji. Nieprecyzyjność art. 69 ust. 2 P.o.a. budzi uzasadnione wątpliwości co do zgodności z art. 17 Konstytucji, co winno być zbadane przez Trybunał Konstytucyjny. Nadto skarżący podniósł, iż wielu aplikantów innych Izb uzyskało skuteczny wpis na listę adwokatów, mimo braku pełnego okresu aplikacji co wskazuje na wyjątkowo niesprawiedliwe i rażąco odmienne traktowanie obywateli znajdujących się w identycznej sytuacji faktycznej i prawnej, i narusza słuszny interes skarżącego. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo, przywołując stosowne przepisy, wskazał, iż kompetencja Ministra Sprawiedliwości do złożenia sprzeciwu została prawidłowo zrealizowana przez uprawnionego pracownika działającego w imieniu organu. Minister Sprawiedliwości rozważając zasadność wniesienia sprzeciwu uprawniony jest do ustalenia czy zostały spełnione wszystkie przesłanki wymagane do dokonania wpisu także i ta określona w art. 65 pkt 4 omawianej ustawy. Minister nie kontroluje uchwały ORA o dopuszczeniu aplikanta do egzaminu a jedynie ocenia ją w kontekście badania podstaw wpisu na listę adwokatów. Zmiana czasu trwania aplikacji adwokackiej, określonej w art. 76 ust. 1 P.o.a., który stanowi normę prawa materialnego, jest niedopuszczalna i nie znajduje żadnej podstawy prawnej. Minister ma prawo badać jedną z podstawowych przesłanek wpisu tzn. okoliczność czy kandydat odbył trzyipółletnią aplikację adwokacką w sposób ściśle określony ustawą. Odnosząc się do zarzutu nierównego traktowania Minister podniósł, iż to organ samorządu adwokackiego wpisując skarżącego na listę rażąco naruszył prawo czemu sprzeciwił się organ zaskarżoną decyzją. Pismem procesowym datowanym dnia [...] czerwca 2006 r. skarżący uzupełnił skargę poprzez załączenie kserokopii wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 1992 r. wskazującego na trafność wykładni przepisów Prawa o adwokaturze umożliwiającej uzupełnienie terminu aplikacji adwokackiej po złożeniu egzaminu. Dodatkowo podniósł zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. polegający na braku wskazania w zaskarżonej decyzji jako podstawy prawnej art. 268 a k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie według przesłanek celowości czy słuszności. Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach dalej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga w tej sprawie podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zarzutem o najpoważniejszym ciężarze gatunkowym dla bytu prawnego zaskarżonej decyzji jest zarzut wydania jej z naruszeniem właściwości. Sąd stwierdził, iż zarzut jest bezpodstawny. Zgodnie z art. 69 ust. 2 P.o.a. wpis na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich uważa się za dokonany, jeżeli Minister Sprawiedliwości nie sprzeciwi się wpisowi w terminie 30 dni od daty otrzymania uchwały wraz z aktami osobowymi wpisanego. Przypisanie tego konkretnego uprawnienia Ministrowi Sprawiedliwości nie oznacza, że organ ten w ramach dekoncentracji uprawnień w administracji, nie może udzielić pracownikom kierowanej przez siebie jednostki upoważnień do załatwiania określonych zadań jemu przypisanych. Taką możliwość przewidział przepis art. 268a k.p.a., mający zastosowanie w niniejszej sprawie, stanowiąc, że organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Przepis ten umożliwia temu, kto piastuje funkcję organu administracji, jest "nosicielem/dzierżycielem kompetencji" organu administracji publicznej, sprawne i płynne wywiązywanie się z szerokiego zakresu zadań nałożonych obowiązującym prawem (vide: Janusz Niczyporuk Dekoncentracja Administracji Publicznej, Wyd. UMCS, Lublin 2006 r. str. 113 - 116). W dekoncentracji administracji publicznej oświadczenia woli organu administracji publicznej składa albo osoba piastująca funkcję tego organu albo "z upoważnienia" jego pracownicy. Złożenie przez pracownika oświadczenia woli "z upoważnienia" należy traktować jako oświadczenie woli organu administracji publicznej. Pracownik organu, działając za ten organ "z upoważnienia" nie staje się organem - nosicielem kompetencji, nie przejmuje też kompetencji tego organu, a jedynie realizuje upoważnienie do wykonywania kompetencji (vide: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, 2004 r. str. 863 - 864). Z kolei na podstawie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. z 2003 r. Nr 24, poz. 199 z późn. zm.), minister wykonuje swoje zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu oraz gabinetu politycznego ministra. Zakres czynności sekretarza i podsekretarza stanu ustala właściwy minister, zawiadamiając o tym Prezesa Rady Ministrów. W rozpatrywanej sprawie sprzeciw od wpisu skarżącej na listę adwokatów złożył z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości Podsekretarz Stanu A. K., składając na decyzji swój podpis. Fakt działania "z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości" wynika z pieczęci, którą opatrzono zaskarżoną decyzję; obok niej figuruje pieczęć Ministra Sprawiedliwości. Powyższe wskazuje jednoznacznie na to, że kompetencja Ministra Sprawiedliwości do złożenia sprzeciwu nie została przeniesiona, lecz realizowana jest przez upoważnionego pracownika działającego w imieniu organu. Przepis art. 268 a k.p.a. wymaga dla ważności upoważnienia formy pisemnej. Oczywiste jest też, iż każde upoważnienie musi zostać opatrzone datą, od której obowiązuje (vide: B. Adamiak J. Borkowski cyt. Komentarz str. 269). W rozpatrywanej sprawie takiej formie uczyniono zadość; upoważnienie Podsekretarza Stanu A. K. wynika z podpisanego dnia 13 października 2006 r. zarządzenia Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego nr 241/06/DO w sprawie ustalenia zakresu czynności członków kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości, podjętego na podstawie art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. nr 24, poz. 199 ze zm.), gdzie w § 3 ust. 1 pkt 5 przewiduje się dla Podsekretarza Stanu A. K. stałe zastępstwo w podejmowaniu wszystkich czynności określonych w ustawie - Prawo o adwokaturze z wyłączeniem realizacji zadań związanych z naborem na aplikacje oraz z egzaminami adwokackimi. W ocenie Sądu upoważnienie, o który stanowi art. 268a k.p.a. może zostać wyrażone w każdej formie pod warunkiem, aby zachowana została forma pisemna oświadczenia woli organu oraz aby zakres upoważnienia objęty tym oświadczeniem był czytelny, co w konkretnej sprawie miało miejsce. Istota sporu miedzy stronami sprowadza się więc do interpretacji przepisu art. 76 ust. 1 prawa o adwokaturze. Przepis ten ma charakter normy prawa materialnego. Nie jest to przepis o charakterze instrukcyjnym, który zezwalałby na skracanie aplikacji adwokackiej. Jak słusznie zauważył Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 kwietnia 2006 r. Sygn K 6/06 "wykonywanie zawodu adwokata (a także radcy prawnego czy notariusza) i świadczenie w tych ramach pomocy prawnej wiąże się zarówno z uzyskaniem specjalistycznego przygotowania zawodowego (w postaci odpowiedniej aplikacji i egzaminu), jak i z obowiązkiem przestrzegania tajemnicy zawodowej oraz powinnością ubezpieczenia się od odpowiedzialności majątkowej. Aplikacja adwokacka stanowi podstawową formę przygotowania zawodowego do podjęcia i wykonywania zawodu adwokata. W ramach aplikacji adwokackiej aplikanci przechodzą nie tylko szkolenie teoretyczne, ale - co stanowi jej specyfikę - doskonalą umiejętności praktyczne, objęte zakresem zawodu adwokata. Podejmują w szczególności - dotychczas pod nadzorem swego patrona - czynności zawodowe należące do typowych dla wykonywania zawodu adwokata: udzielają porad prawnych, przygotowują opinie prawne, redagują pisma procesowe, a nawet - w zakresie określonym przez prawo - podejmują czynności wchodzące w zakres zastępstwa procesowego przed sądami i innymi organami. Z tego też powodu nigdy nie istniała tzw. pozaetatową aplikacja adwokacka. W trosce o jakość czynności należących do zakresu wykonywania zawodu adwokata oraz właściwego przygotowania zawodowego aplikantów adwokackich do przyszłego wykonywania zawodu adwokata (w pełnym wymiarze czynności zawodowych) pożądane pozostaje objęcie całego przebiegu aplikacji adwokackiej pieczą organów samorządu adwokackiego nakierowaną na należyte wykonywanie zawodu. Elementem tej pieczy jest odpowiednio znaczący wpływ na "zasady odbywania aplikacji adwokackiej". Elementem finalnym aplikacji adwokackiej, zamykającym etap przygotowania do zawodu i zarazem otwierającym możliwość wpisu na listę adwokatów, jest egzamin adwokacki. Dopuszczenie do egzaminu adwokackiego winno nastąpić po zakończeniu całego cyklu szkolenia przewidzianego programem aplikacji adwokackiej, która zgodnie z art. 76 ust. 1 Prawa o adwokaturze powinna trwać trzy lata i sześć miesięcy. Powinno to być w ocenie Sądu potwierdzone zarówno przez uchwałę o dopuszczeniu do egzaminu adwokackiego, jak i wpisy w indeksie aplikanckim świadczące o zaliczeniu całego cyklu szkolenia. Jak już wyżej wskazano aplikacja adwokacka winna trwać 3 lata 6 miesięcy i nie można przyjąć, że przepis art. 76 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze ma charakter instrukcyjny i wskazuje jedynie przybliżony czas trwania aplikacji. Gdyby tak było doszłoby wówczas do niedopuszczalnej dowolności w ustalaniu czasokresu aplikacji przez poszczególne Okręgowe Rady Adwokackie. Celem aplikacji adwokackiej jest przygotowanie młodego człowieka do wykonywania zawodu zaufania publicznego. Na aplikację składają się nie tylko zaliczenia zajęć teoretycznych z poszczególnych dziedzin prawa, ale także zajęcia praktyczne mające na celu przygotowanie do praktycznego wykonywania zawodu. Zarówno w uchwale z dnia [...] listopada 2006 r. o dopuszczeniu do egzaminu adwokackiego, jak i w uchwale z dnia [...] grudnia 2006 r. o wpisie skarżącego na listę adwokatów Okręgowa Rada Adwokacka w [...] podkreśliła, iż skarżący zaliczył wszystkie obowiązujące zajęcia i kolokwia. Tymczasem z indeksu aplikanta adwokackiego - M. M. wynika, że uzyskał on zaliczenie z większości przedmiotów po dacie uchwały z dnia [...] listopada 2006r. Rodzi się więc pytanie jak się mają wpisy do indeksu, do podjętych uchwał. I tak skarżący uzyskał zaliczenie: - w dniu [...] listopada 2006 r.- z postępowania karnego, ustroju adwokatury, zasad wykonywania zawodu, etyki i godności zawodu oraz ustroju organów ochrony prawnej, historii adwokatury, - w dniu [...] listopada 2006 r.-z postępowania cywilnego, prawa ubezpieczeń społecznych, prawa administracyjnego i prawa podatkowego, - w dniu [...] listopada 2006 r.-z prawa gospodarczego, - w dniu [...] listopada 2006 r. -z prawa pracy i prawa wykroczeń, - w dniu [...] listopada 2006 r.-z -prawa cywilnego, - w dniu [...] listopada 2006 r.-z prawa konstytucyjnego. W tej sytuacji, nawet jeżeliby uznać, że czas trwania aplikacji adwokackiej mógłby być skrócony, co w ocenie Sądu jest wykluczone, to skarżący i tak nie zakończył całego cyklu szkolenia o czym świadczą fakty przytoczone powyżej, tak więc trudno mówić o zakończeniu aplikacji adwokackiej przez skarżącego. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznał za nietrafne stanowisko skarżącego, iż do okresu aplikacji adwokackiej należy zaliczyć okres od daty egzaminu do chwili wydania sprzeciwu. Sąd nie stwierdził również naruszenia przez organ zaskarżoną decyzją zasady równości wszystkich wobec prawa i prawa do równego traktowania. Zasada równego traktowania oznacza nakaz równego traktowania tych wszystkich adresatów norm prawnych, których - ze względu na przynależność do określonej klasy - uznać należy za podobnych (vide: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, Komentarz, praca pod red. Leszka Garlickiego, Wyd. Sejmowe 2003 r. str. 8). Równość wobec prawa nie oznacza wszakże, że wszyscy mają takie same prawa i obowiązki, lecz że "jednakowe prawa i obowiązki będą dotyczyć wszystkich osób należących do tych samych kategorii, przy czym wyróżnienie owych kategorii nie będzie arbitralne, lecz oparte na demokratycznym państwie prawnym" (Piotr Wieczorek, Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r.). Adresatem prawa do równego traktowania w zakresie stosowania prawa są organy władzy publicznej. Naruszenie zasady równego traktowania może mieć miejsce wtedy, gdy osoby należące do tej samej kategorii, przy spełnieniu identycznych przesłanek, są traktowane przez organ administracji publicznej różnie w identycznym stanie faktycznym. W rozpatrywanej sprawie trudno uznać, iż miało miejsce naruszenie zasady równego traktowania. Skarżący, zarzucając naruszenie zasady równego traktowania, zaledwie przybliżył okoliczności na jego potwierdzenie i nie jest zadaniem Sądu przeprowadzanie na potwierdzenie tego zarzutu postępowania dowodowego. A przecież podkreślenia wymaga, że organ samorządu adwokackiego, wpisując skarżącego na listę adwokatów w sytuacji, gdy nie odbył on szkolenia aplikacyjnego w czasie przewidzianym art. 76 ust. 1 P.o.a. rażąco naruszył prawo, czemu sprzeciwił się Minister Sprawiedliwości zaskarżoną decyzją. W ocenie Sądu działanie organu było nie tylko prawidłowe, ale wręcz konieczne i kwestionowanie sprzeciwu z uwagi na naruszenie zasady równego traktowania, jeśliby nawet założyć, że mogło ono mieć miejsce, nie może służyć wykluczeniu z obrotu prawnego decyzji eliminującej rozstrzygnięcie, które rażąco naruszyło prawo. W uzasadnieniu decyzji organ podał przesłanki podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja odnosi się do istotnych w sprawie okoliczności faktycznoprawnych. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI