VI SA/Wa 505/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2015-09-22
NSAtransportoweWysokawsa
kara pieniężnapojazd nienormatywnyprawo o ruchu drogowymkontrola drogowanacisk na ośstanowisko do ważeniawiarygodność pomiarupostępowanie administracyjnek.p.a.WSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym z powodu wadliwej infrastruktury do ważenia pojazdów.

Skarżący został ukarany karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, w tym za przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące wadliwości stanowiska do ważenia pojazdów, wskazując na jego zły stan techniczny i rozbieżności w pomiarach. Sąd uznał te zarzuty za zasadne, stwierdzając, że wady stanowiska do ważenia mogły wpłynąć na wynik pomiaru, a tym samym na nałożenie kary.

Sprawa dotyczyła skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, w tym za przekroczenie dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej. Skarżący zarzucił organom administracji naruszenie przepisów postępowania, w szczególności dotyczące stanu technicznego stanowiska do ważenia pojazdów. Podkreślał, że nawierzchnia i wnęki fundamentowe były uszkodzone, co mogło wpłynąć na wiarygodność pomiarów. Sąd administracyjny uznał te zarzuty za zasadne. Stwierdził, że rozbieżności między protokołami pomiaru stanowiska ważenia z 2013 r. a pomiarem wykonanym przez geodetę w 2014 r. (tuż po kontroli) wskazywały na zły stan techniczny miejsca ważenia, który nie odpowiadał wymogom i mógł wpłynąć na wynik ważenia, zwłaszcza że stwierdzone przekroczenie nacisku na oś było niewielkie (0,21 t). Sąd uznał, że organy nie przeprowadziły pełnej analizy materiału dowodowego i naruszyły przepisy k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli wady te mogły mieć istotny wpływ na wynik pomiaru nacisku na oś.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rozbieżności w pomiarach stanowiska ważenia, udokumentowane przez geodetę, wskazywały na zły stan techniczny miejsca ważenia, który nie odpowiadał wymogom i mógł wpłynąć na wynik ważenia, zwłaszcza przy niewielkim przekroczeniu dopuszczalnego nacisku na oś. Organy nie zbadały tej kwestii wystarczająco.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów w sposób budzący zaufanie i zgodnie z prawem.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny dowodów na podstawie całokształtu materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

p.r.d. art. 140 aa § ust. 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Podstawa nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym.

p.r.d. art. 140 aa § ust. 3

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Określenie podmiotu odpowiedzialnego za karę.

u.d.p. art. 41

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Podstawa prawna do nakładania kar pieniężnych.

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania.

Pomocnicze

p.r.d. art. 140 aa § ust. 4

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Okoliczności wyłączające odpowiedzialność.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wady techniczne stanowiska do ważenia pojazdów, które mogły wpłynąć na wiarygodność pomiarów nacisku na oś. Rozbieżności między protokołami pomiaru stanowiska ważenia, wskazujące na zły stan techniczny miejsca kontroli.

Godne uwagi sformułowania

stanowisko ważenia pojazdów nie odpowiadało wymogom powierzchnia stanowiska nie była płaska, doły fundamentowe przestały odpowiadać wymaganiom przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi pojazdu jedynie o 0,21 t, a więc de facto wielkość graniczną każdy błąd spowodowany, w szczególności dewastacją miejsca ważenia pojazdów, mógł mieć bezpośredni wpływ na wynik ważenia

Skład orzekający

Grzegorz Nowecki

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Wieczorek

sędzia

Urszula Wilk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiarygodność pomiarów nacisku na oś pojazdu w kontekście wadliwej infrastruktury kontrolnej."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których kwestionowana jest wiarygodność pomiarów ze względu na stan techniczny urządzeń lub miejsca kontroli.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są prawidłowe procedury i infrastruktura kontrolna, a nawet drobne wady mogą prowadzić do uchylenia decyzji administracyjnej. Jest to przykład obrony praw przedsiębiorcy przed potencjalnie wadliwymi działaniami organów.

Wadliwa waga drogowa uchyla karę dla przewoźnika – jak błąd infrastruktury ratuje przed mandatem?

Dane finansowe

WPS: 5000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 505/15 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-09-22
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2015-02-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek
Grzegorz Nowecki /przewodniczący sprawozdawca/
Urszula Wilk
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Sygn. powiązane
II GSK 719/16 - Wyrok NSA z 2017-10-31
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 267
art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2015 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2014 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego P. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2014 r., nr BP.502.1071.2014.0155.RZ9.18592, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1, 3 pkt 1, 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, ze zm., dalej także: "p.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm., dalej także: "u.d.p."), po rozpatrzeniu odwołania P. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: T. (dalej: "strona" lub "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2014 r. nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 5000 złotych.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.
W dniu [...] sierpnia 2014 r. w miejscowości S. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika marki [...] o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował M. C., który wykonywał w imieniu strony przejazd drogowy z ładunkiem bloków betonowych (ładunek podzielny).
Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. Podczas kontroli stwierdzono, że ww. pojazd członowy poruszając się drogą krajową nr [...] w miejscowości S. przekroczył dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowej pojazdu. Kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia innych dopuszczalnych norm. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm:
- nacisk na pojedynczej osi napędowej 10,2 t (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 0,21,
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] września 2014 r. nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 5000 złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu członowego.
Strona odwołała się o powyższej decyzji. Organowi I instancji zarzuciła, że nie przeprowadził wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, mimo złożonych przez stronę wyjaśnień, czym naruszył art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto zwróciła uwagę, że od czasu przeprowadzenia pomiarów miejsca kontrolnego dokonanego w listopadzie 2013 r. do dnia kontroli upłynęło kilka miesięcy, a w tym czasie miejsce to przestało spełniać określone w przepisach wymogi. Pomimo zgłaszanych informacji do WITD w R., nie dokonano niezbędnych napraw i miejsce to nadal jest wykorzystywane do kontroli. W ocenie strony stan techniczny punktu do ważenia pojazdów nie spełniał właściwych wymogów w tym zakresie, na dowód czego przesłała ona fotografie miejsca kontrolnego.
Mając na uwadze treść zarządzenia nr 16/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 czerwca 2014 r., w tym § 27, mówiący, że obszar ważenia pojazdów powinien posiadać utwardzoną i równą (płaską) nawierzchnię, aby powierzchnia płyt ważących znajdowała się na poziomie nawierzchni, zdaniem strony ważenie poddanego kontroli pojazdu członowego nie spełniało ww. wymogów i tym samym nie może zostać uznane za wiarygodne. Strona ponadto wskazała, że kierowca pojazdu podczas kontroli zwrócił uwagę na zły stan techniczny miejsca kontrolnego, uszkodzoną nawierzchnie, zniszczoną wnękę fundamentową, która podczas kontroli była nierówna i posiadała wyraźne uszkodzenia nawierzchni. Następnie strona poinformowała, że dokonała korekty odpowiedniej ilości przewożonego ładunku, w związku z czym dopuszczalna masa całkowita pojazdu nie została przekroczona. Wskazała także na treść przepisów ustawy Prawo przewozowe oraz nie zgodziła się z kwalifikacją prawną dokonaną przez organ I instancji. W związku z podniesionymi zarzutami strona wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania administracyjnego w tej sprawie.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] grudnia 2014 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Wynika z niego w sposób nie budzący wątpliwości, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Główny Inspektor Transportu Drogowego zauważył, że podczas kontroli stwierdzono, iż kontrolowany pojazd członowy poruszając się drogą krajową nr [...] w miejscowości S. przekroczył dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowej pojazdu. Kontroli nacisków osi dokonano przy zastosowaniu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych 856700 i 856701, które w dniu kontroli legitymowały się ważnym świadectwem zgodności wydanym przez Okręgowy Urzędu Miar w Poznaniu w dniu 28 kwietnia 2014 r., zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 90/2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r., z okresem ważności na okres trzech lat.
Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że samo istnienie "kolein" w nawierzchni dojazdu do dołów fundamentowych nie wypacza prawidłowości pomiaru i zarzuty w kwestii niespełnienia wymogów przez miejsce ważenia pojazdu są nietrafne, skoro właściwy organ uznał, że miejsce to jest odpowiednie do wykonywania kontroli drogowej (ważenia pojazdów), a dokument potwierdzający ten fakt, podobnie zresztą jak Świadectwa Legalizacji Ponownej wag użytych w trakcie kontroli drogowej, jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 k.p.a. Dokumenty takie stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Stanowisko ważenia wraz ze strefą ważenia spełniało wszystkie wymagania do jego wykorzystywania, w tym wag do pomiarów dynamicznych.
W ocenie organu II instancji strona nie przedstawiła dowodów mogących poważyć wartości wskazań zawartych w dokumentach urzędowych, a tym samym wyniki kontroli należy uznać za odpowiadające stanowi faktycznemu. Nawet przyjmując istnienie różnicy w wysokościach pomiędzy zastosowanymi wagami SAW 10C/II, a wysokością wgłębienia w miejscu kontroli (wnęką fundamentową), zauważyć trzeba, że waga osadzana jest we wnęce, w której znajduje się konstrukcja stalowa stanowiąca "szkielet" dla wagi. To ona wyznacza płaszczyznę odniesienia, w związku z czym różnica pomiędzy głębokością wnęki, a wysokością wagi jest uzasadniona, albowiem wnęka będzie zawsze głębsza od wysokości wagi, która osadzane jest na tej konstrukcji.
Mając na względzie powyższe Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, że brak jest podstaw do przeprowadzania oględzin miejsca kontrolnego. Organ wyjaśnił, że z instrukcji wynika, iż proces ważenia może być przeprowadzony na co najmniej dwa sposoby: jednoczesne ważenie wszystkich osi pojazdu, pod warunkiem, że wagi znajdują się jednocześnie pod wszystkimi kołami (i pod wszystkimi osiami); ważenie etapami, w zależności od liczby osi pojazdu (oś w znaczeniu faktycznym, tj. bez względu na odległość między osiami składowymi w rozumieniu § 4 ust. 1 rozporządzenia). W takim przypadku każda oś jest ważona osobno. Dwie wagi umieszczone są pod kołami aktualnie ważonej osi. Następnie zsumowanie nacisków tych osi wskazuje nacisk na osie wielokrotne oraz rzeczywistą masę pojazdu.
Główny Inspektor Transportu Drogowego ponadto zwrócił uwagę, że użycie podczas kontroli wag IIII klasy dokładności nie miało żadnego wpływu na wymiar nałożonej na skarżącego kary. W aktach sprawy znajdują się potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie świadectw zgodności wag użytych w sprawie z których wynika, iż są one wagami IIII klasy dokładności przy czym wartość działki legalizacyjnej "e" = 50 kg. W przypadku tego rodzaju wag, w załączniku do Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. (Dz.U. Nr 26, poz. 152) w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, określono błędy graniczne dopuszczalne wskazań wag nieautomatycznych podczas legalizacji ponownej. Wynika z niego, iż największy dopuszczalny błąd graniczny dla wag nieautomatycznych klasy IIII wynosi +/- 1,5 e. W przedmiotowej sprawie zatem będzie to masa 75 kilogramów. Stosownie zaś do § 6 ust 2 ww. rozporządzenia "błędy graniczne dopuszczalne wskazań wag nieautomatycznych w użytkowaniu równe są dwukrotnym wartościom błędów granicznych dopuszczalnych wskazań wag podczas legalizacji ponownej, określonym w załączniku do rozporządzenia".
Z uwagi na powyższe organ II instancji stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie możliwa skala błędu to masa 150 kilogramów. Tymczasem uzyskane w sprawie wyniki ważenia każdej osi zostały pomniejszone o 2% zaokrąglone do 0,1 t w górę. Obowiązek taki jak już wskazano wyżej nie wynikał z żadnego przepisu, został wprowadzony wewnętrznym zarządzeniem nr 50/2011 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zasad prowadzenia kontroli przez Inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego. Organ odwoławczy dodał, że obecnie obowiązuje zarządzenie nr 28/2014 Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 17 września 2014 r. w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli przewozów drogowych przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego, zgodnie z którym rzeczywisty wynik pomiaru powodowałby nałożenie surowszej kary pieniężnej. Zdaniem organu cała procedura ważenia odbyła się zatem prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych w miejscu do takich czynności zatwierdzonym, była dokonana przez właściwe organy i jej wyniki należy uznać w pełni za wiarygodne.
Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, że kwestie związane z tym kto dopuścił się niewłaściwej czynności nadania, czy rozmieszczenia towaru w pojeździe, jak kształtował się proces załadunku i rozmieszczania towaru nie są okolicznościami istotnymi dla uwolnienia się przez podmiot wykonujący przejazd z odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art. 140 aa ust. 4 p.r.d. Wyjaśnił, że ustawodawca obok odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd przewidział odrębną odpowiedzialność innych uczestników transportu drogowego - w art. 140aa ust. 3 pkt 2 p.r.d., zgodnie z którym karę pieniężną nakłada się na podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. Obowiązujące regulacje prawne przewidują możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego również wobec ww. podmiotów, jednakże kara pieniężna może być nałożona na te podmioty równocześnie, obok odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd, a nie zamiast i tylko w przypadku zaistnienia ww. okoliczności. Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd jest zatem odpowiedzialnością niezależną od odpowiedzialności ww. podmiotów.
W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 6, art. 75 § 1 oraz art. 77 k.p.a. Zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Strona postępowania administracyjnego została również ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. jest nią podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd.
W związku z powyższym organ II instancji uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kara pieniężna została nałożona zgodnie z obowiązującym prawem.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Zaskarżonej decyzji zarzucił, że wydana została z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a., przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji, nieuwzględnienie zasady załatwienia sprawy z poszanowaniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej, co polegało na niewykazaniu w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności popełnienia przez stronę naruszeń, a także art. 140 aa ust. 4 p.r.d. przez nieprzeprowadzenie oceny istnienia (lub braku) wymienionych tam okoliczności egzoneracyjnych. W ocenie skarżącego, zarówno organ pierwszej jak również drugiej instancji dopuścił się naruszenia przepisów k.p.a., w tym art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz zaniechanie zebrania wyczerpującego materiału dowodowego. Wnioski wysnute przez kontrolującego nie zostały poparte odpowiednimi dowodami zebranymi w postępowaniu i są jedynie swobodną ich interpretacją.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, ma miejsce kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności podejmowanych przez organy rozstrzygnięć.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwaną dalej "p.p.s.a.".
Dokonując oceny prawnej według wyżej wymienionych kryteriów Sąd uznał, iż skarga okazała się zasadna.
Skargę oparto zarówno na podstawie naruszenia prawa materialnego jak i naruszeniu przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności rozważyć zatem należało zasadność zarzutów o charakterze procesowym, albowiem zarzuty naruszenia prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny tylko w stosunku do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy.
Skarżący w toku postępowania administracyjnego, w odwołaniu i w skardze konsekwentnie podnosił dwa zasadnicze zarzuty, dotyczące wadliwości stanowiska do ważenia pojazdów oraz braku odpowiedzialności przewoźnika za stwierdzone naruszenie dopuszczalnych norm przewozu drogowego.
W ocenie Sądu za najistotniejszy należało uznać zarzut skierowany do stanowiska ważenia pojazdów. Zdaniem skarżącego to stanowisko ważenia pojazdów nie odpowiadało wymogom Instrukcji obsługi wag SAW 10C/IIII (takie zostały zgodnie z przedstawionymi świadectwami legalizacji ponownej użyte do kontroli) ani z zarządzeniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 czerwca 2014 r. nr 16/2014 w sprawie zasad planowania, prowadzenia oraz dokumentowania kontroli (...). Jak bowiem podkreślał skarżący stanowisko to (prawdopodobnie na skutek dewastacji) uległo zniszczeniu – powierzchnia stanowiska nie była płaska, doły fundamentowe przestały odpowiadać wymaganiom i uległy zmianie parametry jego pochylenia. W związku z tym legalizacja tego stanowiska z roku 2013 przestała być aktualna.
Organ administracji, mimo wniosku skarżącego o przeprowadzenie oględzin stanowiska do ważenia pojazdów usytułowanego w miejscowości S. przy drodze krajowej nr [...], tego samego, na którym przeprowadzono kontrolę pojazdu członowego skarżącego w dniu [...] sierpnia 2014 r. W tej sytuacji oględzin dokonał niezależny geodeta uprawniony dokonując ponownych pomiarów, wykonując ponowny jego szkic oraz sporządzając drugi protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów. Mając na względzie ustalenia organu administracji nie sposób nie zauważyć, że dokumenty sporządzone przez geodetę uprawnionego w roku 2013 i w dniu 19 września 2014 r. są rozbieżne. Z protokołu pomiaru z roku 2014, jak i załączonych do niego zdjęć wykonanych na ww. miejscu ważenia – i co wymaga podkreślenia z datą sprzed przedmiotowej kontroli pojazdów (s.44-30 akt administracyjnych) wynika, iż ww. miejsce ważenia pojazdów nie spełnia norm, o których mowa w ww. zarządzeniu GITD, z uwagi na jego zły stan techniczny.
Do tego materiału dowodowego organ faktycznie nie odniósł się stwierdziwszy jedynie, że aktualny dla wyników pomiarów kontrolowanego pojazdu pozostaje operat geodezyjny z 2013 r., gdyż miejsce ważenia nie zostało do dnia spornej kontroli uznane za niespełniające dopuszczalnych wymogów przez zarządcę drogi przy której przedmiotowe miejsce ważenia pojazdów zostało zlokalizowane. W tej sytuacji organ uznał, iż skarżący nie przedstawił dowodów pozwalających na podważenie dokumentu urzędowego dotyczącego pomiaru miejsca ważenia pojazdów, a tym samym wyniku dokonanego ważenia pojazdu członowego.
W ocenie Sądu takiego stanowiska organu nie można zaakceptować i uznać, że różnice wykazane w obu protokołach pomiaru stanowiska ważenia pojazdów, w okolicznościach przedmiotowej sprawy, nie mogło mieć istotnego znaczenia dla jej wyniku. Należy bowiem wskazać że jedyne stwierdzone podczas kontroli naruszenie dopuszczalnych norm transportu drogowego stanowi przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi pojazdu jedynie o 0,21 t, a więc de facto wielkość graniczną. W tej sytuacji każdy błąd spowodowany, w szczególności dewastacją miejsca ważenia pojazdów, mógł mieć bezpośredni wpływ na wynik ważenia, a tym samym na powstanie lub brak obowiązku nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej.
Zarzuty skarżącego odnoszące się do samej właściwości stanowiska ważenia pojazdów udokumentowane ustaleniami uprawnionego geodety w dniu 19 września 2014 r., a więc tuż po dokonaniu spornego przejazdu, w szczególności co do wysokości wnęk fundamentowych, nawierzchni oraz spadku terenu jednoznacznie wskazuje, że stanowisko do ważenia pojazdów nie dopowiadało jego legalizacji dokonanej w roku 2013. Z uwagi na krótki okres od przeprowadzenia kontroli do powtórnego pomiaru tego stanowiska należy przyjąć, iż dokonany powtórnie pomiar terenu odzwierciedlał w pełni stan stanowiska ważenia w dniu kontroli, co zresztą dokumentują wykonane zdjęcia sprzed daty przedmiotowej kontroli.
Mając zatem na uwadze, że stanowisko do ważenia pojazdów spełnia szczególną rolę w kontroli pojazdów pod względem ich normatywności, w sytuacji gdy w rozpatrywanej sprawie faktycznie różniło się ono w dniu kontroli od zalegalizowanego w 2013 r. oraz mając na uwadze wynik ważenia oscylującego w granicach błędu, w ocenie Sądu organy Inspekcji Transportu Drogowego dokonały ustaleń stanu faktycznego sprawy bez pełnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego oraz okoliczności istotnych dla wyniku sprawy, naruszając tym samym przepisy art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także wskazuje na naruszenie art. 80 k.p.a. przekładając się na złamanie zasady z art. 107 § 3 k.p.a. Przyjęty przez orzekające w sprawie organy stan faktyczny pozostaje daleko niewystarczający dla stwierdzenia, że skarżący dokonał naruszenia obowiązujących norm transportu drogowego, dlatego też nie może on z tego tytułu ponosić odpowiedzialności w postaci sankcji administracyjnej.
W tym miejscu można także wskazać na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2014 r. (sygn. akt: VI SA/Wa 2558/13) oraz utrzymujący go w mocy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2015 r. (sygn. akt: II GSK 1833/14), w którym zaprezentowano podobny pogląd prawny.
Stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, Sąd orzekający w sprawie nie wypowiadał się w kwestii naruszenia prawa materialnego uznając, iż będzie to możliwe dopiero po prawidłowym ustaleniu przez organ stanu faktycznego niniejszej sprawy.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 200 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI