VI SA/Wa 412/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2011-07-29
NSAubezpieczenia społeczneŚredniawsa
prawo pomocykoszty sądowewpis sądowyubezpieczenie zdrowotneNFZsytuacja materialnapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał prawo pomocy w częściowym zwolnieniu od kosztów sądowych skarżącej, która wykazała trudną sytuację materialną.

Skarżąca A. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego w sprawie dotyczącej podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Sąd, analizując dochody skarżącej z emerytury i działalności gospodarczej, jej wydatki na mieszkanie i leki, uznał, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek A. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Skarżąca wykazała, że jej miesięczne dochody z emerytury (989 zł netto) i działalności gospodarczej (średnio ok. 345 zł miesięcznie po odliczeniu kosztów) są niewystarczające do pokrycia podstawowych kosztów utrzymania, w tym znacznych wydatków na leki (350 zł miesięcznie) i opłat za mieszkanie (ok. 400 zł miesięcznie). Sąd, powołując się na art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz orzecznictwo NSA, uznał, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W związku z tym postanowiono zwolnić ją od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, skarżąca może zostać zwolniona od wpisu sądowego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania.

Uzasadnienie

Sąd ocenił sytuację materialną skarżącej, biorąc pod uwagę jej dochody z emerytury i działalności gospodarczej oraz niezbędne wydatki. Stwierdzono, że dochody te są niewystarczające do pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (2)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 258 § 2 pkt 7

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niska sytuacja materialna skarżącej uniemożliwiająca pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania.

Godne uwagi sformułowania

nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Nie sposób bowiem oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych

Skład orzekający

Tomasz Sałek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznania prawa pomocy w przypadku niskich dochodów i wysokich wydatków na utrzymanie, w tym leki."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji materialnej wnioskodawcy i przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego wniosku o prawo pomocy, ale pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów w kontekście trudnej sytuacji materialnej obywatela.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VI SA/Wa 412/11 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2011-07-29
Data wpływu
2011-02-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Tomasz Sałek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą A. W. od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego.
Uzasadnienie
A. W. (dalej jako skarżąca) wniosła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
Z informacji podanych przez skarżącą w formularzu oraz z nadesłanych dokumentów wynika, iż skarżąca sama prowadzi gospodarstwo domowe. Podstawowym dochodem skarżącej jest emerytura w wysokości netto 989 zł. miesięcznie. Skarżąca uzyskuje także dochód z działalności gospodarczej w zakresie handlu, przy czym od uzyskanego z tego tytułu przychodu opłaca ryczałt. Skarżąca wyliczyła w skardze, iż w 2010 r. przy przychodzie wynoszącym 25 390 zł., po odliczeniu kosztów podatku i dzierżawy, uzyskała z działalności gospodarczej dochód w kwocie 4 135 zł. w skali roku. Skarżąca jest właścicielem mieszkania o powierzchni 48 m2. Wyliczone przez skarżącą miesięczne opłaty za mieszkanie oraz media sięgają kwoty około 400 zł. Z pisma spółdzielni mieszkaniowej wynika przy tym, że sama opłata za lokal wynosi 287 zł. Skarżąca wskazała także, iż miesięcznie około 350 zł. przeznacza na zakup leków, w związku z czym na żywność może przeznaczyć miesięcznie 200 zł. Z pozostałych informacji podanych przez skarżącą w formularzu wynika ponadto, iż nie posiada ona poza mieszkaniem żadnego majątku, jak też oszczędności.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede
wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
W niniejszej sprawie uznać należy, iż łączny dochód skarżącej z emerytury i działalności gospodarczej oscylujący wokół kwoty 1 300 zł., przy uwzględnieniu koniecznych dla utrzymania wydatków, w tym znacznych wydatków na leki, nie pozwala jej na poczynienie oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Nie sposób bowiem oczekiwać czynienia oszczędności od osoby, której dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych (tak też w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 890/04). Ponadto zgodnie z oświadczeniem wnioskodawczyni nie dysponuje ona oszczędnościami, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Tym samym uznać należy, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, a w konsekwencji zasadnym będzie przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI