VI SA/WA 36/04

VI SA/Wa 36/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-12-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-02-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Wdowiak
Grażyna Śliwińska /sprawozdawca/
Olga Żurawska-Matusiak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2004r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2003r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2003r. Nr [...] uchylił decyzję organu l instancji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] czerwca 2003r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1000,-zł i nałożył na Pana J. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą P.H.U. "[...] " w K. karę w wysokości 500,-zł.
Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 138 § 1 pkt 2 kpa, oraz art. 92 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, póz. 1371 ze zm.), § 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 maja 2000r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach, (Dz. U. z 2000 r. Nr 50 póz. 598), oraz Ip. 1.12.2 załącznika do ustawy 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, póz. 1371 ze zm.) w związku z art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2003 r. Nr 149 póz. 1452).
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowił przejazd po drodze krajowej nr [...] w okresie obowiązywania zakazu ruchu na drogach niektórych pojazdów w dniu [...] czerwca 2003 roku (niedziela), o godzinie 15.00. Dopuszczalna masa całkowita pojazdu marki [...] o nr rejestracyjnym [...], jak ustalono na podstawie dowodów rejestracyjnych, przekraczała 12 ton, (pojazd samochodowy o dmc 16000 kg).
W odwołaniu od decyzji z dnia [...] czerwca 2003r. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] strona podnosiła, że pojazd wykonywał przejazd pod załadunek do P.P.H.U. "[...] " sp. z o.o. w S. - zakładu mięsnego oddalonego o ok.40 km pracującego w cyklu ciągłym, a nadto powoływała się na fakt, że pojazd zmierzał zgodnie ze zleceniem - po załadunek artykułów szybko psujących się - wyrobów mięsnych.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu II instancji wydanego w dniu [...] grudnia 2003r. organ uznał za bezsporne, że w chwili kontroli kierowca poruszał się w okresie obowiązywania zakazów ruchu niektórych pojazdów na drogach, ustanowionego na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 maja 2000r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach, którym wprowadza się zakaz ruchu na drogach pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton (z wyłączeniem autobusów), między innymi w terminie od dnia [...] czerwca do dnia [...] czerwca oraz od dnia [...] września do dnia [...] września od godziny 7.00 do godziny 22.00 w niedzielę. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 15 zakaz ruchu wynikający z § 1 i 2 nie ma zastosowania do pojazdów pracujących w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego, w odległości do 50 km od siedziby przedsiębiorstwa, pracującego w cyklu ciągłym. Przepisu tego, zdaniem organu nie można zastosować wobec przewoźnika, gdyż odległość między siedzibą firmy a miejscem, gdzie pojazd poruszał się docelowo przekraczała 50 km. Stwierdzono także, że podczas kontroli pojazd wykonywał przejazd pod załadunek do ww. zakładu mięsnego, a więc w chwili kontroli strona nie przewoziła jeszcze artykułów szybko psujących się.
Uchylenie decyzji organu l instancji i nałożenie kary 500 zł organ uzasadnił zastosowaniem przepisów obowiązujących w chwili orzekania organu II instancji - w myśl art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw.
Pan J. B. nie podzielił argumentów organu i w skardze domagał się uchylenia decyzji, zarzucił nieuwzględnienie wszystkich okoliczności, co wpłynęło na wydanie decyzji sprzecznej z przepisami prawa. Podnosił bowiem, ze pracuje przy przewożeniu towarów szybko psujących się (mięso) i w dniu kontroli wyruszył ze swojej siedziby pod załadunek mięsa do do oddalonej o 42 km siedziby zakładu PPHU [...] Sp.z o.o. w S. położonej przy ul. [...], zakładu. Organ przyjmując odległość przekraczającą 50 km określoną przepisami nie zbadał należycie odległości.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego podnosił, obowiązujące przepisy § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 30 maja 2000 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz.U.00.50.598) stanowią wyjątki od reguł ustanowionych w § 1 i 2 i należy je wykładać ściśle. Zatem nie może budzić wątpliwości, że pojazd, który nie przewozi artykułów łatwo psujących się, a zdąża dopiero po te artykuły nie jest pojazdem wobec którego zakaz ruchu jest wyłączony, ponieważ nie dokonuje przewozu żadnych rzeczy. Uznał także za chybione powoływanie się na § 3 pkt 15 tego rozporządzenia, który wyłącza zakaz ruchu w stosunku do pojazdów pracujących w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego, w odległości do 50 km od siedziby przedsiębiorstwa, pracującego w cyklu ciągłym, ponieważ skarżący nie wykazał związku jego przewozu z pracą przedsiębiorstwa na rzecz którego przewóz był wykonywany. Organ ponadto stwierdził, że nie wiadomo skąd skarżący wywodzi, że przewóz wykonywany przez niego był niezbędny do utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego przyszłego zleceniodawcy, skoro do skorzystania przez przedsiębiorcę z przywileju nie jest wystarczający jakikolwiek związek przewozu z utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, póz. 1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, póz. 1270 z 20.09.2002r.), stąd rolą Sądu jest skontrolowanie, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu zaskarżoną decyzją organ naruszył przepisy prawa materialnego jakie obowiązywały w dacie ponownego orzekania.
Zauważyć należy, że stan faktyczny wynikający z protokołu kontroli dokonanej w niedzielę, dnia [...] czerwca 2003r. jest bezsporny: skarżący wykonywał przejazd po odbiór ładunku jakim było mięso.
Organ II instancji rozpatrując ponownie sprawę w dniu [...] grudnia 2003r.przede wszystkim powinien ustalić zasadę odpowiedzialności administracyjnej skarżącego w dacie wydawania decyzji II instancji poprzez prawidłowe ustalenie obowiązujących norm prawnych i ich ewentualnego naruszenia. Dopiero po tych czynnościach mógł badać aktualnie obowiązujące stawki kar pieniężnych w celu ich zastosowania.
Zauważyć należy, że organ II instancji ograniczył się do tej ostatniej czynności.
Wprawdzie w zaskarżonej decyzji wskazał zarówno art. 8 jak i art. 92 ust. 1 pkt 5 w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektóre inne ustawy (Dz.U.03.149.1452), która w dniu 28 września 2003r. weszła w życie, ale wymienionych norm faktycznie nie zastosował.
W przepisie międzyczasowym - art. 8 - ustanowiona została jednoznaczna zasada, że do postępowań administracyjnych w sprawach objętych przepisami niniejszej ustawy wszczętych, a niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy tej ustawy.
W świetle ustalonego stanu faktycznego Skarżący podlegałby zatem karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych wyłącznie w przypadku naruszenia art. 92 ust. 1.
Wśród wymienionych tam enumeratywnie ustaw, pkt 5 dotyczy naruszenia obowiązków lub warunków wynikających z przepisów ustawy lub przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. • Prawo o ruchu drogowym oraz w zakresie ochrony środowiska, okresowych ograniczeń ruchu pojazdów na drogach lub zakazu ruchu niektórych ich rodzajów w warunkach wykonywania transportu drogowego lub przewozów na potrzeby własne.
Ust. 4 tego przepisu odsyła do wykazu naruszeń obowiązków lub warunków o których mowa w ust. 1, a w zakresie wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia - odsyła do załącznika do ustawy. Z kolei pod póz. Ip. 1.12.2 przewiduje on karę pieniężną w wysokości 500zł w przypadku wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń ruchu określonej kategorii pojazdów w terminach określonych właściwymi przepisami.
Mając powyższe na uwadze, tę ostatnią okoliczność organ II instancji obowiązany był zbadać i ustalić, czy w aktualnie obowiązującym stanie prawnym - na dzień ponownego rozpatrywania sprawy - transport wykonywany przez stronę objęty jest rygorami zakazu wykonywania. Tym bardziej, że kwestia ta była przedmiotem odwołania strony.
Odpowiedzialność administracyjna jest uzależniona od ustalenia, czy w świetle aktualnie obowiązujących przepisów wykonywany przez przewoźnika przejazd - w celu załadunku mięsa, wykonany w niedzielę [...] czerwca objęty jest okresem obowiązywania zakazów lub ograniczeń ruchu określonej kategorii pojazdów w terminach określonych właściwymi przepisami.
W ocenie Sądu organ II instancji pominął, że w dacie orzekania ([...].12.2003r.) nie obowiązywało uchylone z dniem 1 października 2003r. rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 30 maja 2000 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz.U.00.50.598), na które powołał się w zaskarżonej decyzji (błędnie przypisując to rozporządzenie Ministrowi Infrastruktury).
W dacie tej obowiązywało bowiem rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 18 sierpnia 2003 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach (Dz.U.03.161.1565).
Wprowadziło ono istotną zmianę, bowiem po wejściu w życie tego rozporządzenia nie obowiązywał zakaz ruchu na drogach pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton - w okresach od dnia [...] czerwca do dnia [...] czerwca oraz od dnia [...] września do dnia [...] września od godziny 7°° do godziny 22°° w niedzielę.
Ponadto przepisy w/w rozporządzenia - obowiązujące w dacie wydania decyzji II instancji - w § 3 ust. 1 wyłączyły od zakazu ruchu w dni określone w § 2 m.in. pojazdy puste - po rozładunku artykułów szybko psujących się oraz skierowanych po załadunek takich towarów (pkt 14), przy czym artykuły szybko psujące się i środki spożywcze, określone zostały w załączniku do rozporządzenia (pkt 6) i mięso wymienione jest w nim na pierwszym miejscu.
Z tego względu zaskarżonej decyzji można postawić zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez zastosowanie uchylonej w dacie orzekania normy prawnej jako podstawy odpowiedzialności administracyjnej skutkującej nałożeniem kary pieniężnej.
Naruszenie to ma niewątpliwy wpływ na wynik sprawy, zatem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.,Nr 153, poz.1270) należało uchylić zaskarżone decyzje, przy czym ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni zasadę wynikającą z przepisu międzyczasowego - art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektóre inne ustawy (Dz.U.03.149.1452), że do postępowań administracyjnych w sprawach objętych przepisami niniejszej ustawy wszczętych, a niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy tej ustawy. Organ uwzględni zatem stan prawny i faktyczny z daty orzekania. Na mocy art. 152 należało stwierdzić, że obie decyzje nie podlegają wykonaniu.
Ubocznie należy także zwrócić uwagę na sprzeczność uzasadnienia organu II instancji z treścią odpowiedzi na skargę. Wskazując bowiem na z § 3 ust. 1 pkt 15 cytowanego przez siebie rozporządzenia podnosił, że zakaz ruchu wynikający z § 1 i 2 nie ma zastosowania do pojazdów pracujących w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego, w odległości do 50 km od siedziby przedsiębiorstwa, pracującego w cyklu ciągłym, ale przepisu tego nie mógł zastosować wobec tego, że odległość między siedzibą firmy przewoźnika, a miejscem, gdzie pojazd poruszał się docelowo przekraczała 50 km. Ponieważ strona w skardze twierdziła, że odległość ta wynosi 42 km , to w odpowiedzi na skargę organ wskazał nowy argument, a mianowicie, że skarżący nie wykazał związku jego przewozu z pracą przedsiębiorstwa w cyklu ciągłym na rzecz którego przewóz był wykonywany.