VI SA/Wa 4308/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę załadowcy na karę pieniężną za przewóz ładunku nienormatywnego, uznając jego wpływ na powstanie naruszenia.
Skarżący, będący załadowcą piasku, zaskarżył decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za przewóz pojazdem nienormatywnym. Zarzucił organom naruszenie przepisów K.p.a. i P.r.d., twierdząc, że nie miał wpływu ani nie godził się na powstanie naruszenia, gdyż waga ładunku była szacowana z powodu niesprawnego czujnika w ładowarce. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że załadowca ponosi odpowiedzialność za czynności ładunkowe, a brak weryfikacji wagi ładunku i zgoda na wyjazd pojazdu świadczą o jego wpływie na nienormatywność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J. O., prowadzącego działalność gospodarczą jako załadowca, na decyzję Głównemu Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. Kara została nałożona za przewóz ładunku nienormatywnego (piasku) pojazdem ciężarowym, który przekroczył dopuszczalną masę całkowitą (31,80 t zamiast 26 t) oraz nacisk na grupę osi napędowych (23,15 t zamiast 18 t). Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów K.p.a. i P.r.d., twierdząc, że nie miał wpływu ani nie godził się na powstanie naruszenia, ponieważ waga ładunku była szacowana z powodu niesprawnego czujnika w ładowarce i opadów deszczu, a dokumentacja dotycząca masy została sporządzona podczas kontroli. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że odpowiedzialność załadowcy jest niezależna od przewoźnika i opiera się na winie (wpływ lub godzenie się na naruszenie). Sąd uznał, że brak weryfikacji wagi ładunku przez załadowcę, świadomość niesprawności sprzętu oraz zgoda na wyjazd pojazdu na drogę publiczną mimo potencjalnego przekroczenia norm, świadczą o jego wpływie na nienormatywność pojazdu. Sąd stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego, a zarzuty skargi są niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, załadowca ponosi odpowiedzialność za czynności ładunkowe, które spowodowały przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu, jeśli miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność załadowcy jest niezależna od przewoźnika i opiera się na winie. Brak weryfikacji wagi ładunku i zgoda na wyjazd pojazdu świadczą o wpływie załadowcy na nienormatywność.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.r.d. art. 140aa § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
P.r.d. art. 140aa § ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Pomocnicze
K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.r.d. art. 2 § pkt 35a
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
P.r.d. art. 64 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
P.r.d. art. 64 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
P.r.d. art. 140ab § ust. 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
P.r.d. art. 140ab § ust. 1 pkt 3 lit. c
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
rozporządzenie techniczne art. 5 § ust. 1 pkt 6 lit. c
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia
rozporządzenie techniczne art. 3 § ust. 1 pkt 10
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia
Argumenty
Odrzucone argumenty
Załadowca nie miał wpływu ani nie godził się na powstanie naruszenia, ponieważ waga ładunku była szacowana z powodu niesprawnego czujnika w ładowarce i opadów deszczu. Dokumentacja dotycząca masy ładunku została sporządzona podczas kontroli na życzenie inspektora. Organy naruszyły przepisy K.p.a. (art. 7, 77 § 1, 138 § 1 pkt 1) poprzez niewłaściwą kontrolę instancyjną i nierozpatrzenie materiału dowodowego. Organy naruszyły art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że załadowca miał wpływ lub godził się na naruszenie.
Godne uwagi sformułowania
załadowanie przez Stronę zbyt dużej ilości piasku na kontrolowany pojazd, spowodowało przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, oraz dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej. Strona dokonując załadunku ww. towaru, przy braku rzeczywistej weryfikacji, czy załadowany taką ilością ładunku pojazd nie przekracza dopuszczalnego nacisku grupy dwóch osi napędowych oraz dopuszczalnej masy całkowitej miała wpływ, a nawet godziła się na powstanie naruszenia ujawnionego podczas kontroli drogowej. załadowca ponosi odpowiedzialność niezależną od odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd. Podmioty wykonujące czynności ładunkowe ponoszą odpowiedzialność za wpływ lub godzenie się na powstanie naruszenia i jest to odpowiedzialność na zasadzie winy. W tych też okolicznościach nie mają znaczenia wyjaśnienia Skarżącego dotyczące przesłania kierowcy w trakcie kontroli, w formie elektronicznej dokumentu [...] i jego wypełnienia w zakresie danych dotyczących wagi załadowanego na pojazd ładunku. Skarżący spełnił przesłanki nałożenia na załadowcę kary pieniężnej na podstawie art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d., godząc się i mając wpływ na nienormatywność spornego pojazdu.
Skład orzekający
Sławomir Kozik
przewodniczący sprawozdawca
Danuta Szydłowska
sędzia
Aneta Lemiesz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Odpowiedzialność załadowcy za naruszenia związane z przewozem pojazdami nienormatywnymi, interpretacja pojęcia 'wpływ lub godzenie się' w kontekście czynności ładunkowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji załadowcy i przewozu ładunków podzielnych. Interpretacja winy nieumyślnej może być przedmiotem dalszych sporów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności załadowcy, co jest często pomijanym aspektem kontroli drogowych. Pokazuje, jak ważne jest dokładne weryfikowanie wagi ładunku.
“Załadowca zapłacił 15 tys. zł kary za przeładowany ciężar. Sąd wyjaśnia, dlaczego.”
Dane finansowe
WPS: 15 000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyVI SA/Wa 4308/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-04-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Aneta Lemiesz
Danuta Szydłowska
Sławomir Kozik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędzia WSA Aneta Lemiesz Protokolant ref. Anna Węgorska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z 29 października 2024 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: K.p.a.), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 2, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1251 ze zm., dalej: "P.r.d."), § 3 ust. 1 pkt 10, § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2014 r., poz. 502, dalej: "rozporządzenie techniczne"), po rozpatrzeniu odwołania J. O. (dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżący"), prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowo-Usługowa z siedzibą w G., utrzymał w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "ŚWITD") z 17 maja 2024 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 złotych.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że 18 marca 2024 r. w T. na ulicy B., zatrzymano do kontroli 3- osiowy pojazd ciężarowy marki MAN o nr rej. [...]. Pojazdem kierujący wykonywał przejazd z ładunkiem piasku (ładunek podzielny/sypki) w imieniu [...]" M. L.. Załadowcą przewożonego ładunku była Strona.
Przebieg i ustalenia kontroli udokumentowano w protokole kontroli nr [...].W z 18 marca 2024.
Pismem z 19 marca 2024 r. ŚWITD zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego, które zakończyło się wydaniem decyzji nr [...] z 17 maja 2024 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 złotych, od której Strona złożyła odwołanie.
GITD po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa, wyjaśnił, że w związku z uzasadnionym przypuszczeniem przekroczenia dopuszczalnych parametrów wagowych wykonano pomiary wymiarów zewnętrznych, nacisków osi, oraz rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu z ładunkiem, na stanowisku pomiarowym mieszczącym się w miejscowości T., droga krajowa nr [...] ul. B., zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę jako stanowisko do pomiarów mas i nacisków osi pojazdów. Miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 28 sierpnia 2020 r.
Organ wyjaśnił, że pomiarów masy całkowitej pojazdu i nacisków poszczególnych jego osi dokonano przy użyciu przenośnej wagi samochodowej o nr fabrycznym [...], legitymującej się znakiem zatwierdzenia typu PLT 161 i Świadectwem Legalizacji Pierwotnej, wydanym 12 września 2023 r. przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w G., z datą ważności legalizacji do 12 października 2025 r.
W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono następujące przekroczenie dopuszczalnej normy:
- nacisk na grupie osi składającej się z dwóch osi napędowych - 23,15 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 5,15 t (tj. 28,61 %),
- rzeczywista masa całkowita samochodu ciężarowego - 31,80 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 5,8 t (tj. o 22,3 %).
Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy świadczy, że Strona miała wpływ na powstanie naruszeń ujawnionych podczas kontroli. Organ stwierdził, że nie można dać wiary, twierdzeniom Strony, iż masa ładunku w dokumencie [...] nr [...] z 18 marca 2024 r. - 17,7 t, została wpisana na wniosek kontrolującego inspektora, po ważeniu pojazdu. Przede wszystkim, kierujący nie posiadał takiego dokumentu w formie papierowej, tylko został mu przesłany przez załadowcę na telefon i w tej formie go okazał. W dalszej kolejności organ zauważył, iż masa ładunku, jaka wynika stricte z ważenia pojazdu po odjęciu masy własnej pojazdu, wynosi około 19,5 t. Więc jest to wartość znacznie większa niż wskazana w dokumencie WZ.
GITD doda, że zgodnie z zeznaniami kierującego, pojazd nie został zważony na miejscu załadunku. Zdaniem organu z dokumentu WZ ponad wszelką wątpliwość wynika, iż pojazd miał zostać załadowany ładunkiem o masie 17,7 t. Dla formalności organ zauważył, iż masa ładunku w nim wskazana jest mniejsza o blisko 2 t, względem tej wynikającej z ważenia. Niemniej jednak już wartość 17,7 t stanowi przekroczenie dopuszczalnej ładowności pojazdu, która zgodnie z danymi z dowodu rejestracyjnego pojazdu wynosi 13700 kg.
Zdaniem organu, w przedmiotowym przypadku załadowanie przez Stronę zbyt dużej ilości piasku na kontrolowany pojazd, spowodowało przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, oraz dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej. Strona dokonując załadunku ww. towaru, przy braku rzeczywistej weryfikacji, czy załadowany taką ilością ładunku pojazd nie przekracza dopuszczalnego nacisku grupy dwóch osi napędowych oraz dopuszczalnej masy całkowitej miała wpływ, a nawet godziła się na powstanie naruszenia ujawnionego podczas kontroli drogowej.
GITD dodał, że Strona jako załadowca nie może własnych zaniechań usprawiedliwiać zepsutą wagą czy opadami deszczu, które miałby zwiększyć wagę piasku. Zdaniem organu, nie znając rzeczywistej masy ładunku, nie ważąc pojazdu po załadunku, Strona umożliwiła wyjazd pojazdu nienormatywnego na drogę publiczną, co świadczy o wpływie i godzeniu się Strony jako załadowcy na powstanie stwierdzonego w trakcie kontroli naruszenia.
Decyzję GITD z 29 października 2024 r. Skarżący zaskarżył w całości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz poprzedzającej ja decyzję I instancji i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie od organu na Jego rzecz kosztów postępowania, według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., polegające na tym, że w wyniku niewłaściwej kontroli instancyjnej organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podczas gdy w sprawie niedostatecznie rozpatrzono cały materiał dowodowy oraz nie podjęto wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także wbrew ciążącemu na organie obowiązkowi nie wyważono interesu publicznego oraz słusznego interesu Strony,
2) art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że okoliczności sprawy i zgromadzone dowody wskazują, że Strona miała wpływ lub godziła się na powstanie naruszenia.
W uzasadnieniu skargi, Skarżący przedstawił argumenty popierające zarzuty skargi podnosząc m.in., że zebrany materiał dowodowy nie wskazuje w żadnym wypadku aby podmiot będący załadowcą miał wpływ łub godził się na powstanie naruszenia.
Strona wskazała, że na stronie 1g/2 Załączników do protokołu znajduje się zdjęcie telefonu, na ekranie którego wyświetlany jest dokument przewozowy. Według informacji z tego dokumentu wpisana masa przewożonego ładunku to 17,7 tony. Zgodnie z wpisem w protokole kontroli numer [...] z 18 marca 2024 r., wpisane zostało zdanie (cytat z oryginału) "Zgodnie uzupełnionym (dokument został przesłany kierowcy na telefon podczas prowadzonej kontroli drogowej) podczas kontroli dokumentem przewozowym [...] nr [...] z dnia 18.03.2024 roku kontrolowanym pojazdem był przewożony ładunek z G. do T. ilości 17,7 t". Wskazana w dokumencie masa przewożonego ładunku nie została wypełniona przez załadowcę, ani przez kierowcę, a podana przez kontrolującego inspektora dopiero po zważeniu pojazdu i odjęciu masy pojazdu pustego od masy rzeczywistej zmierzonej na stanowisku kontrolnym. Rozmowa telefoniczna odbywała się w obecności inspektora, który również nalegał aby przesłać taki dokument z wpisaną masą przewożonego towaru wynikającą z pomiarów na stanowisku kontrolnych. W załączeniu zrzut ekranu potwierdzający wysłanie dokumentów trakcie kontroli na telefon kierowcy.
Skarżący dodał, że kierowca w protokole przesłuchania wskazał, że jedyny pomiar ilości ładowanego towaru w trakcie załadunku miał miejsce w momencie ładowania towaru gdyż według jego zeznania ładowarka posiada wagę. W dniu kontroli czujnik masy zamontowany w łyżce ładowarki był niesprawny, a waga ładowanego piasku została oszacowana na podstawie objętości ładowanego towaru. Ponadto z uwagi na wcześniejsze opady deszczu oraz składowanie piasku na otwartym terenie, mógł on zawierać wodę, zwieszającą jego masę.
Zdaniem Skarżącego, próba wskazywania w materiale dowodowym, że załadowca miał świadomość, iż przewożony ładunek przekracza dopuszczalną ładowność pojazdu, co spowodowało przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i przekroczenie dopuszczalnego nacisku na osie napędowe jest fałszywa, gdyż kontrolujący inspektor gromadząc dokumenty w takcie kontroli wytworzył przeświadczenie, że to załadowca na podstawie tak przygotowanego dokumentu na życzenie inspekcji transportu drogowego, dokonał załadunku przekraczającego dopuszczalne normy.
Mając na uwadze brak możliwości zważenia pojazdu z ładunkiem jak również brak możliwości zważenia samego ładunku w trakcie załadunku, nie może być mowy, zdaniem Skarżącego, o tym, iż załadowca miał świadomość jaka masa rzeczywiście została załadowana na pojazd.
Ponadto Skarżący zwrócił uwagę, że każdy przyrząd pomiarowy w tym waga posiada graniczny zakres błędów pomiarowych mających wpływa na końcowy wynik, który należy uwzględnić w sytuacji nakładania sankcji karnej.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja I instancji nie naruszają przepisów prawa.
Przedmiotowa sprawa dotyczy odpowiedzialności podmiotu wykonującego czynności ładunkowe – załadowcy. Odpowiedzialność załadowcy wynika z art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d., zgodnie z którym karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący czynności ładunkowe, jeżeli wykonał te czynności w sposób powodujący przekroczenie któregokolwiek z wymiarów, nacisków osi lub masy całkowitej pojazdu lub zespołu pojazdów, w stosunku do wartości dopuszczalnych lub wartości określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. Jak wynika natomiast z art. 140aa ust. 1 P.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Pojazdem nienormatywnym jest, w świetle definicji art. 2 pkt 35a P.r.d., pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.
Wyjaśnienia wymaga, że załadowca ponosi odpowiedzialność niezależną od odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd. Nie ponosi jednak odpowiedzialności za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego lecz, na podstawie art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d., za czynności ładunkowe związane z przejazdem po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego. Należy zauważyć, że w świetle brzmienia art. 61 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d., ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu, ponadto ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę.
W niniejszej sprawie stwierdzono przekroczenia dopuszczalnego nacisku na grupie osi składającej się z dwóch osi napędowych - 23,15 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 5,15 t (tj. 28,61 %), oraz przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej ponieważ rzeczywista masa całkowita samochodu ciężarowego wyniosła 31,80 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 5,8 t (tj. o 22,3 %).
Zgodnie bowiem z § 5 ust. 1 pkt 6 lit. c) rozporządzenia technicznego, dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych, przy odległości (d) między osiami składowymi nie mniejszej niż 1,30 m i nie większej niż 1,80 m lub w przypadku pojazdów, o których mowa w § 4 ust. 2, nie większej niż 2,00 m (1,30 < d <1,80 lub 2,00) - 18 ton; dopuszcza się 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w koła bliźniacze lub koła pojedyncze wyposażone w szerokie opony (typu "Super Single") i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5b, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w koła bliźniacze, a największy nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony.
Zgodnie natomiast z § 3 ust. 1 pkt 10 rozporządzenia technicznego, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku pojazdu samochodowego o trzech osiach - 25 ton; dopuszcza się 26 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w koła bliźniacze lub koła pojedyncze wyposażone w szerokie opony (typu "Super Single") i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5b, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w koła bliźniacze, a największy nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony; dopuszczalna masa całkowita pojazdu zasilanego paliwem alternatywnym może zostać powiększona maksymalnie o 1 tonę.
Podkreślenia wymaga, że zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego czynności ładunkowe znacznie różni się od odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd. Podmiot wykonujący przejazd ponosi odpowiedzialność za przejazd pojazdem nienormatywnym i jest to odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. Podmioty wykonujące czynności ładunkowe ponoszą odpowiedzialność za wpływ lub godzenie się na powstanie naruszenia i jest to odpowiedzialność na zasadzie winy. Pojęcie winy odnosi się do sfery zjawisk psychicznych, jako stosunku psychicznego sprawcy do dokonanego czynu. Oznacza to, że odpowiedzialność podmiotu wykonującego inne czynności związane z przewozem drogowym uzależniona jest od posiadania przez niego świadomości, że przewoźnik naruszy obowiązki lub warunki związane z wykonywanym przez niego przejazdem, a mimo to temu nie przeszkodził ("godził się"), lub wręcz do tego się przyczynił ("miał wpływ"). Użycie przez ustawodawcę nieostrego kryterium "miał wpływ lub godził się" przy jednoczesnym braku wskazania konkretnych, oczekiwanych przez niego zachowań, powoduje, że na pewno sankcją za przejazd pojazdem nienormatywnym, objęte jest zachowanie mające znamiona zamiaru bezpośredniego wyrażającego się w chęci naruszenia norm prawnych, jak również prawdopodobnie w znacznej części przypadków – zachowanie o znamionach zamiaru ewentualnego wyrażające się w przewidywaniu możliwości czy wręcz konieczności przekroczenia norm prawnych i godzeniu się na to. Natomiast w odniesieniu do winy nieumyślnej możliwość zastosowania przedmiotowej sankcji będzie uzależniona od konkretnych okoliczności faktycznych, różnych w każdym indywidualnym przypadku (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 155/12).
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, iż Skarżący był załadowcą ładunku przewożonego zatrzymanym do kontroli pojazdem – 3 osiowym pojazdem ciężarowym, którym przewożony był ładunek podzielny (piasek).
Należy wyjaśnić, że w przypadku przejazdu pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym, zastosowanie mają art. 64 ust. 2 i art. 140ab ust. 2 P.r.d. Zgodnie z art. 64 ust. 2 P.r.d., zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I. Dodać należy, że zgodnie z art. 2 pkt 35b P.r.d., ładunkiem podzielnym jest ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. W zakresie tej definicji mieści się ładunek w postaci piasku. W konsekwencji naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, określonego w art. 64 ust. 2 P.r.d., w świetle art. 140ab ust. 2 P.r.d., za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Ustawodawca nie przewidział odrębnej kary za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków podzielnych, a w konsekwencji również za wykonywanie czynności ładunkowych związanych z przewozem pojazdem nienormatywnym ładunków podzielnych, lecz uregulował konstrukcję prawną polegającą na zastosowaniu kary jak za przejazd bez zezwolenia.
Wysokość kary, w tym również kary jak za brak zezwolenia kategorii V, wynika z art. 140ab ust. 1 pkt 3 P.r.d., zgodnie z którym karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii V: a) 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 10 000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.
Zezwolenie kategorii V wymagane jest w przypadku pojazdu nienormatywnego, (przewożącego ładunek niepodzielny), m.in. gdy naciski osi przekraczają wielkości dopuszczalne. Żadne natomiast zezwolenie innej kategorii nie przewiduje przekroczenia dopuszczalnego nacisku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych.
