VI SA/Wa 4293/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-04-02
NSAtransportoweWysokawsa
pojazd nienormatywnypilotowaniekara pieniężnaprawo o ruchu drogowymtransportkontrola drogowamasa całkowitazezwolenie na przejazdbezpieczeństwo ruchu drogowegoWSA Warszawa

Podsumowanie

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki na decyzję GITD nakładającą karę pieniężną za brak wymaganego pilotowania pojazdu nienormatywnego, uznając obowiązek pilotowania za niezależny od posiadania zezwolenia na przejazd.

Spółka zaskarżyła decyzję GITD o nałożeniu kary pieniężnej za brak wymaganego pilotowania pojazdu nienormatywnego, którego masa przekroczyła 60 ton. Skarżąca argumentowała, że obowiązek pilotowania nie ma zastosowania, gdy nie można uzyskać zezwolenia na przejazd. Sąd administracyjny oddalił skargę, przyjmując, że obowiązek pilotowania jest niezależny od posiadania zezwolenia i ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki T. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3000 zł. Kara została nałożona za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie podczas przejazdu 8-osiowego zespołu pojazdów o masie 72,45 tony. Spółka podnosiła, że art. 64 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym (p.r.d.) nie miał zastosowania, ponieważ nie mogła uzyskać zezwolenia na przejazd z uwagi na charakter ładunku (podzielny) i masę, a tym samym nie miała obowiązku zapewnienia pilotowania. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego. Sąd uznał, że obowiązek pilotowania pojazdu nienormatywnego, wynikający z jego parametrów (masy, szerokości, wysokości, długości), jest całkowicie niezależny od obowiązku uzyskania zezwolenia na przejazd. Celem pilotowania jest zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego, a przyjęcie odmiennego poglądu obniżyłoby ten poziom. Sąd podkreślił, że ustawodawca rozdzielił sankcje za brak zezwolenia lub niezgodność z warunkami zezwolenia (art. 140aa ust. 1 p.r.d.) od sankcji za naruszenia przepisów o pilotowaniu (art. 140aa ust. 1a p.r.d.), co potwierdza niezależność tych obowiązków. Sąd stwierdził również, że spółka nie dochowała należytej staranności, gdyż już z prostego zsumowania masy pojazdów i ładunku wynikała konieczność zapewnienia pilotażu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek pilotowania jest niezależny od obowiązku uzyskania zezwolenia na przejazd i ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że cel normy nakładającej obowiązek pilotowania (zapewnienie rozpoznawalności i bezpieczeństwa przejazdu) jest realizowany niezależnie od posiadania zezwolenia. Ustawodawca rozdzielił sankcje za brak zezwolenia od sankcji za naruszenia przepisów o pilotowaniu, co potwierdza ich niezależność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (32)

Główne

p.r.d. art. 64 § ust. 1 pkt 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 1 pkt 3

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 2

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 3

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 1a

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64a

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64b

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64c § ust. 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64d § ust. 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64e § ust. 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 1a pkt 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 2

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140ab § ust. 3 pkt 1

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 140aa § ust. 1a

Ustawa - Prawo o ruchu drogowym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych art. 2 § ust. 1

Określa parametry pojazdu nienormatywnego (długość, szerokość, wysokość, masa całkowita), których przekroczenie obliguje do pilotowania.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych art. 2 § ust. 2

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozporządzenie z 2002 r. art. 3 § ust. 1 pkt 2 i ust. 3

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 23 maja 2012 roku w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek pilotowania pojazdu nienormatywnego jest niezależny od posiadania zezwolenia na przejazd. Celem pilotowania jest zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Ustawodawca rozdzielił sankcje za brak zezwolenia od sankcji za naruszenia przepisów o pilotowaniu.

Odrzucone argumenty

Obowiązek pilotowania ma zastosowanie tylko do przejazdów odbywających się na podstawie zezwolenia. Skoro strona nie mogła uzyskać zezwolenia, nie miała obowiązku pilotowania.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego jest całkowicie niezależny od obowiązku uzyskania zezwolenia na ten przejazd cel normy nakładającej na przewoźnika obowiązek pilotowania pojazdów ponadnormatywnych jest zapewnienie rozpoznawalności przejazdu pojazdu nienormatywnego, co ma zapewnić bezpieczeństwo ruchu drogowego ustawodawca rozdzielił nieprawidłowości związane z brakiem zezwolenia lub niezgodnością z warunkami zezwolenia [...] od nieprawidłowości związanych z pilotowaniem pojazdów nienormatywnych

Skład orzekający

Zdzisław Romanowski

przewodniczący

Tomasz Sałek

sprawozdawca

Andrzej Nogal

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska o niezależności obowiązku pilotowania od posiadania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy masa pojazdu nienormatywnego przekracza 60 ton lub inne parametry wskazane w rozporządzeniu, a także gdy strona nie uzyskała zezwolenia na przejazd.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa ruchu drogowego i interpretacji przepisów dotyczących pojazdów nienormatywnych, co jest istotne dla branży transportowej i prawników.

Czy brak zezwolenia zwalnia z obowiązku pilotowania pojazdu nienormatywnego? Sąd rozwiewa wątpliwości.

Sektor

transport

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

VI SA/Wa 4293/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-04-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-12-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Nogal
Tomasz Sałek /sprawozdawca/
Zdzisław Romanowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędzia WSA Andrzej Nogal Protokolant ref. Klaudia Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
T. Sp. z o. o. z siedzibą w U. (dalej też jako "Skarżąca", "Strona" lub "Spółka") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej też jako "GITD" lub "organ odwoławczy") z dnia [...] października 2024 roku numer [...].
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej też jako "k.p.a."), art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1a pkt 1, ust. 3a pkt 1, art. 140ab ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 1251, dalej też jako "p.r.d."), § 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 502 ze zm., dalej "rozporządzenie z 2002 r.") oraz § 2 ust. 1, rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych z dnia 8 listopada 2023 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 2487).
Główny Inspektor Transportu Drogowego wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] października 2024 roku utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej też w skrócie jako "organ I instancji" lub "WITD") z dnia [...] maja 2024 roku nr [...], nakładającą na Spółkę karę pieniężną w wysokości trzech tysięcy złotych z uwagi na brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie. Powyższe naruszenie stwierdzono podczas kontroli w dniu [...] lutego 2024 r. na drodze krajowej [...] w okolicach węzła M. (kierunek L.). Zatrzymano wówczas do kontroli 8-osiowy zespół pojazdów składający się z 3-osiowego ciągnika siodłowego marki [...] o nr rej. [...], 2-osiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...] i 3-osiowej przyczepy marki [...] o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował S. O., który wykonywał przejazd drogowy z G. do M. i B. z ładunkiem w postaci części samochodowych i materiałów budowlanych, umieszczonym w dwóch kontenerach 20-stopowych, w imieniu i na rzecz T. Sp. z o. o. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu stwierdzono między innymi, że rzeczywista masa całkowita 8-osiowego zespołu pojazdów wyniosła 72,45 tony a ww. zespół pojazdów nie był pilotowany. Tymczasem organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 8 listopada 2023 w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych pojazd nienormatywny, który przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości: długość pojazdu - 23,00 m, szerokość - 3,20 m, wysokość - 4,50 m, rzeczywista masa całkowita – 60 ton - ma być pilotowany przez jeden pojazd wykonujący pilotowanie. Skoro zatem w niniejszej sprawie ten ostatni parametr został przekroczony, Strona przed rozpoczęciem przejazdu powinna zapewnić pojazd wykonujący pilotowanie, czego nie uczyniła. Zgodnie z kolei z treścią art. 140ab ust. 3 pkt 1 p.r.d., karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1a, ustala się w wysokości 3 000 zł - za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie. Jednocześnie, zdaniem GITD, strona nie wykazała, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miała wpływu na powstanie naruszenia. GITD podkreślił, że Skarżąca przed rozpoczęciem wykonywania przejazdu drogowego nie miała żadnych podstaw do przyjęcia, iż zespól pojazdów z ładunkiem nie przekracza wielkości 60 000 kg rzeczywistej masy całkowitej. Strona powinna była pozyskać informację dot. masy transportowanego ładunku i jego wpływie na masę całkowitą zespołu pojazdów. Powyższe świadczy, w ocenie organu odwoławczego, o niedochowaniu należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i wpływie na powstanie naruszenia.
Z kolei Spółka w swej skardze na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2024 roku, zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 64 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie przez organy obu instancji, że pomimo treści art. 64 ust. 2 p.r.d., art. 64 ust. 1 pkt 3 p.r.d. ma zastosowanie do przejazdu pojazdów nienormatywnych przewożących ładunek podzielny, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie zezwolenie kategorii pierwszej na rzecz Skarżącej nie mogłoby zostać wydane.
Zespół pojazdów, którym wykonywano przewóz, nie był bowiem pojazdem wolnobieżnym, ciągnikiem rolniczym ani zespołem pojazdów składającym się z pojazdu wolnobieżnego lub ciągnika rolniczego i przyczepy specjalnej, zaś masa całkowita zespołu pojazdów była wyższa od dopuszczalnej, co uniemożliwiało wydania zezwolenia kategorii I z uwagi na ograniczenia wynikające art. 64b ust. p.r.d. i art. 64 ust. 3 p.r.d. w zw. z załącznikiem nr 1 do p.r.d., które to naruszenie w konsekwencji doprowadziło do błędnej subsumcji przepisów prawa materialnego art. 64 ust. 1 pkt 3 p.r.d. i § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 23 maja 2012 roku w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych do ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy i niezasadnego nałożenia na Skarżącą kary pieniężnej na podstawie art. 140aa ust. la pkt 1 p.r.d. w zw. z art. 140ab ust. 3 pkt 1 p.r.d.
Mając na uwadze powyższe zarzuty, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz utrzymanej nią w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2024 roku w całości i umorzenie postępowania administracyjnego a także zasądzenie od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.
Skarżąca podkreśliła, że zasadniczo nie kwestionuje ustalonego przez organy obu instancji stanu faktycznego. Jednakże, jej zdaniem, sporny przejazd w dniu 21 lutego 2024 roku, miał miejsce z naruszeniem art. 64 ust. 2 p.r.d., a nie z naruszeniem art. 64 ust. 1 p.r.d. Sankcję prawnoadministracyjną za niedopuszczalny przejazd pojazdem nienormatywnym przewożącym ładunek podzielny, a więc z naruszeniem art. 64 ust. 2 p.r.d. przewiduje art. 140ab ust. 2 p.r.d., zgodnie z którym w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Sankcję prawnoadministracyjną za przejazd pojazdu nienormatywnego, z naruszeniem warunku określonego w art. 64 ust. 1 pkt 3 p.r.d., a więc bez wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie, normuje art. 140aa ust. 1a pkt 1 w zw. z art. 140ab ust. 3 pkt 1 p.r.d. Zgodnie z tymi przepisami, w przypadku braku wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie, nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej (art. 140aa ust.1a pkt 1). Karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1a, ustala się w wysokości 3000 zł - za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie (art. 140ab ust. 3 pkt 1). Jednak, w ocenie Skarżącej, art. 64 ust. 1 p.r.d. nie mógł mieć w niniejszej sprawie zastosowania, co oznacza, że organy nie mogły nałożyć na Skarżącą kary pieniężnej na podstawie art. 140aa ust. 1a pkt 1 w zw. z art. 140ab ust. 3 pkt 1 p.r.d., na co wskzuje treść wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 listopada 2022 roku, sygn. akt VI SA/Wa 2358/22 (LEX nr 3480370).
W świetle powyższego, Spółka stwierdziła, że organy obu instancji dokonały błędnej wykładni art. 64 ust. 1 pkt 3 i art. 64 ust. 2 p.r.d. uznając, że pomimo treści art. 64 ust. 2 p.r.d., art. 64 ust. 1 pkt 3 p.r.d. ma również zastosowanie do przejazdu pojazdów nienormatywnych przewożących ładunek podzielny. W konsekwencji, zdaniem Skarżącej, organy obu instancji dokonały błędnej subsumcji przepisów prawa materialnego art. 64 ust. 1 pkt 3 p.r.d. i § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia do ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy i nieprawidłowo nałożyły na Skarżącą karę pieniężną na podstawie art. 140aa ust. la pkt 1 w związku z art. 140ab ust. 3 pkt 1 p.r.d.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. W ramach tej kontroli sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej zwana "p.p.s.a.").
Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Wbrew zarzutom skargi, w działaniu zarówno [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, jak i Głównego Inspektora Transportu Drogowego, Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego.
Zasadnie bowiem doszło do nałożenia na Spółkę kary pieniężnej w wysokości trzech tysięcy złotych z uwagi na brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie w trakcie wykonywanego przez Skarżącą w dniu 21 lutego 2024 r. przewozu części samochodowych i materiałów budowlanych, umieszczonych w dwóch kontenerach 20-stopowych, zespołem pojazdów, którego rzeczywista masa wyniosła 72,45 tony.
Otóż stosownie do art. 140aa ust. 1 p.r.d. "Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej." W przypadku braku: 1) wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie, 2) wymaganego wyposażenia lub oznakowania pojazdu wykonującego pilotowanie, 3) wymaganego szkolenia, o którym mowa w art. 6 ust. 3a, przez pilota, nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej (art. 140aa ust. 1a p.r.d.). Karę pieniężną nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Wysokość kary za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie została określona w art. 140ab ust. 3 pkt 1 powołanej ustawy.
Zgodnie z treścią tego przepisu "Karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1a, ustala się w wysokości: 3000 zł - za brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie." I to właśnie brak wymaganej liczby pojazdów wykonujących pilotowanie w dniu 21 lutego 2024 roku stanowił podstawę faktyczną kontrolowanego rozstrzygnięcia.
W związku z tym, że rzeczywista masa całkowita pojazdu przekroczyła 60 ton – wyniosła bowiem 72,45 tony, GITD uznał, że przedmiotowy pojazd nienormatywny winien być pilotowany przez jeden pojazd wykonujący pilotowanie.
Stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych pojazd nienormatywny, który przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości:
1) długość pojazdu - 23,00 m,
2) szerokość - 3,20 m,
3) wysokość - 4,50 m,
4) masa całkowita – 60 t
- powinien być pilotowany przez jeden pojazd wykonujący pilotowanie.
Organ odwoławczy wskazał przy tym, że dla możliwości nałożenia kary administracyjnej za omawiane naruszenie nie ma znaczenia, czy Strona uzyskała zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego.
Odmiennego zdania jest Spółka, która twierdzi, że brak zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego – którego uzyskać w tym przypadku w oczywisty sposób nie mogła z uwagi na jego podzielność, powoduje, że nie miała tym samym obowiązku zapewnienia pilotowania pojazdu.
Odnosząc się do tak zarysowanego problemu wskazać należy, że w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarysowały się dwa poglądy odnośnie konieczności zapewnienia pilotowania pojazdu nienormatywnego, którego przynajmniej jedna z wielkości – długość pojazdu, szerokość, wysokość, masa całkowita – przekracza wartości wskazane w § 2 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych, w sytuacji gdy Strona nie uzyskała, bo nie mogła, stosownego zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego.
Wedle stanowiska, na które powołuje się Strona, wyrażonego m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2022 r. VI SA/Wa 569/22 pilotowanie pojazdu w rozumieniu art. 64 ust.1 pkt 3 p.r.d. możliwe jest tylko w przypadku dozwolonego ruchu pojazdu nienormatywnego, na podstawie wydanego zezwolenia, a nie przejazdu pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia. Skoro strona nie posiadała zezwolenia na ruch pojazdu nienormatywnego, to nie mogą mieć zastosowania w sprawie sankcje przewidziane w przypadku naruszenia zasad dozwolonego ruchu pojazdu nienormatywnego, o którym mowa w art. 64 ust. 1. Wskazano, że są to dwie wzajemnie wykluczające się sytuacje, tym bardziej, że art. 140ab p.r.d. jednoznacznie kwestię tę reguluje, nakazując, że w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia (por. także wyroki WSA w Warszawie: z 13.09.2023 r. VI SA/Wa 4117/23; z 9.04.2024 r. VI SA/Wa 6359/23).
Natomiast wedle drugiego ze stanowisk, obowiązek pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego jest całkowicie niezależny od obowiązku uzyskania zezwolenia na ten przejazd. Obowiązki związane z pilotowaniem nie dotyczą wyłącznie przejazdów pojazdów nienormatywnych, które odbywają się na podstawie zezwolenia. Obydwa wymogi są od siebie całkowicie niezależne, ponieważ o obowiązku pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego decydują wyłącznie jego parametry: długość, szerokość, wysokość oraz masa całkowita (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie: z 24.07.2024 r. VI SA/Wa 200/24; z 10.05.2024 r. VI SA/Wa 452/24; z 10.05.2024 r. VI SA/Wa 453/24; z 14.06.2024 r. VI SA/Wa 750/24).
I to ostatnie stanowisko Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela. Zdaniem Sądu, celem normy nakładającej na przewoźnika obowiązek pilotowania pojazdów ponadnormatywnych jest zapewnienie rozpoznawalności przejazdu pojazdu nienormatywnego, co ma zapewnić bezpieczeństwo ruchu drogowego podczas takiego przejazdu. Przyjęcie poglądu, że pilotowanie pojazdu nienormatywnego jest wymagane tylko wówczas, jeżeli na jego przejazd zostało wydane zezwolenie, prowadziłoby w konsekwencji do obniżenia poziomu bezpieczeństwa w ruchu drogowym, co trafnie podniósł organ.
Nadto brak wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego, czy przewóz pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny (który nawet przy posiadaniu zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego traktuje się jako wykonywany bez zezwolenia), nie mają żadnego wpływu na obowiązek pilotowania takiego przejazdu. Warunki przewozu określa się bowiem wyłącznie w zezwoleniu kategorii V (art. 64d ust. 1 p.r.d.), a przejazd pojazdem przekraczającym parametry określone w § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych (a więc wymagającym pilotowania) możliwy jest także na podstawie zezwoleń kategorii III i IV, w których nie zawiera się warunków przewozu (art. 64c ust. 1 p.r.d.).
Rozporządzenie w sprawie pilotowania pojazdów nienormatywnych uzależnia konieczność prowadzenia pilotażu od przekroczenia konkretnych parametrów pojazdu. Obowiązek pilotowania jest więc niezależny od uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. O niezależności obowiązku pilotowania przejazdu od wymogu posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym świadczy również treść art. 64e ust. 1 p.r.d., zgodnie z którym niektóre przejazdy pojazdów nienormatywnych są zwolnione m.in. ze wskazanych w art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 powołanej ustawy obowiązków, tj. uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii i przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu. Jednocześnie art. 64e ust. 1 nie zwalnia tych przejazdów z obowiązków określonych w art. 64 ust. 1 pkt 3, czyli pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 64i ust. 2 p.r.d., w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami.
O trafności przyjętego stanowiska przekonuje również redakcja przepisu art. 64 ust. 1 pkt 1-4 p.r.d. Pilotowanie pojazdu nienormatywnego nie stanowi warunku przejazdu, a naruszenie obowiązków związanych z pilotowaniem nie stanowi naruszenia warunków przejazdu. Dlatego ustawodawca rozdzielił nieprawidłowości związane z brakiem zezwolenia lub niezgodnością z warunkami zezwolenia, określając je w art. 140aa ust. 1 p.r.d., od nieprawidłowości związanych z pilotowaniem pojazdów nienormatywnych, które zawarł w art. 140aa ust. 1a p.r.d. Przepis ust. 1a art. 140aa został dodany do ustawy - Prawo o ruchu drogowym ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1481) i zaczął obowiązywać w dniu 3 września 2018 r. Zamierzeniem ustawodawcy było zatem rozdzielenie obydwu tych obszarów: braku zezwolenia lub niedotrzymania warunków określonych w zezwoleniu, oraz naruszenia przepisów o pilotowaniu pojazdów nienormatywnych. Poprzez dodanie ust. 1a do art. 140aa p.r.d. ustawodawca sankcjonuje nieprawidłowości związane z pilotowaniem pojazdów nienormatywnych odrębną decyzją administracyjną, posiadającą odrębną podstawę prawną. W tej sytuacji Sąd uznał za bezpodstawny zarzut skargi odnośnie naruszenia art. 64 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym.
Zdaniem Sądu, w sprawie brak jest przy tym podstaw do przyjęcia, by Spółka dochowała należytej staranności w przygotowaniu przejazdu bądź nie miała wpływu na naruszenie. Już z prostego zsumowania masy własnej pojazdów oraz masy kontenerów z załadunkiem wynikała rzeczywista masa powyżej 60 ton, co obligowało Spółkę do zapewnienia pilotażu pojazdu nienormatywnego.
W ocenie Sądu, podejmując skarżone rozstrzygnięcie, organ odwoławczy dochował przy tym zadość regułom postępowania administracyjnego przewidzianym w art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada kryteriom ujętym w art. 107 § 3 k.p.a. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla przy tym ustalony w zaskarżonej decyzji stan faktyczny. Bezspornie bowiem w dniu 21 lutego 2024 roku doszło do dokonania przez Stronę przejazdu pojazdem nienormatywnym, którego masa całkowita przekraczała 60 ton, przy czym przejazd ten nie był pilotowany przez jeden pojazd wykonujący pilotowanie. Bezspornym było także, że Spółka nie legitymowała się zezwoleniem na przejazd przedmiotowego pojazdu nienormatywnego.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu zobowiązującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. W konsekwencji, wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia a które sąd ma obowiązek badać z urzędu, skargę należało oddalić.
Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę