VI SA/Wa 543/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-05-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
jakość handlowaoznakowanie żywnościwędlinykara pieniężnakontrolaUOKiKkonsumenciprawo żywnościowe

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki F. Sp. j. na decyzję Prezesa UOKiK w przedmiocie kary pieniężnej za nieprawidłowe oznakowanie wędlin luzem.

Spółka F. Sp. j. zaskarżyła decyzję Prezesa UOKiK, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i wymierzyła karę pieniężną za wprowadzenie do obrotu wędlin luzem, nieodpowiadających pod względem oznakowania jakości handlowej. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Sąd administracyjny uznał skargę za bezzasadną, stwierdzając, że organy prawidłowo oceniły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy, a wędliny sprzedawane luzem rzeczywiście nie posiadały wymaganego wykazu składników.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki F. Sp. j. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Organ II instancji, uchylając decyzję organu I instancji, wymierzył spółce karę pieniężną w wysokości 1.813,95 zł za wprowadzenie do obrotu 55 partii wędlin luzem, które nie spełniały wymogów dotyczących oznakowania jakości handlowej, w szczególności brakowało wykazu składników na wywieszce. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów KPA, w tym niewyczerpanie postępowania dowodowego i błędną ocenę materiału dowodowego, a także naruszenie przepisów prawa materialnego dotyczących jakości handlowej. Sąd administracyjny uznał skargę za bezzasadną. Wskazał, że przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi dotyczące znakowania środków spożywczych bez opakowań wymagają podania wykazu składników na wywieszce, co miało na celu umożliwienie konsumentowi zapoznania się ze składem produktu. Sąd stwierdził, że wszystkie 55 partii wędlin oferowano do sprzedaży luzem, a protokół kontroli, mimo różnego sformułowania, potwierdzał brak wymaganego wykazu składników. Sąd oddalił również zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania przez organ Inspekcji Handlowej, wskazując na prawidłowe udokumentowanie kontroli i brak uwag ze strony skarżącej do protokołu. W konsekwencji, sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy oraz zastosowały właściwe przepisy prawa, oddalając skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak wykazu składników na wywieszce wędlin sprzedawanych luzem stanowi naruszenie przepisów o jakości handlowej, a organy prawidłowo oceniły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jasno wymagają podania wykazu składników na wywieszce dla wędlin sprzedawanych luzem, co ma na celu ochronę konsumenta. Protokół kontroli potwierdził brak takiego wykazu dla wszystkich 55 partii wędlin.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (23)

Główne

u.j.h.a.r.-s. art. 40a § ust. 1 pkt 3

Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych

rozp. MRiRW ws. znakowania śr. spoż. art. 17 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych

Pomocnicze

u.j.h.a.r.-s. art. 3 § pkt 5

Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych

u.j.h.a.r.-s. art. 4 § ust. 1

Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 75

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 76

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

u.Ins.Handl. art. 1 § ust. 3

Ustawa o Inspekcji Handlowej

u.Ins.Handl. art. 5 § ust. 2

Ustawa o Inspekcji Handlowej

u.Ins.Handl. art. 20

Ustawa o Inspekcji Handlowej

u.b.ż.i.ż. art. 45 § ust. 1 i 2

Ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia

u.p.p.z. art. 6 § ust. 3

Ustawa o produktach pochodzenia zwierzęcego

rozp. (WE) 1760/2000 art. 12

Rozporządzenie (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady

rozp. (WE) 1760/2000 art. 13 § ust. 2 i 5 lit. a

Rozporządzenie (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady

rozp. (WE) 275/2007 art. 5c

Rozporządzenie (WE) nr 275/2007 Komisji

rozp. (WE) 178/2002

Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady

p.o.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 7, 75 i 77 Kpa przez niewyczerpanie postępowania dowodowego. Naruszenie art. 80 Kpa w związku z naruszeniem art. 76 Kpa i art. 28 ust. 2 pkt 4 ustawy o jakości handlowej przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Naruszenie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej i § 17 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

brak wykazu składników na wywieszce dotyczącej danego środka spożywczego w miejscu sprzedaży w/w wędlin bez opakowań nieodpowiadających jakości handlowej określonej w art. 45 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia z uwagi na brak jakichkolwiek oznaczeń handlowych nieodpowiadających jakości handlowej określonej w art. 45 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia z uwagi na brak terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości nieodpowiadającego jakości handlowej określonej w art. 12 i art. 13 ust. 2 i 5 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1760/2000 (...) oraz art. 5c rozporządzenia Komisji (WE) nr 275/2007 (...) ze względu na brak w miejscu sprzedaży informacji o numerze lub kodzie identyfikacyjnym

Skład orzekający

Andrzej Wieczorek

sprawozdawca

Jolanta Królikowska-Przewłoka

przewodniczący

Pamela Kuraś-Dębecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oznakowania żywności sprzedawanej luzem, w szczególności wymogu podania wykazu składników."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych i znakowania środków spożywczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy codziennego aspektu zakupów spożywczych – prawidłowego oznakowania produktów. Choć nie jest przełomowa, pokazuje znaczenie szczegółowych przepisów dla ochrony konsumenta i praktyczne problemy związane z ich stosowaniem przez przedsiębiorców.

Czy wędlina luzem musi mieć wykaz składników? Sąd wyjaśnia obowiązki sprzedawców.

Sektor

żywność

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 543/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/
Jolanta Królikowska-Przewłoka /przewodniczący/
Pamela Kuraś-Dębecka
Symbol z opisem
6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 187 poz 1577
art. art. 3 pkt 5, 4 ust. 1
Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
Dz.U. 2007 nr 137 poz 966
par. 17 ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2012 r. sprawy ze skargi F. Sp. j. z siedzibą w S. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - organ II instancji - decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi – skarżącej – F. Spółka Jawna uchylił zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej - organ I instancji - w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r., mocą której skarżącej wymierzono karę pieniężną w wysokości 1.835,56 zł w całości i wymierzył z tytułu wprowadzenia do obrotu partii wędlin luzem, nieodpowiadających pod względem oznakowania jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej karę pieniężną w wysokości 1.813,95 zł.
Organ II instancji działał na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 1 ust. 3 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2009 r., Nr 151, poz. 1219 z późn. zm.) oraz art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz.U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577 z późn. zm.).
W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 31.03, 1,4-5.04.2011 r. przez inspektorów reprezentujących [...] Wojewódzkiego Inspektora w sklepie mięsno - wędliniarskim przy ul. S. [...] w W., należącym do przedsiębiorcy F. Spółka Jawna z siedzibą w S. zakwestionowano sposób oznakowania pięćdziesięciu pięciu partii wędlin oraz dwóch partii mięsa wołowego oferowanych bez opakowań o łącznej wartości 1.835,56 zł, tj.:
1) kiełbasy surowej wiejskiej wartości 16,31 zł, szynki z pieca wartości 58,85 zł; schabu z pieca wartości 11,84 zł; szynki wielkopolskiej wartości 26,04 zł; szynki wiejskiej wartości 9,34 zł, polędwicy po żydowsku wartości 8,29 zł, pieczeni chlebowej wartości 14,66 zł, szynki z komina wartości 115,79 zł, kiełbasy krakowskiej suchej z indyka wartości 150,56 zł, kiełbasy polskiej surowej wartości 23,03 zł, kiełbasy myśliwskiej z komina wartości 62,44 zł, kiełbasy pieczonej niewędzonej wartości 57,75 zł, salami z posypką czosnkową wartości 17,09 zł, kiełbasy gospodarz wartości 58,35 zł, kiełbasy kruchej wartości 49,14 zł, kiełbasy podwawelskiej wartości 29,62 zł, 2,00 kg parówek książęcych wartości 27,22 zł, parówek dziecięcych wartości 12,03 zł, serdelków z kurcząt wartości 44,52 zł, kiełbasy śląskiej wieprzowej wartości 62,69 zł, kiełbasy śląskiej z indyka wartości 24,55 zł, kiełbasy zwyczajnej wartości 17,75 zł, kiełbasy pieczonej wartości 31,55 zł, kiełbasy białej delikatesowej wartości 45,93 zł, kiełbasy białej parzonej wartości 14,75 zł, kaszanki wartości 16,26 zł, pasztetu śniadaniowego wartości 4,11 zł, salcesonu wieprzowego Lux wartości 37,07 zł, kiełbasy obkładowej wartości 7,49 zł, metki łososiowej wartości 13,65 zł, pasztetu wiejskiego wartości 22,34 zł, pieczeni szlacheckiej wartości 14,53 zł, metki cebulowej wartości 11,72 zł, wątrobianki wartości 24,96 zł i metki wędzonej wartości 10,70 zł - łącznej wartości 1.152,92 zł, nieodpowiadających jakości handlowej określonej w § 17 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. Nr 137 poz. 966 z późn. zm.) z uwagi na brak wykazu składników na wywieszce dotyczącej danego środka spożywczego w miejscu sprzedaży w/w wędlin bez opakowań;
2) wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako schab z komina wartości 24,94 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako polędwica sopocka wartości 9,68 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako baleron wiejski wartości 7,67 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako schab tradycyjny wartości 12,41 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako szynka swojska wartości 39,11 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako szynka dworska wartości 41,60 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako kabanosy wieprzowe lux wartości 93,27 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako kiełbasa myśliwska wartości 23,72 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako kiełbasa jałowcowa wartości 36,55 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako kabanosy drobiowe wartości 64,39 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako salami z zielonym pieprzem wartości 31,42 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako salami z parmezanem wartości 7,55 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako salami z dynią wartości 23,87 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako kiełbasa belwederska wartości 35,71 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako salceson ozorkowy biały wartości 9,94 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako salceson ozorkowy wartości 15,52 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako pasztet borowikowy wartości 1,94 zł, wyrobu deklarowanego na wywieszce cenowej jako frankfurterki wartości 15,05zł - łącznej wartości 494,34 zł, nieodpowładających jakości handlowej określonej w art. 45 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914 z późn. zm.) z uwagi na brak jakichkolwiek oznaczeń handlowych;
3) kiełbasy krakowskiej suchej wartości 148,48 zł, salcesonu z indyka wartości 18,21 zł - łącznej wartości 166,69 zł, nieodpowiadających jakości handlowej określonej w art. 45 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914 ze zm.) z uwagi na brak terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości;
4) 2 partii mięsa wołowego sprzedawanego luzem, łącznej wartości 21,61 zł tj.: antrykotu b/k wartości 12,02 zł i giczy wołowej wartości 9,59 zł, nieodpowładającego jakości handlowej określonej w art. 12 i art. 13 ust. 2 i 5 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 lipca 2000 r. ustanawiającego system identyfikacji i rejestracji bydła i dotyczącego etykietowania wołowiny i produktów z wołowiny oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 820/97 (Dz. L 204 z 11.08.2000, s.l; Polskie Wyd. Specj. Rozdz. 3, t. 30 s. 248 ze zm.) oraz art. 5c rozporządzenia Komisji (WE) nr 275/2007 z dnia 15 marca 2007 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1825/2000 określające szczegółowe przepisy stosowania rozporządzenia (WE) nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do etykietowania wołowiny i produktów z wołowiny (Dz. L 76 z 16.03.2007, s. 12; Polskie Wyd. Specj. Rozdz. 3, t. 50, s. 12), ze względu na brak w miejscu sprzedaży informacji o numerze lub kodzie identyfikacyjnym, zapewniającym istnienie powiązania między mięsem a zwierzęciem lub zwierzętami, nazwie państwa, w którym zwierzęta, z których pochodzi mięso były urodzone, hodowane i poddane ubojowi oraz nazwie państwa, w którym dokonano rozbioru tusz.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. organ i instancji działając na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej wymierzył przedsiębiorcy F. Spółka Jawna z siedzibą w S. karę pieniężną w wysokości 1.835,56 zł z tytułu wprowadzenia do obrotu ww. partii artykułu rolno - spożywczych nieodowiadających jakości handlowej.
Skarżąca złożyła do organu II instancji odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do rozpoznania przez organ pierwszej instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 7, 75 i 77 Kpa przez niepełne przeprowadzenie postępowania dowodowego, czego skutkiem było przedwczesne wymierzenie stronie kary pieniężnej. Zarzuciła naruszenie art. 45 ust. 1 i 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Jej zdaniem wymóg oznakowania środka spożywczego nie może być zawężony jedynie do etykiety, zarzucając organowi pierwszej instancji ograniczenie swoich czynności tylko do sprawdzenia etykiet oraz niezbadanie i nieustosunkowanie się do tego, czy w miejscu sprzedaży, w dokumentacji towaru były informacje wymagane przepisami i czy konsument mógł je otrzymać.
Organ II instancji poinformował skarżącą, iż przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 Kpa prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Skarżąca nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień.
W ocenie organu II instancji przestrzeganie przepisów dotyczących znakowania mięsa wołowego jest wymogiem weterynaryjnym, stosownie do art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 16 grudnia 2006 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. Nr 17, poz. 127 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, powiatowy lekarz weterynarii sprawuje nadzór nad stosowaniem przez podmioty podlegające nadzorowi Inspekcji Weterynaryjnej obowiązuje znakowania wołowiny, o którym mowa w rozporządzeniu 1760/2000. Wobec tego przestrzeganie systemu obowiązkowego znakowania wołowiny nie jest wymogiem jakości handlowej i z tego tytułu nie jest możliwe wymierzenie kary na podstawie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, mimo że doszło do naruszenia przepisów o znakowaniu wołowiny.
Ustosunkowując się do reguł prawa karnego przy stosowaniu art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych organ II instancji wskazał, że przyjęte przez ustawodawcę brzmienie wyżej wskazanego przepisu wprowadza mechanizm polegający na tym, iż każdy w stosunku do którego zostanie spełniona przesłanka wprowadzenia do obrotu artykułu rolno - spożywczego nieodpowładającego jakości handlowej podlega karze pieniężnej. Przy określaniu wysokości sankcji organ wskazał, że bierze pod uwagę stopień zawinienia, który nie jest ustalany w chwili samego wymierzania sankcji jako takiej, ale na późniejszym etapie postępowania - w momencie określania wysokości kary. Zdaniem organu wynika z tego, że ustawodawca zakłada istnienie stopnia zawinienia w każdej sytuacji wymierzania kary pieniężnej, a rolą organu wymierzającego karę jest wyłącznie miarkowanie wymiaru sankcji.
Organ II instancji wskazał, że:
- stopień szkodliwości czynu określił jako wysoki, gdyż brak wykazu składników przy wędlinach sprzedawanych luzem, uniemożliwia konsumentom dokonanie właściwego wyboru w zakresie istotnych informacji mogących mieć znaczenie dla zdrowia i życia. Ponadto podkreślił, że nieprawidłowość dotyczyła wszystkich oferowanych do sprzedaży wędlin, a nie tylko jednostkowych przypadków;
- stopień zawinienia należało określić jako niedbalstwo, ponieważ skarżący nie dopilnował pracowników odpowiedzialnych za właściwe oznakowanie oferowanych produktów, a jak wynika z akt sprawy wiedzę na temat obowiązujących przepisów kontrolowany, jak i jego pracownicy, posiadali;
- zakres naruszenia należało określić jako znaczny, gdyż zostały naruszone obowiązujące przepisy, a w związku z tym także naruszono interes konsumentów;
- dotychczasowa działalność - skarżący był kontrolowany przez organ pierwszej instancji po raz pierwszy;
- przesłanka dotycząca wielkości obrotu (została uwzględniona przez organ pierwszej instancji) - mając na uwadze oświadczenie strony o przychodzie oraz fakt, iż wielkość przedsiębiorcy wykracza poza przesłanki zawarte w rozdziale 7 ustawy z dnia 2 lipca 2004 o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.), dotyczące mikro przedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców, można sklasyfikować stronę jako "dużego" przedsiębiorcę, prowadzącego działalność w formie sieci handlowej na terenie całego kraju.
W myśl art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno - spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno- spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł. Po uwzględnieniu pomniejszenia wartości kwestionowanych partii o wartość 2 partii mięsa wołowego, maksymalną karą jaką można było wymierzyć w przedmiotowej sprawie było 9.069,75 zł (słownie: dziewięć tysięcy sześćdziesiąt dziewięć złotych 75/100). Jak wynika z akt sprawy, kara została wymierzona w wysokości stanowiącej jednokrotność wartości korzyści majątkowej, która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie do obrotu zakwestionowanych artykułów rolno - spożywczych.
Mając na uwadze powyższe, organ II instancji wymierzył karę pieniężną w wysokości 1.813,95 zł, która jego zdaniem, zgodnie z art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. L 31 z 01.02.2002 r. s. 1 z późn. zm.), spełni rolę kary skutecznej, proporcjonalnej i odstraszającej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, względnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzuca Organowi wydanie decyzji z obrazą:
a) przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy poprzez:
- naruszenie art. 7, 75 i 77 Kpa przez niewyczerpanie przez organ administracji inicjatywy postępowania dowodowego, w konsekwencji czego nie wyczerpano możliwości merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i przedwcześnie zastosowano instytucję nałożenia kary pieniężnej w związku z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej oraz niepełną i nierzetelną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego,
- naruszenie art. 80 Kpa w związku z naruszeniem art. 76 Kpa w związku z naruszeniem art. 28 ust. 2 pkt 4 ustawy o jakości handlowej przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i oparcie ustalenia stanu faktycznego istotnego dla sprawy o protokół sporządzony z naruszeniem art. 28 ustawy o jakości handlowej i przyjęcie, iż 55 partii wędlin było wędlinami bez opakowania, pomimo, iż w protokole kontroli wymieniono jedynie 35 partii wędlin bez opakowań, a nadto bez ustalenia okoliczności sprawy i osób odpowiedzialnych;
b) prawa materialnego, tj. art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej i § 17 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.
Wskazał, iż organ II-giej instancji, uchylając decyzję organu pierwszej instancji w całości w trybie art. 138 § 1 kpa i orzekając merytoryczne co do istoty sprawy nie umorzył postępowania administracyjnego w zakresie, w jakim nie podzielił poglądu organu pierwszej instancji co do naruszenia przez przedsiębiorcę przepisów o jakości handlowej. Jego zdaniem postępowanie administracyjne zostało wszczęte w związku z wprowadzeniem do obrotu 35 partii wędlin bez wykazu składników danego środka w miejscu sprzedaży, osiemnastu partii wędlin bez jakichkolwiek oznaczeń, dwóch partii wędlin bez oznaczenia terminu przydatności do spożycia lub minimalnej trwałości oraz 2 partii mięsa wolowego bez informacji o numerze lub kodzie identyfikacyjnym. Organ odwoławczy, częściowo uwzględniając odwołanie, uchylił w całości zaskarżoną decyzję. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, iż brak jest dowodów wskazujących, czy w miejscu sprzedaży wędlin kontrolowany przedsiębiorca posiadał wymagane przepisami o jakości handlowej informacje, w związku z czym zarzut w zakresie nieprawidłowści 20 partii wędlin wprowadzonych bez jakichkolwiek oznaczeń jest nieprawidłowy, zaś zarzut dotyczący dwóch partii mięsa wołowego nie dotyczy ustawy o jakości handlowej. Pomimo wskazanych powyżej ustaleń organ II instancji, uchylając w całości decyzje organu pierwszej instancji nie umorzył postępowania administracyjnego zakresie, w jakim materiał dowodowy nie dawał podstaw do formułowania zarzutów przez organ pierwszej instancji.
Jej zdaniem organ II-giej instancji w decyzji będącej przedmiotem niniejszej skargi stwierdził, iż bezspornym jest, że doszło do wprowadzenia do obrotu 55 partii wędlin bez opakowania z naruszeniem przepisów o jakości handlowej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji prowadzi z kolei do wniosku, iż chodzi o naruszenie wymogów § 17 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych w zakresie danych wprowadzonych na etykiecie.
Wskazał, że decyzja organu II-giej instancji wydana została z obrazą przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania, a wskazanych w podstawach skargi.
Jego zdaniem z protokołu nie wynika, jak twierdzi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, aby 55 partii wędlin było luzem, co ma znaczenie, gdyż szczególne wymogi w zakresie informacji wskazanych na metce towaru stosownie do § 17 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych dotyczą towaru sprzedawanego bez opakowań. Z protokołu kontroli nie wynika, czy metki towarów w ogóle nie zawierały wykazu składników, czy też zawierały wykaz składników niezgodny na przykład z opakowaniem zbiorczym. Przepis § 17 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania stosuje się odpowiednio do dokumentów przewozowych lub innych dokumentów towarzyszących środkom spożywczym. Nie wiadomo zatem, o jakie wywieszki chodzi i jakiej ilości produktów one dotyczą. W tym stanie rzeczy, bazując na dowodach zebranych przez organ pierwszej instancji przy istnieniu wskazanych powyżej braków ustaleń dowodowych wyciąganie przez organ II-giej instancji wniosków dotyczących zaistnienia innych naruszeń wskazuje na naruszenie przez organ II-giej instancji art. 80 i 76 kpa w związku z naruszeniem art. 28 ust. 2 pkt 4 ustawy o jakości handlowej, w konsekwencji czego doszło do przekroczenia swobodnej oceny dowodów.
Stosownie do treści art. 77 kpa organ przed wydaniem decyzji zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś organ II-giej instancji; nie dokonując ustaleń w zakresie, czy wykaz składników dotyczący kwestionowanych partii wędlin odnosi się tylko do wywieszki, czy też jest niezgodny na przykład z opakowaniem zbiorczym , naruszył reguły postępowania , to jest również przepisy art. 7 i 75 kpa.
Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, to jest art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej i § 17 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych ( Dz.U. z 2007 r. Nr 137, poz. 966 ze zmianami) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie należy zwrócić uwagę na fakt, co już podnoszono w odwołaniu od decyzji organu I-szej instancji, iż zastosowanie kary pieniężnej zdaniem judykatury wymaga dokonania przez organ analogicznych ustaleń w zakresie winy, jakie wymagane są przy orzekaniu w sprawie karnej .
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, że jest ona bezzasadna i w związku z tym powinna ona podlegać oddaleniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] grudnia 2011 r., którą organ uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] sierpnia 2011 r., w całości i wymierzająca karę pieniężną z tytułu wprowadzenia do obrotu partii wędlin luzem, nieodpowiadających pod względem oznakowania jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej.
Z definicji jakości handlowej (art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej) wynika, że oznakowanie środków spożywczych, jest jednym z jej elementów. Wymagania dotyczące sposobu oznakowania wędlin oferowanych bez opakowań zostały określone w rozporządzeniu w sprawie znakowania środków spożywczych. Przepis § 17 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia stanowi, iż w miejscu sprzedaży środków spożywczych bez opakowań lub pakowanych przy sprzedaży, oprócz nazwy środka spożywczego, na wywieszce dotyczącej danego środka spożywczego podaje się w przypadku wędlin dodatkowo wykaz składników. Tym samym, wobec wędlin określono dodatkowy wymóg w zakresie informacji przeznaczonych dla konsumentów kupujących te produkty pakowane przy sprzedaży. Celem cytowanego przepisu jest umożliwienie konsumentowi zapoznania się ze składem wędlin, bez konieczności podejmowania przez niego dodatkowych starań o uzyskanie od sprzedawcy tego rodzaju informacji.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania.
Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Przy zastosowaniu tej podstawy prawnej, organ ma dwie możliwości rozstrzygnięcia sprawy, tj. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości lub w części i orzeczenie w tym zakresie co do istoty (co miało miejsce w przedmiotowej sprawie) albo uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości lub w części. Z treści tego przepisu nie wynika, że organ odwoławczy uchylając decyzję w całości lub w części i orzekając co do istoty sprawy jest zobowiązany jednocześnie do umorzenia postępowania w jakimkolwiek zakresie. Przedmiotem decyzji było nałożenie na Stronę jednej kary pieniężnej w określonej wysokości i w określonym stanie faktycznym. Stwierdzone w toku kontroli partie produktów o niewłaściwej jakości stanowiły element tego stanu faktycznego, mającego wpływ na wysokość kary pieniężnej.
W ocenie Sądu organ II instancji prawidło uznał, że decyzja organu I instancji była nieprawidłowa z uwagi na częściowo niewłaściwą ocenę dokonaną przez ten organ stanu faktycznego sprawy oraz zastosowanie niewłaściwych podstaw prawnych wobec dwóch partii mięsa wołowego. Orzekając co do istoty sprawy, organ II instancji obniżył wysokość wymierzonej przez organ I instancji kary pieniężnej, uwzględniając wartość dwóch partii mięsa wołowego i uznał, że 55 partii wędlin oferowanych do sprzedaży luzem nie posiadało wykazu składników wymaganych przepisami § 17 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych. W tej sytuacji organ II instancji wymierzył karę pieniężną w wysokości 1.813,95 zł, przyjmując sposób jej ustalenia (obniżenia) w ślad za organem pierwszej instancji.
Z ustaleń protokołu kontroli wynika, że wszystkie wędliny oferowane były do sprzedaży luzem. Wprawdzie w protokole kontroli inspektorzy użyli określenia "bez opakowań" wobec 35 partii wędlin, a w stosunku do 20 partii zabrakło tego określenia, wynikało to jednak z tego, że wobec tych 20 partii wędlin stwierdzono dodatkowo inne nieprawidłowości w oznakowaniu i uszeregowano je wg tych nieprawidłowości w protokole. Ponadto o tym, że sporne 20 partii wędlin było sprzedawanych luzem świadczy zapis w protokole kontroli wskazujący na dodatkowe ustalenia wobec tych partii, a mianowicie: ,,Ponadto w miejscu sprzedaży ww. wyrobów wędliniarskich, tj. 18 partii bez jakichkolwiek oznaczeń handlowych i 2 partii bez określonej daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności do spożycia, nie uwidoczniono na wywieszkach wykazu składników zadeklarowanych przez producenta na etykietach opakowań zbiorczych. Powyższe narusza § 17 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. Nr 137poz. 966 ze zm.) (...) " (karta 14 str. 2). Wskazanie dodatkowo przez [...] WIIH naruszenia § 17 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych, czyli przepisu dotyczącego wyłącznie wyrobów oferowanych do sprzedaży luzem, dowodzi o tym, że ocenie organu podlegały produkty sprzedawane właśnie w takiej, a nie w innej formie. Za tym, że 20 partii wędlin było bez opakowań świadczą także ilości (masa) poszczególnych wędlin zapisane w protokole oraz stanowiące załącznik nr 1 do protokołu kontroli, oświadczenie kierownika sklepu o wykładaniu wędlin do sprzedaży z opakowań posiadających pełne oznaczenia. Dodatkowo w protokole kontroli wyraźnie jest napisane, że wszystkie 55 partii wędlin oferowane było bez wykazu składników zadeklarowanych przez producenta na etykietach opakowań zbiorczych. Użycie sformułowania "bez wykazu składników" jednoznacznie wskazuje, na brak takiego wykazu, stąd także wątpliwości Skarżącej w kwestii tego czy metki nie zawierały wykazu składników, czy też zawierały wykaz składników niezgodny z opakowaniem zbiorczym są niezasadne. Wobec tego zarzut obrazy przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania poprzez oparcie rozstrzygnięcie na protokole kontroli, podczas gdy z niego nie wynika, aby 55 partii wędlin było oferowanych do sprzedaży luzem nie może być zasadny.
Zarzut naruszenia art. 28 ustawy o jakości handlowej wobec organu Inspekcji Handlowej jest bezpodstawny. Przepis ten, zamieszczony w rozdziale 4 ustawy o jakości handlowej dotyczy wyłącznie postępowania kontrolnego prowadzonego przez organy Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Do postępowania kontrolnego organów Inspekcji Handlowej mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2009 r., Nr 151. poz. 1219 z późn. zm.), a w przypadku dokumentowania faktu kontroli zasady określa art. 20 tejże ustawy. Mając na uwadze zapisy wspomnianego art. 20, ustalenia organu II instancji związanych z protokołem są prawidłowe. Skarżąca została zapoznana z treścią protokołu, o czym świadczy podpis złożony na protokole przez osobę upoważnioną przez Skarżącą. Do protokołu nie zostały zgłoszone żadne uwagi, ani w dniu kontroli ani w przysługującym do zgłaszania uwag siedmiodniowym terminie.
Zgodnie z art. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie zaś do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W świetle powołanych wyżej przepisów decyzje administracyjne, a w szczególności, jak to ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, nakładająca na podmiot obowiązki lub karę, musi być i jest oparta na obowiązujących przepisach i zgodna z ich treścią.
Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI