VI SA/Wa 455/04

VI SA/Wa 455/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-04-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Wieczorek
Jolanta Królikowska-Przewłoka
Maria Jagielska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6069 Inne o symbolu podstawowym 606
Skarżony organ
Minister Środowiska
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Maria Jagielska ( spr. ) Sędzia WSA - Jolanta Królikowska-Przewłoka Asesor WSA - Andrzej Wieczorek Protokolant - Jan Czarnacki po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2005r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz T. R. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Uzasadnienie
T. R., zwany dalej skarżącym, pismem z dnia [...] lipca 2003r. kierowanym do Ministra Środowiska, wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] marca 1997r. Decyzja, której stwierdzenia nieważności zażądał skarżący, uchyliła decyzję Prezesa Centralnego Urzędu Geologii dotyczącą dokumentacji geologicznej złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej "[...]" w gminie [...], woj. [...] zawierającą ustalenie zasobów geologicznych według stanu na 1 stycznia 1958r.
W uzasadnieniu swego żądania, skarżący podniósł, iż o decyzji Ministra z 1997r. uchylającej decyzję Prezesa CUG, dowiedział się na rozprawie dnia [...] lipca 2003r. przed Sądem Okręgowym Wydział Gospodarczy w [...], gdzie jako dowód w sprawie przedłożono pismo Ministerstwa Środowiska kierowane do pełnomocnika PZU informujące o tym fakcie. W piśmie podano m.in. że podstawę weryfikacji zasobów złóż kopalin "[...]" stanowiła wizja terenowa oraz karta informacyjna złoża, z której wynikało, że użytkownik złoża jest nieznany, a eksploatacja złoża została zaniechana. Po skonfrontowaniu uzyskanych informacji z dokumentacją geologiczną, planami zagospodarowania przestrzennego gmin oraz dokumentami, którymi dysponował Geolog Wojewódzki w [...], na wniosek Głównego Geologa Wojewódzkiego w [...], Minister Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa uchylił decyzję Prezesa CUG dotyczącą dokumentacji geologicznej złoża "[...]". Wydana decyzja dotyczyła złoża, których skarżący jest obecnie właścicielem, a od [...] grudnia 1987r. był użytkownikiem wieczystym gruntów Skarbu Państwa, przy odrębnej własności budynków cegielni. Skarżący podkreślił, że jako użytkownik wieczysty terenów objętych weryfikacją – taki był jego status prawny w okresie weryfikacji zasobów złóż kopalin – powinien zostać przed wydaniem decyzji powiadomiony o postępowaniu i służyć posiadanymi materiałami oraz wyjaśnieniami. Tymczasem tak się nie stało, a organ ustalił, że użytkownik złoża jest nieznany, co nie znajduje podstaw w stanie faktycznym i prawnym. Skarżący został uwidoczniony jako użytkownik wieczysty w rejestrze geodezyjnym wsi [...], uiszczane były również wszelkie opłaty z tytułu posiadania nieruchomości i z tytułu użytkowania wieczystego.
Organ, w odpowiedzi na wniosek, wezwał skarżącego do jego uzupełnienia poprzez wskazanie interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji z 1997r.
Skarżący w nadesłanym piśmie podał, iż zamierza po uzyskaniu odszkodowania za szkody wynikłe z pożaru cegielni, ponownie uruchomić zakład, w związku z tym posiadanie udokumentowanego złoża jest warunkiem koniecznym do wznowienia produkcji. Do pisma dołączył zaświadczenie Naczelnika Miasta i Gminy [...] z [...] czerwca 1989r. o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, protokół zdawczo odbiorczy z dnia [...] stycznia 1988r. w sprawie przekazania dokumentacji technicznej i geologicznej cegielni [...] i pismo dyrektora Przedsiębiorstwa Ceramiki Budowlanej w [...] z [...] listopada 1986r. kierowane do Urzędu Miasta i Gminy w [...] informujące o posiadaniu zatwierdzonej dokumentacji geologicznej złoża [...] i o prowadzeniu eksploatacji złoża przez skarżącego.
Decyzją z dnia [...] września 2003r. Minister Środowiska odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] marca 1997r. dotyczącej uchylenia decyzji Prezesa CUG opisanej wyżej. Organ podał w uzasadnieniu, że przeprowadzona w 1994r, weryfikacja zasobów złóż kopalin dla województwa [...], obejmująca złoże "[...]", ustaliła że eksploatacja złoża została zaniechana, a teren został zagospodarowany. Z karty informacyjnej złoża wynikało, że użytkownik złoża jest nieznany. W związku z tym, [...] marca 1997r. Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa decyzją uchylił decyzję Prezesa Centralnego Urzędu Geologii z 1961r. dotyczącą dokumentacji geologicznej złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej "[...]" w gminie [...]. Dokumentację geologiczną do zatwierdzenia przedstawiało Ministerstwo Budownictwa i Materiałów Budowlanych sprawujące nadzór nad Wojewódzkim Zjednoczeniem Przemysłu Terenowego Materiałów Budowlanych w [...]. Zatem stronami postępowania w sprawie o zatwierdzenie dokumentacji geologicznej złoża były wspomniane ministerstwo i zjednoczenie, bo dla tych podmiotów wynikają prawa i obowiązki z decyzji zatwierdzającej dokumentację. Ponadto, dokumentacje geologiczne sporządzane w latach 50-tych i 60-tych, tak jak dokumentacja złoża "[...]", były sporządzane na koszt Skarbu Państwa. Dlatego przepisy ustawy z dnia 16 listopada 1960r. w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 9 marca 1991r. o zmianie ustawy o prawie geologicznym i górniczym przewidziały w art. 26c ust. 7, że informacja geologiczna sporządzana bezpośrednio z budżetu państwa stanowi własność Skarbu Państwa. Podobną zasadę wyraża art. 144 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze – prawa do informacji geologicznych uzyskanych przed dniem wejścia w życie ustawy, w związku z prowadzeniem prac geologicznych finansowanych bezpośrednio lub pośrednio z budżetu państwa przysługują Skarbowi Państwa, reprezentowanemu przez ministra właściwego do spraw środowiska. Tylko więc Minister Środowiska jest podmiotem uprawnionym do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym dokumentacji geologicznej. Skarżący nie zamówił i nie sfinansował wykonania dokumentacji geologicznej złoża z własnych środków finansowych, nie uzyskał na swoją rzez zatwierdzenia, nie może zatem być stroną postępowania o uchylenie decyzji zatwierdzającej tę dokumentację. Minister Środowiska odmówił skarżącemu interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji wskazanej we wniosku, stwierdzając, że okazane przez skarżącego dokumenty nie uzasadniają tego w żaden sposób. Przekazanie skarżącemu przez [...] Przedsiębiorstwo Ceramiki Budowlanej w [...] kopii dokumentacji geologicznej stanowiło tylko czynność przeniesienia posiadania tego egzemplarza dokumentacji, bowiem przedsiębiorstwo państwowe nie mogło przenieść na skarżącego więcej praw, niż posiadało.
T. R. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i podkreślił, że dnia [...] września 1985r. wydzierżawił od [...] Przedsiębiorstwa Ceramiki Budowlanej w [...] cegielnię [...] jako zorganizowaną całość. Na podstawie umowy dzierżawy prowadził eksploatację złoża, na co przedstawił stosowny dowód. Dnia [...] grudnia 1987r. nabył cegielnię wraz z terenem, w tym zorganizowana kopalnię iłów, a z terenem i obiektami nabył wszelkie dokumentacje dotyczące cegielni również dokumentacje geologiczną. Prowadzona przez skarżącego działalność, w tym mająca na celu modernizację cegielni, została przerwana wskutek pożaru zakładu w 1992r. Zakład nie był ubezpieczony i sprawcy szkody wytoczono proces o odszkodowanie z jego polisy OC. Po konsultacji z geologami i kierownikami kopalń uznano, że najwłaściwszym wyjściem jest zatopienie kopalni. W tym okresie, właściwy organ dokonał wizji w terenie i błędnie, bez pytania, ocenił i zakwalifikował kopalnię jako wyeksploatowaną, co niezgodne jest z oceną zawartą w dokumentacji, z której wynikało, że złoże posiada zasoby na 60 lat planowanej produkcji. Skarżący, podkreślając fakt nabycia od przedsiębiorstwa państwowego kopalni wraz z dokumentacją, wniósł o ponowne, wnikliwe rozpatrzenie sprawy.
Minister Środowiska decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. utrzymał w mocy swoja poprzednią decyzję z dnia [...] września 2003r. W uzasadnieniu powtórzył, że przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 9 marca 1991r. o zmianie ustawy o prawie geologicznym i górniczym ( Dz. U. Nr 31, poz. 128 ) nie istniała regulacja prawna odnosząca się wprost do informacji geologicznej. Status prawny uprawnień do niej regulowany był więc w najogólniejszym stopniu przez przepisy Kodeksu cywilnego. Zgodnie z przepisem art. 128 § 1 i § 2 w ówczesnym brzmieniu socjalistyczna własność ogólnonarodowa przysługiwała niepodzielnie państwu, a państwowe osoby prawne, w granicach swej zdolności prawnej, wykonywały w imieniu własnym, względem zarządzanych przez nie części mienia ogólnonarodowego, uprawnienia płynące z własności państwowej. Zdaniem organu, państwowa osoba prawna nie mogąc być właścicielem w rozumieniu art. 140 k.c. ponieważ w stosunku do mienia państwowego nie przysługiwały jej żadne prawa podmiotowe, nie mogła być podmiotem uprawnień do informacji geologicznych. Tak więc Przedsiębiorstwo Ceramiki Budowlanej w [...] nie mogło skutecznie przenieść na skarżącego praw do dokumentacji geologicznej, ponieważ nie posiadało ich.
Organ podkreślił, że jeśli nawet wątpliwości budziłaby przedstawiona interpretacja art. 140 k.c., to i tak, w sposób jednoznaczny, Skarbowi Państwa została przypisana własność informacji geologicznej sporządzonej na koszt budżetu państwa w przepisach systemowych tj. ustawy z dnia 16 listopada 1960r. o prawie geologicznym art. 26c ust. 7 wprowadzony ustawa oz mianie ustawy o prawie geologicznym oraz ustawy z dnia 4 lutego 1994r. - Prawie geologiczne i górnicze.
W złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skardze, T. R. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz uwzględnienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uznał, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca, zaś jej uzasadnienie nieprzekonujące. Decyzja z dnia [...] marca 1997r. nie powinna funkcjonować w obrocie prawnym, ponieważ:
- nie została zaadresowana do skarżącego, który nabył Zakład Ceramiki Budowlanej w [...],
- fakt nabycia przez skarżącego Zakładu, o który mowa czyni nieprawdziwym stwierdzenie organu, że użytkownik złoża jest nieznany, a eksploatacja zaniechana,
- nie powiadomiono skarżącego o dokonywanej weryfikacji złóż terenu, na który położona była należąca do niego kopalnia, tym samym pozbawiony został praw strony w postępowaniu,
- pozbawienie skarżącego praw strony spowodowało uniemożliwienie wniesienia w określonym decyzja terminie skargi do NSA.
Organ, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, powtarzając podnoszone już wcześniej argumenty. Dodał, że ustawa o prawie geologicznym nakładała na wszystkie jednostki gospodarcze obowiązek dostarczania organom centralnym administracji geologicznej sprawozdań do sporządzania bilansu zasobów kopalń. Materiały dotyczące złoża "[...]" przestały napływać w 1985r. z czego wynika, że złoże nie było od tego czasu eksploatowane. Skarżący twierdząc, że nie znajduje podstaw twierdzenie organu, iż użytkownik złoża jest nieznany, przyznaje że nie starał się o koncesję. Użytkowanie złoża polega na jego eksploatacji, a w myśl obowiązujących przepisów, użytkownikiem złoża czyli przedsiębiorca jest osoba posiadająca koncesję na wydobywanie kopalin za złoża. Skarżący nie wykazał się prawem do wykorzystania dokumentacji geologicznej, a sprawa użytkowania gruntów nie stoi w sprzeczności z decyzją o skreśleniu zasobów złoża "[...]" z krajowego bilansu zasobów.
Na rozprawie przed sądem administracyjnym, pełnomocnik skarżącego zakwestionował sposób rozumowania organu, zgodnie z którym zasada jednolitego funduszu własności państwowej uniemożliwiała Przedsiębiorstwu Ceramiki Budowlanej w [...] zbycie dokumentacji geologicznej jako części wchodzącej w skład sprzedawanego przedsiębiorstwa. Powołał się na istniejące w sprawie dokumenty – akt notarialny sprzedaży cegielni i protokół zdawczo-odbiorczy z [...] stycznia 1988r. gdzie wyraźnie stwierdza się wydanie na własność dokumentacji geologicznej w związku z aktem notarialnym sprzedaży. Sprzeciwił się powoływaniu się przez organ na art. 26c ust. 7 prawa geologicznego w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 9 marca 1991r. o zmianie ustawy o prawie geologicznym ( Dz. U. Nr 31, poz.129 ), gdyż nie mógł on zmienić pozycji prawnej skarżącego, którego chroniła zasada praw nabytych.
Pełnomocnik skarżącego, twierdząc że decyzja której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący, podtrzymał również jego wniosek w tym przedmiocie i podstawy prawne nim zakreślone – art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Rażące naruszenie prawa może dotyczyć podstawowych zasad postępowania, a w konkretnej sprawie nastąpiło naruszenie art. 7 Kpa. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i przyjęciu ustaleń nieprawdziwych mających wpływ na decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Kontrolując zaskarżone rozstrzygnięcie Ministra Środowiska zgodnie z dyspozycją art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) pod względem zgodności z prawem, należy stwierdzić że zaskarżona decyzja narusza prawo.
Stosownie do art. 157 § 2 i § 3 Kpa. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. W badanej sprawie, organ odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z [...] marca 1997r. uchylającej decyzję Prezesa CUG dotyczącą dokumentacji geologicznej złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej "[...]", z powodu braku po stronie skarżącego przymiotu strony postępowania. Brak ten organ wywodzi z rozwiązań cywilnoprawnych obowiązujących w dacie nabywania przez skarżącego cegielni, zgodnie z którymi skarżący nie mógł stać się właścicielem dokumentacji geologicznej oraz dodatkowo z treści art. 26 c ust. 7 ustawy z dnia 16 listopada 1960r. o prawie geologicznym ( Dz. U. Nr 52, poz. 303 ) w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 9 marca 1991r. o zmianie ustawy o prawie geologicznym ( Dz. U. Nr 31, poz. 129 ), z którego wynika że informacja geologiczna sporządzona bezpośrednio lub pośrednio z budżetu państwa stanowi własność Skarbu Państwa.
Interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty jest więc na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu.
W rozpatrywanej sprawie, skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji wydanej [...] marca 1997r. tak więc, rozpatrując interes prawny skarżącego w sprawie z jego wniosku, należy odnieść się do stanu prawnego z daty wydania tej decyzji i ocenić, czy zarzut skarżącego, że decyzja ta jest wadliwa ponieważ pominęła go jako stronę postępowania, jest słuszny. Uwzględnić też należy całokształt okoliczności zaistniałych w sprawie, a w szczególności fakt, iż skarżący jest właścicielem nieruchomości i złoża, którego dotyczyła dokumentacja geologiczna oraz że jak wynika z jego pisma zamierza podjąć działalność, co oznacza zamiar ubiegania się o koncesję.
Jest poza sporem, że w dacie wydania decyzji uchylającej decyzję Prezesa CUG dotyczącą dokumentacji geologicznej złoża "[...]" w gminie [...], właścicielem nieruchomości gruntowej, na której zlokalizowane było złoże oraz właścicielem cegielni był T. R. – skarżący w niniejszej sprawie. Poza sporem jest również fakt wydania skarżącemu dnia [...] stycznia 1988r. w wykonaniu aktu notarialnego sprzedaży cegielni aktu zatwierdzenia dokumentacji geologicznej złoża [...] i dokumentacji geologicznej złoża iłów [...]. Różna jest ocena stron postępowania sądowego tych czynności, bowiem organ twierdzi, iż przekazanie dokumentacji geologicznej stanowiło tylko przeniesienie prawa do posługiwania się kopią tej dokumentacji i nie rodziło po stronie skarżącego uprawnień do niej, zaś skarżący twierdzi że nabył cegielnię jako zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c. w dzisiejszej terminologii, a więc wraz z m.in. dokumentacją geologiczną. Na potwierdzenie tego skarżący przywołał treść protokołu zdawczo-odbiorczego, gdzie wprost mówi się o przekazaniu wymienionej protokołem dokumentacji "na własność" i stwierdza się że protokół spisuje się w związku z aktem notarialnym sprzedaży cegielni.
Organ w zaskarżonej decyzji twierdzi, że z art. 128 w związku z art. 140 k.c. wynikało, że przedsiębiorstwo państwowe, któremu nie przysługiwały prawa podmiotowe w stosunku do mienia, którym władały, nie mogło przenieść więcej praw niż samo posiadało. Tak więc, ponieważ praw do dokumentacji geologicznej nie posiadało przenieść ich nie mogło.
Należy stwierdzić, że nie leży w gestii sądu administracyjnego kwestionowanie czynności cywilnoprawnych ani ich skutków. Sąd nie podziela jednak opinii organu, że skoro państwowa osoba prawna nie była w świetle art. 128 k.c. właścicielem w rozumieniu art. 140 k.c. i nie jej, tylko państwu przysługiwały uprawnienia do informacji geologicznej, to oznacza że mogła tymi prawami tylko zarządzać. Z uchwały składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 października 1961r. I CO 20/61 wynikało, że przedsiębiorstwa państwowe zarządzały mieniem im oddanym jak właściciel tj. w imieniu własnym. Ewentualne zbycie w drodze umowy cywilnoprawnej nieruchomości państwowej oraz innego mienia należącego do przedsiębiorstwa państwowego mogło nastąpić tylko, jeżeli przepis ustawy lub aktu normatywnego opartego na delegacji ustawowej tak stanowiły. W rozpatrywanym, zbycie cegielni umożliwiało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 1982r. w sprawie zbywania przez przedsiębiorstwa państwowe na rzecz nie uspołecznionych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych niektórych składników mienia tych przedsiębiorstw ( Dz. U. Nr 4, poz. 26 ). Sprzedaż cegielni na rzecz skarżącego i przekazanie mu w użytkowanie wieczyste określonego aktem notarialnym gruntu w celu prowadzenia produkcji ceramiki budowlanej, dokonało się gdy nie obowiązywał jeszcze art. 551 kodeksu cywilnego, jednak z przepisów ustawy z dnia 25 września 1981r. o przedsiębiorstwach państwowych ( Dz. U. Nr 24, poz. 122 ) dotyczących mienia przedsiębiorstwa ( art. 38 – art.43 tej ustawy ) wynikało, iż przedsiębiorstwo państwowe wyposażane było we wszystkie środki niezbędne do prowadzenia działalności określonej aktem prawnym o jego utworzeniu. Przedsiębiorstwo, wykonując w stosunku do przydzielonego mu mienia ogólnonarodowego wszelkie uprawnienia, występowało w obrocie prawnym we własnym imieniu i na własny rachunek, mogło również zbywać środki trwałe osobom fizycznym na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów.
Jak już wyżej zaznaczono, nie jest możliwe kwestionowanie w postępowaniu przed sądem administracyjnym, umów cywilnoprawnych i ich skutków. Niewątpliwie skarżącemu przekazano w 1988r. dokumentację geologiczną dotyczącą złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej "[...]" i nastąpiło to w związku z notarialnym przekazaniem mu gruntu na prowadzenie produkcji ceramiki budowlanej i nabyciem przez niego w tym celu cegielni. Nie można twierdzić, że skarżący nie uzyskał prawa do informacji geologicznej zawartej w przekazanej "na własność", według intencji sprzedającego, dokumentacji geologicznej. Dokumentacja ta i zawarte w niej informacje wraz z nieruchomością, na terenie której zlokalizowane było złoże i z zakładem produkcyjnym – cegielnią, stanowiły tak wcześniej dla przedsiębiorstwa sprzedającego, jak i następnie dla skarżącego – nabywcy, jedną całość, ponieważ tylko razem przynieść mogły określone ekonomiczne efekty. Nie można więc nie zauważać, że wszystkie te trzy elementy mienia [...] Przedsiębiorstwa Ceramiki Budowlanej stały się przedmiotem rozporządzenia na rzecz skarżącego.
W dacie tego rozporządzenia nie istniały, poza ogólnym sformułowaniem art. 128 k.c. żadne przepisy regulujące materię prawa do informacji geologicznej. Przepisy, na które powołał się organ w zaskarżonej decyzji tj. art. 26c) ust. 7 ustawy o prawie geologicznym wprowadzony ustawą z dnia 9 marca 1991r. o zmianie ustawy o prawie geologicznym (Dz. U. Nr 31, poz.129 ) stanowiący, że informacje o wynikach prac geologicznych uzyskane drogą prowadzenia prac geologicznych finansowanych bezpośrednio lub pośrednio z budżetu państwa stanowią własność Skarbu Państwa oraz podobnie brzmiący przepis art. 144 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. – Prawo geologiczne i górnicze ( Dz. U. Nr 27, poz. 96 ), weszły w życie w kilka lat po zawarciu umowy cywilnoprawnej rozporządzającej mieniem Skarbu Państwa na rzecz skarżącego, której skutki znalazły swój wyraz m.in. w stosownych zapisach księgi wieczystej nieruchomości, której z kolei transakcja dotyczyła. I tak art. 26c ust. 7 ustawy o prawie geologicznym wszedł w życie dnia 27 kwietnia 1991r. tak jak ustawa o zmianie ustawy o prawie geologicznym wprowadzająca go, a ustawa Prawo geologiczne i górnicze weszła w życie, za wyjątkiem art. 153 ust. 1 i 4, dnia 2 września 1994r.
Zasadą państwa prawnego, potwierdzoną orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, orzecznictwem NSA i stanowiskiem doktryny jest, że prawo nie działa wstecz. Tak więc skutki prawne przywołanych wyżej przepisów nie mogą sięgać dalej, niż to wynika z daty ich wejścia w życie. Powoływanie się organu w zaskarżonej decyzji na te przepisy jako podstawę, dla której informacja geologiczna w postaci dokumentacji geologicznej złoża "[...]" stanowi własność Skarbu Państwa i odmowa przyznania skarżącemu na tej podstawie przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Środowiska z 1997r. należy uznać za chybione. Skarżący, jeśli nawet nie nabył dokumentacji geologicznej na własność, czego Sąd nie przesądza, użytkował ją jak właściciel. Zamierzając uruchomić ponownie działalność, co sygnalizował w piśmie do organu z [...] sierpnia 2003r., będzie musiał wystąpić z wnioskiem o udzielenie koncesji i przedstawić m.in. projekt zagospodarowania złoża, który sporządzany jest w oparciu o dokumentację geologiczną – art. 54 ust. 1 w związku z art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. – Prawo geologiczne i górnicze ( Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zmianami ). Nie można więc, mając na uwadze całokształt okoliczności zaistniałych w sprawie, odmówić skarżącemu legitymowania się interesem prawnym we wszczętej z jego wniosku sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej dokumentacji geologicznej złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej "[...]", której postępowanie administracyjne dotyczy. Konieczność uwzględnienia wszystkich okoliczności w sprawie przy rozpatrywaniu kwestii interesu prawnego akcentował już NSA w swoim orzecznictwie – wyrok NSA z dnia 13 września 2000r. V SA 618/99.
Dodatkowo, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie niebagatelne znaczenie ma, iż zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] września 2003r., nie podważa danych zawartych w uzasadnieniu, wyjaśniających w jaki sposób doszło do ustaleń dotyczących złoża surowców ilastych ceramiki budowlanej w [...], skutkujących decyzją, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący. Organ nie może przechodzić do porządku nad faktem, iż przeprowadzając weryfikację zasobów złóż kopalin w celu ich zaktualizowania, poczynił, jak wynika z akt sprawy, niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym ustalenia, które miały, decydujący wpływ na podjętą dnia [...] marca 1997r. decyzję oddziałującą na prawa i obowiązki skarżącego.
W tym stanie rzeczy, decyzja utrzymująca w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania została wydana z naruszeniem art. 28 i art. 157 § 2 Kpa, co uzasadnia uwzględnienie skargi na tę decyzję i uchylenie jej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a.