VI SA/Wa 5311/23

VI SA/Wa 5311/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-01-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Justyna Żurawska /sprawozdawca/
Magdalena Maliszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Ubezpieczenie społeczne
Sygn. powiązane
II GSK 2452/24 - Wyrok NSA z 2025-06-26
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2561
art. 66 ust. 1 pkt 23 i 20, art. 75 ust. 8, art. 73 pkt 4
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Asesor WSA Justyna Żurawska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi T. z siedzibą w T. (dalej: "Strona", "Skarżąca") jest decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ", "organ odwoławczy") z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. z dnia [...] lipca 2018 r. stwierdzającą objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym R. L. w okresie od 1 listopada 2012 r. do 31 marca 2013 r. z tytułu pobierania stypendium sportowego przyznanego przez T. z siedzibą w T.
Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy:
Pismem z dnia 5 września 2017 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym R. L. (dalej także "Zainteresowany") w okresie od
1 listopada 2012 r. do 31 marca 2013 r. z tytułu pobierania stypendium sportowego przyznanego przez T. z siedzibą w T.
Na skutek złożonego wniosku Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "organ I instancji", "Dyrektor") wszczął postępowanie.
Kolejno decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] Dyrektor stwierdził objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym R. L. w okresie od 1 listopada 2012 r. do 31 marca 2013 r., z tytułu pobierania stypendium sportowego przyznanego przez T. Podstawę prawną decyzji stanowił: art. 107 ust. 5 pkt 16 oraz art. 109 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 23 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1938 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach", oraz w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), dalej: "k.p.a.".
W toku postępowania Dyrektor ustalił, że w okresie od 1 listopada 2012 r. do 31 marca 2013 r. Strona nie zgłosiła R. L do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego, z tytułu pobierania stypendium sportowego. Zainteresowany we ww. okresie nie posiadał innego tytułu do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego.
W okresie od 1 sierpnia 2012 r. do 31 marca 2013 r. Zainteresowanego
i Stronę wiązała umowa stypendialna, na mocy której przyznano Zainteresowanemu stypendium sportowe, którego wypłata dokonywana była do dnia 10. każdego miesiąca przelewem na konto bankowe. Z tytułu pobierania stypendium sportowego Zainteresowany był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od 1 sierpnia 2012 r. do 31 października 2012 r. Wyrejestrowanie z ubezpieczenia nastąpiło dnia 1 listopada 2012 r. Jak ustalono, w okresie od 1 listopada 2012 r. do 31 marca 2013 r. Zainteresowany posiadał status studenta, jednakże nie został zgłoszony z tego tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego z uwagi na niezłożenie wymaganych dokumentów.
W związku z tym, że w spornym okresie Zainteresowany nie został zgłoszony do ubezpieczenia z innego tytułu, w tym jako student, podlegał on obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu pobierania stypendium sportowego.
Na skutek wniesionego przez Stronę odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2023 r. Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 109 ust. 5 oraz art. 66 ust. 1 pkt 23 ustawy o świadczeniach w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu (Dz.U. poz. 1493) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.).
Podzielając ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji, Prezes NFZ wskazał dodatkowo, że Zainteresowany jako członek rodziny był ubezpieczony w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 20 stycznia 2008 r. Zdaniem organu, Zainteresowany podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba pobierająca stypendium sportowe we wskazanym okresie.
Skargę na powyższą decyzję Prezes NFZ z dnia [...] czerwca 2023 r. wywiodła Skarżąca, zaskarżając ją w całości i domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji i zmianę decyzję organu I instancji w ten sposób, że ustala się, iż brak jest obowiązku objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym ubezpieczonego w okresie wskazanym w decyzji organu II instancji z tytułu pobierania stypendium sportowego przyznanego przez T., ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) art. 66 ust. 1 pkt 20 i pkt 23 oraz art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach poprzez błędną ich wykładnię,
2) art. 73 pkt 4 ustawy o świadczeniach poprzez jego niezastosowanie.
W uzasadnieniu Strona wskazała, że Zainteresowany w czasie pobierania stypendium sportowego był studentem, w konsekwencji czego obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z tego tytułu wyłączał obowiązek ubezpieczenia zawodnika z tytułu pobieranego stypendium. Skarżący zwrócił uwagę na różny zakres znaczeniowy pojęć "podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu" (art. 66 ust. 1 ustawy o świadczeniach) oraz "zwalnia z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego" (art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach), co nie zostało zauważone przez organ I instancji.
W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, akcentując że w spornym okresie Zainteresowany nie posiadał innego tytułu do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego.
Pełnomocnik organu (k. 24) oraz pełnomocnik Skarżącej (k. 27) wnieśli o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, natomiast Zainteresowany w ustawowym terminie nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja zasadniczo odpowiada prawu.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W zakresie dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji rozstrzygając sprawę nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując wydane w sprawie decyzje Sąd stwierdził, że nie naruszają prawa.
Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 23 ustawy o świadczeniach (w brzmieniu właściwym dla ustalonego okresu podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu) obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby pobierające stypendium sportowe po ukończeniu 15. roku życia niepodlegające obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu. Stosownie zaś do treści art. 66 ust. 1 pkt 20 ustawy o świadczeniach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają studenci i uczestnicy studiów doktoranckich niepodlegający obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, z wyłączeniem osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1. Jak stanowi art. 75 ust. 8 tej ustawy osoby o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 23, zgłasza do ubezpieczenia zdrowotnego podmiot wypłacający stypendium.
Jak wynika z akt sprawy w toku kontroli, dotyczącej między innymi prawidłowości i rzetelności obliczania składek na ubezpieczenie społeczne oraz innych składek i wpłat, do których pobierania zobowiązany jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz zgłaszania do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, zakończonej protokołem kontroli z dnia 11 października 2016 r. ustalono, że płatnik składek – skarżąca Spółka zawarła w dniu 25 maja 2012 r.
z R. L. umowę stypendialną T. Koszykówka, na mocy której przyznano Zainteresowanemu stypendium sportowe, płatne do 10. każdego miesiąca na konto. Jak ustalono na podstawie m.in. ww. umowy oraz wyjaśnień przedstawiciela Strony umowa ta obowiązywała od 1 sierpnia 2012 r. do 31 marca 2013 r., oraz iż w okresie od 1 sierpnia 2012 r. do 31 października 2012 r. Zainteresowany był zgłoszony do ubezpieczeń jako stypendysta sportowy. Bezsporne w sprawie jest, że Zainteresowany w spornym okresie posiadał status studenta, jednakże jako student nie został zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego.
Mając na uwadze ww. ustalenia faktyczne, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja zasadniczo odpowiada prawu. Trafnie bowiem organ odwoławczy wskazał, że w spornym okresie Zainteresowany jako stypendysta sportowy podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, w oparciu o przepis art. 66 ust. 1 pkt 23 ustawy o świadczeniach. Wprawdzie, jak już wyżej wskazano, w spornym okresie Zainteresowany posiadał status studenta, jednakże – jak ustalono – nie był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego z tego tytułu. Powyższe znajduje potwierdzenie w stanowisku ZUS oraz w danych z Centralnego Wykazu Ubezpieczonych. Również i z treści pisma Akademii [...] w D. wynika, że Zainteresowany nie składał wymaganych dokumentów w celu zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego przez Uczelnię
Stosownie do art. 73 pkt 4 ustawy o świadczeniach obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 20 (studenci i uczestnicy studiów doktoranckich niepodlegający obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, z wyłączeniem osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1), i 22 (słuchacze Krajowej Szkoły Administracji Publicznej), powstaje z dniem immatrykulacji lub przyjęcia na studia doktoranckie i złożenia oświadczenia o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu, a wygasa z dniem ukończenia szkoły wyższej lub studiów doktoranckich albo skreślenia z listy studentów lub skreślenia z listy uczestników studiów doktoranckich. Jak wynika ze ww. przepisów, ustawodawca ograniczył podleganie przez studentów obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu do sytuacji, gdy student nie podlega temu ubezpieczeniu z innego tytułu, ale też uzależnił powstanie tego obowiązku od złożenia stosownego oświadczenia. Z omówionych wyżej regulacji ustawy o świadczeniach wynika, że osoby studiujące (od dnia immatrykulacji do dnia ukończenia szkoły wyższej lub skreślenia z listy studentów) podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu na zasadach określonych tą ustawą.
Z treści wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 27 maja 2015 r.
II GSK 913/14 wynika, że w sytuacji gdy Zainteresowany nie był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego jako student, nie został zgłoszony do ubezpieczenia jako członek rodziny mający status studenta, a pobierał stypendium sportowe, to przyjąć należy, że w okresie pobierania stypendium sportowego objętym decyzją zaskarżoną, nie posiadał on innych tytułów do ubezpieczenia. Zatem stwierdzić należało, że pobierane przez Zainteresowanego stypendium sportowe w okresie od
1 listopada 2012 r. do 31 marca 2013 r. stanowiło jedyny samoistny tytuł do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym.
Natomiast wywody organu odwoławczego co do treści art. 66 ust. 2 ustawy o świadczeniach nie miały znaczenia w sprawie, albowiem z treści decyzji zaskarżonej nie wynika, by Zainteresowany w okresie objętym decyzją zaskarżoną był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny.
Mając na uwadze powyższe, Sąd za niezasadne uznał zarzuty naruszenia przepisów ustawy o świadczeniach, tj. art. 66 ust. 1 pkt 20 i 23 oraz art. 66 ust. 2, a także art. 73 pkt 4. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się innych naruszeń przepisów prawa, które stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. mogłyby skutkować uchyleniem decyzji zaskarżonej.
Podsumowując, zdaniem Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Dlatego, w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił, orzekając jak w sentencji wyroku.