Sąd stwierdza, że nie budzą wątpliwości w niniejszej sprawie ustalenia organów dotyczące przekroczenia przez sporny pojazd dopuszczalnych parametrów wagowych – dopuszczalnej masy całkowitej wynoszącej 26 ton oraz dopuszczalnego nacisku na grupie osi składającej się z dwóch osi napędowych, wynoszącego 18 ton.
Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że nie ma znaczenie w niniejszej sprawie brak zastosowania przez organy 2% marginesu błędu pomiaru, ponieważ w przypadku obniżenia pomiaru nacisku na grupie osi składającej się z dwóch osi napędowych o powyższy margines błędu przekroczenie dopuszczalnej normy nadal byłoby wyższe niż 20%, co oznacza, że zastosowanie marginesu błędu nie miałoby wpływu na wysokość nałożonej na Skarżącego kary pieniężnej.
W ocenie Sądu w toku postępowania administracyjnego Skarżący nie wykazał, aby nie godził się lub nie miał wpływu na stwierdzoną w niniejszej sprawie nienormatywność pojazdu. W ocenie Sądu o godzeniu się na nie normatywność spornego pojazdu świadczy okoliczność, iż pojazd po jego załadowaniu nie został zważony co wynika z zeznań kierowcy oraz z faktu, że czujnik masy zamontowany w łyżce ładowarki, którą dokonano ładowania pojazdu, był w dniu załadowania pojazdu niesprawny, a waga ładowanego piasku została oszacowana na podstawie objętości ładowanego towaru, co wynika z wyjaśnień Skarżącego składanych w toku postępowania administracyjnego, jak również zawartych w skardze. Skarżący nie znał zatem wagi załadowanego na sporny pojazd ładunku (piasku) i pomimo tego zgodził się na wyjazd pojazdu na drogę publiczną. Podkreślenia wymaga, że świadomość Skarżącego dotycząca zepsutego czujnika wagi w ładowarce, jak również wcześniejszych opadów deszczu, które mogły wpłynąć na ciężar załadowanego pisku, świadczą o godzeniu się Skarżącego na ewentualną nienormatywność pojazdu, bynajmniej więc nie stanowią okoliczności usprawiedliwiającej i uwalniającej od odpowiedzialności Skarżącego. W tych też okolicznościach nie mają znaczenia wyjaśnienia Skarżącego dotyczące przesłania kierowcy w trakcie kontroli, w formie elektronicznej dokumentu [...] i jego wypełnienia w zakresie danych dotyczących wagi załadowanego na pojazd ładunku.
Sąd uznał w związku z tym, że niezasadne są zarzuty skargi, dotyczące naruszenia przez organ przepisów postępowania w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zakresie ustaleń faktycznych dotyczących parametrów wagowych spornego pojazdu, jak również samej odpowiedzialności Skarżącego za nienormatywność spornego pojazdu. Organy opierając się na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym dokonały jego merytorycznej oceny z uwzględnieniem ogólnych zasad proceduralnych określonych w tych przepisach. Organy podjęły zatem wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.), a także w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.). Organy również dokonały prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego i podnoszonej przez Skarżącego argumentacji uznając, że Skarżący dokonał załadunku pojazdu skutkującego jego nienormatywnością, za którą ponosił odpowiedzialność (art. 80 K.p.a.). Organy ustaliły okoliczności faktyczne niniejszej sprawy oraz uzasadniły powody nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej dokładnie wyjaśniając przepisy prawa, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniach zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji spełniających wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a.
Sąd stwierdza ponadto, że w świetle wyjaśnień kierowcy złożonych w toku postępowania administracyjnego oraz wyjaśnień Skarżącego składanych w postępowaniu administracyjnym oraz zawartych w skardze, a omówionych powyżej, Skarżący spełnił przesłanki nałożenia na załadowcę kary pieniężnej na podstawie art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d., godząc się i mając wpływ na nienormatywność spornego pojazdu. Mając zatem to na względzie, za niezasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ art. 140aa ust. 3 pkt 2 P.r.d.
Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję nie stwierdził również uchybień w zakresie stosowania przez organy przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), orzekł jak w sentencji.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI