VI SA/Wa 34/22

VI SA/Wa 34/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-04-13
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-01-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Grażyna Śliwińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Sygn. powiązane
II GSK 1472/22 - Wyrok NSA z 2026-01-29
Skarżony organ
Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 724
art. 56 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pawłowska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant ref. Magdalena Koseła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi I. S.A. w likwidacji z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] października 2021 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
VI SA/Wa 34/22
Uzasadnienie
I. Spółka Akcyjna w likwidacji z siedzibą w W. (dalej: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z [...] października 2021 r. nr [...], którą Komisja Nadzoru Finansowego utrzymała w mocy swoją decyzję z [...] sierpnia 2021 r., sygn. [...] o nałożeniu na Spółkę karę pieniężną w wysokości 200 000 złotych za nienależyte wykonanie obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu obwiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej w zw. z art. 154 ustawy o obrocie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, w ten sposób, że Spółka nie przekazała w terminie do publicznej wiadomości informacji poufnej:
1. powstałej w dniu 18 stycznia 2017 r., dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w grudniu 2016 r.,
2. powstałej w dniu 24 lutego 2017 r., dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w styczniu 2017 r.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Komisja Nadzoru Finansowego wskazała art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "k.p.a."), art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 2059, dalej: "ustawa o nadzorze nad rynkiem finansowym") oraz art. 96 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 2080, dalej: "ustawa o ofercie"), w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 10 lutego 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 724, dalej "ustawa zmieniająca") w zw. z art. 154 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 328, z pożn. zm., dalej "ustawa o obrocie"), w brzmieniu przed wejściem w życie ustawy zmieniającej.
Do wydania niniejszych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Postanowieniem z [...] stycznia 2021 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia na Spółkę kary administracyjnej, na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, w związku z podejrzeniem naruszenia art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej w zw. z art. 154 ustawy o obrocie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, w związku z nieprzekazaniem lub nieterminowym przekazaniem do publicznej wiadomości informacji poufnych o zmianach sytuacji finansowej Spółki i Grupy kapitałowej w związku z handlem metalami szlachetnymi w okresie od grudnia 2016 r. do marca 2017 r. Do akt postępowania administracyjnego włączono materiał dowodowy zgromadzony w ramach czynności prowadzonych na podstawie art. 68 ustawy o ofercie, w związku z nadzorem sprawowanym przez Komisję Nadzoru Finansowego (dalej: "Komisja" lub "organ nadzoru") nad emitentami papierów wartościowych, których papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym.
Strona została pouczona przed wydaniem decyzji o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w trybie art. 10 k.p.a., jednakże nie skorzystała z tego uprawnienia.
Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z [...] sierpnia 2021 r., sygn. [...] nałożyła na Spółkę karę pieniężną w wysokości 200 000 złotych za nienależyte wykonanie obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu obwiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej w zw. z art. 154 ustawy o obrocie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, w ten sposób, że Spółka nie przekazała w terminie do publicznej wiadomości informacji poufnej:
1. powstałej 18 stycznia 2017 r., dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w grudniu 2016 r.,
2. powstałej 24 lutego 2017 r., dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w styczniu 2017 r.
Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosła o umorzenie postepowania administracyjnego, względnie o uchylnie decyzji organu I instancji. Wskazała, że organ przeprowadził postępowanie naruszając szereg przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności nie poinformował jej o zakresie wszczętego i przeprowadzonego postępowania. Ponadto wskazała, że postępowanie zostało przeprowadzone w oparciu o nie obowiązujące przepisy prawa materialnego.
Organ, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w zaskarżonej decyzji podtrzymał ustalenia faktyczne będące podstawą wydania decyzji z [...] sierpnia 2021 r. Wskazał, iż Strona jest emitentem papierów wartościowych (akcji) dopuszczonych od 2011 r. do obrotu na rynku N., zaś od 2014 r. - do obrotu na rynku regulowanym (równoległym) prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. (dalej: "GPW"). Jest podmiotem dominującym w grupie kapitałowej I., która prowadziła działalność w zakresie produkcji, sprzedaży i handlu wyrobami jubilerskimi (w okresie do 31 marca 2020 r.) oraz prowadzi działalność w zakresie handlu hurtowego metalami szlachetnymi, w tym głównie złotem i srebrem. Największymi akcjonariuszami Spółki są T. P., który zgodnie ze Sprawozdaniem za 2020 r. posiada 16,73% akcji Spółki, które dają 25,07% udziału w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu i P. P. posiadający 16,77% akcji Spółki, dających 25,10% udziału w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu. Pozostali akcjonariusze posiadają 66,50% akcji Spółki, które w sumie dają 49,83% udziału w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu, jednak stan posiadania każdego z nich nie przekracza 5% udziału w ogólnej liczbie głosów na Walnym Zgromadzeniu. W toku prowadzonej działalności Spółka ulegała licznym zmianom. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki [...] czerwca 2011 r. podjęło uchwałę w sprawie zmiany firmy Spółki z dotychczasowej F. S.A. na nową B. S.A, która obowiązywała od 27 czerwca 2011 r., tj. od dnia zarejestrowania zmiany w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (dalej: "KRS") do 11 października 2017 r., tj. do dnia zarejestrowania w KRS kolejnej zmiany firmy Spółki na I. Spółka Akcyjna. O zmianie zdecydowano uchwałą Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki z 14 czerwca 2017 r. Obecnie, w związku z uchwałą Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki z [...] czerwca 2020 r., działa pod firmą I. S.A. w likwidacji. Na skutek uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółki z [...] czerwca 2020 r. nastąpiło otwarcie jej likwidacji. Jako przyczynę rozwiązania Spółki wskazano stanowisko jej Zarządu o braku podstaw do przyjęcia założenia możliwości kontynuowania przez nią działalności w okresie najbliższych dwunastu miesięcy. Decyzja ta została podjęta w oparciu o ocenę sytuacji i perspektyw rozwoju spółek zależnych Strony, tj.: B. S.a r.l z siedzibą w Luxemburgu (dalej: "B.") oraz B. Sp. z o.o. z siedzibą w G. i była związana z konsekwencjami rozprzestrzeniania się wirusa COVID-19. W szczególności chodziło o opóźnienie dostaw surowca i stan niepewności co do możliwości uzyskania zakładanego poziomu przychodów z tego tytułu, a także o zmianę terminów wykonania wzajemnych zobowiązań wynikających z umowy z dostawcą metali szlachetnych - spółką S. siedzibą w B. (Kirgistan), w której spółka B. posiada od 2019 r. 49% udziałów. Funkcję likwidatora Spółki powierzono dotychczasowemu Prezesowi Zarządu Spółki – T. P.. Stosownie do art. 474 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1526, z poźn. zm.), podział majątku Spółki nie może nastąpić przed upływem roku od dnia ostatniego ogłoszenia o otwarciu likwidacji i wezwaniu wierzycieli do zgłoszenia ich wierzytelności, co nastąpiło z dniem 1 września 2020 r.
Organ wskazał, że w grudniu 2016 r. nastąpiły niekorzystne zmiany w sytuacji Grupy kapitałowej związane z jej działalnością w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi. Polegały na zmniejszeniu sprzedaży w sektorze surowców w ww. okresie. Zmiany wynikały z ograniczenia dostaw surowców - metali szlachetnych przez kontrahentów Grupy kapitałowej i w istotny sposób wpłynęły na jej działalność, w tym na strategiczne decyzje biznesowe, m.in.: o pozostawieniu w magazynach Grupy kapitałowej części surowca jako zabezpieczenia potrzeb produkcyjnych Spółki B. Sp. z o.o. (podmiot zależny w Grupie kapitałowej). Ustalono na podstawie wyjaśnień przedstawiciela Spółki, że w grudniu 2016 r. dostawcy jak zwykle deklarowali realizację dostaw, jednakże bez poinformowania Spółki z wyprzedzeniem i bez podania przyczyny nie wywiązywali się z tych deklaracji, łączna wartość dostaw niezrealizowanych w grudniu 2016 r. to około 20-25 min zł, w grudniu 2016 r. nie zostało sprzedane złoto o wartości 9,6 mln zł, a wartość przychodu w przypadku tej partii surowca wyniosłaby około 10,1 min zł, przy założeniu historycznej przeciętnej marży na sprzedaży hurtowej złota (w formie kruszcu).
Wskazane wyżej zmiany na rynku hurtowego handlu metalami szlachetnymi w sposób istotny wpłynęły na przychody Grupy kapitałowej osiągane w kolejnych okresach, tj. w grudniu 2016 r. i w styczniu 2017 r., a także na jej wyniki finansowe. Jak wskazała Spółka, decydujący wpływ na obniżenie wyników sprzedaży w całym IV kwartale 2016 r. miały wyniki osiągnięte w grudniu 2016 r., zaś wyniki z października 2016 r. i z listopada 2016 r. były zbliżone do poprzednich miesięcy 2016 r. Na potwierdzenie powyższego Spółka przekazała Komisji wykaz faktur sprzedaży dotyczących handlu hurtowego metalami szlachetnymi, ujętych w rozliczeniach podatku od towarów i usług w miesiącach wrzesień 2016 r. - styczeń 2017 r., terminy złożenia w urzędzie skarbowym przez Stronę oraz B. Sp. z o.o. Sp. K. (dalej:"B.") deklaracji dla podatku od towarów i usług wraz z kopiami "Urzędowych poświadczeń odbioru dokumentów elektronicznych", potwierdzającymi złożenie przedmiotowych deklaracji VAT-7, a także informację o wysokości skonsolidowanych przychodów ze sprzedaży, zrealizowanych w okresie od października 2016 r. do grudnia 2016 r. Strona wskazała także podmioty z Grupy kapitałowej, które w okresie objętym niniejszym postępowaniem, tj. zarówno w grudniu 2016 r., jak i w styczniu 2017 r. realizowały zakupy i sprzedaż surowców metali szlachetnych, mianowicie: Spółkę oraz B.. B. z siedzibą w G. jest spółką zależną od Strony, w której Strona posiada 100% udziałów. Podstawowym przedmiotem działalności B. było świadczenie usług finansowych, w tym analiz finansowych. W 2016 r. i 2017 r. rolę komplementariusza w B. (uprawnionego do reprezentacji tej Spółki) pełniła spółka B. Sp. z o.o., w której funkcję prezesa jednoosobowego zarządu sprawował P. P.. W ww. okresie P.P. był także Prezesem Zarządu Strony.
Komisja dokonała analizy przedstawionych przez Stronę informacji, zestawiła je z terminami publikacji przez Spółkę raportów bieżących dotyczących skonsolidowanych danych finansowych za poszczegolne okresy i przedstawiła w formie tabelarycznego zestawienia.
Oceniła, że z przedstawionych przez Stronę informacji, w tym wykazu faktur sprzedaży dotyczących handlu hurtowego metalami szlachetnymi, ujętych w rozliczeniach podatku VAT w miesiącach wrzesień 2016 r. - styczeń 2017 r., wprost wynika, że w miesiącach grudzień 2016 r. i styczeń 2017 r. znacząco zmniejszyła się zarówno liczba, jak i wartość faktur sprzedaży w segmencie surowców. Wartość faktur za miesiąc grudzień 2016 r. (4 szt.) wynosiła 5,4 mln zł i stanowiła jedynie 12,31% wartości faktur z listopada 2016 r. (9 szt., 44,2 mln zł), a wartość faktur za styczeń 2017 r. (2 szt.), która wynosiła 9,3 mln zł, stanowiła tylko 20,93 % wartości faktur za listopad 2016 r. Natomiast dla B. powyższe wskaźniki przybrały następujące parametry: wartość faktur za miesiąc grudzień 2016 r. (25 szt.) wynosiła 11,1 mln zł i stanowiła 25,83% wartości faktur z listopada 2016 r. (36 szt., 42,9 mln zł), zaś wartość faktur za styczeń 20ł7 r. (18 szt.), która wynosiła 9,4 mln zł, stanowiła 21,95 % wartości faktur za listopad 2016 r. Tym samym, zarówno w grudniu 2016 r., jak i w styczniu 2017 r. nastąpiło znaczące zmniejszenie przychodów, w porównaniu do miesiąca listopada 2016 r., tak w przypadku Spółki, jak i B..
Organ w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowody, a w szczególności z treści raportów bieżących opublikowanych przez Spółkę w marcu 2017 r., tj.: raportu bieżącego 10/2017 i raportu bieżącego 12/2017 wprost wynika, że przychody Grupy kapitałowej w segmencie surowce w miesiącu grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r. uległy istotnemu zmniejszeniu, co skutkowało znacznym pogorszeniem wyników finansowych ww. podmiotu. Jak wskazano w Skonsolidowanym raporcie kwartalnym za I kwartał 2017 r., opublikowanym raportem z 12 maja 2017 r. (dalej: "Raport za I kw. 2017 r."), w I kwartale 2017 r. Grupa kapitałowa uzyskała przychody ze sprzedaży w wysokości 36 mln zł, co stanowi zmniejszenie o 78,2% w porównaniu do przychodów uzyskanych w I kwartale 2016 r. (164,7 mln zł). Zysk z działalności operacyjnej w Grupie kapitałowej w I kwartale 2017 r. wyniósł 0,7 mln zł i obniżył się w stosunku do tego samego okresu roku poprzedniego (2016 r., 6,3 mln zł) o 88,9% (zatem kwota zysku z działalności operacyjnej stanowi 10,7% kwoty zysku wypracowanego w I kwartale 2016 r.) Zysk netto osiągnięty przez Grupę kapitałową za I kwartał 2017 r. wynosi 0,4 mln zł, a w analogicznym okresie 2016 r. 6,1 mln zł, co oznacza obniżenie o 93,4%, a jedyną przyczyną ww. zmniejszenia w I kwartale 2017 r. jest obniżenie obrotów w segmencie surowce w porównaniu do I kwartału 2016 r. Jeśli zaś chodzi o przychody ze sprzedaży w segmencie surowców, to w I kwartale 2017 r. wyniosły one 23,7 mln zł i były o 84,9% niższe od przychodów osiągniętych w I kwartale 2016 r. (157,2 mln zł), a udział w dotychczasowej sprzedaży Grupy kapitałowej przychodów ze sprzedaży ww. segmentu był przeważający. Wynik operacyjny segmentu surowce wyniósł w 1 kwartale 2017 r. 0,5 mln zł i w następstwie obniżenia wartości sprzedaży segmentu - stanowił 7% wyniku operacyjnego tego segmentu wypracowanego w I kwartale 2016 r. (7,1 min zł). Tym samym uległ zmniejszeniu o 93%.
Z uwagi na fakt, że w raportach bieżących 10/2017 oraz 12/2017 Spółka poinformowała o istotnych, niekorzystnych zmianach przychodów Grupy kapitałowej osiągniętych w segmencie surowców w miesiącu grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r., organ nadzoru podjął szereg działań mających na celu ustalenie momentu, w którym Strona mogła powziąć wiedzę o przedmiotowych zmianach.
Organ ocenił, że z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, a w szczególności z terminów złożenia przez Spółkę i podmiot w całości od niej zależny - B.rozliczeń podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług w urzędzie skarbowym wynika, że zarząd Spółki dysponował wiedzą o istotnych zmianach w przychodach Grupy kapitałowej w segmencie surowców w miesiącu grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r. znacznie wcześniej niż w terminach publikacji ww. raportów bieżących. Deklaracje podatkowe VAT składane były przez ww. podmioty na podstawie faktur sprzedaży metali szlachetnych, z których to dokumentów wprost wynika informacja o transakcjach zrealizowanych w segmencie surowców i osiągniętym z tego tytułu przychodzie. Tym samym, najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT za grudzień 2016 r. (tj. w dniu 18 stycznia 2017 r.) widoczny był przychód całej Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i jego istotna zmiana (zmniejszenie) w stosunku do przychodu osiąganego dotychczas. Analogiczny wniosek dotyczy przedmiotowych przychodów za styczeń 2017 r., zaś zarząd Spółki najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznej deklaracji z tytułu podatku VAT za styczeń 2017 r. (tj. w dniu 24 lutego 2017 r.) wiedział o przychodach Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i ich istotnej zmianie (zmniejszeniu) w stosunku do przychodu osiąganego dotychczas.
Mając na uwadze daty publikacji www. raportów bieżących, organ wskazał, że Strona nie przekazała niezwłocznie informacji o istotnej zmianie przychodów Grupy kapitałowej w segmencie surowców w miesiącu grudniu 2016 r., a także informacji o istotnej zmianie jej przychodów w segmencie surowców w miesiącu styczniu 2017 r. Przedmiotowe informacje trafiły do przestrzeni publicznej w trybie informacji poufnych dopiero w marcu 2017 r. wraz z publikacją ww. raportów bieżących, tj. zdecydowanie za późno. Tym samym nie doszło do prawidłowej (terminowej) realizacji przez Spółkę ustawowego obowiązku informacyjnego w ww. zakresie.
Opisując istotny w sprawie stan prawny, organ wskazał na istnienie swoistego "dualizmu prawnego", polegającego na jednoczesnym obowiązywaniu tzw. "Rozporządzenia MAR" (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 596/2014 z dnia w sprawie nadużyć na rynku oraz uchylające dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE (data wejścia w życie: 3 lipca 2016 r.), które w art. 7 regulowało definicję informacji poufnej oraz w art. 17 - obowiązki informacyjne związane z taką informacją, oraz ustawy o obrocie, regulującą te same kwestie na gruncie polskiego porządku prawnego. W celu usunięcia niejasności i uchylenia niepewności obrotu prawnego KNF na swojej stronie internetowej opublikowała 28 czerwca 2016 r. swoje stanowisko wskazujące, iż w wypadku stwierdzenia ewentualnej kolizji przepisów polskich z przepisami rozporządzenia MAR, polskie przepisy nie ulegają automatycznemu uchyleniu, lecz co najwyżej zostaje ograniczony zakres stosowania konkretnego przepisu w danym stanie. Organ wyjaśnił nadto, że w zakresie sankcjonowania przepisów rozporządzenia MAR, została przyjęta, na podstawie art. 83 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/57/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie sankcji karnych za nadużycia na rynku (dalej "dyrektywa MAD II"). Przywołany przepis w zdaniu pierwszym określa, że jeżeli zbliżanie przepisów ustawowych i wykonawczych państw członkowskich w sprawach karnych okaże się niezbędne w celu zapewnienia skutecznego wprowadzania w życie polityki Unii w dziedzinie, która stała się przedmiotem środków harmonizujących, dyrektywy mogą ustanowić normy minimalne odnoszące się do określania przestępstw oraz kar w danej dziedzinie. Ustalenie minimalnych norm nie wyłącza kompetencji państwa członkowskiego do przyjęcia innych lub dodatkowych rozwiązań karnych.
W konsekwencji oznacza to, że przepisy karne ustawy o obrocie oraz ustawy o ofercie nadal stanowią podstawę do nałożenia kary na podmiot naruszający ww. przepisy. Powyższe oznacza zatem, że wejście w życie postanowień rozporządzenia MAR i dyrektywy MAD II nakłada na państwo członkowskie obowiązek spenalizowania zachowań określonych w wyżej wskazanych aktach prawnych. Nie stanowi natomiast przeszkody do przyjęcia własnych dodatkowych rozwiązań karnych. Zatem czyny zabronione określone przez ustawę o obrocie lub ustawę o ofercie są nadal zagrożone sankcją kamą.
Organ zaznaczył, że w zakresie, w którym zakazy i nakazy ustanowione przez ustawę o obrocie oraz ustawę o ofercie pokrywają się z zakazami i nakazami ustanowionymi przez MAR, nie dochodzi do zmiany obowiązków administracyjnych podmiotów nadzorowanych. Przepisy tych ustaw, wprowadzające określone nakazy lub zakazy zachowania się, w zakresie, w jakim nie są sprzeczne z rozporządzeniem MAR, nadal pozostają wzorcem zachowania się adresata i w związku z tym, w przypadku ich naruszenia, zastosowanie znajdą dotychczasowe przepisy sankcyjne.
Porównując treść art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie i art. 154 ust. 1 ustawy o obrocie z brzmieniem obowiązujących art. 7 i 17 ust. 1 Rozporządzenia MAR, organ doszedł do przekonania, że nie doszło w tym zakresie do zmiany obowiązków administracyjnych. Stosownie do treści art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, emitent papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym jest obowiązany, do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej ten rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych, w rozumieniu art. 154 ustawy o obrocie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. Zgodnie z art. 56 ust. 1a ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. Komisja gromadzi informacje, o których mowa w ust. 1, oraz zapewnia powszechny i stały dostęp do tych informacji, przy uwzględnieniu konieczności zagwarantowania bezpieczeństwa informacji oraz pewności źródła informacji. Zgodnie także z ust. 2 powołanego przepisu intonacje, o których mowa w ust. 1 pkt 1, emitent jest obowiązany, z zastrzeżeniem art. 57 ust. 1 przekazać niezwłocznie po zajściu zdarzeń lub okoliczności, które uzasadniają ich przekazanie, lub po powzięciu o nich wiadomości, nie później jednak niż w terminie 24 godzin oraz umieścić w sieci Internet na swojej stronie, z wyłączeniem danych osobowych osób, których te informacje dotyczą.
Organ wskazał, że art. 154 ust. 1 ustawy o obrocie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej stanowi, że informacją poufną jest - określona w sposób precyzyjny informacja dotycząca, bezpośrednio lub pośrednio, jednego lub kilku emitentów instrumentów finansowych, jednego lub kilku instrumentów finansowych albo nabywania lub zbywania takich instrumentów, która nie została przekazana do publicznej wiadomości, a która po takim przekazaniu mogłaby w istotny sposób wpłynąć na cenę tych instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych, przy czym dana informacja:
1. jest określona w sposób precyzyjny, wtedy gdy wskazuje na okoliczności lub zdarzenia, które wystąpiły lub których wystąpienia można zasadnie oczekiwać, a jej charakter w wystarczającym stopniu umożliwia dokonanie oceny potencjalnego wpływu tych okoliczności lub zdarzeń na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych;
2. mogłaby po przekazaniu do publicznej wiadomości w istotny sposób wpłynąć na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych, wtedy gdy mogłaby ona zostać wykorzystana przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych przez racjonalnie działającego inwestora;
3. w odniesieniu do osób zajmujących się wykonywaniem dyspozycji dotyczących instrumentów finansowych, ma charakter informacji poufnej, również wtedy gdy została przekazana tej osobie przez inwestora lub inną osobę mającą wiedzę o takich dyspozycjach, i dotyczy składanych przez inwestora dyspozycji nabycia lub zbycia instrumentów finansowych, przy spełnieniu przesłanek określonych w pkt 1 i 2.
Powyższe normy odniósł do zastosowanych – analogicznych norm rozporządzenia MAR, które przewiduje, że informacje poufne w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. a obejmują następujące rodzaje informacji: określone w sposób precyzyjny informacje, które nie zostały podane do wiadomości publicznej, dotyczące, bezpośrednio lub pośrednio, jednego lub większej liczby emitentów lub jednego lub większej liczby instrumentów finansowych. a które w przypadku podania ich do wiadomości publicznej miałyby prawdopodobnie znaczący wpływ na ceny tych instrumentów finansowych lub na ceny powiązanych pochodnych instrumentów finansowych.
Zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia MAR, informacje uznaje się za określone w sposób precyzyjny, jeżeli wskazują one na zbiór okoliczności, które istnieją lub można zasadnie oczekiwać, że zaistnieją, lub na zdarzenie, które miało miejsce lub można zasadnie oczekiwać, że będzie miało miejsce, jeżeli informacje te są w wystarczającym stopniu szczegółowe, aby można było wyciągnąć z nich wnioski co do prawdopodobnego wpływu tego szeregu okoliczności lub zdarzenia na ceny instrumentów finansowych lub powiązanych instrumentów pochodnych, powiązanych kontraktów towarowych na rynku kasowym lub sprzedawanych na aukcji produktów opartych na uprawnieniach do emisji. W związku z tym w przypadku rozciągniętego w czasie procesu, którego celem lub wynikiem jest zaistnienie szczególnych okoliczności lub szczególnego wydarzenia, za informacje określone w sposób precyzyjny można uznać te przyszłe okoliczności lub to przyszłe wydarzenie, ale także etapy pośrednie tego procesu, związane z zaistnieniem lub spowodowaniem tych przyszłych okoliczności lub tego przyszłego wydarzenia.
Stosownie do art. 7 ust. 4 rozporządzenia MAR informacje, które w przypadku podania ich do wiadomości publicznej miałyby prawdopodobnie znaczący wpływ na ceny instrumentów finansowych, instrumentów pochodnych, powiązanych kontraktów towarowych na rynku kasowym lub sprzedawanych na aukcji produktów opartych na uprawnieniach do emisji, oznaczają informacje, które racjonalny inwestor prawdopodobnie wykorzystałby, opierając się na nich w części przy podejmowaniu swych decyzji inwestycyjnych.
Z kolei termin niezwłoczności określa art. 17 ust. 1 rozporządzenia MAR wskazując, że emitent podaje niezwłocznie do wiadomości publicznej informacje poufne bezpośrednio go dotyczące. Emitent zapewnia podanie informacji poufnych do wiadomości publicznej w sposób umożliwiający szybki dostęp oraz pełną, prawidłową i terminową ocenę informacji przez opinię publiczną oraz w stosownych przypadkach w urzędowo ustanowionym systemie, o którym mowa w art. 21 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/109/UE 26. Emitent nie może łączyć podawania informacji poufnych do wiadomości publicznej z reklamowaniem własnej działalności. Emitent zamieszcza i utrzymuje na swojej stronie internetowej wszelkie informacje poufne, które jest zobowiązany podać do wiadomości publicznej, przez okres co najmniej pięciu lat.
Organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie w chwili dokonania przez Stronę naruszenia emitenci zobowiązani byli do wypełniania obowiązków informacyjnych związanych z publikowaniem informacji poufnych na podstawie rozporządzenia MAR. Obowiązuje ono od 3 lipca 2016 r., bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich i nie wymaga implementacji do krajowego porządku prawnego.
W konsekwencji powyższego zastosował art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, który stanowi, że w przypadku, gdy emitent nie wykonuje albo nie wykonuje nienależycie obowiązków, o których mowa w art. 56 tej ustawy, Komisja może wydać decyzję o wykluczeniu na czas określony lub bezterminowo, papierów wartościowych z obrotu na rynku regulowanym albo nałożyć, biorąc pod uwagę w szczególności sytuację finansową podmiotu, na który kara jest nakładana, karę pieniężną do wysokości 1 000 000 zł, albo zastosować obie sankcje łącznie.
Organ ocenił zatem, że Strona nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ustawy o ofercie w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej (tożsamego co do zasady z obowiązkiem wyrażonym w art. 17 ust. 1 w zw. z art. 7 rozporządzenia MAR), ponieważ nie przekazała niezwłocznie do wiadomości publicznej dwóch informacji poufnej bezpośrednio jej dotyczącej, a dotyczącej istotnych zmian przychodów Grupy kapitałowej, tj.: (i) o zmniejszeniu jej przychodów osiąganych z tytułu handlu surowcami - metalami szlachetnymi w miesiącu grudniu 2016 r. i (ii) w miesiącu styczniu 2017 r. Przedmiotowe informacje zostały przekazane do wiadomości publicznej w trybie informacji poufnych odpowiednio raportem bieżącym nr 10/2017 w dniu 6 marca 2017 r. i raportem bieżącym nr 12/2017 r. w dniu 7 marca 2017 r.
Organ bowiem ustalił, że Spółka dysponowała wiedzą o informacjach objętych niniejszym postępowaniem znacznie wcześniej niż w terminach publikacji ww. raportów bieżących. Przychody Grupy kapitałowej w segmencie surowców generowały bowiem, w okresie objętym postępowaniem, tylko dwa podmioty, mianowicie: Spółka i B.. Deklaracje podatkowe VAT były składane na podstawie faktur sprzedaży metali szlachetnych wystawianych przez ww. podmioty, z których to dokumentów wprost wynika informacja o transakcjach zrealizowanych w segmencie surowców i osiągniętym z tego tytułu przychodzie. Tym samym, najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT za grudzień 2016 r. (tj. w dniu 18 stycznia 2017 r.) widoczny był przychód całej Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i jego istotna zmiana (zmniejszenie) w stosunku do przychodu osiąganego dotychczas. Analogiczny wniosek dotyczy przedmiotowych przychodów za styczeń 2017 r. Zarząd Spółki najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT za styczeń 2017 r. (tj. w dniu 24 lutego 2017 r.) wiedział o przychodach całej Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i ich istotnej zmianie (zmniejszeniu) w stosunku do przychodu osiąganego dotychczas. Strona pozyskiwała więc wiedzę na temat miesięcznych przychodów Grupy kapitałowej w segmencie surowców na podstawie faktur sprzedaży metali szlachetnych i złożonych w oparciu o nie deklaracji podatkowych z tytułu podatku VAT. Zdaniem organu, najpóźniej we wskazanym wyżej momencie Spółka dysponowała informacjami na temat przychodów osiągniętych w segmencie surowców przez obydwa podmioty realizujące zakupy i sprzedaż surowców metali szlachetnych w ramach Grupy kapitałowej, czyli o przychodach samej Grupy kapitałowej. Tym samym, właśnie niezwłocznie po złożeniu miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT, tj. po dniu 18 stycznia 2017 r. i po dniu 24 lutego 2017 r., powinny zostać opublikowane w trybie informacji poufnych stosowne raporty bieżące, zawierające informację poufną odpowiednio o istotnej zmianie przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w grudniu 2016 r. i w styczniu 2017 r. Organ podkreślił, że przedmiotowe informacje poufne co prawda zostały przekazane przez Spółkę do publicznej wiadomości we właściwym trybie, niemniej jednak nastąpiło to za późno w stosunku do momentu powstania ww. informacji, zatem bez zachowania wymogu publikacji informacji o takim charakterze niezwłocznie po powzięciu o nich wiadomości. Tym samym nie doszło do prawidłowej (terminowej) realizacji przez Spółkę ustawowego obowiązku informacyjnego w ww. zakresie.
Organ, po ponownym rozparzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji. Nie uwzględniając zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ wskazał, że wbrew twierdzeniom Strony, materiał dowodowy został oceniony prawidłowo i wszechstronnie, została dokonana wnikliwa analiza treści raportów bieżących, sprawozdań finansowych i wyników działalności Strony oraz Grupy kapitałowej, czyli w oparciu o łatwo weryfikowalne dane finansowe Grupy kapitałowej. Wskazał, że prowadząc postępowanie administracyjne w sposób szczegółowy informował Stronę o zakresie zakres przedmiotowym wszczętego postępowania, jak również wskazał relewantne przepisy prawa. Z postanowienia z 7 stycznia 2021 r. wynika, że postępowanie zostało wszczęte na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w związku z podejrzeniem naruszenia art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w zw. z art. 154 ustawy o obrocie w związku z nie przekazaniem do publicznej wiadomości informacji poufnych o zmianach sytuacji finansowej Spółki i Grupy kapitałowej w związku z handlem metalami szlachetnymi w okresie od grudnia 2016 r. do marca 2017 r. Już z tego postanowienia Strona dowiedziała się, jakie przepisy prawa zamierza w niniejszej sprawie zastosować organ nadzoru oraz jaki jest czasookres zidentyfikowany przez Komisję jako istotny dla wystąpienia potencjalnych naruszeń. Ponadto zwrócił uwagę na pismo z 5 lutego 2021 r., skierowane w toku postępowania przez organ nadzoru do T.P. likwidatora Spółki, w którym organ nadzoru zadał mu konkretne pytania o przychody Grupy kapitałowej w segmencie surowce w grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r. Nie jest zatem prawdą, że Strona nie miała świadomości, w jakim zakresie prowadzone jest niniejsze postępowanie.
Organ wskazał również, że nie miał podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. Powołał się na brzmienie art. 189f k.p.a. podkreślając, że poczynionych deliktów administracyjnych nie można uznać za znikome naruszenie prawa. Ocenił, że skoro Strona naruszyła prawo w sposób rażący, to powoduje brak podstaw do zastosowania przez organ nadzoru art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Opóźniona publikacja obu informacji poufnych nie może być uznana za zaprzestanie naruszenia prawa.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego niewspółmiernej kary pieniężnej, wskazał na uwzględnienie przez organ procesu likwidacji Spółki oraz jej trudnej sytuacji finansowej jak i biorąc pod uwagę rażący charakter poczynionych naruszeń. Art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie jako górną granicę kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych przewiduję karę w wysokości 1 000 000 zł, zatem biorąc pod uwagę wymienione powyżej okoliczności, w tym w szczególności sytuację finansową Strony, Komisja ponownie uznała, że kara pieniężna w wysokości 200 000 zł (stanowiąca 20 % maksymalnego wymiaru kary) wypełnia funkcję represyjną i prewencyjną, a jednocześnie spełnia postulat niezbędności i skuteczności. Jednocześnie jest adekwatna do naruszeń i odzwierciedla stopień naganności zachowania Strony.
Strona wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. decyzji Komisji Nadzoru Finansowego obu instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie:
1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego w związku z dowolną, wybiorczą i błędną analizą zebranego materiału dowodowego i arbitralną oceną faktów w sprawie, co doprowadziło do dokonania błędnych ustaleń faktycznych polegających na uznaniu, że informacja poufna dotycząca wyników za miesiąc grudzień 2016 r. w ogóle powstała po dniu 18 stycznia 2017 r., a informacja poufna dotycząca wyników za styczeń 2017 r. powstała już po dniu 24 lutego 2017 r., a nie, jak wskazała Skarżąca, w dniu 7 marca 2017 r,, podczas gdy z całokształtu okoliczności sprawy wynika, że informacja poufna za grudzień 2016 r. w ogóle nie powstała, a informacja poufna za styczeń 2017 r. powstała w dniu 7 marca 2017 r.;
b) art. 8, art. 9, art. 10 § 1 i art. 11 k.p.a., poprzez: (i) niepoinformowanie Spółki w toku postępowania prowadzonego przez KNF skutkującego wydaniem decyzji I o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków Spółki, będących przedmiotem postępowania, w tym zwłaszcza o wyjaśnienie konkretnej podstawy prawnej zarzucanych Spółce czynów, co doprowadziło m.in. do naruszenia prawa Spółki do czynnego udziału w postępowaniu i jego możliwości odnoszenia się w toku postępowania do gromadzonego materiału dowodowego, gdyż Skarżąca nie wiedziała przed jakimi zarzutami organu powinna się bronić, oraz poprzez (ii) naruszenie zasady pogłębionego zaufania do organów państwowych poprzez nałożenie kary na Spółkę w wyniku zastosowania w decyzji I oraz w decyzji interpretacji przepisów całkowicie odmiennej od ich interpretacji publicznie przedstawionej przez organ we wcześniejszym stanowisku (w którym organ wprost wskazał, że począwszy "od dnia 3 lipca 2016 r, podmioty działające na rynku kapitałowym nie będą zobowiązane do stosowania w szczególności: (...) 2) art. 56 ust, 1 pkt 1, ust. 2,3 i 5 i art. 57 ustawy o ofercie publicznej") i nałożeniu na Spółkę kary na podstawie art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie;
c) art. 105 k.p.a. poprzez odmowę umorzenia postępowania w sytuacji, w której jest ono bezprzedmiotowe, albowiem brak było w polskim porządku prawnym podstaw do wymierzenia kary za domniemane naruszenia obowiązków informacyjnych wynikających z Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku oraz uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE w okresie od 3 lipca 2016 r. do dnia 6 maja 2017 r.;
d) art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez zaniechanie odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, pomimo zaistnienia ustawowych przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, w tym poprzez błędne uznanie domniemanego naruszenia Skarżącej za rażące;
e) art. 96 ust. 1h ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej w zw. i 189d § 1 k.p.a. poprzez wymierzenie rażąco wygórowanej kary pieniężnej z przekroczeniem granic uznania administracyjnego w wyniku braku przeanalizowania wszystkich okoliczności faktycznych domniemanego naruszenia prawa oraz czynników leżących po stronie Spółki;
f) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji KNF z dnia 20 sierpnia 2021 r. w sytuacji gdy organ powinien na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym, uchylić decyzję I instancji z dnia 20 sierpnia 2021 r. i umorzyć postępowanie w całości jako bezprzedmiotowe, ewentualnie uchylić tę decyzję w całości i odstąpić od wymierzenia kary na zasadzie art. 190f § 1 pkt 1 k.p.a., ewentualnie uchylić tę decyzję w całości i obniżyć wymierzoną karę do kwoty nieprzekraczającej 1.000,00 zł;
2. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
a) art. 56. ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, w zw. z art. 154 ustawy o obrocie w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej poprzez ich błędne zastosowanie, podczas gdy nie powinny one stanowić podstawy prawnej decyzji z uwagi na fakt, iż jedynymi przepisami regulującymi kwestie realizacji obowiązków informacyjnych od dnia 3 lipca 2016 r. były przepisy Rozporządzenia MAR, w szczególności jego art. 7 oraz art. 17, które z kolei błędnie zostały pominięte przez Komisję w podstawie prawnej decyzji;
b) art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie per analogiam, wyrażające się w nałożeniu na Spółkę kary pieniężnej w sytuacji, w której przepis ten nie dawał podstawy do wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych wynikających z przepisów Rozporządzenia MAR.
c) art. 11 ust. 1 ustawy zmieniającej, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepis ten wprowadza możliwość "retroaktywnej" penalizacji zachowani stanowiących naruszenie przepisów MAR i nałożeniu kary na spółkę za domniemane naruszenia w oparciu o taką błędną interpretację przepisów, w sytuacji w której poprawna wykładnia przepisu przejściowego powinna prowadzić do wniosku, że dotyczy on tylko naruszeń art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, które nastąpiły przed dniem 3 lipca 2016 r. - po tej dacie bowiem, przepis ten po prostu nie znajdował zastosowania, gdyż zastąpił go art. 17 ust. 1 Rozporządzenia MAR.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca szczegółowo omówiła poszczególne zarzuty.
Komisja Nadzoru Finansowego w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019 poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej "p.p.s.a.") Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem kontroli jest kontrola zgodności z prawem decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z [...] października 2021 r. znak: [...] utrzymując w mocy swoją decyzje z [...] sierpnia 2021 r., sygn. [...] nakładająca na I. Spółka Akcyjna w likwidacji z siedzibą w W. karę pieniężną w wysokości 200 000 złotych, za nienależyte wykonanie przez Spółkę obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu obwiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej w zw. z art. 154 ustawy o obrocie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, w ten sposób, że Spółka nie przekazała w terminie do publicznej wiadomości informacji poufnej:
1. powstałej w dniu 18 stycznia 2017 r., dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w grudniu 2016 r.,
2. powstałej w dniu 24 lutego 2017 r., dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w styczniu 2017 r.
Przede wszystkim, wbrew zarzutom procesowym, sam stan faktyczny w sprawie został ustalony przez organ prawidłowo i zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie.
W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez KNF, które przyjął za własne uznając, że stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Z bezspornych terminów złożenia rozliczeń podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług w urzędzie skarbowym, zarówno przez Skarżącą Spółkę, jak i podmiot w całości od niej zależny B.wynika, że zarząd Spółki dysponował wiedzą o istotnych zmianach w przychodach Grupy kapitałowej w segmencie surowców w miesiącu grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r. znacznie wcześniej, niż w terminach publikacji ww. raportów bieżących. Bez wątpliwości ustalono, że deklaracje podatkowe VAT składane były przez ww. podmioty na podstawie faktur sprzedaży metali szlachetnych i z nich wprost wynika wiedza Spółki o transakcjach zrealizowanych w segmencie surowców, a w konsekwencji o osiągniętym z tego tytułu znacznie niższym przychodzie. Tym samym ma rację organ nadzoru oceniając, że najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT za grudzień 2016 r., czyli w dniu 18 stycznia 2017 r., kiedy widoczny był przychód całej Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i jego istotna zmiana w zakresie istotnego zmniejszenia przychodu - w stosunku do przychodu dotychczas osiąganego. Podobnie druga istotna zmiana, dotyczyła przychodów Skarżącej za styczeń 2017 r., o czym zarząd Spółki wiedział - najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznej deklaracji z tytułu podatku VAT za styczeń 2017 r., czyli w dniu 24 lutego 2017 r. Nie sposób zatem przyjąć, że Skarżąca w ww. okresach nie wiedziała o przychodach Grupy kapitałowej w segmencie surowców, ponieważ była to istotna zmiana zmniejszenia przychodów w stosunku do osiąganych dotychczas. Pogorszenie wyników finansowych Grupy kapitałowej było znaczące w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego. Ze skonsolidowanego raportu kwartalnego za I kwartał 2017 r., opublikowanego raportem z 12 maja 2017 r. (dalej: "Raport za I kw. 2017 r."), w I kwartale 2017 r. Grupa kapitałowa uzyskała przychody ze sprzedaży w wysokości 36 mln zł, co stanowi zmniejszenie o 78,2% w porównaniu do przychodów uzyskanych w I kwartale 2016 r. (164,7 mln zł). Zysk z działalności operacyjnej w Grupie kapitałowej w I kwartale 2017 r. wyniósł 0,7 mln zł i obniżył się w stosunku do tego samego okresu roku poprzedniego (2016 r., 6,3 mln zł) o 88,9% Kwota zysku z działalności operacyjnej stanowiła 10,7% kwoty zysku wypracowanego w I kwartale 2016 r. Z kolei zysk netto osiągnięty przez Grupę kapitałową za I kwartał 2017 r. wynosi 0,4 mln zł, a w analogicznym okresie 2016 r. 6,1 mln zł, co oznacza obniżenie o 93,4%. Jedyną przyczyną ww. zmniejszenia w I kwartale 2017 r. jest obniżenie obrotów w segmencie surowce w porównaniu do I kwartału 2016 r. Przychody ze sprzedaży w segmencie surowców w I kwartale 2017 r. wyniosły 23,7 mln zł i były o 84,9% niższe od przychodów osiągniętych w I kwartale 2016 r. (157,2 mln zł), a udział w dotychczasowej sprzedaży Grupy kapitałowej przychodów ze sprzedaży ww. segmentu był przeważający. Wynik operacyjny segmentu surowce wyniósł w 1 kwartale 2017 r. 0,5 mln zł i w następstwie obniżenia wartości sprzedaży segmentu - stanowił 7% wyniku operacyjnego tego segmentu wypracowanego w I kwartale 2016 r. (7,1 min zł). Tym samym uległ zmniejszeniu o 93%.
Tak oczywiste zmiany na niekorzyść w wysokości przychodów Spółki czynią, po przeprowadzonym postępowaniu organu nadzoru uprawnioną ocenę, że daty publikacji raportów bieżących wskazują na nie przekazanie niezwłoczne informacji o istotnej zmianie przychodów Grupy kapitałowej w segmencie surowców w miesiącu grudniu 2016 r. i w miesiącu styczniu 2017 r., skoro przedmiotowe informacje trafiły do przestrzeni publicznej w trybie informacji poufnych dopiero w marcu 2017 r. wraz z publikacją ww. raportów bieżących, czyli ze znaczącym opóźnieniem. Ma zatem rację organ nadzoru, że stan faktyczny nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do oceny, że nie doszło do terminowej realizacji przez Skarżącą ustawowego obowiązku informacyjnego w ww. zakresie.
Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się zatem stanem faktycznym przyjętym przez Sąd (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09). Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego.
Zdaniem Sądu, w odniesieniu do zastosowanych w niniejszej sprawie norm prawa materialnego, zasadnie przyjął organ zaistnienie "dualizmu prawnego". Polegał on bowiem na jednoczesnym obowiązywaniu (Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 596/2014 z dnia w sprawie nadużyć na rynku - tzw. "Rozporządzenie MAR" (w sprawie nadużyć na rynku) oraz uchylające dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE, które w art. 7 regulowało definicję informacji poufnej oraz w art. 17 - obowiązki informacyjne związane z taka informacją, jak i ustawy o obrocie, regulującej te same kwestie na gruncie polskiego porządku prawnego. Powyższa sytuacja spowodowała, że polskie przepisy w zakresie kar nie uległy automatycznemu uchyleniu, a ich zakres stosowania zależał od określonego stanu faktycznego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie.
Przyjęcie tej argumentacji organu dodatkowo uzasadniał interes faktyczny Skarżącej Spółki, skoro została na nią nałożona sankcja według przepisów dla niej znacznie korzystniejszych w zakresie wymiaru kary.
Sankcje odnoszące się do przepisów rozporządzenia MAR zostały przyjęte w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/57/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie sankcji karnych za nadużycia na rynku (dalej "dyrektywa MAD II") - na podstawie art. 83 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Przewiduje on, że jeżeli zbliżanie przepisów ustawowych i wykonawczych państw członkowskich w sprawach karnych okaże się niezbędne w celu zapewnienia skutecznego wprowadzania w życie polityki Unii w dziedzinie, która stała się przedmiotem środków harmonizujących, dyrektywy mogą ustanowić normy minimalne odnoszące się do określania przestępstw oraz kar w danej dziedzinie. Ustalenie minimalnych norm nie wyłącza kompetencji państwa członkowskiego do przyjęcia innych lub dodatkowych rozwiązań karnych.
W kontrolowanej sprawie, w chwili dokonania przez Skarżącą naruszenia, emitenci zobowiązani byli do wypełniania obowiązków informacyjnych związanych z publikowaniem informacji poufnych na podstawie rozporządzenia MAR, które obowiązuje od 3 lipca 2016 r. bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich i nie wymaga implementacji do krajowego porządku prawnego (art. 288 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz. UE. Z 2012 r. C 326, s. 1 ze zm.).
Sąd zgadza się zatem z argumentacją, że w niniejszej sprawie przepisy karne ustawy o obrocie oraz ustawy o ofercie nadal stanowią podstawę do nałożenia kary na podmiot naruszający ww. przepisy. Co do zasady bowiem, wejście w życie postanowień rozporządzenia MAR i dyrektywy MAD II nakłada na państwo członkowskie obowiązek penalizowania zachowań określonych w wyżej wskazanych aktach prawnych. Nie stanowi jednak przeszkody do przyjęcia własnych dodatkowych rozwiązań karnych. Skoro czyny zabronione określone przez ustawę o obrocie lub ustawę o ofercie są nadal zagrożone sankcją karną i nadal pozostawały wzorcem zachowania się adresata tych norm, to w przypadku ich naruszenia w niniejszej sprawie, znalazły zastosowanie dotychczasowe przepisy sankcyjne.
Innymi słowy, skoro nowe rozwiązania sankcji za czyny zabronione w przepisach krajowych nie zostały wprowadzone, to dotychczasowe przepisy karne ustawy o obrocie oraz ustawy o ofercie stanowiły podstawę materialną do nałożenia kary na podmiot naruszający normy rozporządzenia MAR. Nie ulega wątpliwości, że wejście w życie postanowień rozporządzenia MAR i dyrektywy MAD II nakładało na państwo członkowskie obowiązek spenalizowania zachowań określonych w tych aktach prawnych. Brak wykonania powyższego w dacie naruszenia prawa nie stanowiło jednak przeszkody do przyjęcia istniejących ustawowych rozwiązań sankcyjnych. Wszak czyny zabronione ustanowione przez MAR, jak i tożsame - określone przez ustawę o obrocie lub ustawę o ofercie, są nadal zagrożone sankcją kamą. Oznacza to, że zakazy i nakazy ustanowione przez ustawę o obrocie i ustawę o ofercie pokrywają się z zakazami i nakazami ustanowionymi przez MAR. Już tylko z porównania treści art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie i art. 154 ust. 1 ustawy o obrocie - z treścią art. 7 i 17 ust. 1 Rozporządzenia MAR wskazuje, że nie doszło w tym zakresie do zmiany obowiązków administracyjnych podmiotów nadzorowanych.
Oznacza to, że przepisy ustaw wprowadzające określone nakazy lub zakazy zachowania się, w zakresie, w jakim nie były sprzeczne z rozporządzeniem MAR, nadal pozostawały wzorcem zachowania się Skarżącej Spółki i w związku z tym, wobec ich naruszenia, zastosowanie znalazły dotychczasowe normy sankcyjne - dodatkowo korzystniejsze co do wysokości kar.
Podkreślenia wymaga, iż normy prawa regulujące publiczny obrót papierami wartościowymi mają na celu ochronę zasady transparentności (przejrzystości) rynku kapitałowego. W tym celu ustawodawca nakłada na emitentów obowiązki informacyjne służące realizacji tej zasady. Zasadę tę wyznaczają dwa podstawowe wymogi, tj. informowanie uczestników rynku kapitałowego przez emitentów oraz równy (niedyskryminujący nikogo) dostęp do informacji. Zasada ta ma istotne znaczenia praktyczne i prawne. Rynek kapitałowy jest bowiem szczególnie wrażliwy na informacje dotyczące instrumentów finansowych, wpływających na podejmowane przez inwestorów decyzje. Treść informacji podawanych przez emitentów może wszak wpływać na aktualny lub przyszły kurs rynkowy papierów wartościowych. (wyroki WSA w Warszawie: prawomocny z 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 1867/17 i nieprawomocny z 19 listopada 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 148/20).
W myśl art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, emitent papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym jest obowiązany, do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej ten rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych, w rozumieniu art. 154 ustawy o obrocie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej.
Stosownie do art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej, emitent papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym jest obowiązany, z zastrzeżeniem ust. 6, do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej ten rynek regulowany oraz do publicznej wiadomości informacji poufnych, w rozumieniu art. 154 ustawy o obrocie. Stosownie do art. 56 ust. 2 pkt 1 i 2 ww. ustawy - w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, informacje poufne, emitent jest obowiązany, z zastrzeżeniem art. 57 ust. 1 ustawy o ofercie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, przekazać niezwłocznie po zajściu zdarzeń lub okoliczności, które uzasadniają ich przekazanie, lub po powzięciu o nich wiadomości, nie później jednak niż w terminie 24 godzin, a także umieścić w sieci Internet na swojej stronie, z wyłączeniem danych osobowych osób, których te informacje dotyczą.
Z kolei, zgodnie z art. 154 ust. 1 ustawy o obrocie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, informacją poufną jest - określona w sposób precyzyjny informacja dotycząca, bezpośrednio lub pośrednio, jednego lub kilku emitentów instrumentów finansowych, jednego lub kilku instrumentów finansowych albo nabywania lub zbywania takich instrumentów, która nie została przekazana do publicznej wiadomości, a która po takim przekazaniu mogłaby w istotny sposób wpłynąć na cenę tych instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych, przy czym dana informacja:
1. jest określona w sposób precyzyjny, wtedy gdy wskazuje na okoliczności lub zdarzenia, które wystąpiły lub których wystąpienia można zasadnie oczekiwać, a jej charakter w wystarczającym stopniu umożliwia dokonanie oceny potencjalnego wpływu tych okoliczności lub zdarzeń na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych;
2. mogłaby po przekazaniu do publicznej wiadomości w istotny sposób wpłynąć na cenę lub wartość instrumentów finansowych lub na cenę powiązanych z nimi pochodnych instrumentów finansowych, wtedy gdy mogłaby ona zostać wykorzystana przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych przez racjonalnie działającego inwestora;
3. w odniesieniu do osób zajmujących się wykonywaniem dyspozycji dotyczących instrumentów finansowych, ma charakter informacji poufnej, również wtedy gdy została przekazana tej osobie przez inwestora lub inną osobę mającą wiedzę o takich dyspozycjach, i dotyczy składanych przez inwestora dyspozycji nabycia lub zbycia instrumentów finansowych, przy spełnieniu przesłanek określonych w pkt 1 i 2.
Natomiast według art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia MAR, informacje poufne obejmują określone w sposób precyzyjny informacje, które nie zostały podane do wiadomości publicznej, dotyczące, bezpośrednio lub pośrednio, jednego lub większej liczby emitentów lub jednego lub większej liczby instrumentów finansowych, a które w przypadku podania ich do wiadomości publicznej miałyby prawdopodobnie znaczący wpływ na ceny tych instrumentów finansowych lub na ceny powiązanych pochodnych instrumentów finansowych.
Zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia MAR, informacje uznaje się za określone w sposób precyzyjny, jeżeli wskazują one na zbiór okoliczności, które istnieją lub można zasadnie oczekiwać, że zaistnieją, lub na zdarzenie, które miało miejsce lub można zasadnie oczekiwać, że będzie miało miejsce, jeżeli informacje te są w wystarczającym stopniu szczegółowe, aby można było wyciągnąć z nich wnioski co do prawdopodobnego wpływu tego szeregu okoliczności lub zdarzenia na ceny instrumentów finansowych lub powiązanych instrumentów pochodnych, powiązanych kontraktów towarowych na rynku kasowym lub sprzedawanych na aukcji produktów opartych na uprawnieniach do emisji. W związku z tym w przypadku rozciągniętego w czasie procesu, którego celem lub wynikiem jest zaistnienie szczególnych okoliczności lub szczególnego wydarzenia, za informacje określone w sposób precyzyjny można uznać te przyszłe okoliczności lub to przyszłe wydarzenie, ale także etapy pośrednie tego procesu, związane z zaistnieniem lub spowodowaniem tych przyszłych okoliczności lub tego przyszłego wydarzenia.
Stosownie do art. 7 ust. 4 rozporządzenia MAR, informacje, które w przypadku podania ich do wiadomości publicznej miałyby prawdopodobnie znaczący wpływ na ceny instrumentów finansowych, instrumentów pochodnych, powiązanych kontraktów towarowych na rynku kasowym lub sprzedawanych na aukcji produktów opartych na uprawnieniach do emisji, oznaczają informacje, które racjonalny inwestor prawdopodobnie wykorzystałby, opierając się na nich w części przy podejmowaniu swych decyzji inwestycyjnych.
Z kolei zgodnie z art. 17 ust. 1 rozporządzenia MAR emitent podaje niezwłocznie do wiadomości publicznej informacje poufne bezpośrednio go dotyczące. Emitent zapewnia podanie informacji poufnych do wiadomości publicznej w sposób umożliwiający szybki dostęp oraz pełną, prawidłową i terminową ocenę informacji przez opinię publiczną oraz w stosownych przypadkach w urzędowo ustanowionym systemie, o którym mowa w art. 21 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/109/UE 26. Emitent nie może łączyć podawania informacji poufnych do wiadomości publicznej z reklamowaniem własnej działalności. Emitent zamieszcza i utrzymuje na swojej stronie internetowej wszelkie informacje poufne, które jest zobowiązany podać do wiadomości publicznej, przez okres co najmniej pięciu lat.
Powyższe potwierdza zatem, że w niniejszej sprawie, w chwili dokonania przez Spółkę naruszenia prawa, obowiązana była, jako emitent do wypełniania obowiązków informacyjnych związanych z publikowaniem informacji poufnych na podstawie rozporządzenia MAR, które weszło w życie 3 lipca 2016 r. bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich i nie wymagało implementacji do krajowego porządku prawnego.
Tymczasem art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej przewiduje, że w przypadku, gdy emitent nie wykonuje albo nie wykonuje nienależycie obowiązki, o których mowa w art. 56 tej ustawy, organ może wydać decyzję o wykluczeniu na czas określony lub bezterminowo, papierów wartościowych z obrotu na rynku regulowanym albo nałożyć, biorąc pod uwagę w szczególności sytuację finansową podmiotu, na który kara jest nakładana, karę pieniężną do wysokości 1 000 000 zł, albo zastosować obie sankcje łącznie.
Sąd nie znajduje podstaw do zakwestionowania stanowiska organu, że Skarżąca Spółka nie wykonała obowiązku informacyjnego określonego w art. 56 ustawy o ofercie w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej - tożsamego co do zasady z obowiązkiem wyrażonym w art. 17 ust. 1 w zw. z art. 7 rozporządzenia MAR. Okoliczności sprawy pozwoliły bowiem na nie budzącą wątpliwości ocenę co do braku niezwłocznego przekazania do wiadomości publicznej informacji poufnej bezpośrednio jej dotyczącej: powstałej najpóźniej 18 stycznia 2017 r., a dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w grudniu 2016 r. oraz powstałej najpóźniej 24 lutego 2017 r., a dotyczącej istotnej zmiany przychodów Grupy kapitałowej w segmencie hurtowego handlu metalami szlachetnymi w styczniu 2017 r. Przedmiotowe informacje zostały przekazane do wiadomości publicznej w trybie informacji poufnych odpowiednio raportem bieżącym nr 10/2017 w dniu 6 marca 2017 r. i raportem bieżącym nr 12/2017 r. w dniu 7 marca 2017 r.
Zdaniem Sądu, tym samym prawidłowa jest ocena, co do nie wykonania obowiązku informacyjnego określonego w art. 17 ust. 1 w zw. z art. 7 rozporządzenia MAR , tożsamego z obowiązkiem określonym w art. 56 ustawy o ofercie, w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy zmieniającej. Wynika to z braku niezwłocznego przekazania do wiadomości publicznej ww. dwóch informacji poufnych - bezpośrednio jej dotyczących w zakresie istotnego obniżenia przychodów Grupy kapitałowej osiąganych z tytułu handlu surowcami - metalami szlachetnymi w miesiącach grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r.
Skarżąca dysponowała bowiem wiedzą o swoich znacznie zmniejszonych przychodach w grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r. - znacznie wcześniej niż w terminach publikacji 6 i 7 marca 2017r. w. raportach bieżących - bo najpóźniej w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT: 18 stycznia 2017 r. .za grudzień 2016 r., a 24 lutego 2017 r. za styczeń 2017r.
Materiał dowodowy potwierdza, ze przychody Grupy kapitałowej w segmencie surowców generowały bowiem w tym okresie objętym postępowaniem, tylko dwa podmioty, mianowicie: Spółka i B.. Deklaracje podatkowe VAT były składane na podstawie faktur sprzedaży metali szlachetnych wystawianych przez ww. podmioty. Wynika z nich wprost informacja o transakcjach zrealizowanych w segmencie surowców i osiągniętym z tego tytułu przychodzie. Stad należy zgodzić się z oceną organu, że najpóźniej - w dniu 18 stycznia 2017 r. - w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT za grudzień 2016 r. widoczny był przychód całej Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i jego istotne zmniejszenie w stosunku do przychodu osiąganego dotychczas. Podobnie przychody za styczeń 2017 r., kiedy Zarząd Spółki, najpóźniej 24 lutego 2017 r. - w chwili złożenia ostatniej z miesięcznych deklaracji z tytułu podatku VAT za styczeń 2017 r. - wiedział o zmianach w przychodach całej Grupy kapitałowej w segmencie surowców w ww. okresie i ich istotnym zmniejszeniu w stosunku do przychodu osiąganego dotychczas.
Skarżąca pozyskiwała wiedzę na temat miesięcznych przychodów Grupy kapitałowej w segmencie surowców na podstawie faktur sprzedaży metali szlachetnych i złożonych w oparciu o nie deklaracji podatkowych z tytułu podatku VAT. Informacja ta dotyczyła bezpośrednio Skarżącej i miała bezpośredni skutek dla jej działalności oraz dla jej wyników finansowych. Słuszny zatem jest wniosek organu, że mając na uwadze daty publikacji ww. raportów bieżących, Spółka nie przekazała niezwłocznie informacji o istotnej zmianie przychodów Grupy kapitałowej w segmencie surowców w miesiącu grudniu 2016 r., a także informacji o istotnej zmianie jej przychodów w segmencie surowców w miesiącu styczniu 2017 r. Przedmiotowe informacje trafiły do przestrzeni publicznej w trybie informacji poufnych dopiero w marcu 2017 r. wraz z publikacją ww. raportów bieżących, czyli za późno względem ustawowego obowiązku, skoro nie doszło do terminowej realizacji przez Spółkę ustawowego obowiązku informacyjnego w ww. zakresie.
Zasadnie organ też przyjął, że charakter przedmiotowych informacji oraz towarzyszące im okoliczności w wystarczającym stopniu umożliwiały dokonanie oceny ich potencjalnego wpływu na cenę akcji Skarżącej, bowiem miały charakter cenotwórczy.
Ocena cenotwórczego charakteru informacji wymaga każdorazowo dokonania operacji intelektualnej lub przeprowadzenia hipotetycznego szacunku cenotwórczego tych danych. Okoliczność, czy rozsądny inwestor, który mógłby ją wykorzystać przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych, powinna być rozważana przez jej dysponenta ex ante (tj. z góry), przy uwzględnieniu racjonalnych reakcji inwestorów na podobne informacje. W przypadku podania ich do wiadomości publicznej miałyby z dużym prawdopodobieństwem znaczący wpływ na cenę jej akcji.
W niniejszej sprawie potwierdza to przeprowadzona prze organ analiza zachowania kursu akcji Spółki, która wskazuje, że informacje przekazane w raportach bieżących 10/2017 i 12/2017 mogły mieć istotny wpływ na cenę papierów wartościowych. Świadczą o tym wskazane w decyzji zmiany zachowania kursu akcji Spółki w okresie objętym niniejszym postępowaniem świadczą o tym, że informacje poufne o istotnych zmianach przychodów osiągniętych przez Grupę kapitałową w miesiącu grudniu 2016 r. i styczniu 2017 r. ze sprzedaży w segmencie handlu surowcami były - w ocenie inwestorów - informacjami istotnymi, bowiem wywarły decydujący wpływ na podejmowane przez nich decyzje inwestycyjne dotyczące akcji Spółki.
Powyższe okoliczności wskazują, że w czasie naruszenia obowiązku podania informacji poufnej do publicznej wiadomości nakładały się na siebie przepisy art. 17 ust. 1 w zw. z art. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć na rynku) oraz uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125AVE i 2004/72AVE (Dz.Urz. Ue L 173 z 12 czerwca 2014 r., t.57, s. l z pożn.zm.), na obowiązujące wówczas (jako jeszcze nieuchylone) normy art. 56 ust. 1 ustawy o ofercie w zw. z art. 154 ustawy o obrocie w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 10 lutego 2017 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 724, dalej "ustawa zmieniająca"), dotyczące definicji informacji poufnej i określające obowiązek jej publikacji. Przepisy te nie zostały uchylone i zostały zastosowane.
Odnośnie sankcjonowania przez przepisy rozporządzenia MAR przyjęta była dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/57/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie sankcji karnych za nadużycia na rynku, dalej jako "dyrektywa MAD II", która przewidywała tzw. normy minimalne odnoszące się do określania przestępstw oraz kar z zakresu MAR. Na mocy art. 83 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, ustalenie minimalnych norm nie wyłącza kompetencji państwa członkowskiego do przyjęcia innych lub dodatkowych rozwiązań karnych.
W tym stanie rzeczy organ w sposób prawidłowo zastosował art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, jako podstawę materialną do nałożenia sankcji za naruszenie obowiązku publikacji informacji poufnych. Przepisy wymienionych art. 56 ustawy o ofercie w zw. z art. 154 ustawy o obrocie nie zostały uchylone. Mogły być zatem stosowane w takim zakresie, w jakim nie były sprzeczne z powołanymi wyżej przepisami rozporządzenia MAR.
Wbrew zarzutom skargi, postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Zebrany materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, wyciągnięto z niego logiczne wnioski, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie zostały naruszone prawa strony, która brała aktywny udział w postępowaniu. Wbrew stanowisku Skarżącej, była ona informowana zarówno o podstawie prawnej prowadzonego postępowania, jak również o jego przedmiocie w postanowieniu z 7 stycznia 2021 r., L.dz. [...]. Skarżąca miała zapewniony czynny udział w postępowaniu na każdym jego etapie, także po złożeniu przez Stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, z czego nie skorzystała.
Sąd nie podzielił także zarzutów skargi dotyczących wysokości nałożonej kary pieniężnej. Zastosowanie sankcji w postaci kary pieniężnej w wysokości 200 000 zł stanowi adekwatny środek oddziaływania w stosunku do stwierdzonych w toku postępowania nieprawidłowości przy uwzględnieniu zarówno maksymalnego wymiaru kary, okoliczności naruszenia jak i sytuacji finansowej Skarżącej.
Kara co do zasady ma mieć wymiar represyjny w celu przeciwdziałania praktykom naruszającym prawo w celu przeciwdziałania szkodom wynikającym braku wypełniania przez emitenta obowiązków informacyjnych. Skutkiem naruszenia prawa jest uniemożliwienie rzetelnej wyceny instrumentu finansowego przez inwestorów, co może prowadzić do poważnych szkód majątkowych.
Kara wykluczenia z obrotu na czas określony lub bezterminowo byłaby zbyt dolegliwa w stosunku do popełnionych przez naruszeń i z tego względu właściwą sankcją za stwierdzone w niniejszym postępowaniu naruszenia jest kara pieniężna. Sąd zgadza się z organem, że w badanym przypadku nie zachodzą okoliczności zwalniające z nałożonej kary stanowiącej 20 % maksymalnego progu wynoszącego 100 000 zł. Przy wymierzaniu kary pieniężnej, Komisja przeanalizowała wymagane okoliczności, takie jak: wagę naruszenia, czas jego trwania; przyczyny naruszenia; sytuację finansową podmiotu, na który nakładana jest kara; brak możliwości ustalenia korzyści Skarżącej, współpraca podmiotu dopuszczającego się naruszenia z Komisją podczas wyjaśniania okoliczności tego naruszenia, jej trudną sytuację finansową, czy też brak uprzednich naruszeń ustawy o ofercie.
W ocenie Sądu, kara w maksymalnej wysokości powinna być nakładana w przypadku najpoważniejszych naruszeń ustawy o ofercie, a te w tej sprawie nie miały miejsca. W ramach miarkowania kary pieniężnej, Komisja Nadzoru Finansowego po ponownej analizie stanu majątkowego i finansowego Skarżącej, prawidłowo uznała, że aktualna na datę wydawania decyzji jej sytuacja finansowa uzasadnia nałożenie kary pieniężnej w ustalonej wysokości. za dwukrotne nieopublikowanie w terminie informacji poufnych. Uwzględniona została wysokość generowanych przez Grupę kapitałową przychodów i skalę dotychczasowej działalności, która przychody osiągała w setkach milionów złotych (przychody za 2016 r. - 683,7 min zł), kara nałożona przez Komisję nie jest wygórowana. Podkreślić należy, że Grupa kapitałowa posiada środki finansowe na bieżącą działalność w toku likwidacji oraz na pokrycie chociażby zaległych zobowiązań z tytułu podatku VAT, o czym świadczy wspomniana w skonsolidowanym raporcie za I kwartał 2021 r. rezerwa zawiązana na rozliczenia w podatku VAT za 2013 r. Także w sprawozdaniu z działalności Grupy kapitałowej za I półrocze 2021 r. powołano koszty zwiększenia rezerwy w wysokości 476 000 zł tytułem rozliczenia podatku VAT za 2013 r. w jednostce dominującej.
Organ zasadnie, w ocenie Sądu uznał, ze przyczyną naruszenia była nienależyta staranność Strony jako emitenta. Zdaniem Sądu, przy wymiarze kary dostatecznie wyważono wszystkie te okoliczności. Wskazać przy tym należy, że przepisy nie przewidują w tym zakresie taryfikatora, umożliwiającego swego rodzaju wycenę poszczególnych zachowań karanego podmiotu składających się na sankcjonowane naruszenie. Przepisy przewidują karę maksymalną, a zadaniem organu jest dokonanie - w tak wyznaczonych granicach - niezbędnej jej indywidualizacji przez odniesienie wysokości kary do konkretnej sytuacji jaka zaistniała w danej sprawie.
Sąd uznał, że w tym zakresie argumentacja organu jest prawidłowa i obszernie oraz w sposób wszechstronny odnosi się do wszystkich istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na wymiar kary.
Brak jest zatem podstawy faktycznej i prawnej dla przyjęcia zasadności zarzutów naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, jak i naruszenia art. art. 8, art. 9, art. 10 § 1 i art. 11 k.p.a., poprzez: niepoinformowanie Spółki o okolicznościach faktycznych i prawnych obowiązków Spółki, naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu, jej niewiedzy przed jakimi zarzutami organu powinna się bronić, oraz interpretacji przepisów całkowicie odmiennej od ich interpretacji publicznie przedstawionej przez organ we wcześniejszym stanowisk. Wszystkie te okoliczności zostały wyczerpująco wyjaśnione w zaskarżonej decyzji, a podniesione zarzuty nie mają istotnego wpływu na rozstrzygnięcie.
Przedmiotem zarzutu Skarżącej było też niezastosowanie art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.. Strona zarzuca bowiem, że niezasadnie odmówił zastosowania instytucji odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w oparciu o ten przepis prawa. Zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. ,,organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa.
Sąd stanął na stanowisku, że organ prawidłowo przyjął, że ten przepis prawa nie może mieć zastosowania w okolicznościach faktycznych tej sprawy. W pierwszej kolejności, nie mamy tutaj do czynienia ze znikomością naruszenia. Czyny Strony naruszyły fundamentalną zasadę transparentności rynku kapitałowego i jednocześnie zasadę równego dostępu do informacji. Wszelkie nieścisłości w informacjach udostępnianych inwestorom mogą mieć bezpośredni wpływ na cenę instrumentów finansowych. Stwierdzone naruszenie obowiązków informacyjnych poprzez nieprzekazanie do publicznej wiadomości informacji, które stanowiły informacje poufne, godziło w dobro szczególnie chronione, jakim jest interes uczestników rynku kapitałowego oraz bezpieczeństwo i przejrzystość rynku kapitałowego. Nieprzekazywanie informacji poufnych sprzyja także zjawisku wykorzystywania informacji poufnych w rozumieniu art. 8 Rozporządzenia MAR. Podmioty rynku kapitałowego stanowią instytucje zaufania publicznego, które obowiązują surowe rygory przejrzystości, stabilności i zagwarantowania bezpieczeństwa środków, jakie powierzają im uczestnicy rynku kapitałowego. Prawidłowa jest ocena, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów o doniosłym znaczeniu dla prawidłowego funkcjonowania rynku kapitałowego. Nie ma znikomości naruszenia w przypadku charakteru zaistniałego naruszenia i statusu podmiotu, na którym spoczywał obowiązek przekazania informacji.
Rację ma również organ, że charakter poczynionych przez Spółkę naruszeń jest rażący, wobec naruszenia zasady pełnego i równego dostępu inwestorów do informacji poufnych odnoszących się do Spółki. Stanowi nie tylko uchybienie obowiązkowi ustawowemu ale godzi w wymierne dobro potencjalnych inwestorów. Niejednokrotnie determinują one przecież plany inwestycyjne zainteresowanych. Nie można uznać, że waga naruszenia prawa jest w niniejszej sprawie znikoma. Czyny ze swej istoty były zdarzeniami jednorazowymi, ale późniejsza publikacja informacji poufnych nie może być uznana za zaprzestanie naruszenia prawa. Zatem żadna z przesłanek wskazanych w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. nie została w niniejszej sprawie spełniona.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej, w ocenie której organ powinien umorzyć postępowanie administracyjne, z uwagi na brak w stanie prawnym obowiązującym w chwili popełnienia przez Stronę naruszeń art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie, stanowiącego przepis sankcjonujący za naruszenie art. 17 ust. 1 Rozporządzenia MAR, to zdaniem Sądu jest on bezpodstawny. Jak już wcześniej wyjaśniano w sprawie niniejszej obowiązywały przepisy materialnoprawne dające podstawy do wydania decyzji w postaci art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie w zw. z art. 56 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie.
W konsekwencji brak podstaw do uznania naruszenia fart. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji KNF z [...] sierpnia 2021 r. i przyjęcia, że organ powinien na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym, uchylić decyzję I instancji z dnia 20 sierpnia 2021 r. i umorzyć postępowanie w całości jako bezprzedmiotowe, ewentualnie uchylić tę decyzję w całości i odstąpić od wymierzenia kary na zasadzie art. 190f § 1 pkt 1 k.p.a., ewentualnie uchylić tę decyzję w całości i obniżyć wymierzoną karę do kwoty nieprzekraczającej 1.000,00 zł. Takie żądanie jest nieuprawnione.
Reasumując, w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Organ zbadał sprawę we wszystkich jej aspektach, natomiast zarzuty skargi mają charakter polemiczny, a podnoszona w nich argumentacja nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy.
Należy podkreślić, że odpowiedzialność administracyjna (za delikt administracyjny) ma charakter obiektywny. Istota tej odpowiedzialności polega na pociągnięciu do niej podmiotu naruszającego określone prawem administracyjnym obowiązki. Jej celem jest bowiem zapewnienie przestrzegania norm prawa administracyjnego. Odpowiedzialności administracyjnej podlega zatem podmiot administrowany w razie wyczerpania określonych w normie przesłanek działania lub zaniechania. Zaistnienie tych przesłanek jest wystarczające, aby podmiot administrowany poniósł za popełnienie deliktu administracyjnego ujemne konsekwencje (sankcję administracyjną). Co do zasady zbędne jest zatem badanie dodatkowych okoliczności, jak na przykład winy podmiotu administrowanego czy stopnia naruszenia obowiązków. Z powodu obiektywnego charakteru odpowiedzialności administracyjnej, te okoliczności nie mają wpływu ani na poniesienie przez dany podmiot odpowiedzialności, ani na wymiar nakładanej na niego sankcji administracyjnej.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które Sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.