VI SA/Wa 4024/23

VI SA/Wa 4024/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Maciej Borychowski /sprawozdawca/
Magdalena Maliszewska
Tomasz Sałek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
II GSK 782/24 - Postanowienie NSA z 2025-03-11
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2201
art.5e, art.18 ust.4b pkt 2 lit.b, art.4 pkt 22,24, art.5b, art.27, art.27d, art.92a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1047
art.2 pkt 43
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art151,106
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Asesor Maciej Borychowski (spr.) Protokolant spec. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2023 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] maja 2023 r. B. [...] PL sp. z o.o. (dalej również "Strona", "Skarżąca", "Spółka", "Pośrednik"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej "WSA") w Warszawie skargę na wydaną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej "GITD", "Organ") decyzję z dnia [...] kwietnia 2023 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej "MWITD") z dnia [...] października 2022 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł (dalej "Zaskarżona decyzja").
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
W uzasadnieniu Zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że w dniu [...] maja 2021 r. w W., przy Al. [...] funkcjonariusze Policji poddali kontroli drogowej samochód osobowy marki [...], nr rej. [...], którym kierował O. K.. Podczas kontroli ustalono, że kierowca przewoził zarobkowo pasażera, który zamówił usługę przewozową przy pomocy aplikacji B.. Kurs rozpoczął z Al. [...]na Al. [...]w W.. Za wykonany kurs pasażer uiścił opłatę 10,80 zł gotówką. Kwota została określona przez aplikację BOLT. Przewóz realizowany był w imieniu i na rzecz przedsiębiorstwa: T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej "Przewoźnik"). Kierowca okazał do kontroli jedynie paszport, nie dysponował natomiast żadną licencją na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Pojazd konstrukcyjnie był przystosowany do przewozu 5 osób i nie był oznakowany jako taksówka - czego dowodem jest dokumentacja zdjęciowa kontrolowanego pojazdu znajdująca się w aktach sprawy. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli nr [...] z [...] maja 2021 r., który wraz z całą dokumentacją zgromadzoną w toku kontroli został przekazany do MWITD.
Pismem z [...] lipca 2022 r. WMITD zawiadomił Spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w przedmiocie "Przekazywania zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób przewozu osób podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy (Ip. 2.20 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 z późn. zm., dalej "u.t.d.")".
W odpowiedzi, pismem z 26 lipca 2022 r. Strona złożyła wyjaśnienia w sprawie i przesłała dowody w załączeniu.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez MWITD, jako organu I instancji, decyzji administracyjnej z dnia [...] października 2022 r. nr [...] nakładającej na stronę karę pieniężną w wysokości 40.000,00 zł z tytułu stwierdzonego naruszenia Ip. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d., ograniczoną zgodnie z art. 92a ust. 3 u.t.d. do wysokości 12 000 zł. Przedmiotowa decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 21 listopada 2022 r.
Strona złożyła odwołanie.
Rozpatrując odwołanie, GITD po przytoczeniu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa powtórzył ustalenia dokonane w trakcie kontroli. GITD powyższe ustalił na podstawie protokołu kontroli, notatki służbowej, dokumentacji fotograficznej oraz pism uzyskanych w toku postępowania wyjaśniającego, znajdujących się w aktach sprawy.
GITD dodał, że jak wynika z informacji od organu licencyjnego - Przewoźnik posiadał w chwili kontroli dwa uprawnienia tj.:
• licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udzieloną w dniu [...] września 2020 r. przez Prezydenta [...] oraz
• licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób samochodem osobowym, udzieloną [...] marca 2019 r. przez Prezydenta [...].
GITD w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, na podstawie art. 27b ust. 1, 2, 3 i 4 u.t.d., zwrócił się do Spółki o udzielenie informacji dotyczących zlecenia przewozu realizowanego w dniu [...] kwietnia (powinno być maja – przyp. Sądu) 2021 r. w W. na trasie z Al. [...] na Al. [...] za pośrednictwem aplikacji B..
W odpowiedzi pismem z [...] lutego 2023 r. poinformowano, że przejazd z [...] maja 2021 r. spornym pojazdem zlecono Przewoźnikowi. Ponadto, wskazano, że ww. podmiotowi udzielono następujących uprawnień: licencja nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką (organ wydający [...]). Ponadto, wskazano, że Spółka zweryfikowała przed rozpoczęciem współpracy, czy przedsiębiorca, któremu przekazała zlecenie ww. przewozu osób posiada odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1u.t.d.
GITD stwierdził, że z protokołu kontroli wynika, że pojazd marki [...] o nr rej. [...] był konstrukcyjnie przystosowany do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. W związku z powyższym przewoźnik powinien legitymować się licencją na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. GIDT wskazał ponadto, że Urząd Miasta [...], Biuro Administracji i Spraw Obywatelskich w piśmie z dnia [...] stycznia 2023 r. poinformowało Organ, że kontrolowany pojazd marki [...] o nr rej. [...] został zgłoszony tylko do licencji taksowkowej.
W związku z powyższym, zdaniem GITD, organ I instancji prawidłowo stwierdził, że Strona nie dopełniła ciążących obowiązków. W ocenie Organu, skoro kontrolowany pojazd nie był oznaczony jako taksówka, to w momencie kontroli nie mógł być wykonywany przewóz taksówką, a przewóz okazjonalny, który jednak nie spełniał określonych warunków. Przewoźnik niewątpliwie dysponował co do zasady licencją na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Jednakże Strona pomimo zapewnień nie zweryfikowała w żaden sposób jakim pojazdem będzie wykonywany przejazd.
GITD wyjaśnił, że w celu doprecyzowania obowiązków znajdujących się po stronie przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób ustawodawca w art. 5e u.t.d. wskazał, że zabrania się prowadzenia pośrednictwa przy przewozie osób w zakresie przewozów okazjonalnych pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą. Przepis powyższy doprecyzowuje więc zasady świadczenia usług przy przewozie osób, wynikające z art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d., zgodnie z którym przewóz okazjonalny samochodem osobowym (przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą) może być realizowany jedynie po zawarciu przez strony umowy w formie pisemnej, w lokalu przedsiębiorcy. Natomiast w niniejszej sprawie pośrednik zlecił przy użyciu aplikacji B. przewóz Przewoźnikowi, który faktycznie wykonywał przewóz okazjonalny pojazdem przystosowanym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, czyli z naruszeniem art. 18 ust. 4b pkt 2.
Zdaniem GITD, obowiązki pośrednika nie mogą ograniczyć się jedynie do tych określonych wprost w art. 27b u.t.d. W ocenie GITD "(...) strona dostosowała się do przepisów w sposób niepełny. Organ odwoławczy zauważył, że skarżąca działając jako profesjonalista na rynku transportowym w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób w pewien sposób jednak przewidziała niektóre wymagane kryteria istotne dla tego rodzaju działalności, tyle że niesłusznie próbuje przenieść cały czas odpowiedzialność za ich spełnienie na przewoźników. (...) Analiza wielu spraw dotyczących strony wskazuje, że przekazywanie zleceń przewoźnikom posiadającym dowolną licencję, na dowolny pojazd - bez analizy, czy licencja jest właściwa dla danego rodzaju przewozu oraz bez weryfikacji, czy pojazd jest w ogóle zgłoszony do licencji oraz czy spełnia on wymagania do wykonywania przewozu - to przyjęty przez nią model działania na szeroką skalę.".
Po przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym Organ decyzją z dnia [...] kwietnia 2023 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm., dalej "K.p.a."), art. 4 pkt 22 oraz 24, art. 5b ust. 1 i 2, art. 5e, art. 27b, art. 27d, art. 92a ust. 1, 3, 7 pkt 1) u.t.d. oraz Ip. 2.20 załącznika nr 3 do u.t.d. utrzymał w mocy nałożoną na Stronę decyzją MWITD karę 12.000 zł.
Z rozstrzygnięciem Organu nie zgodziła się Spółka i opisaną na wstępie skargą do WSA w Warszawie zaskarżyła w całości decyzję GITD z dnia [...] kwietnia 2023 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., polegające na braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i pominięciu przez Organ okoliczności, czy zostało już ostatecznie zakończone postępowanie, dotyczące odpowiedzialności przewoźnika, Spółka T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. ("Spółka T."), które dotyczy naruszenia opisanego w protokole kontroli nr [...] z dnia [...] maja 2021 roku, podczas gdy rozstrzygnięcie postępowania dotyczącego Spółka T. mogło mieć wpływ na wynik postępowania toczącego się przeciwko Skarżącemu, gdyż ewentualna odpowiedzialność B. jest pochodną odpowiedzialności Spółka T., a więc umorzenie postępowania dotyczącego Spółka T. mogło (i powinno) skutkować umorzeniem postępowania wobec Bolt,
2) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 w zw. z art. 6 oraz art. 8 K.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, pomimo braku sformułowania w niej rozstrzygnięcia w sposób jasny i precyzyjny, a jedynie poprzez odesłanie do Ip. 2.20 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje dwa różne rodzaje naruszeń tj. przekazywanie zleceń przez pośrednika podmiotowi nieposiadającemu odpowiedniej licencji lub przekazywanie zleceń z naruszeniem art. 5e ustawy o transporcie drogowym, skutkujące brakiem możliwości określenia przez Stronę, za jakiego rodzaju naruszenie nałożona została kara pieniężna,
3) naruszenie art. 7a § 1 K.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści norm prawnych z art. 5d ustawy o transporcie drogowym, art. 5e ustawy o transporcie drogowym i art. 92a ust 1 ustawy o transporcie drogowym w zw. z Ip. 2.20 załącznika nr 3 na korzyść Skarżącego, i w efekcie nałożenie przez Inspektora kary pieniężnej, podczas gdy w sprawie pozostawały wątpliwości prawne co do treści norm prawnych z art. 5d, 5e i art. 92 a ust 1 ustawy o transporcie drogowym w zw. z Ip. 2.20 załącznika nr 3 i wątpliwości te Organ powinien był rozstrzygnąć na korzyść Skarżącego, co skutkowałoby umorzeniem postępowania i brakiem nałożenia kary na Skarżącego;
II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
1) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 5d oraz art. 5e w zw. z art. 92a ust 1 ustawy o transporcie drogowym w zw. z Ip. 2.20 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji nakładającej na Skarżącego karę pieniężną za przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób ("Pośrednik") podmiotowi, który nie posiada licencji, o której mowa w art. 5b ust 1 u.t.d. ("Licencja przewoźnika") lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy, podczas gdy:
a) zgodnie z art. 27b ust 1 pkt 1a ustawy o transporcie drogowym, jedynym ustawowym obowiązkiem Pośrednika w zakresie weryfikacji licencji przewoźnika jest weryfikacja przed rozpoczęciem współpracy, czy przedsiębiorca, któremu Pośrednik przekazuje zlecenia przewozu, posiada Licencję przewoźnika, a Skarżący wypełnił ten obowiązek,
b) Skarżący podjął współpracę z przewoźnikiem - Spółka T., jako podmiotem zweryfikowanym, w pełni profesjonalnym i wykwalifikowanym, posiadającym Licencję przewoźnika taksówką,
c) Skarżący jako pośrednik przy przewozie osób, nie został wyposażony w odpowiednie narzędzia prawne ani faktyczne do sprawowania bieżącej, skutecznej kontroli nad zgodnością z wymogami prawnymi realizowanych przewozów przez kierowców działających na rzecz przewoźników, którym pośredniczy, zwłaszcza w zakresie wyposażenia technicznego pojazdów czy też posiadania przez przewoźnika ważnej licencji w toku przejazdu,
d) obowiązek wykonania przewozu zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym również spełnienie przez każdy pojazd, służący do wykonania przewozu, wymogów określonych w § 24 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia ("Rozporządzenie techniczne"), spoczywa na przewoźniku, który jako podmiot posiadający tytuł prawny do dysponowania pojazdami oraz uprawnienia do wydawania wiążących poleceń kierowcom, ma realny wpływ na ewentualne naruszenia przepisów,
e) przewoźnik Spółka T. posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, do której kontrolowany pojazd został zgłoszony;
2) naruszenie art. 2 oraz art. 31 ust 3 Konstytucji poprzez ich niezastosowanie oraz art. 5d oraz 5e w zw. z art. 92a ust 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez ich bezpodstawne zastosowanie, w sytuacji, w której organ powinien odmówić ich zastosowania, ze względu na ich sprzeczność ze wskazanymi przepisami Konstytucji, która to sprzeczność polega na:
a) wprowadzeniu arbitralnych, nieproporcjonalnych i nieznajdujących podstaw w ustawie, dodatkowych wymogów, takich jak obowiązek Pośrednika wdrożenia takiego systemu, który w sposób skuteczny uniemożliwiałby wykonanie zlecenia przewozu pojazdem odpowiednio oznakowanym oraz który zapewniałby bieżącą, skuteczną weryfikację czy podmiot, z którym Pośrednik współpracuje i któremu przekazuje zlecenia przewozu, nie narusza przepisów z zakresu transportu drogowego, a przy tym ani ustawodawca, ani organy państwowe nie zapewniają odpowiednich narzędzi prawnych w celu realizacji takich zadań,
b) uznaniu odpowiedzialności Pośrednika de facto za działania przewoźnika, bez wyposażenia Pośrednika w jakiekolwiek narzędzia prawne, dające możliwość kontrolowania sposobu przestrzegania przepisów prawa przez przewoźników, w tym m.in. umożlwiające weryfikację przez pośrednika czy dany pojazd został zgłoszony do licencji przewoźnika,
c) wprowadzeniu sankcji administracyjnej, stanowiącej dolegliwość nieproporcjonalną ze względu na cel jej wprowadzenia;
3) naruszenie art. 92 c ust 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji nakładającej karę pieniężną, podczas gdy:
a) Skarżący nie miał wpływu na naruszenie, zaś samo naruszenie powstało wskutek zdarzeń i okoliczności, których Skarżący nie mógł przewidzieć - co zostało wykazane w przedstawionym w toku postępowania pisemnym stanowisku, zawierającym stosowne wnioski dowodowe,
b) Skarżący podjął wszelkie możliwe działania, których można było od niego racjonalnie oczekiwać, aby nie doszło do naruszenia, w tym m.in.:
i. przed rozpoczęciem współpracy z przewoźnikiem Spółka T., zweryfikował czy Spółka T. posiada Licencję przewoźnika w zakresie przewozu osób taksówką,
ii. poinformował wszystkich przewoźników, z którymi współpracuje, o konieczności odpowiedniego oznakowania i wyposażenia taksówki,
iii. poinformował wszystkich przewoźników, którym pośredniczy, o konieczności posiadania przez kierowcę podczas kontroli wypisu z licencji taxi, konsekwencjach niespełnienia wymagań narzuconych przez ustawodawcę,
iv. wprowadził odpowiednie zapisy w stosownych przez Skarżącego Ogólnych Warunkach Świadczenia Usług, wymuszające stosowanie się przez przewoźników do przepisów ustawy o transporcie drogowym;
4) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 92a ust 1 w zw. z Ip. 2.20 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym polegające na utrzymaniu w mocy decyzji nakładającej na Skarżącego karę pieniężną za ww. naruszenie, w sytuacji, w której w toku prowadzonego postępowania organy administracji publicznej ustaliły tylko jeden przypadek przekazania zlecenia na rzecz podmiotu nieposiadającego odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 lub z naruszeniem art. 5e ustawy, a literalna treść opisanego w ustawie naruszenia wymaga stwierdzenia wielokrotnych (co najmniej dwóch) przypadków przekazywania zleceń.
III. Na podstawie art. 106 § 3 ustawy stawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów:
a) Standardy Społeczności B. (dostępne na: https://blog.bolt.eu/pl/zasady-spolecznosci- bolt-bezpieczenstwo-i-komfort-podczas-przejazdu/) (a); Artykuł Polskiej Agencji Prasowej "B. podsumowuje dotychczasowe działania podnoszące bezpieczeństwo w przejazdach" z 4 listopada 2022 roku (dostępny na: https://www.pap.p1/mediaroom/l 471099%2Cbolt-podsumowuje-dotychczasowe- dzialania-podnoszace-bezpieczenstwo-w-przejazdach) (b) wykazujące, że B. działa nie tylko z należytą starannością, ale nawet z największa starannością, aby zapewnić bezpieczeństwo pasażerów przy przewozach pasażerów, realizując w ten sposób cele ustawodawcy przy nowelizacji Ustawy o transporcie,
b) Informacje o podmiocie KRS [...] (Spółka T. ) (c) Wniosek B. o udzielenie informacji z 25 stycznia 2021 roku (d); Odpowiedź urzędu miasta stołecznego Warszawy, [...], z [...] lutego 2021 roku (e) wykazujące, że Spółka T. posiadał Licencję przewoźnika od 29 września 2020 r., a B. należycie zweryfikował posiadanie Licencji przewoźnika przez Spółka T.,
Formułując powyższe zarzuty B. wniósł o uchylenie Zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2022 r nr [...] oraz o umorzenie postępowania administracyjnego. Skarżąca wniosła również o zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Strony wskazał, że spółka wykonuje działalność określoną w art. 5d ustawy o transporcie, tj. pośredniczy przy przewozie osób na podstawie licencji. B. wykonuje tę działalność za pośrednictwem aplikacji mobilnej B. służącej do pośredniczenia pomiędzy pasażerami a podmiotami posiadającymi odpowiednią licencję, przede wszystkim licencję przewoźnika taksówką. W ramach tej działalności B. współpracuje z przewoźnikami realizującymi przewóz osób taksówką i posiadającymi odpowiednią licencję: tzw. partnerami flotowymi (zatrudniającymi lub współpracującymi na innej podstawie z kierowcami) oraz z niezależnymi, indywidualnymi kierowcami prowadzącymi jednoosobowe działalności gospodarcze. B. nie świadczy usług krajowego transportu drogowego osób taksówką. B. nie posiada swojej własnej floty samochodów ani nie zatrudnia kierowców na jakiejkolwiek podstawie prawnej. Wszyscy przewoźnicy (partnerzy flotowi oraz kierowcy posiadający licencję na przewóz osób taksówką) są niezależnymi od B. podmiotami (prowadzą jednoosobowe działalności gospodarcze lub prowadzą działalność w formie spółek prawa handlowego).
Skarżąca podkreśliła, że B. nieustannie wprowadza do aplikacji mobilnej nowe funkcjonalności i powiązania w celu podnoszenia jakości i standardu usług. W szczególności podjął liczne kroki mające na celu podniesienie bezpieczeństwa i jakości przejazdów, między innymi: wprowadził rejestrację GPS każdego przejazdu oraz system oceny kierowców, mający na celu wykluczanie jednostek mogących stanowić zagrożenie; weryfikuje przed dodaniem kierowców na platformę zestaw dokumentów obejmujących między innymi dokument tożsamości, prawo jazdy, zdjęcie, zaświadczenie o niekaralności; wprowadził panel bezpieczeństwa z możliwością podzielenia się z inną osobą trasą i szczegółami przejazdu, bezpośredniego połączenia przez aplikację z numerem alarmowym 112 oraz natychmiastowego przerwania przejazdu (w 2020 roku); wprowadził funkcję ukrywania numerów telefonów pasażerów i kierowców (w 2020 roku); zatrudnił organizację ekspercką, która przeszkoliła zespół Obsługi Klienta B. w zakresie zapewnienia osobom zgłaszającym przypadki molestowania seksualnego wsparcia (w 2021 roku); wprowadził standardy społeczności B. (w marcu 2022 roku); podjął współpracę z organizacją ekspercką, która wspiera B. działaniami edukacyjnymi i szkoleniowymi, a od kwietnia 2022 roku oferuje wsparcie psychologiczne osobom, które zgłaszają przypadki napastowania lub napaści o charakterze seksualnym; wprowadził szkolenie dla kierowców, które kończy się testem w 5 wersjach językowych; szkolenie obejmuje podstawy profesjonalnego zachowania w ramach relacji pasażer-kierowca, wskazanie zachowań absolutnie niedopuszczalnych oraz konsekwencje złamania zasad (w maju 2022 roku); wprowadził od czerwca 2022 roku narzędzia weryfikujące kierowców w czasie rzeczywistym podczas korzystania z aplikacji, przy wykorzystaniu technologii sztucznej inteligencji; przeszkolił kilkuset policjantów we współpracy z Komendą Główną Policji z rozwiązań i procedur B. (w październiku 2022 roku); wprowadził nowe rozwiązania technologiczne i produktowe: tłumacz czatu pomiędzy pasażerem a kierowcą i kategorię kobiety dla kobiet, która umożliwia kobietom zamówienie przejazdu, gdzie kierowcą jest też kobieta, co zwiększa bezpieczeństwo i komfort psychiczny podróżujących kobiet.
Zdaniem Skarżącej nakładając na stronę karę na podstawie l.p. 2.20 załącznika nr 3, organ powinien był wskazać w decyzji, za które naruszenie nakłada karę. Organ nie wskazał tego jednak, a ograniczył się jedynie do odesłania do jednostki redakcyjnej naruszenia, nie określając treści samego naruszenia. Ponadto w uzasadnieniu decyzji organ zacytował zarówno art. 5d, 5e, jak i art. 18 ust 4b ustawy o transporcie (dotyczący dopuszczalności wykonywania przewozów okazjonalnych). Skarżąca nie wie zatem, czy zdaniem organu B. przekazywał zlecenia podmiotowi, które nie posiada licencji przewoźnika, czy też przekazywał zlecenia z naruszeniem art. 5e ustawy o transporcie.
W ocenie Skarżącej, organ wydając decyzję, wyłożył normy prawne budzące wątpliwości na jej niekorzyść skarżącego uznając, że zgodnie z treścią normy prawnej art. 5d ustawy o transporcie drogowym pośrednik może pośredniczyć wyłącznie na rzecz przedsiębiorców posiadających licencję przewoźnika, co dotyczy jednak także obowiązku zweryfikowania, czy kierowcy zatrudniani przez przewoźnika posiadającego licencję przewoźnika są przypisani do licencji lub świadczą usługi pojazdem odpowiednio oznakowanym, pomimo że kierowcy Ci współpracują z przewoźnikiem (a nie z pośrednikiem).
Zdaniem skarżącej, ustawa o transporcie poza określonym w art. art. 27b ust. 1 pkt 1 zobowiązaniem pośrednika, aby przed przystąpieniem do współpracy z przewoźnikiem, zweryfikował, czy przedsiębiorca (przewoźnik), któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada licencję przewoźnika, nie nakłada na pośredników żadnych dalszych obowiązków ani nie wyposaża pośredników w żadne dalsze uprawnienia. Aby strona zrealizowała obowiązek, o którym mowa w art. 5d, 5e oraz art. 27 ust. 1 pkt 1 lit. a) ww. ustawy, podstawową kwestią jest wylegitymowanie się przez przewoźnika (partnera flotowego lub kierowcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą rejestrującego się na platformie B.) licencją przewoźnika w momencie rejestracji na platformie B.. Weryfikacja każdego przewoźnika odbywa się, co do zasady, dwuetapowo, z wykorzystaniem dostępnych prawnie i praktycznie narzędzi:
• osoba reprezentująca spółkę (partnera flotowego) lub kierowca prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą podczas procesu rejestracji w aplikacji B. musi przesłać (1) fotografię autoportretową z widoczną pierwszą stroną dokumentu tożsamości, (2) wyciąg z CEIDG/KRS oraz (3) kopię licencji taxi,
• dodatkowo B. weryfikuje dane udostępnione w CEIDG lub wysyła zapytanie do organu licencyjnego (wskazanego w przesłanym zdjęciu licencji przewoźnika), czy dany podmiot dysponuje ważną licencją przewoźnika,
• w ten sposób strona, wypełniając obowiązek weryfikacji licencji przewoźnika, uzyskuje potwierdzenie, że nawiązuje współpracę z podmiotem profesjonalnym, licencjonowanym, zarządzanym przez osoby o dobrej reputacji. Natomiast za wykonanie przewozu od momentu przyjęcia zlecenia odpowiedzialny jest przewoźnik i to na nim ciążą wszelkie obowiązki związane z prawidłowym wykonaniem przewozu, w tym odpowiednie oznakowanie samochodu, którym wykonywany jest przewóz osób taksówką.
Spółka stwierdziła, że współpracując z przewoźnikiem, wywiązała się w pełni z ustawowych obowiązków, w tym w zakresie weryfikacji licencji przewoźnika. Przed rozpoczęciem współpracy strona zweryfikowała, że przewoźnik posiada odpowiednie licencje przewoźnika. W momencie rejestracji na platformie B. przewoźnik posiadał licencje przewoźnika taksówką wydaną przez prezydenta [...]. Strona wypełniła też pozostałe ustawowe obowiązki związane z przekazanym zleceniem przewozu. Informacja o przekazanym zleceniu znajdowała się w rejestrze przekazanych zleceń, a dane dotyczące przewoźnika widniały w ewidencji przedsiębiorców, prowadzonej przez pośrednika. Dane odnośnie przekazanego zlecenia przewozu oraz przewoźnika zostały też udostępnione Inspektorowi na jego wniosek, w przewidzianym prawem terminie.
Skarżąca wskazała, że Organ wymaga jednak od Bolt, aby nie tylko spełniła obowiązki ustawowe, ale także dokonywała dalej idącej, nieustającej, inwazyjnej kontroli kierowców, którym przewoźnicy, którym B. pośredniczy, przekazują do realizacji zlecenia. Zdaniem Strony jednak ustawa o transporcie nie umożliwia skarżącej spółce sprawdzania (ale przede wszystkim też nie nakłada takiego obowiązku), jakie samochody dany przewoźnik zarejestrował w licencji przewoźnika. Ponadto strona nie jest w stanie na bieżąco kontrolować, czy dany samochód spełnia wymagania określone w Rozporządzeniu technicznym. Skarżąca podkreśliła, że to przewoźnik, który posiada licencję przewoźnika, mógł dopuścić się rzekomego naruszenia ustawy o transporcie, pomimo zobowiązania się wobec strony do przestrzegania prawa i pomimo akcji informacyjnej strony o aktualnym stanie prawa. To nie skarżąca spółka naruszyła więc ustawę o transporcie, a przewoźnik. Również i z tych względów, w jej ocenie, decyzję należy uchylić, a postępowanie umorzyć.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.).
Należy również podkreślić, że zgodnie z art. 133 P.p.s.a. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że skarga nie jest zasadna. Wbrew zarzutom skargi Zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Na wstępie Sąd pragnie odnotować, że sprawy o tożsamych stanach faktyczny i prawnych sprawy były już przedmiotem rozpoznania przez tut. Sąd m.in. w wyrokach z dnia: 29 marca 2023 r., sygn. akt akt VI SA/Wa 142/23; 12 maja 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 2050/23; 11 maja 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 362/23; 29 sierpnia 2023 r., sygn. akt 3755/23. Sąd w składzie niniejszym podziela zapatrywania prawne i ocenę dokonana we wskazanych wyrokach.
Przedmiotem skargi jest decyzja GITD, którą Organ nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 12 000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło naruszenie w zakresie przekazywania zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy.
Należy w tym miejscu wskazać, iż nowelizacją ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym (ustawa o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustawy z dnia 16 maja 2019 r. - Dz. U. z 2019 r. poz. 1180) z dniem 1 stycznia 2020 r. wprowadzona została nowa kategoria usługi transportowej jaką jest pośrednictwo przy przewozie osób. Jak wynika z uzasadnienia do projektu ustawy nowelizującej celem zmian było zapewnienie warunków uczciwej i równej konkurencji na rynku przewozowym oraz wprowadzenie jasno określonych zasad prowadzenia działalności gospodarczej związanej z pośrednictwem przy przewozie osób. Nowelizacja podyktowana została koniecznością dostosowania obowiązujących przepisów do nowych form działalności gospodarczej na rynku przewozów osobowych, zwłaszcza szybkiej ekspansji przedsiębiorstw oferujących usługi za pośrednictwem aplikacji internetowych. Pośrednikami przy przewozie osób mogą zostać przedsiębiorcy, którzy przy pomocy aplikacji mobilnych bądź innych środków komunikacji elektronicznej przekazują zlecenia przewozu osób i uzyskają stosowną w tymże zakresie licencję (art. 5b ust. 2 ustawy o transporcie drogowym). Ponadto zgodnie z art. 5d ww. ustawy pośrednik może zlecać przewóz osób wyłącznie przedsiębiorcom posiadającym odpowiednie licencje na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób.
Z powołanych przepisów wynika zatem, że działalność polegająca na pośredniczeniu przy przewozie osób może wykonywać tylko przedsiębiorca, który posiada licencję odpowiednią do charakteru realizowanych (zlecanych) przewozów, oraz z zachowaniem obowiązków wynikających z posiadanej licencji. Jednocześnie ustawodawca nałożył na przedsiębiorcę pośredniczącego przy przewozie osób określone obowiązki. Zgodnie z art. 27b ust. 1 u.t.d., przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób jest obowiązany do:
1) weryfikacji, czy przedsiębiorca, któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1, nie później niż:
a) przed rozpoczęciem współpracy,
b) w terminie 7 dni od dnia upływu terminu ważności licencji posiadanej przez przedsiębiorcę, któremu przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób przekazuje zlecenia przewozu osób;
2) prowadzenia, w postaci elektronicznej, rejestru przekazanych zleceń przewozu osób oraz przechowywania zgromadzonych w tym rejestrze informacji przez okres 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zlecono przewóz;
3) prowadzenia, w postaci elektronicznej, ewidencji przedsiębiorców, którym zleca się przewóz osób, oraz przechowywania zgromadzonych w tej ewidencji informacji przez okres 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zlecono przewóz;
4) udostępniania informacji, czy dokonał weryfikacji, o której mowa w pkt 1, i jej wyniku lub informacji zgromadzonych w rejestrze przekazanych zleceń przewozu osób i ewidencji przedsiębiorców, którym zleca się przewóz osób, na wniosek organów Inspekcji Transportu Drogowego lub Krajowej Administracji Skarbowej w terminie 21 dni od dnia otrzymania wniosku.
Stosownie do art. 27b ust. 2 u.t.d., rejestr przekazanych zleceń przewozu osób i ewidencję przedsiębiorców, którym zleca się przewóz osób, prowadzi się w celu wywiązania się z obowiązków określonych w ustawie. Art. 27b ust. 3 ww. ustawy, określa jakie informacje powinien zawierać rejestr.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności protokołu kontroli, notatki urzędowej, dokumentacji fotograficznej i wyjaśnień uzyskanych w toku postępowań uzupełniających Organu jednoznacznie wynika, że [...] maja 2021 r. w [...] funkcjonariusze Policji przeprowadzili kontrolę pojazdu marki [...] nr rej. [...]. Kierującym pojazdem był O. K.. Czynności kontrolne zostały udokumentowane protokołem kontroli z dnia [...] maja 2021 r. nr [...]. W toku czynności kontrolnych ustalono, że kierujący wykonywał przewóz pasażera na terenie miasta W.. Przedmiotowy przewóz odbywał się z Al. [...] na Al. [...]. W toku postępowania administracyjnego, na podstawie informacji udzielonych Organowi przez B. ustalono, że kontrolowany przejazd zlecono Przewoźnikowi. Organ ustalił także, że ww. podmiotowi Prezydent Miasta [...] udzielił licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu taksówką, do której kontrolowany pojazd został zgłoszony. Podmiot posiada także licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób samochodem osobowym, udzieloną przez Prezydenta [...]. Wobec powyższych ustaleń nie ulega wątpliwości, że Skarżąca działając jako pośrednik zleciła wykonanie przewozu w dniu [...] maja 2021 r. Przewoźnikowi.
Sąd stwierdza, że w świetle powyższych okoliczności faktycznych, organy obu instancji prawidłowo uznały, że spornego w niniejszej sprawie zarobkowego przewozu osoby nie można uznać za przewóz taksówką. Skarżący co prawda posiadał w dniu dokonywania spornego przewozu osoby licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, udzieloną [...] września 2020 r. przez Prezydenta [...], do której kontrolowany pojazd został zgłoszony, a co istotne, samego pojazdu nie można uznać za taksówkę w rozumieniu przepisów regulujących powyższą kwestię. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 43 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 z późn. zm., dalej "P.r.d."), taksówka jest to pojazd samochodowy, odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie: a) taksometru albo b) aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 i 209). Jednym zatem z wymogów uznania danego pojazdu za taksówkę jest jego odpowiednie oznaczenie. Jak wynika natomiast z § 24 ust. 1 pkt 1 i pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 z późn. zm., dalej "rozporządzenie techniczne"), taksówkę wyposaża się w: 1) taksometr elektroniczny z ważnym dowodem legalizacji, o ile występuje; 8) dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom: a) rozmieszczenie: na dachu, b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu, d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza. W świetle powyższej regulacji prawnej, poza dodatkowymi, dopuszczalnymi sposobami oznaczenia taksówki, oznaczenie wskazane w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, jest obligatoryjne dla uznania, jak wynika z definicji taksówki z art. 2 pkt 43 ustawy Prawo o ruchu drogowym, danego pojazdu za taksówkę. Podkreślenia wymaga, że cyt. definicja taksówki nie wiąże pojęcia taksówki z licencją oraz ze zgłoszeniem danego pojazdu do danej licencji, lecz z odpowiednim wyposażeniem oraz oznaczeniem pojazdu samochodowego. Oczywiście samo właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego nie upoważnia do dokonywania usług przewozu osób taksówką. Jak bowiem wynika z przepisów u.t.d., konieczne jest jeszcze posiadanie właściwej licencji oraz zgłoszenie danego pojazdu do tej licencji. Właściwe oznaczenie jednak pojazdu samochodowego, jest warunkiem koniecznym aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a dokonywany nim przewóz, przy posiadaniu wymaganej licencji, do której zgłoszono ten pojazd, za przewóz osób taksówką. Demontaż zatem oznaczeń taksówki zgodnych z § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, skutkuje tym że dany pojazd przestaje być taksówką. Nie można natomiast uznać przewozu osób samochodem osobowym nieoznaczonym jako taksówka za przewóz osób taksówką, pomimo tego, że przewoźnik posiada licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką, do której został zgłoszony ten samochód osobowy.
Na marginesie wyjaśnienia wymaga, że w świetle definicji taksówki zawartej w art. 2 pkt 43 P.r.d., dla uznania, że dany pojazd jest taksówką bez znaczenia pozostają wymogi wymienione w § 24 ust. 1 pkt 6 i pkt 7 rozporządzenia technicznego. Definicja bowiem, jak zostało to wyżej wyjaśnione, odnosi się do odpowiedniego oznaczenia – które wymienione jest w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego – i do odpowiedniego wyposażenia pozwalającego na przewóz osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie taksometru albo odpowiedniej aplikacji mobilnej – ten natomiast element definicji taksówki wyczerpują wymogi określone w § 24 ust. 1 pkt 1 - 4 rozporządzenia technicznego. Niespełnienie zatem przez dany pojazd wymogów określonych w § 24 ust. 1 pkt 1 - 7 rozporządzenia technicznego, a więc brak apteczki doraźnej pomocy czy też ogumionego koło zapasowego lub zestawu naprawczego, opony samouszczelniającej (Seal tyre), nie ma żadnego wpływu na uznanie że dany pojazd nie jest taksówką w rozumieniu art. 2 pkt 43 P.r.d. Do tych bowiem elementów wyposażenia nie odnosi się definicja taksówki zamieszczona w tym przepisie.
W niniejszej sprawie sporny pojazd nie został oznaczony zgodnie z wymogami § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego – nie można więc go uznać za taksówkę. W związku z czym wykonywany sporny przewóz osoby nie mógł być uznany za przewóz osoby taksówką, lecz ze względu na okoliczności niniejszej sprawy – za przewóz okazjonalny pojazdem przystosowanym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Oznacza to z kolei, że Spółka zleciła Przewoźnikowi przewóz okazjonalny osoby pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 7 osób łącznie z kierowcą, a więc przewóz sprzeczny z zakazem wynikającym z art. 5e u.t.d.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że kierujący w imieniu i na rzecz Przewoźnika nie wykonywał przewozu taksówką a okazjonalny przewóz osób w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. pojazdem nie spełniającym wymogów określonych w art. 18 ust. 4a u.t.d. Jak wynika bowiem z protokołu kontroli i dokumentacji zdjęciowej pojazd przeznaczony był do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Ponadto nie wystąpiła też żadna z okoliczności, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. uprawniająca wykonywanie przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu konstrukcyjnego pojazdu opisanego w art. 18 ust. 4a u.t.d. W szczególności nie została spełniona przesłanka określona w ustępie 4b punkt 2b u.t.d., gdyż nie doszło do zawarcia pisemnej umowy na przewóz osób w lokalu przedsiębiorstwa, ponieważ jak wynika z oświadczeń pasażera usługa wykonanego przewozu została zamówiona za pośrednictwem aplikacji B., opłata miała być uiszczona gotówką.
Konsekwencją stwierdzonych naruszeń jest nałożona na Stronę kara administracyjna w wysokości 12.000 zł. Stosownie bowiem do treści art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie. Jak wynika z art. 92a ust. 3 u.t.d., suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych.
Jak wynika z art. 92a ust. 7 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403: 1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa Ip. 1-9, 2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa Ip. 10 - załącznika nr 3 do ustawy. W myśl Ip. 2.20 załącznika nr 3 do utd, przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób przewozu osób podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 40.000,00 zł.
Strona kwestionując stwierdzone przez Organ naruszenie przepisów u.t.d. stwierdziła, że współpracując z przewoźnikiem, wywiązała się w pełni z ustawowych obowiązków, w tym w zakresie weryfikacji licencji przewoźnika. Przed rozpoczęciem współpracy B. zweryfikował, że przewoźnik posiada odpowiednie licencje przewoźnika. W momencie rejestracji na platformie B. przewoźnik posiadał licencję przewoźnika taksówką wydaną przez Prezydenta m.st. Warszawy. B. wypełnił też pozostałe ustawowe obowiązki związane z przekazanym zleceniem przewozu. Informacja o przekazanym zleceniu znajdowała się w rejestrze przekazanych zleceń, a dane dotyczące przewoźnika widniały w ewidencji przedsiębiorców, prowadzonej przez pośrednika. Dane odnośnie przekazanego zlecenia przewozu oraz przewoźnika zostały też udostępnione Inspektorowi na jego wniosek, w przewidzianym prawem terminie. Zdaniem Skarżącej u.t.d. poza określonym w art. 27b ust. 1 pkt 1 zobowiązaniem pośrednika, aby przed przystąpieniem do współpracy z przewoźnikiem, zweryfikował, czy przedsiębiorca (przewoźnik), któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada licencję, nie nakłada na pośredników żadnych dalszych obowiązków w tym ustalenia jakim pojazdem będzie świadczona usługa przewozu ani nie wyposaża pośredników w żadne dalsze uprawnienia.
W ocenie orzekającego w niniejszej sprawie Sądu, dokonana przez Skarżącą interpretacja 27b ust. 1 pkt 1 u.t.d. jest błędna. Przede wszystkim podkreślić należy, że ustawodawca na podstawie art. 27b ust. 1 u.t.d. zobowiązał przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób do weryfikacji, czy przedsiębiorca, któremu przekazuje zlecenia przewozu osób, posiada odpowiednią licencję, o której mowa w art. 5b ust. 1 u.t.d.
Przez pojęcie odpowiedniej licencji, należy zatem rozumieć licencję, która będzie właściwa dla konkretnego, zleconego przewozu. Realizacja tego obowiązku nie może sprowadzać się wyłącznie do ustalenia czy przewoźnik posiada jakąkolwiek licencję. Jak słusznie bowiem zauważa Organ, taka weryfikacja byłaby fikcją. Pośrednik musi mieć również pewność, że posiadana przez przewoźnika licencja umożliwia wykonanie zleconego przewozu, biorąc pod uwagę jego charakter oraz warunki na jakich dany przewóz może być wykonany. Pośrednik powinien zatem mieć na uwadze, czy będzie to przewóz:
1) samochodem osobowym,
2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,
3) taksówką.
Oznacza to, że przewóz taksówką może być wykonywany wyłącznie pojazdem, który spełnia odpowiednie wymogi techniczne dla taksówki (określone w rozporządzeniu technicznym) oraz na obszarze wskazanym w licencji, a przewóz okazjonalny może być zlecony wyłącznie w przypadku, kiedy pasażer zawrze umowę przewozu w siedzibie przewoźnika i będzie on wykonywany pojazdem spełniającym warunki dla tego rodzaju przewozu.
Tym samym w ocenie Sądu posiadanie odpowiedniej licencji nierozerwalnie wiąże się z rodzajem pojazdu, którym usługa przewozu jest świadczona.
Powyższe potwierdza treść art. 4 pkt 24 u.t.d., który stanowi, że pośrednictwo jest działalnością gospodarczą polegającą na przekazywaniu zleceń przewozu osób samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą lub taksówką oraz:
a) zawieraniu umowy przewozu w imieniu klienta lub przedsiębiorcy wykonującego przewóz osób lub
b) pobieraniu opłaty za przewóz osób, lub
c) umożliwianiu zawarcia umowy przewozu lub umożliwianiu uregulowania opłaty za przewóz osób
- samochodem osobowym, pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą lub taksówką za pośrednictwem dostarczonych lub udostępnionych do tych celów środków komunikacji elektronicznej, domen internetowych, programów komputerowych, aplikacji mobilnych, systemów teleinformatycznych lub innych środków przekazu informacji.
Przepis ten w powiązaniu z art. 27b ust. 1 u.t.d. jednoznacznie wskazuje na ciążący po stronie pośrednika obowiązek ustalenia czy przewoźnik posiadający licencję, usługę przewozu wykonuje pojazdem spełniającym warunki dla posiadanej licencji.
Podkreślić ponadto należy, że celem powołanej zmiany ustawy o transporcie drogowym było stworzenie jednakowych warunków prawnych dla podmiotów prowadzących działalność w zakresie pośrednictwa przewozu osób, zapewnienie bezpieczeństwa pasażerów oraz wprowadzenie mechanizmów umożliwiających skuteczniejszą kontrolę prawidłowości wykonywania działalności gospodarczej przez pośredników i podmioty z nimi współpracujące. Wobec powyższego, brak jest uzasadnienia, dlaczego pośrednicy mieliby podlegać tylko niektórym obowiązkom dotyczącym przewozu osób zwłaszcza, że przewozy może wykonywać przedsiębiorca, który posiada licencję odpowiednią do charakteru realizowanych (zlecanych) przewozów, oraz z zachowaniem obowiązków wynikających z posiadanej licencji.
Wskazać jednocześnie należy, że odpowiedzialność Spółki jest niezależna od odpowiedzialności Przewoźnika i żaden przepis ustawy nie uzależnia możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego wobec pośrednika, od wcześniejszego zakończenia postępowania administracyjnego w stosunku do przewoźnika. Postępowania te są niezależne od siebie.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że Skarżąca naruszyła przepisy u.t.d. przekazując zlecenie podmiotowi, który wprawdzie posiadał stosowną licencję, niemniej jednak w momencie stwierdzenia naruszenia wykonywał przewóz pojazdem bez oznaczeń właściwych dla taksówki. Za bezzasadny Sąd uznał zarzut skargi, że rozstrzygnięcie organu uniemożliwiło ustalenie, jakiego naruszenia dopuściła się skarżąca. Przypomnieć należy, że nałożona na Stronę kara pieniężna 12.000 zł związana jest z naruszeniem Ip. 2.20 zał. nr 3 do u.t.d., które brzmi przekazywanie zleceń przez przedsiębiorcę prowadzącego pośrednictwo przy przewozie osób przewozu osób podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 ustawy o transporcie drogowymi), lub z naruszeniem art. 5e tej ustawy. Jak zasadnie wskazał Organ przedmiotowa Ip. 2.20 zał. nr 3 do utd nie jest "rozbita" na jednostki redakcyjne, z których jedna dotyczyłaby przekazywania zleceń podmiotowi, który nie posiada odpowiedniej licencji, a druga przekazywania zleceń z naruszeniem art. 5e utd. Ustawodawca dokonał jednolitego zapisu przedmiotowego naruszenia, a wobec tego ta właśnie Ip. w swoim zawiera przepis sankcyjny, a więc stanowi materialnoprawną podstawę nałożenia kary pieniężnej. Jednocześnie z uzasadnienia Zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że podstawą faktyczną nałożenia kary pieniężnej był fakt nieposiadania właściwego uprawniania do wykonywania przewozów na terenie miasta W.. Zdaniem Sądu, posiadane przez Przewoźnika licencje na przewóz taksówką nie mogły mieć znaczenia w sprawie albowiem z uwagi na niespełnienie warunków technicznych obowiązkowych dla taksówki nie można było uznać pojazdu za taksówkę, a skoro tak, to przejazd musiał być uznany za okazjonalny, na który to przewoźnik nie posiadał stosownego uprawnienia.
Z tych też względów, nie doszło również w niniejszej sprawie do naruszenia art. 7a § 1 K.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 w zw. z art. 6 oraz 8 K.p.a., poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści norm prawnych z art. 5d, art. 5e i art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z l.p. 2.20 Załącznika nr 3 do u.t.d., na korzyść Skarżącego. Z omówionych powyżej powodów powołane przez Skarżącego przepisy prawa materialnego zastosowane w sprawie w szczególności art. 5d, 5e i 92a ust. 1 u.t.d., nie rodzą obiektywnych wątpliwości co do ich interpretacji wskazywanych przez Skarżącego. Jest to tylko subiektywne przekonanie Skarżącego, bowiem przepisy prawa materialnego stanowiące podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji, zostały przez organ prawidłowo zinterpretowane i zastosowane w sprawie, co zostało wcześniej wyjaśnione.
Z tych samych względów za niezasadny Sąd uznaje zarzut naruszenia art. 7a § 1 K.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści norm prawnych z art. 5d ustawy o transporcie, art. 5e ustawy o transporcie i art. 92a ust 1 ustawy o transporcie w zw. z Ip. 2.20 załącznika nr 3 na korzyść Skarżącego, i w efekcie nałożenie przez Inspektora kary pieniężnej, podczas gdy w sprawie pozostawały wątpliwości prawne co do treści norm prawnych z art. 5d, 5e i art. 92 a ust 1 ustawy o transporcie w zw. z Ip. 2.20 załącznika nr 3 i wątpliwości te Organ powinien był rozstrzygnąć na korzyść Skarżącego, co skutkowałoby umorzeniem postępowania i brakiem nałożenia kary na Skarżącego. Sąd wskazuje, że pośrednik ma obowiązek ustalić, czy przewoźnik posiadający licencję, usługę przewozu wykonuje pojazdem spełniającym warunki dla posiadanej licencji. Pozyskanie przez pośrednika od jego partnera informacji o posiadanych przez niego uprawnieniach nie wypełnia w pełni obowiązków jakie ustawodawca stawia pośrednikowi. Pamiętać należy, że wprowadzenie nowej instytucji (dodatkowego podmiotu) - pośrednika - miało na celu wprowadzenie do szeroko rozumianego transportu osób niejako "bezpiecznika", którym z istoty swej ma być właśnie pośrednik. To ten pośrednik jak sama nazwa mówi, pośrednicząc przy przewozie osób ma stać na straży realizacji przewozów osób zgodnie z polskim prawem.
Sąd stwierdza, że Organ nie naruszył w sprawie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ działając na podstawie przepisów prawa zgromadził i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy, w konsekwencji wyjaśnił dokładnie stan faktyczny zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., a podjęte w tym zakresie rozstrzygniecie zostało uzasadnione w sposób wymagany przez normę prawa określoną w art. 107 § 3 K.p.a. W konsekwencji nie doszło do naruszenia zasady zaufania. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia, opisane powyżej ustalenia faktyczne poczynione przez organy, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.
Wskazać jednocześnie należy, że odpowiedzialność Spółki jest niezależna od odpowiedzialności Przewoźnika i żaden przepis ustawy nie uzależnia możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego wobec pośrednika, od wcześniejszego zakończenia postępowania administracyjnego w stosunku do przewoźnika. Postępowania te są niezależne od siebie, w związku czym stanowisko Skarżącego w tej kwestii nie może stanowić skutecznego zarzutu skargi.
W ocenie Sądu, nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia przez organy art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., zgodnie z którym postępowanie w sprawie nałożenia kary nie wszczyna się, a wszczęte umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Powołana regulacja ma charakter wyjątkowy i dotyczy sytuacji, w których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy (w tym przypadku pośrednictwo) przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć określonych zdarzeń stanowiących naruszenie prawa. Wykazanie okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 ww. ustawy należy do przedsiębiorcy. Powinien on wykazać, że uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy prawidłowej organizacji przewozu, a jedynie wskutek nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od niego okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Przedstawione w niniejszej sprawie dowody, nie potwierdzają, że podmiot wykonujący czynności związane z tym przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć. Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika natomiast, że Spółka nie podjęła właściwych działań aby zapobiec realizacji przez Przewoźnika zleconego przewozu osoby z naruszeniem zakazu z art. 5e u.t.d. Tym samym brak było podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 92c u.t.d.
W konsekwencji za bezzasadne należało również uznać zarzuty skargi naruszenia art. 2 oraz 31 ust. 3 Konstytucji RP. Unormowania dotyczące sankcji administracyjnych (kar pieniężnych i niepieniężnych) stanowią formę regulacji prawnej kwestii odpowiedzialności za czyny, które nazywane są w doktrynie deliktami administracyjnymi. Kary nakładane za popełnienie deliktu administracyjnego, a więc za naruszenie określonych prawem administracyjnym zakazów, bądź za niewykonywanie obowiązków administracyjno-prawnych "mają charakter represyjny, a ich celem jest dyscyplinowanie adresatów norm prawnych zagrożonych sankcją do przestrzegania obowiązującego prawa. Warto na marginesie zauważyć, że istotą kary administracyjnej jest przymuszenie do respektowania nakazów i zakazów przewidzianych w prawie administracyjnym. W orzecznictwie oraz doktrynie nie budzi większych wątpliwości kwestia samej dopuszczalności stosowania omawianych sankcji. Zaznacza się jednak, że muszą być one współmierne w stosunku do rodzaju naruszenia. Choć oczywiście, aby mogły być skuteczne, muszą również być nieuchronne i powodować określoną dolegliwość. Jednocześnie zasada określoności i pewności prawa wymaga, aby norma naruszona, za którą grozi sankcja, była sformułowana w sposób czytelny i jednoznaczny w powszechnie obowiązującym akcie prawnym. W ocenie Sądu zaskarżona w sprawie decyzja została wydana w oparciu o prawidłowo zinterpretowane i zastosowane przepisy art. 5e i l.p. 2.20 załącznika nr 3 u.t.d., o zasadniczym znaczeniu dla rozstrzygnięcia, rozpoznawanej sprawy.
Sąd zatem nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wnioskowane natomiast przez Skarżącą dowody z dokumentów nie miały wpływu na rozstrzygniecie sprawy, nie wyjaśniały zatem żadnych istotnych wątpliwości w sprawie, co w świetle art.106 § 3 P.p.s.a., jest konieczną przesłanką uwzględnienia takiego wniosku.
Nie stwierdzając zatem, aby Organy naruszyły prawo materialne, bądź procedurę administracyjną w stopniu uzasadniającym uchylenie Zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).