VI SA/Wa 497/19

VI SA/Wa 497/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-06-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-02-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Jakub Linkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Wegner
Tomasz Sałek
Symbol z opisem
6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Sygn. powiązane
II GSK 1473/19 - Wyrok NSA z 2023-07-10
Skarżony organ
Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1999
art. 75j ust. 1, art. 75i ust. 1a, 1b, 1c i 1d, art. 75a ust. 3, art. 75b ust. 6 i 7
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędzia WSA Joanna Wegner Protokolant spec. Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką oddala skargę
Uzasadnienie
Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 257) w zw. z art. 75j ust. 3 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2018 r. poz. 1184, z zm., dalej: "Pr.Adw."), po rozpoznaniu odwołania K. W. utrzymał w mocy uchwałę Nr [...] z dnia [...] października 2018 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką, którą ustalono negatywny wynik egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką K. W..
W dniu [...] września 2018 r. K. W. przystąpiła do egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką przed Komisją Egzaminacyjną ds. aplikacji adwokackiej powołaną zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r.(Dz. Urz. Min. Sprawiedl. poz. 95) ze zmianą wprowadzoną zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2018 r. (Dz. Urz. Min. Sprawiedl. poz. 233). zwana dalej Komisją Kwalifikacyjną.
Po sprawdzeniu testu kandydata Komisja Kwalifikacyjna ustaliła, że udzielił on 99 prawidłowych odpowiedzi, zatem uzyskał z egzaminu 99 punktów.
Uchwałą Nr [...] z dnia [...] października 2018 r. Komisja Egzaminacyjna do spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] w sprawie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką podstawie art. 75a ust. 1, art. 75i ust. 3 i art. 75j ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze stwierdziła, że K. W. uzyskała wynik negatywny z egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką.
Zgodnie z treścią art. 75i ust. 3 ustawy - Prawo o adwokaturze, pozytywny wynik z egzaminu wstępnego uzyskuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. Ustalona zatem przez Komisję Kwalifikacyjną liczba punktów kandydata oznacza uzyskanie negatywnego wyniku z egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką.
Pismem z dnia 23 października 2018 r. Skarżąca wniosła odwołanie od uchwały z dnia [...] października 2018 r., wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie o uzyskaniu przez Skarżącą pozytywnego wyniku z egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Komisji jako organowi pierwszej instancji, wraz ze wskazaniem, aby Komisja wzięła pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy okoliczności wskazane w odwołaniu.
Zaskarżonej uchwale Skarżąca zarzuciła oparcie jej na błędnym "wykazie prawidłowych odpowiedzi" i sformułowania pytania nr 67 w sposób wadliwy oraz nieprawidłowy, nieczytelny i wprowadzający w błąd oraz tego, że żadna z odpowiedzi do tego pytania nie była prawidłowa. W szczególności nie była prawidłowa odpowiedź B) wskazana w Kluczu, gdyż w połączeniu z treścią pytania nie tworzyła zdania prawdziwego, względnie – tworzyła zdanie, którego nie dało się zweryfikować pod kątem prawdy lub fałszu. Natomiast pytaniu nr 37 skarżąca zarzuciła, że zawierało dwie poprawne odpowiedzi (A i C), co nie odpowiada wymogom, o których mowa w art. 75i ust. 1 Pr.Adw., a w konsekwencji błędne ustalenie negatywnego wyniku z egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką.
Minister Sprawiedliwości w związku z wniesionym odwołaniem i sformułowanymi zarzutami poddał analizie pytania testowe ze szczególnym uwzględnieniem pytań, za które Skarżąca nie uzyskała punktów i stwierdził, że pytania zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu. Pytania testowe nie dotyczyły kwestii spornych w orzecznictwie i doktrynie. Tym samym test egzaminacyjny, w oparciu o który przeprowadzony był egzamin, odpowiadał kryteriom, o których mowa w art. 75i ust. 1 Pr.Adw.
W wyniku ponownego sprawdzenia karty odpowiedzi Skarżącej i przeliczenia uzyskanych przez nią punktów stwierdzono, że Skarżąca prawidłowo odpowiedziała na 99 pytań, zatem uchwała komisji kwalifikacyjnej co do ustalonego wyniku egzaminu była prawidłowa.
Zakwestionowane przez Skarżącą pytanie nr 67 brzmiało:
"Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, gdy mogą zostać ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa:
A. sąd z urzędu zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych,
B. sąd na wniosek strony (przedsiębiorcy) zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych,
C. okoliczność ta nigdy nie stanowi podstawy do zarządzenia przez sąd odbycia posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych."
Prawidłową odpowiedzią na to pytanie była odpowiedź "B", oparta na treści art. 153 §11 k.p.c.
Skarżąca udzieliła odpowiedzi "A".
W odwołaniu podniosła, że pytanie nr 67 było sformułowane w sposób wadliwy oraz nieprawidłowy, nieczytelny i wprowadzający w błąd oraz, że żadna z odpowiedzi do tego pytania nie była prawidłowa, w szczególności nie była prawidłowa odpowiedź B wskazana w kluczu odpowiedzi, gdyż w połączeniu z treścią pytania nie tworzyła zdania prawdziwego, względnie – tworzyła zdanie, którego ze względu na użycie w pytaniu określenia niejasnego, nie występującego w art 153 §11 k.p.c. oraz niezdefiniowanego w Kodeksie postępowania cywilnego i innych relewantnych aktach prawnych pojęcia "sprawa z udziałem przedsiębiorcy", którego nie dało się zweryfikować pod kątem prawdy lub fałszu, przez co nie spełniało kryteriów, o których mowa w art. 75i ust. 1 ustawy – Prawo o adwokaturze. W szczególności, przedstawiła dla porównania brzmienie przepisu art. 153 § 11 k.p.c. i brzmienie pytania oraz odpowiedzi B, wykazując różnicę użytych słów. Dokonała także analizy słowno-pojęciowej cytowanego przepisu oraz pytania i doszła do wniosku, że z cytowanego przepisu wynika, że sąd zarządza odbycie posiedzenia przy drzwiach zamkniętych, jeśli mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa tej strony, która składa wniosek. Podniosła, że w pytaniu użyto enigmatycznego zwrotu "sprawa z udziałem przedsiębiorcy", niezdefiniowanego i nieokreślonego w Kodeksie postępowania cywilnego, jak i innych aktach prawnych. Ponadto - jej zdaniem – błędnie zestawiono przynależność tajemnicy przedsiębiorstwa, łącząc ją nie z tym przedsiębiorcą, który jest "stroną postępowania", tylko z tym przedsiębiorcą, "z udziałem którego jest sprawa". W jej ocenie, autor pytania zdaje się błędnie rozumieć zakres stosowania przepisu art. 153 § 11 k.p.c., ograniczając go właśnie do spraw "z udziałem przedsiębiorcy". Skarżąca przedstawiła także obszerne uwagi na temat znaczenia pojęcia "tajemnicy przedsiębiorstwa" i "posiadacza tajemnicy przedsiębiorstwa" zwłaszcza w świetle Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2016/943 z 8 czerwca 2016 r., która to dyrektywa została implementowana do systemu prawa polskiego ustawą z dnia 5 lipca 2018 r., która weszła w życie w dniu 4 września 2018 r. W rezultacie Skarżąca stwierdziła, że odniesienie się w pytaniu i odpowiedzi do pojęcia "przedsiębiorcy" wprowadziło Ją w błąd. Stwierdziła, że pytanie powinno być jednoznaczne a kandydat nie ma obowiązku domyślania się co autor pytania miał na myśli.
Minister Sprawiedliwości zarzuty Skarżącej uznał za niezasadne, wyjaśniając, że istotą pytania było wykazanie, na gruncie Kodeksu postępowania cywilnego, trybu postępowania sądu w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, w przypadku, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa. W wykazie prawidłowych odpowiedzi wskazano, że prawidłowa odpowiedź B, która znajduje swoje oparcie w art. 153 §11 k.p.c. W ocenie Ministra Sprawiedliwości nie znalazły uzasadnienia wywody Skarżącej co do tego, że przepis art. 153 § 11 k.p.c. reguluje także jeszcze inne sytuacje aniżeli opisana w pytaniu. Organ podkreślił, że dopuszczalne jest wymaganie od kandydatów na aplikantów znajomości podstawowych zasad wykładni prawa, czy analitycznego myślenia. Zdający muszą chociażby umieć rekonstruować nieskomplikowane normy prawne, czy potrafić rozstrzygać proste problemy interpretacyjne. Przedstawienie w odwołaniu bardzo szerokich rozważań na temat podjęcia sprawy z udziałem przedsiębiorcy oraz sprawy której stroną jest przedsiębiorca, wskazuje jedynie, że Odwołująca usilnie na wszelkie sposoby uzasadnić swoje stanowisko, podczas gdy w istocie jej argumentacja wykracza poza zakres postawionego w powyższy sposób pytania.
W ocenie Ministra Sprawiedliwości niezasadne są twierdzenia skarżącej odnośnie rozumienia pojęć "tajemnicy przedsiębiorstwa" i "posiadacza tajemnicy przedsiębiorstwa", zwłaszcza w świetle implementowanej do systemu prawa polskiego ustawą z dnia 4 września 2018 r. – Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2016/943 z 8 czerwca 2016 r. W pytaniu nr 67 nie chodziło bowiem o udzielenie odpowiedzi jak należy rozumieć pojęcie przedsiębiorstwa, a jedynie o to, czy w sytuacji opisanej w art. 153 § 11 k.p.c. sąd może, czy też jest obowiązany wyłączyć jawność rozprawy, a jeżeli tak – to czy robi to z urzędu czy na wniosek.
W ocenie ministra Sprawiedliwości zarzuty skarżącej w odniesieniu do treści pytania nr 67 stanowią jedynie nieskuteczną próbę wykazanie jego rzekomej wadliwości i brak jest podstaw do przyznania punktu za udzieloną na to pytanie błędną odpowiedź A.
Zakwestionowane przez Skarżącą pytanie nr 37 brzmiało:
"Zgodnie z Kodeksem cywilnym, samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz:
A. o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał z rzeczy,
B. bez względu na to, czy mają pokrycie w korzyściach, które uzyskał z rzeczy,
C. tylko o tyle, o ile właściciel rzeczy wzbogaciłby się bezpodstawni jego kosztem."
Prawidłową odpowiedzią na to pytanie była odpowiedź "A", oparta na treści art. 336 § 1 k.c.
Przepis ten brzmi:
"Samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać zwrotu nakładów koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał z rzeczy. Zwrotu innych nakładów może żądać o tyle, o ile zwiększają wartość rzeczy w chwili jej wydania właścicielowi. Jednakże gdy nakłady zostały dokonane w chwili, w której samoistny posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, może on żądać zwrotu jedynie nakładów koniecznych."
Skarżąca udzieliła odpowiedzi "C".
W odwołaniu podniosła, że pytanie było sformułowane w ten sposób, że przy zastosowaniu kryteriów, o których mowa w pkt 4 pouczenia, w szczególności niedopuszczalności dokonywania dodatkowych założeń, wykraczających poza treść pytania, nie było możliwości jednoznacznego zanegowania poprawności odpowiedzi C, przez co pytanie nie spełniało kryteriów, o których mowa w art. 75i ust. 1 ustawy – Prawo o adwokaturze. Podniosła, że odpowiedź musi być udzielona w oparciu o regulacje Kodeksu cywilnego, który nie ogranicza się do jednego przepisu art. 226 § 1 k.c. i zawiera także inne regulacje, które mogą mieć zastosowanie do stanu faktycznego wynikającego z pytania, chociażby art. 405 k.c. "Kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości."
Skarżąca podniosła, że na gruncie prawa prywatnego występuje mnóstwo "zbiegów przepisów" oraz "zbieg roszczeń", które raz znajdują rację bytu (i aprobatę sądów), a raz nie – w zależności od tego, jakich przepisów sprawa dotyczy i jak ukształtowała się praktyka w danym zakresie, co oznacza, że należy posiadać znajomość praktyki orzeczniczej. Na potwierdzenie opinii Skarżąca przytoczyła stanowisko Sądu Najwyższego oraz podniosła, że poprawność odpowiedzi A nie budzi wątpliwości w świetle art. 226 § 1 k.c. natomiast aby zweryfikować, czy odpowiedź C jest poprawna, trzeba sięgnąć do dostępnego orzecznictwa i literatury prawniczej.
Stwierdzając niezasadność zarzutów Skarżącej Minister Sprawiedliwości wyjaśnił, że istota pytania polegała na wskazaniu, na gruncie Kodeksu cywilnego, przesłanek których zaistnienie powoduje, że samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na rzecz. Odpowiedź na pytanie nr 37 wynika wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c., wskazanego w jego podstawie prawnej. W świetle art. 226 § 1 k.c., w oparciu o który pytanie nr 37 sformułowano, prawidłową odpowiedzią na to pytanie, którą jest wyłącznie odpowiedz A, bowiem jako jedyna tworzy z treścią pytania zdanie prawdziwe. Organ podkreślił, że Skarżąca usiłując uzasadnić prawidłowość wybranej przez nią odpowiedzi C, podniosła zarzut, że pytanie zawiera wskazanie: "zgodnie z kodeksem" a nie "zgodnie z art. 226 § 1 k.c." i sformułowała na tej podstawie wniosek, że odpowiedź na pytanie musi być udzielona w oparciu o regulacje Kodeksu cywilnego, który nie ogranicza się do jednego przepisu, tj. art. 226 § 1 k.c. i zawiera także inne regulacje, które mogą mieć zastosowanie do stanu faktycznego wynikającego z pytania, chociażby art. 405 k.c. Wskazać należy, że odpowiedź na pytanie nr 37 wynika wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c. i żaden inny przepis Kodeksu nie stanowi odpowiedzi na postawione w powyższy sposób pytanie.
Minister Sprawiedliwości wskazał, że użyte w pytaniu sformułowanie "od właściciela rzeczy" miało na celu ułatwienie wyboru prawidłowej odpowiedzi z uwagi na treść art. 230 k.c. Użycie dookreślenia "od właściciela rzeczy", przy znajomości odpowiednich regulacji Kodeksu cywilnego ułatwiało wybór prawidłowej odpowiedzi, gdyż wykluczało możliwość zastosowania art. 230 k.c., który dodatkowo wprowadza do rozliczeń pomiędzy posiadaczem samoistnym a zależnym element postanowień umownych pomiędzy stronami.
Minister Sprawiedliwości stwierdził, że zakwestionowane przez Skarżącą pytania zostały sformułowane jednoznacznie, a wśród propozycji odpowiedzi była wyłącznie jedna poprawna odpowiedź, oparta na przepisach prawa obowiązujących w dniu przeprowadzenia egzaminu. Każda z prawidłowych odpowiedzi w połączeniu z treścią pytań tworzyła zdanie prawdziwe. Zagadnienia będące przedmiotem tych pytań były bezsporne w judykaturze sądów oraz doktrynie. Pytania nie zawierały błędów logicznych, nie wymagały też czynienia dodatkowych założeń, wykraczających poza ich treść. Ustalenie pozytywnego wyniku egzaminu możliwe jest tylko wtedy, gdy uzyskał on co najmniej 100 punktów z testu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Pismem z dnia 20 lutego 2018 r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Ministra Sprawiedliwości zaskarżając ją w całości.
Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła:
- naruszenie prawa materialnego, tj art. 75i ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze w zw. z pkt 4 pouczenia do zestawu pytań testowych w związku z:
1. pytaniem 67 oraz pozycją 67 wykazu prawidłowych odpowiedzi do zestawu pytań testowych (tzw. "Klucza odpowiedzi" lub "Klucza") w związku z art. 153 §11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. 2018 poz. 1360, z późn. z. – dalej "k.p.c.") i art. 11 ust. 1, 2, 3 i 4 ustawy z dnia 11 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j. Dz. U. 2018 poz. 419, z późn. zm. – dalej "u.z.n.k.") – poprzez nieprzyznanie skarżącej punktu za pytanie 67, pomimo iż pytanie to było sformułowane
a. w sposób wadliwy oraz nieprawidłowy, nieczytelny i wprowadzający w błąd oraz
b. żadna z odpowiedzi tegoż pytania nie była prawidłowa, w szczególności nie była prawidłowa odpowiedź B) wskazana w kluczu, gdyż w połączeniu z treścią pytania:
i. nie tworzyła zdania prawdziwego,
ii. względnie – tworzyła zdanie, którego ze względu na użycie w pytaniu określenia niejasnego, niewystępującego w art. 153 § 11 k.p.c. oraz niezdefiniowanego w kodeksie i innych relewantnych aktach prawnych pojęcia "sprawa z udziałem przedsiębiorcy", którego nie dało się zweryfikować pod kątem prawdy lub fałszu;
a udzielenie prawidłowej odpowiedzi na pytanie nr 67, zgodnie z Kluczem (t.j. odpowiedzi B) wymagało od Kandydata przyjęcia dodatkowego założenia, wykraczającego poza treść pytania, niewynikającego z jego treści, że podjęcie strony-przedsiębiorcy składającej wniosek o odbycie posiedzenia przy drzwiach zamkniętych z treści Odpowiedzi oraz pojęcie "przedsiębiorcy, z którego udziałem toczy się sprawa" są to pojęcia tożsame, rzez co pytanie nie spełniało kryteriów, o których mowa w art. 75i ust. 1 pr. adw.;
2. pytaniem 37 oraz pozycją 37 klucza w zw. Z art. 226 § 1 i art. 405 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeksu cywilnego (t.j. Dz. U. 2018 poz. 1025, z późn. zm. – dalej: "k.c.") – poprzez nieprzyznanie skarżącej punktu za pytanie 37, pomimo iż:
a. pytanie to było sformułowane w ten sposób, że przy zastosowaniu kryteriów, o których mowa w pkt 4 pouczenia, w szczególności niedopuszczalności dokonywania dodatkowych założeń, wykraczających poza treść pytania, zawierało nie jedną poprawną odpowiedź (odpowiedź " A" wskazana w kluczu), ale dwie poprawne odpowiedzi (A i C), zaś skarżąca zaznaczyła odpowiedź C
b. ewentualne zanegowanie poprawności odpowiedzi C wymagało dokonania dodatkowych założeń, wykraczających poza treść pytania, a w szczególności sięgnięcia do poglądów literatury i orzecznictwa na temat relacji art. 226 § 1 k.c. i art. 405 k.c.; przy czym ze względu na ich niejednolitość i tak nie było możliwości jednoznacznego zanegowania poprawności odpowiedzi C, przez co pytanie nie spełniało kryteriów, o których mowa w art. 75i ust. 1 pr. adw.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wyjaśniła, że w odwołaniu kwestionowała poprawności sformułowania pytań nr 67 i 37. Zarzuty wobec tych pytań zostały bardzo szczegółowo opisane w odwołaniu (wraz z załączonymi schematami ilustracyjnymi) i Skarżąca podtrzymuje wszystkie twierdzenia, zarzuty i argumenty zawarte w uzasadnieniu odwołania jako stanowiące integralną część uzasadnienia skargi.
Skarżąca w odniesieniu do zarzutów dotyczących pytania nr 67 podkreśla, że należy się odnieść do kluczowego i najważniejszego dokumentu, jakim jest pouczenie dla zdającego, zawarte na pierwszej stronie pytań egzaminacyjnych, w którego punkcie 4 zawarto, że:
"a) prawidłowa jest odpowiedź, która w połączniu z treścią pytania tworzy – w świetle obowiązującego prawa – zdanie prawdziwe;
b) na każde pytanie testowe tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa;
c) niedopuszczalne jest dokonywanie dodatkowych założeń, wykraczających poza treść pytania."
W ocenie skarżącej do tego, aby ustalić czy odpowiedz jest prawidłowa, należy zestawić treść odpowiedzi z treścią pytania. Jeśli oba elementy: 1) nie tworzą w świetle obowiązującego prawa zdania prawdziwego lub też 2) tworzą zdanie, którego nie da się ocenić pod kątem prawdy lub fałszu – odpowiedz jest prawidłowa. Dokonanie ustalenia czy treść odpowiedzi w połączniu z treścią pytania tworzy zdanie prawdziwe nie może wymagać czynienia dodatkowych założeń, które wykraczają poza treść pytania.
Skarżąca zdaje sobie sprawę, że pytanie i odpowiedź nie muszą literalnie powielać brzmienia przepisu prawnego i mogą obejmować np. jedynie część przypadków objętych jego hipotezą – pytanie może bowiem stanowić przykład zawężonego stosowania przepisu. Pozostaje to możliwe, dopóki pytanie i odpowiedź tworzą w świetle obowiązującego stanu prawnego zdanie prawdziwe.
Skarżąca podkreśla, że art 153 §11 k.p.c. musi być interpretowany ściśle, wprowadza on bowiem wyjątek od jednej z podstawowych zasad procesu cywilnego – tj. zasady jawności. Zdaniem skarżącej prawidłowo interpretując przepis art. 153 §11 k.p.c., można dojść do jedynego słusznego wniosku, że stan faktyczny opisany w odpowiedzi B nie tylko nie jest "wybranym" przypadkiem zastosowania tego przepisu, ale pozostaje (przynajmniej w jakimś zakresie) poza hipotezą normy prawnej wynikającej z tego przepisu. Podobnie nie jest możliwym wywodzenie z tego przepisu normy prawnej, która nakazywałaby Sądowi zarządzenie odbycia posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych na wniosek Strony (jakiejkolwiek – byleby była ona przedsiębiorcą), w sprawie "z udziałem przedsiębiorcy" (niekoniecznie tego, który jest stroną wnioskującą), gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa. Ze sformułowania "jego wynika", że chodzi o tajemnicę przedsiębiorstwa przedsiębiorcy "z którego udziałem jest sprawa", a nie przedsiębiorcy-strony, który składa wniosek. Przyjęcie takiej interpretacji wymaga poczynienia dodatkowych założeń, wykraczających poza treść pytania. Zarówno Skarżąca jak i organ zgadzają się co do tego, że kandydat nie może domyślać się "co autor miał na myśli".
Skarżąca podtrzymuje, że udzielenie prawidłowej odpowiedzi na pytanie nr 67, zgodnie z Kluczem wymagało od kandydata przyjęcia dodatkowego założenia, wykraczającego poza treść pytania, niewynikającego z jego treści, że podjęcie strony-przedsiębiorcy składającej wniosek o odbycie posiedzenia przy drzwiach zamkniętych z treści odpowiedzi oraz pojęcie "przedsiębiorcy, z którego udziałem toczy się sprawa" są to pojęcia tożsame.
W ocenie skarżącej okoliczność, że "w pytaniu nr 67" nie chodziło o udzielenie odpowiedzi, jak należy rozumieć pojęcie tajemnicy przedsiębiorstwa, a jedynie o to, czy w sytuacji opisanej w art. 153 § 11 k.p.c. sąd może czy też jest obowiązany wyłączyć jawność rozprawy, a jeżeli tak, to czy robi to z urzędu czy na wniosek – nie zwalnia w żaden sposób Komisji Egzaminacyjnej z obowiązku prawidłowego formułowania tego pytania o odpowiedzi.
Skarżąca twierdzi, że organ odwoławczy, podobnie jak komisja Egzaminacyjna, nadal nie dostrzega, na czym polega wadliwość pytania nr 67. Podstawowy zarzut sprowadzał się do tego, że "zarzut Skarżącej sprowadza się do twierdzenia, że w pytaniu oprócz dosłownej treści art. 153 § 11 k.p.c., który to przepis stanowi podstawę tego pytania, zostało dodatkowo doprecyzowane, że chodzi o postępowanie, w którym stroną jest przedsiębiorca". Tymczasem podstawowy zarzut sprowadzał się do tego, że w pytaniu użyto pojęcia "sprawy z udziałem przedsiębiorcy", a następnie wskazano, że zagrożona ujawnieniem tajemnica przedsiębiorstwa ma "należeć" właśnie do tego przedsiębiorcy, a nie do przedsiębiorcy, który (jako strona) składa wniosek o odbycie posiedzenia przy drzwiach zamkniętych.
Skarżąca w odniesieniu do zarzutów dotyczących pytania nr 37 twierdzi, że organ odwoławczy całkowicie mylnie rozumie jej zarzuty, ponieważ sprowadza je do twierdzenia, że "aby zweryfikować, czy odpowiedź C jest poprawna, trzeba sięgnąć do dostępnego orzecznictwa i literatury prawniczej" – pomijając związane z tym kontaminacje, które zostały szczegółowo wywiezione w treści odwołania. Istotą głównego zarzutu podniesionego przez skarżącą jest to, że pytanie i odpowiedź C tworzą zdanie prawdziwe w świetle obowiązującego stanu prawnego. Dopiero sięgnięcie do orzecznictwa i literatury zdaje się dawać pewne argumenty na zanegowanie prawdziwości tego zdania, aczkolwiek nie jest to sprawa jednoznacznie przesądzona wobec sporu w doktrynie i judykaturze. Rzeczywistym problemem w sprawie jest to, że zdanie utworzone na bazie odpowiedzi C bez czynienia dodatkowych założeń, jest prawdziwe. Dopiero poczynienie tych dodatkowych założeń powoduje, że – wobec obowiązującej praktyki, a nie aktualnego stanu prawnego – zdanie to prawdziwe nie będzie.
Skarżąca twierdzi, że organ odwoławczy upatruje możliwość wyłączenia prawdziwości pytania i odpowiedzi C na podstawie zasady lex specialis derogat legi generali, wskazując, że przepis art. 226 § 1 k.c. jest przepisem szczególnym i w zakresie w nim unormowanym wykluczone jest zastosowanie jakiegokolwiek innego przepisu o większym stopniu ogólności.
Zdaniem Skarżącej nie można podzielić poglądu organu, że zawarte w pytaniu doprecyzowanie "od właściciela rzeczy ułatwiało wybór prawidłowej odpowiedzi, ponieważ "wykluczało możliwość przyjęcia wskazywanego w odwołaniu art. 405 k.c., dotyczącego bezpodstawnego wzbogacenia". Nie wiadomo, skąd taki wniosek, skoro art. 405 k.c. znajduje zastosowanie także wtedy, gdy wzbogaconym jest właściciel rzeczy.
Skarżąca podkreśla, że nie wynika z treści pytania, że chodzi o sytuację unormowaną w art. 226 k.c., gdyż pytanie zaczyna się sformułowania "zgodnie z Kodeksem cywilnym", a nie "zgodnie z art. 226 k.c.". Kandydat nie miał prawa czynić dodatkowych założeń, że autorowi chodziło właśnie o ten przepis, samo zaś podobieństwo czy tożsamość treści pytania i odpowiedzi z treścią danego przepisu prawnego nie musi oznaczać, że pytanie dotyczy (tylko) sytuacji objętej tym właśnie przepisem.
W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018, poz. 2107 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1392, dalej zwana: "p.p.s.a.") sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 75j ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze (zwanej dalej "ustawą"), po przeprowadzeniu egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką komisja kwalifikacyjna ustala wynik kandydata w drodze uchwały i doręcza odpis uchwały kandydatowi i Ministrowi Sprawiedliwości.
Zgodnie z art. 75i ust. 1 ustawy, egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt. Zgodnie z art. 75i ust. 1a ustawy, wybór odpowiedzi podlega na zakreśleniu na karcie odpowiedzi jednej z trzech propozycji odpowiedzi (A albo B, albo C). Zmiana zakreślonej odpowiedzi jest niedozwolona, jak wynika z art. 75i ust. 1b ustawy, zaś zgodnie z art. 75i ust. 1c ustawy, wyłączną podstawę ustalenia wyniku kandydata stanowią odpowiedzi zakreślone na karcie odpowiedzi. Zgodnie z art. 75i ust. 1d ustawy, prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego. Natomiast art. 75i ust. 3 ustawy stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 100 punktów. Stosownie zaś do art. 75 ust. 2 ustawy, aplikantem adwokackim może być osoba, która - po spełnieniu pozostałych warunków – uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego.
Minister Sprawiedliwości - realizując zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 k.p.a. - ponownie merytorycznie rozpatrzył i rozstrzygnął całokształt niniejszej sprawy i ponownie ocenił wszystkie zebrane dowody dotyczące egzaminu, przy czym poddał analizie zarówno prawidłowość przygotowania egzaminu (w tym także pytań testowych), jak i jego przebiegu.
Działając w tym trybie, organ II instancji ustalił, że egzamin, którego Skarżąca była uczestnikiem, przeprowadzony został zgodnie z wymogami cytowanej wyżej ustawy i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 czerwca 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej oraz przeprowadzania egzaminu wstępnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1837).
Istotą zakwestionowanego przez skarżącą pytania nr 67 było wskazanie, na gruncie Kodeksu postępowania cywilnego, trybu postępowania sądu w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, w przypadku, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa.
W wykazie prawidłowych odpowiedzi wskazano, że prawidłowa jest odpowiedź B, która znajduje swoje oparcie w art. 153 § 11 k.p.c. Przepis ten brzmi: "sąd na wniosek strony zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jej przedsiębiorstwa".
Problem zawarty w pytaniu nie musi obejmować wszystkich okoliczności wynikających z danego przepisu, a możliwym jest zadanie pytania o niektóre kwestie regulowane przepisem, w oparciu o który pytanie zostało sformułowane. Regulacja zawarta w art. 153 § 11 k.p.c. dokonana przez ustawodawcę ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 233, poz. 1381) była następstwem uchylenia art. 47910 k.p.c. i "przeniesienia" regulacji zawartej w tym ostatnim przepisie właśnie do art. 153 § 11 k.p.c. Jak wskazują komentatorzy, np. T.Ereciński (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz pod red. T. Erecińskiego, wyd. V, 2016r.): stosownie do obecnego brzmienia art. 153 § 11 k.p.c. "w sprawach z udziałem przedsiębiorcy (art. 431 k.c.) sąd może - na wniosek strony – zarządzić odbycie posiedzenia w całości lub w części przy drzwiach zamkniętych także wtedy gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jej przedsiębiorstwa". Identycznie wskazuje M. Manowska (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz pod red. M. Manowskiej, wyd. III, 2015 r.). W § 11 dodanym do art. 153 ustawodawca wprowadził dodatkową podstawę odbycia posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych gdy istnieje ryzyko ujawnienia okoliczności stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa stron. (...) W komentowanym przepisie mowa jest o okolicznościach stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa strony składającej wniosek i należy przyjąć, Że będzie on dotyczył przedsiębiorców w rozumieniu art. 431 k.c. Pytanie nr 67 dotyczy tylko tej jednej "dodatkowej sytuacji" Tak więc zarzut, że autor pytania niewłaściwie odczytał zakres zastosowania przepisu art. 153 § 11 k.p.c., uznając, ze ma on zastosowanie tylko do sytuacji, gdy jedna ze stron postępowania będzie zawsze przedsiębiorca jest bezzasadny.
Co do zarzutu, że mylące w pytaniu jest użycie słowa "przedsiębiorca", które rzekomo wprowadzało w błąd, należy wskazać, że stanowiło ono doprecyzowanie sytuacji, o której mowa w pytaniu, a tym samym ułatwiało udzielenie odpowiedzi na pytanie nr 67.
Należy podkreślić, że dopuszczalne jest wymaganie od kandydatów na aplikantów znajomości podstawowych zasad wykładni prawa, czy analitycznego myślenia. Zdający muszą umieć rekonstruować nieskomplikowane normy prawne oraz rozstrzygać proste problemy interpretacyjne. Nie w każdym przypadku odpowiedź na pytanie testowe w ramach egzaminu konkursowego na aplikację radcowską powinna wynikać expressis verbis z jednoznacznie brzmiącego przepisu prawnego, wskazanego jako podstawa odpowiedzi. Pytania mogą bowiem dotyczyć instytucji prawnych, których znajomością powinien wykazywać się absolwent studiów prawniczych, a także mogą wymagać znajomości pojęć języka prawniczego oraz zastosowania podstawowych metod wykładni prawa.
Połączenie treści pytania nr 67 z treścią odpowiedzi B tworzy w świetle art. 153 § 11 k.p.c. zdanie prawdziwe, które brzmi: "Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, w sprawach z udziałem przedsiębiorcy, gdy mogą być ujawnione okoliczności stanowiące tajemnicę jego przedsiębiorstwa: B. sąd na wniosek strony (przedsiębiorcy) zarządza odbycie posiedzenia lub jego części przy drzwiach zamkniętych", co jest zgodne z istotą regulacji prawnej stanowiącej podstawę prawną tego pytania. Odpowiedź B wynika wprost z regulacji prawnej stanowiącej podstawę prawną pytania nr 67. Pytanie to zostało sformułowane prawidłowo, zgodnie z wymogami ustawy - Prawo o adwokaturze i wskazaniami orzecznictwa sądów administracyjnych co do sposobu konstruowania pytań testowych.
Brak więc było podstaw do przyznania skarżącej punktu za udzieloną na to pytanie odpowiedź A.
Z kolei Istota zakwestionowanego pytania nr 37 polegała na wskazaniu, na gruncie Kodeksu cywilnego, przesłanek których zaistnienie powoduje, że samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz.
Odpowiedź na pytanie nr 37 wynika wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c., wskazanego w jego podstawie prawnej, bowiem brzmi on: "Samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać zwrotu nakładów koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał z rzeczy. Zwrotu innych nakładów może żądać o tyle, o ile zwiększają wartość rzeczy w chwili jej wydania właścicielowi. Jednakże gdy nakłady zostały dokonane po chwili, w której samoistny posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, może on żądać zwrotu jedynie nakładów koniecznych."
W świetle art. 226 § 1 k.c., w oparciu o który pytanie nr 37 sformułowano, prawidłową odpowiedzią na to pytanie jest zatem wyłącznie odpowiedź A, bowiem jako jedyna tworzy z treścią pytania zadanie prawdziwe. Nie jest natomiast prawdziwe zdanie powstałe z połączenia treści pytania z treścią odpowiedzi B, które brzmi: "Zgodnie z Kodeksem cywilnym, samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz bez względu na to, czy mają pokrycie w korzyściach, które uzyskał z rzeczy", bowiem nie odpowiada to treści art. 226 § 1 k.c.
Nie jest też prawdziwe, zdanie powstałe z połączenia treści pytania nr 37 z treścią odpowiedzi C, które brzmi: "Zgodnie z Kodeksem cywilnym, samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz: C. tylko o tyle, o ile właściciel rzeczy wzbogaciłby się bezpodstawnie jego kosztem."
Z przedstawionych zestawień wynika bezsprzecznie, że znajomość art. 226 § 1 k.c. była wystarczająca do udzielenia jedynej prawidłowej odpowiedzi na to pytanie, która została zawarta w propozycji odpowiedzi A.
Odpowiedź na pytanie nr 37 wynika wprost z brzmienia art. 226 § 1 k.c. i żaden inny przepis Kodeksu cywilnego nie stanowi odpowiedzi na postawione w powyższy sposób pytanie. Przepis ten reguluje zasady rozliczenia nakładów koniecznych i innych nakładów pomiędzy właścicielem a samoistnym posiadaczem rzeczy. Znajduje się on w dziale Kodeksu cywilnego, dotyczącym ochrony własności i dotyczy roszczeń uzupełniających właściciela w stosunku do samoistnego posiadacza rzeczy.
Co zaś do zastrzeżenia Odwołującej, dotyczącego użytego w pytaniu sformułowania "od właściciela rzeczy", należy zauważyć, że przez odesłanie zawarte w art. 230 k.c., przepis ten mógłby być zastosowany do rozliczeń pomiędzy posiadaczem samoistnym i zależnym. Stąd uprawnione było doprecyzowanie w pytaniu, że chodzi o właściciela rzeczy. Doprecyzowanie to miało bowiem na celu ułatwienie wyboru prawidłowej odpowiedzi z uwagi na treść art. 230 k.c., zgodnie z którą przepisy dotyczące roszczeń właściciela przeciwko samoistnemu posiadaczowi o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy, o zwrot pożytków lub o zapłatę ich wartości oraz o naprawienie szkody z powodu pogorszenia lub utraty rzeczy, jak również przepisy dotyczące roszczeń samoistnego posiadacza o zwrot nakładów na rzecz, stosuje się odpowiednio do stosunku między właścicielem rzeczy a posiadaczem zależnym, o ile z przepisów regulujących ten stosunek nie wynika nic innego. Użycie dookreślenia "od właściciela rzeczy", przy znajomości odpowiednich regulacji Kodeksu cywilnego, bez wątpienia ułatwiało wybór prawidłowej odpowiedzi, gdyż wykluczało możliwość zastosowania art. 230 k.c., który dodatkowo wprowadza do rozliczeń pomiędzy posiadaczem samoistnym a zależnym element postanowień umownych pomiędzy stronami.
Powyższe wskazuje również jednoznacznie, że przepis art. 226 § 1 k.c. jest przepisem szczególnym i w zakresie w nim unormowanym wykluczone jest zastosowanie jakiegokolwiek innego przepisu o większym stopniu ogólności. Zasada lex specialis derogat legi generali jest podstawową, generalną zasadą prawa cywilnego, stąd oczywiście błędne jest twierdzenie skarżącej, że w analizowanym przypadku mógł mieć zastosowanie art. 405 k.c. Ponadto, zastosowane w pytaniu doprecyzowanie ułatwiało wybór prawidłowej odpowiedzi, gdyż wykluczało możliwość przyjęcia wskazywanego w odwołaniu art. 405 k.c., dotyczącego bezpodstawnego wzbogacenia. Nie ma zatem racji skarżąca twierdząc, że hipoteza art. 405 k.c. obejmuje także stan faktyczny, gdy właściciel rzeczy uzyskał kosztem innej osoby (posiadacza samoistnego w dobrej wierze) korzyść majątkową w postaci wartości nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz przez tego posiadacza i tym samym, że odpowiedź C jest poprawna w świetle artykułu 405 k.c.: "Samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać od właściciela rzeczy zwrotu nakładów koniecznych poniesionych na tę rzecz" "tylko o tyle, o ile właściciel rzeczy wzbogaciłby się bezpodstawnie jego kosztem" i tworzy z pytaniem zdanie prawdziwe.
Każde pytanie testowe musi odnosić się do konkretnej regulacji prawnej zawartej w akcie prawnym wymienionym w treści pytania, umożliwia to bowiem weryfikację jego prawidłowości. Nie oznacza to jednak, że poprawne pytanie zawierać ma w swej treści wskazanie regulacji prawnej, na podstawie której należy udzielić odpowiedzi, bowiem to rzeczą zdającego jest ustalenie - w oparciu o posiadaną wiedzę i uważną lekturę pytania - jakiej regulacji pytanie dotyczy.
Bezzasadne są twierdzenia, że uzasadnienie poprawności odpowiedzi C wymaga sięgnięcia do orzecznictwa. Zarówno bowiem poglądy doktryny, jak i liczne orzeczenia sądowe, przytaczane które miałyby uzasadnić prawidłowość odpowiedzi C w żadnym razie nie potwierdzają jej poprawności, a wręcz potwierdzają prawidłowość odpowiedzi A, wskazując na różnice między regulacjami art. 226 § 1 k.c. oraz art. 405 k.c. Ponadto pytania testowe są formułowane w oparciu o konkretne regulacje prawne, zawarte we wskazanym w pytaniu akcie prawnym, z założenia zatem nie dotyczą ani poglądów doktryny, ani też orzecznictwa. W pkt 4 pouczenia, zamieszczonego w zestawie pytań testowych zastrzeżono, że niedopuszczalne jest dokonywanie dodatkowych założeń, wykraczających poza treść pytania.
Poczynione przez Skarżącą założenia co do prawidłowości dwóch odpowiedzi na pytanie nr 37, tj. A, wskazanej w wykazie odpowiedzi i odpowiedzi C, wybranej przez Skarżącą, były nieuprawnione i wykraczały poza treść pytania nr 37. Do udzielenia prawidłowej odpowiedzi na pytanie nr 37 wystarczająca była zatem znajomość art. 226 § 1 k.c. Pytanie zostało sformułowane prawidłowo zgodnie z wymogami ustawy - Prawo o adwokaturze i wskazaniami orzecznictwa sądów administracyjnych co do sposobu konstruowania pytań testowych. Brak jest zatem podstaw do przyznania skarżącej punktu za udzieloną na to pytanie błędną odpowiedź C.
Wynikające z ustawy - Prawo o adwokaturze wymogi co do konstrukcji pytań testowych, a zatem także kwestionowanych pytań nr 37 i 67, ograniczają się w istocie jedynie do zakresu przedmiotowego egzaminu, określonego w ustawie, który znajduje odzwierciedlenie w wykazie aktów prawnych, jak również w wykazie prawidłowych odpowiedzi sporządzanym i ogłaszanym przez zespół do przygotowania pytań testowych na egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską (art. 75a ust. 3 oraz art. 75b ust. 6 i 7 ustawy - Prawo o adwokaturze), oraz wymogu prawidłowości jednej spośród trzech propozycji odpowiedzi na każde pytanie testowe (art. 75i ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze).
Mając powyższe na uwadze należy podkreślić, że zakwestionowane pytania zostały sformułowane w sposób jasny, precyzyjny i jednoznaczny, nie wprowadzały w błąd, posiadały jedną odpowiedź prawidłową i niebudzącą wątpliwości, wynikającą wprost z przepisu lub przepisów, na których pytania bazowały. Tylko jedna odpowiedź stanowiła w połączeniu z treścią pytania zdanie prawdziwe, a jej udzielenie nie wymagało czynienia założeń niewynikających z treści pytania.
Udzielenie przez skarżącą błędnych odpowiedzi na zakwestionowane pytania nie nastąpiło zatem z powodu ich wadliwej konstrukcji.
Decyzja dotycząca ustalenia wyniku egzaminu wstępnego nie jest decyzją uznaniową w której Minister Sprawiedliwości nie ma możliwość wyboru i swobodnej oceny, jaki wynik kandydata może uznać za pozytywny. Ustawa w art. 75i ust. 3 jednoznacznie przesądza, że pozytywny wynik z egzaminu uzyskuje kandydat, który otrzymał co najmniej 100 punktów. Zatem przyjęcie, że kandydat uzyskał wynik pozytywny możliwe jest tylko wówczas, jeśli po analizie rozwiązanego przez kandydata testu można ustalić, że uzyskał on co najmniej 100 punktów, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
W ocenie Sądu organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji w sposób wszechstronny i szczegółowy odniósł się do zarzutów Skarżącej dotyczących kwestionowanych pytań. Omówienie każdego z nich zawiera ustosunkowanie się do argumentacji przedstawionej przez Skarżącą, co realizuje obowiązek wskazany w art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a.
Również z treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, iż organ ten wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności związane z niniejszą sprawą i rozstrzygnął jej całokształt, tj. dokonał oceny wszystkich zebranych dowodów dotyczących egzaminu zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.), poddał analizie prawidłowość przygotowania egzaminu (w tym pytań testowych) oraz jego przebiegu.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.