VI SA/Wa 6043/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na postanowienie Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia licencji pilotom, uznając, że skarżący nie posiadali interesu prawnego.
Skarżący J. R. i Z. O. domagali się wszczęcia postępowania administracyjnego w celu cofnięcia lub zawieszenia licencji pilotom oraz cofnięcia rekomendacji A. P., wskazując na naruszenie przepisów prawa lotniczego podczas lotu nad miastem. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że postępowanie dotyczące licencji dotyczy wyłącznie interesu prawnego posiadacza licencji, a skarżący jako osoby trzecie nie wykazały swojego interesu prawnego.
Sprawa dotyczyła skargi J. R. i Z. O. na postanowienie Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (ULC), które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia lub zawieszenia licencji pilotom J. M. i M. Z. oraz cofnięcia rekomendacji A. P. do pełnienia funkcji. Skarżący argumentowali, że piloci naruszyli przepisy prawa lotniczego podczas lotu nad miastem, wykonując go na zbyt niskiej wysokości nad zwartą zabudową i skupiskiem ludności, co stanowiło zagrożenie. Wskazywali również na naruszenie ich interesu prawnego jako mieszkańców. Prezes ULC odmówił wszczęcia postępowania, stwierdzając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., ponieważ postępowanie dotyczące licencji członka personelu lotniczego dotyczy wyłącznie jego interesu prawnego. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazali swojego interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym licencji innych osób. Sąd podkreślił, że brak interesu prawnego skarżących w tej konkretnej sprawie nie wyklucza możliwości jego posiadania w innych, odrębnych postępowaniach, jeśli powołają się na odpowiednie przepisy materialne dotyczące bezpieczeństwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, osoby trzecie nie posiadają interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym licencji innych osób, ponieważ postępowanie to dotyczy wyłącznie interesu prawnego posiadacza licencji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy Prawo lotnicze, postępowanie w przedmiocie cofnięcia lub zawieszenia licencji dotyczy wyłącznie interesu prawnego posiadacza licencji. Skarżący, jako osoby trzecie, nie wykazały swojego interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
u. Prawo lotnicze art. 100 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze
Określa przypadki, w których można cofnąć lub zawiesić licencję członka personelu lotniczego. Wskazuje, że posiadacz licencji jest jedyną osobą posiadającą interes prawny w postępowaniach dotyczących jego licencji.
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Definiuje pojęcie strony postępowania administracyjnego, wskazując na posiadanie interesu prawnego lub obowiązku.
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje odmowę wszczęcia postępowania administracyjnego, gdy brak jest podstaw do jego wszczęcia.
k.p.k. art. 304 § § 2
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego
Obowiązek instytucji państwowych i samorządowych zawiadomienia prokuratury o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu.
Pomocnicze
u. Prawo lotnicze art. 212 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze
Dotyczy odpowiedzialności karnej za naruszenie przepisów ruchu lotniczego.
u. Prawo lotnicze art. 21 § ust. 2 pkt 3 i 15
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze
Określa zadania i kompetencje Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, w tym nadzór nad przestrzeganiem przepisów i zapewnienie bezpieczeństwa lotów.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy utrzymania w mocy postanowienia organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności i prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego.
k.k. art. 165 § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 174 § § 1
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego
u.p.s.a. art. 1 § § 1 i par. 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1178/2011 art. ARA.FCL.250 § lit. a)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie posiadają interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu dotyczącym licencji innych osób.
Odrzucone argumenty
Organ naruszył przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) poprzez odmowę wszczęcia postępowania i niewykonanie czynności dowodowych. Organ naruszył prawo materialne (art. 100 ust. 1 pkt 4, art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo lotnicze) poprzez niezastosowanie przepisów i uznanie, że działania sprawców nie zawierają znamion czynów zabronionych. Organ naruszył art. 304 § 2 k.p.k. poprzez niepowiadomienie prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Organ naruszył art. 21 ust. 2 pkt 3 i 15 ustawy Prawo lotnicze poprzez zaniechanie wykonania zadań.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). O tym, czy dany podmiot może zostać uznany za stronę, decydują przepisy prawa materialnego. Wobec powyższego Sąd uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. za bezzasadne. W niniejszej sprawie organ odmówił wszczęcia postępowania, ograniczając się jedynie do zbadania, czy skarżący posiadają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Skład orzekający
Tomasz Sałek
przewodniczący
Magdalena Maliszewska
sędzia
Łukasz Jarocki
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska sądów administracyjnych w kwestii interesu prawnego strony w postępowaniach dotyczących licencji zawodowych oraz odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, a nie oceny samego czynu naruszenia przepisów lotniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i lotniczym ze względu na interpretację pojęcia interesu prawnego strony w kontekście postępowań licencyjnych.
“Czy można żądać cofnięcia licencji pilotowi, jeśli samemu nie jest się stroną postępowania? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 6043/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-06-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-11-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Łukasz Jarocki /sprawozdawca/ Magdalena Maliszewska Tomasz Sałek /przewodniczący/ Symbol z opisem 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603 Hasła tematyczne Lotnicze prawo Skarżony organ Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 2110 art. 100 ust. 1, art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 21 ust. 2 pkt 3 i 15 Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (t. j.) Dz.U. 2023 poz 775 art. 28, art. 61a, art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Dz.U. 2022 poz 2492 art. 1 par. 1 i par. 2 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j. Dz.U. 2024 poz 935 art. 134 par. 1, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2024 poz 37 art. 304 par. 2 Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Asesor WSA Łukasz Jarocki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi J. R. i Z. O. na postanowienie Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 4 lipca 2023 r. nr LPL-1.401.1855.2023.ULC.2 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę Uzasadnienie Postanowieniem z [...] lipca 2023 r. nr [...] (dalej: "zaskarżone postanowienie") Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej: "Prezes ULC" lub "organ"), po rozpatrzeniu zażalenia J. R. i Z. O. (dalej: "skarżący" lub "wnioskodawcy"), postanowił utrzymać w mocy swoje wcześniejsze postanowienie z [...] kwietnia 2023 r. nr [...] (dalej: "postanowienie z [...] kwietnia 2023 r.") w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia lub zawieszenia licencji pilotów J. M. oraz M. Z. (dalej: "piloci") oraz cofnięcia rekomendacji A. P. do pełnienia funkcji [...] w [...]. Jako podstawę prawną wydania zaskarżonego postanowienia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej: "k.p.a."). Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach. Pismem z 6 kwietnia 2023 r. skarżący wnieśli do Urzędu Lotnictwa Cywilnego wniosek o cofnięcie lub zawieszenie uprawnień pilotom wykonującym loty nad zwartą zabudową miasta [...] w dniu [...] listopada 2022 r. Dodatkowo wnieśli o cofnięcie rekomendacji do pełnienia funkcji [...] przez A. P. w [...], jako osobie odpowiedzialnej za przestrzeganie przepisów i organizację lotów. Jako podstawę prawną swoich działań wskazali art. 61 § 1 w związku z art. 28 k.p.a. oraz art. 100 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 212 ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (dalej: "ustawa Prawo lotnicze"). W ocenie skarżących wykonanie przedmiotowego lotu stanowi najprawdopodobniej przestępstwo, o którym mowa w art. 212 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo lotnicze, jak również art. 174 oraz art. 165 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (dalej: "k.k."), w związku z czym postępowanie powinno być wszczęte z urzędu. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniono, że w dniu [...] listopada 2022 r., w trakcie uroczystości [...], około godziny [...], nad głowami zgromadzonych osób w centrum miasta, na wysokości około 150 m [...] (nad poziomem terenu), przeleciał samolot [...] z załogą. Przelot nad [...] poprzedzony był lotem nad zwartą zabudową miasta na wysokości również nieprzekraczającej 150 m. Skarżący wskazali, że w tym przypadku nie może być mowy o manewrach przewidzianych procedurą startu lub lądowania. W treści uzasadnienia przywołano m.in. brzmienie pkt 4.6 załącznika 2 ICAO zmienionego rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) nr 923/2012 z dnia 26 września 2012 r. ustanawiającym wspólne zasady w odniesieniu do przepisów lotniczych i operacyjnych dotyczących służb i procedur żeglugi powietrznej oraz zmieniającym rozporządzenie wykonawcze (WE) nr 1035/2011 oraz rozporządzenia (WE) nr 1265/2007, (WE) nr 1794/2006, (WE) nr 730/2006, (WE) nr 1033/2006 i (UE) nr 255/2010 oraz § 3 ust. 1, § 5 ust. 1 pkt 5 i § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 marca 2019 r. w sprawie zakazów lub ograniczeń lotów na czas dłuższy niż 3 miesiące (Dz. U. z 2019 r. poz. 617). Skarżący wskazali, że czuli się zagrożeni działaniami pilotów, którzy w dniu 11 listopada 2022 r. w rażący sposób naruszyli zasady bezpieczeństwa, wykonując lot na wysokości poniżej 150 m nad zwartą zabudową centrum miasta oraz skupiskiem ludzi na otwartej przestrzeni, łamiąc przy tym przywołane w uzasadnieniu przepisy prawa. Ponadto wskazano, że w czasie lotu na [...] znajdował się jeden ze skarżących wraz z bliskimi, w związku z czym został naruszony jego interes prawny zgodnie z art. 28 k.p.a. Do wniosku załączono: 1. Arkusz obliczeń; 2. Skierowany do Prezydenta Miasta [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej z [...] listopada 2022 r.; 3. Odpowiedź Prezydenta Miasta [...] z [...] grudnia 2022 r. wraz z załącznikiem; 4. Odpowiedź Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej z [...] grudnia 2022 r. w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej; 5. Dokumentację fotograficzną; 6. Odpowiedź Urzędu Lotnictwa Cywilnego w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej; 7. Wniosek skarżących z 23 grudnia 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej skierowany do Prezesa Zarządu E. Sp. z o.o. Postanowieniem z [...] kwietnia 2023 r., po rozpatrzeniu wniosku skarżących, Prezes ULC odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego dotyczącego cofnięcia lub ewentualnego zawieszenia licencji pilotom oraz cofnięcia rekomendacji do pełnienia funkcji [...] A. P.. Jako podstawę prawną wydania postanowienia wskazano art. 21 ust. 2 pkt 2, art. 100 ust. 1 ustawy Prawo lotnicze (Dz. U. z 2022 r. poz. 1235) w związku z ARA.FCL.250 lit. a) rozporządzenia Komisji (UE) nr 1178/2011 z dnia 3 listopada 2011 r. ustanawiającego wymagania techniczne i procedury administracyjne odnoszące się do załóg w lotnictwie cywilnym zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 (Dz. Urz. UE L 311 z 25.11.2011, s. 1, ze zm.) oraz art. 61a § 1 w związku z art. 28 oraz art. 104 k.p.a. (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.). W uzasadnieniu, po przytoczeniu stanu faktycznego oraz mających zastosowanie przepisów prawa, Prezes ULC wskazał, że jako uzasadnienie swojego interesu prawnego w postępowaniu o cofnięcie lub zawieszenie licencji pilotom oraz cofnięcia rekomendacji do pełnienia funkcji [...] w [...] A. P., wnioskodawcy wskazują, iż jako mieszkańcy [...] czują się zagrożeni działaniami tych pilotów, oraz że w czasie ich przelotu na [...] znajdował się jeden ze skarżących oraz jego bliscy, czym doszło do naruszenia jego interesu prawnego zgodnie z art. 28 k.p.a. Organ wyjaśnił, że do nadania statusu strony nie wystarczy samo subiektywne przekonanie konkretnego podmiotu o możności zainicjowania postępowania, a istnienie interesu prawnego ustalane jest każdorazowo przez organ bezpośrednio po wpłynięciu takiego żądania. Wnioskodawcy wskazują, że doszło do naruszenia interesu prawnego J. R., jednak nie precyzują w żaden sposób charakteru tego interesu. Jako że niniejszy wniosek nie dotyczy licencji J. R., nie można wskazać, że postępowanie w sprawie zawieszenia licencji innych osób dotyczy jego interesu prawnego. Stwierdzenie, że osobie, która dąży do zainicjowania postępowania, nie można przypisać przymiotu strony, skutkuje zaniechaniem jakichkolwiek czynności procesowych (w rezultacie odmowy wszczęcia postępowania). Zdaniem Prezesa ULC, powyższe rozważania znajdują analogiczne zastosowanie w zakresie wniosku o cofnięcie rekomendacji do pełnienia funkcji [...] w [...] A. P.. Pismem z 12 maja 2023 r. skarżący wnieśli za pośrednictwem Prezesa ULC do Ministra Infrastruktury zażalenie na postanowienie z [...] kwietnia 2023 r. Następnie w dniu [...] lipca 2023 r. Prezes ULC postanowił utrzymać w mocy postanowienie z [...] kwietnia 2023 r. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu faktycznego, mających zastosowanie przepisów prawa oraz odwołaniu się do orzecznictwa sądów administracyjnych, Prezes ULC wskazał, że badanie interesu prawnego musi poprzedzać wszczęcie postępowania. W pełni podzielił on stanowisko zawarte w postanowieniu z [...] kwietnia 2023 r., w którym odmówiono wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., z uwagi na brak przymiotu strony skarżących zgodnie z art. 28 k.p.a. Zdaniem Prezesa ULC, stwierdzenie braku interesu prawnego wnioskodawców nie wymagało podjęcia żadnych czynności wyjaśniających, gdyż było oczywiste po wstępnej analizie wniosku. Odnosząc się do przypuszczenia skarżących o popełnieniu czynów zabronionych przez załogę [...] podczas lotu nad centrum [...] [...] listopada 2022 r. oraz twierdzenia, że Prezes ULC zobowiązany jest do powiadomienia Prokuratury Rejonowej w [...], organ oświadczył, iż jest świadomy swoich obowiązków wynikających z art. 304 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (dalej: "k.p.k.") Dodał, że piloci posiadali stosowną zgodę Prezydenta Miasta [...] na przelot w dniu 11 listopada 2022 r. Prezes ULC podkreślił, że opisywane przez skarżących czyny były przedmiotem badania przez Prokuraturę Rejonową w [...], zainicjowanego zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa złożonego przez J. R.. Badanie dotyczyło podobnego przelotu w dniu [...] listopada 2019 r. przez innych pilotów [...]. Wówczas, wobec uznania, że czyn nie zawiera znamion przestępstwa, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. (sygn. akt PR 1 Ds. 1900.2019) odmówiono wszczęcia śledztwa. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu, skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając postanowienie organu z [...] lipca 2023 r. w części dotyczącej punktu 2.2. - zobowiązania Prezesa ULC do złożenia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z art. 165 § 1 pkt 5 k.k., art. 174 § 1 k.k., art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a) i ust. 2 ustawy Prawo lotnicze. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. obrazę art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia z urzędu postępowania oraz niewykonanie jakiejkolwiek czynności dowodowej w celu oceny, czy opisane we wniosku zdarzenia, potwierdzone załączonymi dowodami, zaistniały i stanowią naruszenie obowiązujących przepisów prawa lotniczego, przepisów ruchu lotniczego oraz czy zostały udowodnione; Ponadto skarżący zarzucili naruszenie prawa materialnego, tj.: 2. art. 100 ust. 1 pkt 4 oraz art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo lotnicze poprzez ich niezastosowanie, polegające na uznaniu, że działania sprawców nie zawierają znamion czynów zabronionych; 3. art. 304 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 30, 413, 568, 1086, 1458) poprzez niepowiadomienie prokuratora o podejrzeniu popełnienia przestępstwa ściganego z urzędu na podstawie art. 212 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo lotnicze; 4. art. 21 ust. 2 pkt 3 i 15 ustawy Prawo lotnicze poprzez jego niezastosowanie polegające na zaniechaniu wykonania przez Prezesa ULC zadań, do których był zobowiązany przywołanymi przepisami (bezczynność). Z uwagi na powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o orzeczenie o bezczynności Prezesa ULC oraz uchylenie pkt 2.2 postanowienia, jak również zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę, Prezes ULC wniósł o jej oddalenie. W odpowiedzi na wezwanie Sądu z 6 listopada 2023 r. skarżący doprecyzowali, że zaskarżają postanowienie organu z [...] lipca 2023 r. w całości. Postanowieniu temu zarzucili: 1. Błędne przyjęcie przez Prezesa ULC, jako podstawowego uzasadnienia odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku skarżących z 12 kwietnia 2023 r., nieposiadania przez skarżących (wnoszących wniosek) interesu prawnego; 2. Niewykonanie przez Prezesa ULC czynności sprawdzających w sprawie zawartego we wniosku zawiadomienia o złamaniu przepisów dotyczących bezpiecznego wykonywania lotów przez załogę samolotu [...], wykonującą lot w dniu [...] listopada 2022 r. na krytycznie małej wysokości nad gęstą zabudową centrum miasta [...] i nad zwartym skupiskiem ludności; 3. Błędne przyjęcie przez Prezesa ULC jako uzasadnienia postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania analogii do zupełnie innego zdarzenia z udziałem innych statków powietrznych i innych załóg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola, stosownie do § 2 powołanego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym, jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2024 r. poz. 935). Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów, należy uznać, że nie jest ona zasadna. Przedmiotem skargi jest postanowienie Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego utrzymujące w mocy postanowienie tego samego organu, którym odmówiono wszczęcia postępowania administracyjnego dotyczącego cofnięcia lub zawieszenia licencji pilotów J. M. oraz M. Z., a także cofnięcia rekomendacji do pełnienia funkcji [...] w [...] A. P., z uwagi na brak interesu prawnego po stronie skarżących. Mając na uwadze obowiązujące przepisy oraz ustalony stan faktyczny, Sąd stwierdza, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zdaniem Sądu, Prezes ULC słusznie postanowił odmówić wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., ponieważ skarżący nie posiadali przymiotu strony. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy dany podmiot może zostać uznany za stronę, decydują przepisy prawa materialnego. W świetle art. 100 ust. 1 ustawy Prawo lotnicze (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 2110) licencję lub wynikające z niej uprawnienia można cofnąć albo zawiesić w przypadku stwierdzenia, że członek personelu lotniczego: 1. uzyskał licencję lub uprawnienia w oparciu o sfałszowane dokumenty; 2. sfałszował zapisy w licencji lub poświadczył nieprawdę w dokumentach obsługi technicznej; 3. utracił kwalifikacje wymagane do wykonywania określonych czynności lotniczych; 4. wykonując czynności lotnicze, do których uprawnia go licencja, zagraża bezpieczeństwu ruchu lotniczego; 5. wykonywał czynności lotnicze pod wpływem alkoholu lub środków odurzających. A zatem, w świetle powołanego przepisu, to posiadacz licencji jest jedyną osobą posiadającą interes prawny we wszelkich postępowaniach administracyjnych związanych z uprawnieniami wynikającymi z licencji członka personelu lotniczego. Postępowanie administracyjne w przedmiocie cofnięcia lub zawieszenia licencji lub uprawnień z niej wynikających, określone w art. 100 ust. 1 ustawy Prawo lotnicze, dotyczy zatem wyłącznie interesu prawnego posiadacza przedmiotowej licencji. Oznacza to, że skarżący, jako osoby trzecie, nie posiadają interesu prawnego wynikającego z niniejszych licencji. Rozważania te odnoszą się także do wniosku o cofnięcie rekomendacji do pełnienia funkcji [...] w [...] przez A. P.. Wobec powyższego Sąd uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. za bezzasadne. Dotyczyły one odmowy wszczęcia z urzędu postępowania oraz niewykonania jakiejkolwiek czynności dowodowej w celu oceny, czy opisane we wniosku zdarzenia, potwierdzone załączonymi dowodami, zaistniały i stanowią naruszenie obowiązujących przepisów prawa lotniczego oraz przepisów ruchu lotniczego. Jak słusznie zauważył organ, powołane przepisy dotyczą postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jakie przeprowadza organ administracyjny w ramach toczącego się postępowania administracyjnego. Tymczasem postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało wszczęte. Zgodnie z art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo lotnicze, kto wykonując lot przy użyciu statku powietrznego narusza przepisy dotyczące ruchu lotniczego obowiązujące w obszarze, w którym lot się odbywa, podlega karze pozbawienia wolności do lat 5. Z kolei, zgodnie z art. 304 § 2 k.p.k., instytucje państwowe i samorządowe, które w związku ze swą działalnością dowiedziały się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, są obowiązane niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub Policję oraz przedsięwziąć niezbędne czynności, aby nie dopuścić do zatarcia śladów i dowodów przestępstwa, do czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub wydania przez ten organ stosownego zarządzenia. Sąd nie podzielił stanowiska skarżących, jakoby w niniejszej sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, tj. art. 100 ust. 1 pkt 4 oraz art. 212 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo lotnicze, poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że działania sprawców nie zawierają znamion czynów zabronionych. Sąd stwierdził również, że nie doszło do naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 304 § 2 k.p.k., poprzez niepowiadomienie prokuratury o przestępstwie ściganym z urzędu na podstawie art. 212 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo lotnicze. W niniejszej sprawie organ odmówił wszczęcia postępowania, ograniczając się jedynie do zbadania, czy skarżący posiadają przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Prezes ULC nie badał kwestii naruszenia przepisów ustawy Prawo lotnicze przez osoby wskazane we wniosku o wszczęcie postępowania (zob. również wyrok WSA w Warszawie z 19 maja 2021 r. sygn. akt 2574/20). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ słusznie wskazał, że czyny opisane w skardze były przedmiotem badania przez Prokuraturę Rejonową w [...], zainicjowanego zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa złożonym przez J. R.. Dotyczyły one przelotu w dniu [...] listopada 2019 r., przeprowadzonego przez innych pilotów [...] niż ci wspomniani we wniosku, niemniej odbywającego się w podobnych warunkach. Wówczas, wobec uznania, że czyn (tj. naruszenie przepisów prawa lotniczego poprzez zbyt niski pułap przelotu dwóch samolotów [...], w wyniku czego sprowadzono niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób i mienia wielkiej wartości oraz bezpośrednie niebezpieczeństwo katastrofy w ruchu powietrznym) nie zawiera znamion czynu zabronionego, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. (sygn. akt [...]) odmówiono wszczęcia śledztwa. Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 3 i 15 ustawy Prawo lotnicze, do zadań i kompetencji Prezesa Urzędu należy wykonywanie funkcji organu administracji lotniczej i nadzoru lotniczego określonych w ustawie oraz w ustawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. o transporcie materiałów niebezpiecznych drogą powietrzną (Dz. U. poz. 1715). Ponadto, obejmuje to pełnienie funkcji władzy lotniczej w rozumieniu umów i przepisów międzynarodowych, w tym związanych z regulacją rynku usług lotniczych, a w szczególności: – nadzorowanie i kontrolowanie przestrzegania przepisów prawnych w zakresie lotnictwa cywilnego i lotniczej działalności gospodarczej; – podejmowanie działań w celu zapewnienia bezpieczeństwa lotów. Zdaniem Sądu, bezzasadny jest również zarzut naruszenia prawa materialnego – art. 21 ust. 2 pkt 3 i 15 ustawy Prawo lotnicze, poprzez niezastosowanie tych przepisów i zaniechanie wykonania przez Prezesa ULC zadań, do których był zobowiązany (bezczynność). Sąd podziela stanowisko Prezesa ULC, zgodnie z którym skarga na postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego cofnięcia lub zawieszenia licencji pilotów oraz rekomendacji do pełnienia funkcji [...] w [...] nie jest właściwym instrumentem prawnym do zarzucania Prezesowi ULC braku wykonania obowiązków, o których mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3 i 15 ustawy Prawo lotnicze. Sąd zwraca uwagę na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 lutego 2024 r., sygn. akt II GSK 858/20, w którym odniósł się on do wykładni art. 28 k.p.a. Zdaniem NSA, pojęcie interesu prawnego użyte w art. 28 k.p.a. oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga wszechstronnego ustalenia związku materialnoprawnego między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa. Polega to na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Taki interes powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego. NSA stwierdził, że ocenę interesu prawnego należy dokonywać w możliwie szerokim aspekcie. Niemniej jednak, w niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że skarżący nie mają interesu prawnego w przedmiocie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia z [...] kwietnia 2023 r., tj. w zakresie licencji pilotów J. M. i M. Z. ani rekomendacji do pełnienia funkcji [...] w [...] przez A. P.. To nie oznacza jednak, że takiego interesu nie będą mieć w przypadku złożenia odrębnego wniosku, powołując się na odpowiednie przepisy materialne w zakresie bezpieczeństwa. Mając na uwadze powyższe, sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI