VI SA/Wa 5609/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) z dnia 4 sierpnia 2023 r., która stwierdzała, że Skarżąca, jako jedyny wspólnik spółki C. Sp. z o.o., podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu od dnia 19 czerwca 2012 r. do nadal. Wniosek o ustalenie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego złożył Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), wskazując, że Skarżąca posiadała całość udziałów w spółce od 2012 r., ale nie zgłosiła się do ubezpieczenia z tego tytułu. Skarżąca w toku postępowania przed Prezesem NFZ przedstawiła sprawozdania finansowe spółki, wskazując na brak przychodów w latach 2018-2022. Mimo to, Prezes NFZ wydał decyzję o objęciu Skarżącej obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym, opierając się na przepisach ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Kluczowe było zinterpretowanie art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uznaje m.in. wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. Prezes NFZ argumentował, że posiadanie statusu jedynego wspólnika jest wystarczające do objęcia ubezpieczeniem, niezależnie od tego, czy spółka prowadzi faktycznie działalność i generuje przychody. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia prawa, w tym przedawnienia należności składkowych za lata 2012-2017. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd potwierdził, że ustalenie stanu faktycznego było prawidłowe, a Skarżąca nie negowała faktu posiadania 100% udziałów w spółce od 2012 r. Sąd podkreślił, że obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. wynika z samego posiadania tego statusu prawnego, a nie z faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę czy osiągania przez nią przychodów. Sąd powołał się na liczne orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, które potwierdzają tę interpretację. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia, Sąd wyjaśnił, że Prezes NFZ jest właściwy do ustalenia samego podlegania ubezpieczeniu, natomiast kwestia wymiaru i ewentualnego przedawnienia składek należy do kompetencji ZUS. Wobec powyższego, Sąd uznał decyzję Prezesa NFZ za zgodną z prawem i oddalił skargę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że status jedynego wspólnika spółki z o.o. generuje obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego, niezależnie od sytuacji finansowej spółki. Ustalenie zakresu kompetencji Prezesa NFZ w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji jedynego wspólnika spółki z o.o. i interpretacji przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sam fakt posiadania statusu jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, przy braku generowania przez spółkę przychodów, rodzi obowiązek podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sam fakt posiadania statusu jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest wystarczającą podstawą do objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym, niezależnie od sytuacji finansowej spółki czy dochodów wspólnika.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 8 ust. 6 pkt 4) oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej (art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c) jednoznacznie wskazują, że wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności, a obowiązek ten jest powiązany wyłącznie z posiadaniem statusu prawnego wspólnika, a nie z faktycznym prowadzeniem działalności przez spółkę czy osiąganiem przez nią przychodów.
Czy Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia jest właściwy do rozpatrywania zarzutów dotyczących przedawnienia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Prezes NFZ jest właściwy jedynie do ustalenia podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. Kwestie wymiaru i przedawnienia składek należą do kompetencji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Uzasadnienie
Art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej wskazuje, że Prezes NFZ rozpatruje sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń, a nie sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek, które są właściwością organów ubezpieczeń społecznych. Ustalenie podlegania ubezpieczeniu przez NFZ jest kwestią wstępną dla ZUS.
Przepisy (17)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.ś.o.z. art. 5 § pkt 21
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.ś.o.z. art. 65
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.ś.o.z. art. 66 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.ś.o.z. art. 69 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 13 § pkt 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 13 § pkt 4a
Ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.ś.o.z. art. 109 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.s.u.s. art. 36aa
Ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych
pr.przed.
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
p.u.s.a.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
k.p.a.
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Posiadanie statusu jedynego wspólnika spółki z o.o. jest wystarczającą podstawą do objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym, niezależnie od braku przychodów spółki. • Prezes NFZ jest właściwy do ustalenia podlegania ubezpieczeniu, a nie do rozstrzygania kwestii przedawnienia składek.
Odrzucone argumenty
Brak przychodów spółki i pobieranie przez Skarżącą emerytury zwalnia z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. • Należności z tytułu składek za lata 2012-2017 uległy przedawnieniu.
Godne uwagi sformułowania
obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. powiązany jest jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, a nie z prowadzeniem działalności gospodarczej • sam fakt niewykonywania usług i nieosiągania przychodu z działalności nie uzasadnia przerwy w jej prowadzeniu powodującej uchylenie obowiązku ubezpieczenia społecznego • Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia rozstrzygał jedynie kwestię podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, czyli dokonał tzw. "ustalania" - potwierdzenia obowiązku wynikającego z ustawy.
Skład orzekający
Grażyna Śliwińska
przewodniczący
Tomasz Sałek
sprawozdawca
Agnieszka Dauter-Kozłowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że status jedynego wspólnika spółki z o.o. generuje obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego, niezależnie od sytuacji finansowej spółki. Ustalenie zakresu kompetencji Prezesa NFZ w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji jedynego wspólnika spółki z o.o. i interpretacji przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów dotyczących obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego dla wspólników spółek, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników. Wyjaśnia kluczowe rozróżnienie między ustaleniem podlegania ubezpieczeniu a kwestią składek.
“Jedyny wspólnik spółki z o.o. musi płacić składki zdrowotne, nawet gdy firma nie zarabia?”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.