VI SA/Wa 283/23

VI SA/Wa 283/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-04-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-01-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Sławomir Kozik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6251 Warunki techniczne nadawania programów radiowych i telewizyjnych (częstotliwość)
Skarżony organ
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant spec. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 30 listopada 2022 r. nr BDG.ZOP.027.3.2022.10 w przedmiocie obniżenia opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością i umorzenia postępowania w pozostałym zakresie 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz skarżącej S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej: "Prezes UKE", "organ") decyzja z 30 listopada 2022 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: "K.p.a.") w związku z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2019 r. o zmianie ustawy o wspieraniu i rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1815, z późn. zm., dalej: "ustawa o zmianie wruist"), art. 105 § 1 K.p.a. oraz art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2022 r. poz. 1648 dalej: "P.t."), po rozpatrzeniu wniosku [...]sp. z o.o. (dalej "Strona", "Spółka", "Skarżący") z 3 czerwca 2022 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z 17 maja 2022 r. znak: [...], którą odmówiono obniżenia opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz oraz umorzono postępowanie administracyjne w części dotyczącej pokrycia przez Prezesa UKE wszystkich kosztów powstałych w związku z wydaniem i wykonaniem decyzji z 20 maja 2020 r., znak [...] oraz decyzji z 30 grudnia 2019 r., znak: [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes UKE wskazał, że decyzją z 19 grudnia 2011 r., znak [...] (dalej: "decyzja rezerwacyjna z 2011 r."), Prezes UKE dokonał na rzecz Spółki, rezerwacji częstotliwości wykorzystywanych w służbie radiodyfuzyjnej, na zasadzie współużytkowania, z zakresu 470 MHz - 862 MHz, kanałów TV o szerokości 8 MHz, w celu rozpowszechniania programu telewizyjnego pod nazwą "[...]" w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, na czas określony, do 23 lutego 2021 r.
Organ wyjaśnił następnie, że decyzją z 30 grudnia 2019 r., znak [...], (dalej: "decyzja zmieniająca z 30 grudnia 2019 r."), Prezes UKE dokonał zmiany decyzji rezerwacyjnej z 19 grudnia 2011 r. poprzez zmianę, na podstawie art. 123 ust. 1 pkt 9 P.t., zarezerwowanych zasobów częstotliwości w zakresie 470-694 MHz (kanały TV nr 21-48, pasmo poniżej 700 MHz). Oznaczało to, jak wyjaśnił organ, brak ingerencji Prezesa UKE w zarezerwowane decyzją rezerwacyjną z 19 grudnia 2011 r. zasoby częstotliwości w paśmie 700 MHz (tj. w zakresie 694-790 MHz). Zmiana rezerwacji z 2011 r. dokonywana tą decyzją, polegała na zmianie od 30 marca 2020 r. kanału TV nr [...] (zakres 662-670 MHz) na kanał nr [...] (zakres 470-478 MHz) dla obszaru wykorzystania częstotliwości [...]. Wskazane częstotliwości graniczne dla tych kanałów zostały określone w Zarządzeniu Nr 13 Prezesa UKE z dnia 22 maja 2015 r. w sprawie planu zagospodarowania częstotliwości dla zakresu 470-790 MHz (Dz. Urz. UKE poz. 46), zmienionym Zarządzeniami Prezesa UKE nr 10 z dnia 7 kwietnia 2016 r. (Dz. Urz. UKE poz. 57) i nr 28 z dnia 14 października 2019 r. (Dz. Urz. UKE poz. 6) (dalej: "PZCz"). Zgodnie z pkt 2.1.1. ppkt 3, "PZCz dla zakresu 470-790 MHz", częstotliwości graniczne dla kanału nr [...] zostały określone jako zakres 662-670 MHz, zaś dla kanału nr [...] jako zakres 470-478 MHz. Ponadto organ wyjaśnił, że wprawdzie Prezes UKE wskazał, iż zmiana rezerwacji z 2011 r. dokonywana tą decyzją ma na celu realizację zobowiązań wynikających z wiążących Rzeczpospolitą Polską aktów prawnych Unii Europejskiej, dotyczących gospodarowania częstotliwościami, zaś Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie wykorzystywania zakresu częstotliwości 470-790 MHz w Unii (Dz. Urz. UE L 138 z 25.5.2017, str. 131-137, dalej: "Decyzja Parlamentu i Rady (UE) 2017/899", jest aktem prawnym Unii Europejskiej, zawierającym regulacje dotyczące gospodarowania częstotliwościami, skierowanym do wszystkich państw członkowskich, w tym do Rzeczypospolitej Polskiej, jednak zmiana decyzji rezerwacyjnej z 19 grudnia 2011 r. była konieczna nie ze-względu na ww. Decyzję Parlamentu i Rady (UE) 2017/899, lecz z uwagi na konieczność realizacji zawartego pomiędzy Danią, Niemcami, Polską i Szwecją 21 czerwca 2016 r. porozumienia koordynacyjnego odnośnie naziemnej telewizji cyfrowej w zakresie częstotliwości 470-694 MHz (Coordination agrement relating to DTT in the band 470-694 MHz in Denmark-Germany-Poland-Sweden). Na mocy tego porozumienia uzgodniono bowiem, iż kanał TV nr [...] będzie wykorzystywany na obszarze ROE (Bornholm, Dania) i przestanie być wykorzystywany w obszarze [...]. Dla obszaru[...] przewidziano nową częstotliwość: kanał TV nr [...], bowiem jednoczesne wykorzystywanie kanału TV nr [...] na obszarach [...] i [...] skutkowałoby wzajemnymi zakłóceniami w odbiorze programów TV. Zatem w celu uniknięcia wzajemnych zakłóceń przy realizacji przebudowy sieci naziemnej telewizji cyfrowej w Polsce i Danii zmieniono 30 marca 2020 r., kanał TV nr [...] na kanał TV nr [...] dla obszaru wykorzystania częstotliwości [...].
Następnie, jak wyjaśnił organ, decyzją z 20 maja 2020 r., znak [...] (dalej: "decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r."), Prezes UKE, ponownie zmienił decyzję rezerwacyjna z 2011 r., co polegało, m.in. na zastąpieniu - od 27 czerwca 2022 r. zakresu częstotliwości: 470 - 790 MHz zakresem częstotliwości 470 - 694 MHz - powyższe rozstrzygnięcie zawarto w pkt 1.1 lit. b) tej decyzji. Organ wskazał, że decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. nie zmieniała decyzji rezerwacyjnej z 19 grudnia 2011 r. w zakresie pkt II tiret drugie jej rozstrzygnięcia, czyli daty, do której Stronie przysługiwało prawo do dysponowania częstotliwościami.
Prezes UKE wyjaśnił, że decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. została przez Spółkę zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w części, odnoszącej się do pkt 1.1 lit. a) oraz lit. i) w zakresie, w jakim dotyczy ona zmiany decyzji rezerwacyjnej z 19 grudnia 2011 r. (zdefiniowanej w decyzji z 20 maja 2020 r.) w pkt Vlll.l ppkt 1 i 2, w części odnoszącej się do zmiany systemu emisji ze standardu DVB-T na DVB-T2 i standardu kodowania sygnału wizji z H.264/AVC na H.265/HEVC i harmonogramu tych zmian, określonych w pkt 2.2, 2.3.3 oraz 2.3.4 załącznika do decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. Wyrokiem z 15 lutego 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1442/20, WSA w Warszawie oddalił skargę Spółki. Pismem z 23 kwietnia 2021 r. Spółka złożyła skargę kasacyjną od ww. wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny nie wydał do dnia wydania zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcia w sprawie.
Prezes UKE wyjaśnił następnie, że wnioskiem z 30 czerwca 2020 r. (złożonym osobiście w siedzibie UKE 30 czerwca 2020 r.), powołując się na art. 18 ustawy o zmianie wruist, Spółka wniosła o obniżenie opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t., o 80% w stosunku do wysokości opłaty - uiszczanej na dzień wydania decyzji Prezesa UKE, przez maksymalny okres dopuszczalny przepisami prawa. Ponadto zwróciła się o ustalenie i pokrycie przez Prezesa UKE wszystkich kosztów powstałych w związku z wydaniem i wykonaniem decyzji zmieniającej z 30 grudnia 2019 r. oraz z 20 maja 2020 r.
Prezes UKE dodał, że niezależnie od powyższego, po rozpatrzeniu wniosku Strony z 4 sierpnia 2020 r., decyzją z 23 lutego 2021 r. znak [...], dalej: "decyzja rezerwacyjna z 2021 r.", "rezerwacja na kolejny okres"), Prezes UKE dokonał na rzecz Spółki rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, wykorzystywanych w służbie radiodyfuzyjnej, na zasadzie współużytkowania, z zakresu 470 MHz - 790 MHz (w okresie od 24 lutego 2021 r. do 26 czerwca 2022 r.) oraz z zakresu 470-694 MHz (w okresie od 27 czerwca 2022 r. do 23 lutego 2031 r.), kanałów TV o szerokości 8 MHz, w celu rozpowszechniania programu telewizyjnego pod nazwą "[...]" w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną.
Rozpoznając ponownie sprawę Prezes UKE wyjaśnił, że w niniejszej sprawie wprawdzie Strona złożyła wniosek w 6-miesięcznym terminie od daty doręczenia wskazanej przez nią decyzji zmieniających z 30 grudnia 2019 r., jak i z 20 maja 2020 r. Jednak termin, o którym mowa w art. 18 ust. 2 ustawy o zmianie wruist, rozpoczyna swój bieg nie od dnia doręczenia dowolnej decyzji, lecz decyzji wydanej przez Prezesa UKE w pierwszej instancji w celu wykonania Decyzja Parlamentu i Rady (UE) 2017/899, na mocy której cofnięto lub zmieniono prawo dysponowania częstotliwością z zakresu 470-790 MHz, a w jego miejsce przyznano prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz. Zdaniem organu z brzmienia art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, wynika, że warunkiem wydania decyzji w sprawie obniżenia opłaty rezerwacyjnej jest uprzednie uregulowanie uprawnień dysponenta częstotliwości w taki sposób, że z określonym dniem nabędzie on prawo do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz i utraci prawo do dysponowania częstotliwościami z zakresu 694-790 MHz. Dysponent częstotliwości, występując z wnioskiem o obniżenie opłaty rezerwacyjnej powinien zatem legitymować się odpowiednim rozstrzygnięciem Prezesa UKE, wydanym na skutek zmiany lub cofnięcia wcześniej wydanego rozstrzygnięcia, potwierdzającym jego uprawnienie do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz, bez prawa do dysponowania częstotliwościami w zakresie szerszym, tj. 470-790 MHz.
Zdaniem Prezesa UKE, obie wskazane przez Stronę decyzje zmieniające nie spełniają wskazanej przesłanki, albowiem nie są decyzjami przyznającymi Stronie prawo do dysponowania częstotliwością wyłącznie z zakresu 470- 694 MHz.
Decyzją zmieniającą z 30 grudnia 2019 r. Prezes UKE dokonał rekonfiguracji sieci TV w paśmie poniżej 700 MHz, polegającej na zmianie kanału [...] (zakres 662-670 MHz) na kanał nr [...] (zakres 470-478 MHz ) dla obszaru wykorzystania częstotliwości [...]. W pozostałym zakresie rezerwacja z 2011 r. pozostała bez zmian. Tym Samym Strona nie została pozbawiona możliwości dysponowania pasmem w zakresie 700 MHz, tj.694-790 MHz, co jednoznacznie wskazuje na brak spełnienia przesłanki określonej w art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist - dysponowania częstotliwości "wyłącznie" w zakresie 470-694 MHz poprzez pozbawienie możliwości wykorzystywania częstotliwości w zakresie pasma 700 MHz. Organ powołał się w tej kwestii na wyroki WSA w Warszawie, w podobnych stanach faktycznych z 3 marca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2540/20 oraz z 24 marca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2522/20.
Zdaniem organu również decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. nie jest decyzją, która w odniesieniu do Strony, wprowadza prawo dysponowania częstotliwością "wyłącznie" z zakresu 470- 694 MHz. Zmiana rezerwacji dokonana tą decyzją polegała m. in. na: 1) przeniesieniu wszystkich parametrów i warunków technicznych, które są jednakowe dla wszystkich rezerwacji, z sentencji do pkt 7 Załącznika do Rezerwacji "Obszary i warunki wykorzystania częstotliwości", 2) zmianie zarezerwowanych zasobów częstotliwości na inne zasoby, tj. zmianie zakresu częstotliwości objętego rezerwacją na zakres 470-694 MHz - obejmującego kanały TV o szerokości 8 MHz (pkt I sentencji wszystkich rezerwacji), 3) zmianie zarezerwowanych zasobów częstotliwości na inne zasoby tj. zmianie kanałów TV zgodnie z pkt 2.1 Załącznika da niniejszej decyzji, będącego Załącznikiem do Rezerwacji "Obszary i warunki wykorzystania częstotliwości", 4) określeniu programów telewizyjnych lub radiofonicznych umieszczonych w multipleksie, zgodnie ze stanem obecnym, 5) uporządkowaniu programów w multipleksie zgodne ze stanem obecnym. Organ dodał, że w decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. określono także, że do 26 czerwca 2022 r. rozpowszechnianie programów telewizyjnych w sposób cyfrowy rozsiewczy naziemny w multipleksie pierwszym w kanałach wymienionych w pkt 2.1 Załącznika do tej decyzji, odbywać się będzie jeszcze w zakresie częstotliwości 470-790 MHz, a dopiero od 27 czerwca 2022 r. nastąpi całkowite zawężenie zakresu częstotliwości objętego rezerwacjami do 470-694 MHz. Szczegółowe zmiany i terminy ich wprowadzania przedstawiono w harmonogramie ww. Załączniku 2.1. Organ wyjaśnił, że termin 26 czerwca 2022 r., określony w harmonogramie wykraczał pozą termin, w jakim Spółka uprawniona była do dysponowania częstotliwościami na podstawie rezerwacji z 19 grudnia 2011 r. bowiem decyzją tą Prezes UKE, dokonał na rzecz Strony rezerwacji częstotliwości wykorzystywanych w służbie radiodyfuzyjnej, na zasadzie współużytkowania, z zakresu 470 MHz - 862 MHz, kanałów TV o szerokości 8 MHz, w celu rozpowszechniania programu telewizyjnego pod nazwą "[...]" w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, na czas określony, do 23 lutego 2021 r. (pkt II tiret drugie sentencji decyzji rezerwacyjnej z 19 grudnia 2011 r.). Tak więc nie wszystkie zmiany wskazane w treści decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. dotyczyły bezpośrednio Strony. Część z nich - te, które powinny nastąpić po 23 lutego 2021 r., posiadały dla Strony walor informacji, a nie prawa lub obowiązku.
Organ wyjaśnił, że Spółka od 3 czerwca 2020 r. zwalniała pasmo 700 MHz na określonych obszarach, na których mogła rozpowszechniać TV tylko w zakresie 470-694 MHz. Nie oznacza to jednak, że przesłanka z art. 18 ustawy o zmianie wruist została spełniona, albowiem w dniu wygaśnięcia rezerwacji z 2011 r. uprawniona była do wykorzystywania częstotliwości z zakresu 470-694 MHz na określonych obszarach, jak również zakresu 470-790 MHz na pozostałych obszarach wskazanych w rezerwacji, zaś zgodnie z art. 18 ustawy o zmianie wruist, po zmianie dokonanej decyzją zmieniającą z 20 maja 2020 r., powinna dysponować na mocy rezerwacji częstotliwościami wyłącznie z zakresu 470-694 MHz.
Organ dodał, że decyzją, na podstawie której Spółka posiada obecnie uprawnienie do dysponowania częstotliwością wyłącznie z zakresu 470-694 MHz jest decyzja znak: [...] z 23 lutego 2021 r., na mocy której dokonano na rzecz Strony rezerwacji częstotliwości na zasadzie współużytkowania, z zakresu: 1) 470-790 MHz - do 26 czerwca 2022 r.; 2) 470-694 MHz - od 27 czerwca 2022 r. Decyzja ta nie jest jednak decyzją cofającą lub zmieniającą prawo dysponowania częstotliwością z zakresu 470-790 MHz i jednocześnie przyznającą w jego miejsce prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz. Jest to nowa decyzja, wydana po rozpatrzeniu wniosku Strony z 4 sierpnia 2020 r. o dokonanie rezerwacji częstotliwości na kolejny okres. Na podstawie tej decyzji z 23 lutego 2021 r. Prezes UKE dokonał na rzecz Spółki ponownej rezerwacji częstotliwości (przyznał nowe uprawnienie do dysponowania częstotliwościami), a nie jak twierdzi Spółka - przedłużył uprawnienie do dysponowania częstotliwościami przyznanymi na mocy decyzji rezerwacyjnej z 19 grudnia 2011 r., zmienionej decyzją z 30 grudnia 2019 r. i decyzją z 20 maja 2020 r. Tym samym decyzja z 23 lutego 2021 r., zdaniem organu, nie spełnia przesłanki z art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist.
Prezes UKE podkreślił, że Strona utraciła prawo do wykorzystywania częstotliwości w zakresie pasma 700 MHz, przyznane rezerwacją z 2011 r., nie na skutek zmiany tej decyzji, lecz poprzez upływ czasu, na który prawo zostało przyznane. Rezerwacja na kolejny okres ukształtowała uprawnienia Strony na nowo. Nie przedłużała okresu rezerwacji, lecz dokonywała ponownej rezerwacji częstotliwości bez konieczności przeprowadzenia postępowania selekcyjnego, o którym mowa w art. 116 ust. 1 P.t., zgodnie z art. 116 ust. 8 P.t. Istotą tej decyzji jest ponowne przyznanie prawa do dysponowania częstotliwościami, a nie przedłużenie posiadanego wcześniej uprawnienia. Oznacza to, zdaniem organu, że żadna ze wskazanych przez Stronę decyzji tj. ani decyzja zmieniająca z 30 grudnia 2019 r., ani decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. czy też decyzja rezerwacyjna z 23 lutego 2021 r., nie może stanowić podstawy do obniżenia Spółce opłaty, na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist.
W kwestii umorzenia postępowania w zakresie pokrycia przez Prezesa UKE wszystkich kosztów powstałych w związku z wydaniem i wykonaniem decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. oraz decyzji zmieniającej z 30 grudnia 2019 r., organ podkreślił, że jedyną podstawą do rozstrzygania w postępowaniu administracyjnym w sprawie roszczeń Strony związanych z wykonaniem Decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 jest art. 18 ustawy o zmianie wruist. Żądania Strony wykraczają poza zakres kompetencji przyznanych Prezesowi UKE, brak jest bowiem podstawy prawnej umożliwiającej nadawcy, który poniósł koszty zmiany przeznaczenia zasobów widma, żądania rekompensaty w warunkach innych niż określone w art. 18 ustawy o zmianie wruist. Zdaniem organu zatem postępowanie w niniejszej sprawie jest bezprzedmiotowe w części dotyczącej pokrycia przez Prezesa UKE wszystkich kosztów powstałych w związku z wydaniem i wykonaniem decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. oraz decyzji zmieniającej z 30 grudnia 2019 r. Organ podkreślił, że adresatami Decyzji Parlamentu i Rady (UE) 2017/899 są państwa członkowskie, a art. 6 oraz teza 21 Decyzji Parlamentu i Rady (UE) nie zawierają normy pozwalającej na wywodzenie bezpośrednich skutków przez podmioty, które poniosły koszty zmiany przeznaczenia zasobów widma.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, reprezentowany przez adwokata, zaskarżając decyzję Prezesa UKE z 30 listopada 2022 r. w całości, wniósł o jej uchylenie w całości oraz decyzji I instancji, a także o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, t.j.:
1) art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wydane na rzecz Spółki następujące decyzje zmieniające prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-790 MHz w służbie radiodyfuzyjnej na cele rozpowszechniania lub rozprowadzania programu telewizyjnego w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, tj.: a) decyzja Prezesa UKE z 30 grudnia 2019 r. ([...]), zmieniająca rezerwację częstotliwości przyznaną Spółce na mocy decyzji z 19 grudnia 2011 r. ([...]), b) decyzja Prezesa UKE z 20 maja 2020 r. ([...]), c) decyzja Prezesa UKE z 23 lutego 2021 r. ([...]), nie spełniają wymogów rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, tj. rzekomo nie zawierają łącznie dwóch elementów: a) zmiany przysługującego Spółce prawa do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-790 MHz, i jednocześnie, b) przyznania w jego miejsce prawa do dysponowania częstotliwością z zakresu 470694 MHz,"a w konsekwencji - błędne przyjęcie, że na rzecz Spółki nie została wydana prawomocna decyzja w sprawie przyznania prawa do dysponowania częstotliwością z zakresu 470694 MHz (tzw. "decyzja rezerwacyjna"); co miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ skutkowało wydaniem na rzecz Spółki decyzji o odmowie obniżenia opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz,
2) art. 6 decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie wykorzystywania zakresu częstotliwości 470-790 MHz w Unii (Dz. Urz. UE L nr 138/131) ("Decyzja PE i Rady", dalej: "decyzja w sprawie częstotliwości") w zw. z art. 18 ust. 3 ustawy o zmianie wruist, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że brak jest podstawy prawnej do merytorycznego rozpoznania wniosku Spółki o ustalenie i pokrycie przez Prezesa UKE wszelkich kosztów związanych z wykonaniem decyzji Prezesa UKE z 30 grudnia 2019 r. [...]) oraz z 20 maja 2020 r. ([...]), przewyższających sumę obniżki opłaty rezerwacyjnej, która mogłaby być przyznana na podstawie art. 18 ustawy o zmianie wruist, co miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ skutkowało wydaniem na rzecz Spółki błędnej decyzji o umorzeniu postępowania we ww. zakresie,
3) art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 P.t., poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na umorzeniu postępowania w zakresie dotyczącym wniosku o pokrycie przez Prezesa UKE wszystkich kosztów powstałych w związku z wydaniem i wykonaniem decyzji z 20 maja 2020 r., znak: [...], w sytuacji, w której organ nie miał podstaw do umorzenia postępowania i powinien był przeprowadzić je na podstawie decyzji w sprawie częstotliwości oraz rozstrzygnąć wniosek co do meritum; z całą pewnością zaś postępowanie w zakresie tego wniosku nie było "bezprzedmiotowe",
4) art. 8 K.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 P.t., poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne rozróżnienie sytuacji prawnej Spółki w stosunku do innych nadawców lub operatorów naziemnej telewizji cyfrowej ubiegających się o obniżkę opłaty rezerwacyjnej, a w konsekwencji: naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej i odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, bez uzasadnionej przyczyny, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ wydał na rzecz Spółki decyzję odmowną w zakresie obniżenia opłaty rezerwacyjnej, przy jednoczesnym dalszym procedowaniu obniżenia tej opłaty innym nadawcom ([...] S.A., [...] S.A.), pomimo, iż sytuacja prawna i faktyczna Spółki i ww. nadawców rozpowszechniających programy telewizyjne w tym samym pierwszym multipleksie jest tożsama.
Skarżący wniósł również o zobowiązanie Prezesa UKE do wydania decyzji, na zasadzie art. 145a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "P.p.s.a."), wskazując sposób rozstrzygnięcia, tj.:
a) obniżenie, na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist opłaty, o której mowa w art. 185 . ust. 1 P.t., do której uiszczania jest zobowiązana Spółka w związku z uzyskaniem rezerwacji częstotliwości z zakresu 470-694 MHz wykorzystywanych w służbie radiodyfuzyjnej na zasadzie współużytkowania z innymi podmiotami, przyznanej w celu rozpowszechniania programu telewizyjnego w sposób cyfrowy rozsiewczy naziemny w ramach pierwszego multipleksu cyfrowego - o 80% w stosunku do wymaganej wysokości opłaty, przez maksymalny okres dopuszczalny przepisami prawa,
b) ustalenie i pokrycie przez Prezesa UKE wszelkich kosztów związanych z wykonaniem powyżej wymienionych decyzji Prezesa UKE z 30 grudnia 2019 r. oraz z 20 maja 2020 r., przewyższających sumę obniżki opłaty rezerwacyjnej, o której mowa w pkt (a) powyżej.
W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił obszerną argumentację popierająca zarzuty skargi.
W odpowiedzi na skargę Prezes UKE wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Rozstrzygając skargę, Sąd doszedł do przekonania, że organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy prawa.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest interpretacja art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist i kwestia, czy Prezes UKE słusznie odmówił Spółce, przewidzianego w tym przepisie, obniżenia opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz. Zdaniem Prezesa UKE, w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki określone w art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, dające podstawę obniżenia wobec Skarżącego opłaty za prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz.
Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, w przypadku, gdy w celu wykonania decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie wykorzystywania zakresu częstotliwości 470-790 MHz w Unii (Dz. Urz. UE L 138 z 25.05.2017, s. 131) Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej cofnie lub zmieni decyzję przyznającą prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-790 MHz w służbie radiodyfuzyjnej na cele rozpowszechniania lub rozprowadzania programu telewizyjnego w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, przyznając w decyzji prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz w służbie radiodyfuzyjnej na cele rozpowszechniania lub rozprowadzania programu telewizyjnego w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, podmiot, na rzecz którego została wydana prawomocna decyzja w sprawie przyznania prawa do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz, zwana dalej "decyzją rezerwacyjną", może zwrócić się do Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 11, ponoszonej przez ten podmiot za prawo do dysponowania częstotliwością określoną w decyzji rezerwacyjnej, zwanej dalej "opłatą", za okres 3 kolejnych lat od dnia wydania decyzji obniżającej opłatę, jednak nie wcześniej niż od dnia, w którym podmiot rozpocznie wykorzystywanie częstotliwości wyłącznie w zakresie 470-694 MHz.
Jak wynika z art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, podmiot, o którym mowa w ust. 1, może złożyć wniosek o obniżenie opłaty w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia decyzji rezerwacyjnej wydanej w pierwszej instancji przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej.
Zdaniem Prezesa UKE, z art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist wynika, że warunkiem wydania decyzji w sprawie obniżenia opłaty rezerwacyjnej jest uprzednie uregulowanie uprawnień dysponenta częstotliwości w taki sposób, że z określonym dniem nabędzie on prawo do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz i utraci prawo do dysponowania częstotliwościami z zakresu 694-790 MHz. Dysponent częstotliwości zatem, występując z wnioskiem o obniżenie opłaty rezerwacyjnej powinien legitymować się odpowiednim rozstrzygnięciem Prezesa UKE, wydanym na skutek zmiany lub cofnięcia wcześniej wydanego rozstrzygnięcia, potwierdzającym jego uprawnienie do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz, bez prawa do dysponowania częstotliwościami w zakresie szerszym, tj. 470-790 MHz.
Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, że Skarżący w niniejszej sprawie nie legitymuje się takim rozstrzygnięciem Prezesa UKE, a więc wydanym na skutek zmiany lub cofnięcia wcześniej wydanego rozstrzygnięcia, potwierdzającym jego uprawnienie do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz, bez prawa do dysponowania częstotliwościami w zakresie szerszym, tj. 470-790 MHz.
Skarżący uzyskał bowiem decyzją rezerwacyjną z 2011 r., rezerwację częstotliwości wykorzystywanych w służbie radiodyfuzyjnej, na zasadzie współużytkowania, z zakresu 470 MHz - 862 MHz, kanałów TV o szerokości 8 MHz, w celu rozpowszechniania programu telewizyjnego pod nazwą "[...]" w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, na czas określony, do 23 lutego 2021 r. Ta decyzja rezerwacyjna z 2011 r. została zmieniona decyzjami zmieniającymi z 30 grudnia 2019 r. i z 20 maja 2020 r. Żadna z tych decyzji, nie cofnęła decyzji rezerwacyjnej z 2011 r., jak również nie zmieniła jej w taki sposób, że Skarżący z określonym dniem nabył prawo do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz i utracił prawo do dysponowania częstotliwościami z zakresu 694-790 MHz. Decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. w okresie w którym obowiązywała decyzja rezerwacyjna z 2011 r., a więc do 23 lutego 2021 r. wprowadzała od 3 czerwca 2020 r. nowy zakres częstotliwości 470-694 MHz, ale tylko na wybranych obszarach Polski określonych w pkt 2.1 załącznika do tej decyzji. Na podstawie decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. Spółka zatem, od 3 czerwca 2020 r. musiała w określonych lokalizacjach uwolnić wyższy zakres pasma 470-790 MHz i korzystać jedynie z niższego zakresu częstotliwości poniżej 700 MHz tj. 470-694 MHz, ale na określonych obszarach Polski: [...], [...], [...], [...], [...], [...], a na pozostałych obszarach kraju Spółka równocześnie była uprawniona do korzystania z dotychczasowego zakresu częstotliwości tj. 470-790 MHz. Następnie decyzją rezerwacyjną z 2021 r., Prezes UKE dokonał na rzecz Spółki rezerwacji częstotliwości na kolejny okres, wykorzystywanych w służbie radiodyfuzyjnej, na zasadzie współużytkowania, z zakresu 470 MHz - 790 MHz (w okresie od 24 lutego 2021 r. do 26 czerwca 2022 r.) oraz z zakresu 470-694 MHz (w okresie od 27 czerwca 2022 r. do 23 lutego 2031 r.), kanałów TV o szerokości 8 MHz, w celu rozpowszechniania programu telewizyjnego pod nazwą "[...]" w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną. Powyższa decyzja rezerwacyjna z 2021 r., nie jest decyzją cofającą, ani decyzją zmieniającą decyzję rezerwacyjną z 2011 r. i na podstawie tej decyzji Spółka może dysponować częstotliwością wyłącznie z zakresu 470-694 MHz od 27 czerwca 2022 r.
Wyjaśnienia wymaga, że art. 18 ustawy o zmianie wruist, jak również omówione powyżej rozstrzygnięcia w zakresie zmiany częstotliwości wynikające z decyzji zmieniającej z 20 maja 2020 r. oraz decyzji rezerwacyjnej z 2021 r., związane są z koniecznością wykonania decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899. Podkreślenia również wymaga, że z żadnych postanowień decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899, nie wynika, aby unormowany w art. 6 tej decyzji, obowiązek zapewnienia odpowiedniej rekompensaty za bezpośrednie koszty migracji lub zmiany przeznaczenia zasobów widma, został uregulowany w taki sposób, jaki przyjął Prezes UKE na podstawie interpretacji art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, a więc, że powyższa rekompensata jest uzależniona od okoliczności wydania przez Prezesa UKE decyzji o cofnięciu, bądź zmiany wcześniejszej rezerwacji częstotliwości, w taki sposób, że z określonym dniem dany podmiot nabędzie prawo do dysponowania częstotliwościami wyłącznie w zakresie 470-694 MHz i utraci prawo do dysponowania częstotliwościami z zakresu 694-790 MHz. Co więcej, Sąd nie znajduje racjonalnych podstaw (Prezes UKE nie zawarł ich w zaskarżonej decyzji, jak również nie przedstawił ich w toku postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie), dla różnicowania biznesowej sytuacji podmiotów, które są zobligowane do dostosowania swojej działalności do nowego zakresu częstotliwości 470-694 MHz, na podstawie decyzji o cofnięciu, bądź zmiany wcześniejszej rezerwacji częstotliwości oraz na podstawie nowej decyzji rezerwacyjnej na kolejny okres działalności. Każdy z tych podmiotów, chcąc kontynuować swoją działalność jest obowiązany do poniesienia kosztów migracji lub zmiany przeznaczenia zasobów widma.
Mając na względzie powyższe wyjaśnienia i analizując treść spornego art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, Sąd zauważa, że w treści tego przepisu ustawodawca odnosząc się do częstotliwości z zakresu 470-694 MHz użył zastrzeżenia "wyłącznie", jedynie w kontekście określenia dnia od którego może być ponoszona opłata w obniżonej wysokości na podstawie omawianego przepisu. Chodzi zatem o dzień, w którym podmiot rozpocznie wykorzystywanie częstotliwości wyłącznie w zakresie 470-694 MHz. Takiego zastrzeżenia ustawodawca nie zawarł w kontekście uregulowania warunku polegającego na cofnięciu lub zmianie wcześniejszej decyzji rezerwacyjnej w sposób przyznający w decyzji cofającej lub zmieniającej prawo do dysponowania częstotliwością z zakresu 470-694 MHz. Dyrektywy wykładni językowej wymagają uwzględnienia okoliczności użycia przez ustawodawcę zastrzeżenia "wyłącznie" tylko w jednym z wielu kontekstów, w których ustawodawca w spornym przepisie odnosi się do częstotliwością z zakresu 470-694 MHz. Należy zatem przyjąć, że ustawodawca nie uzależnił prawa zwrócenia się do Prezesa UKE z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t., od wydania decyzji o cofnięciu lub zmianie wcześniejszej decyzji rezerwacyjnej (wydanej w celu wykonania decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899) w sposób przyznający w decyzji cofającej lub zmieniającej prawo do dysponowania częstotliwością "wyłącznie" z zakresu 470-694 MHz. Oznacza to, że należy przyjąć, że ustawodawca dopuścił możliwość zwrócenia się do Prezesa UKE z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t., również w sytuacji wydania przez organ decyzji o cofnięciu lub zmianie wcześniejszej decyzji rezerwacyjnej (wydanej w celu wykonania decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899) w sposób przyznający w decyzji cofającej lub zmieniającej prawo do dysponowania częstotliwością, ale nie wyłącznie z zakresu 470-694 MHz.
Prowadzi to do wniosku, że w przedmiotowej sprawie decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. – która została wydana w związku z wykonaniem decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 i na podstawie której Spółka od 3 czerwca 2020 r. zobligowana była w określonych lokalizacjach ([...]), uwolnić wyższy zakres pasma 470-790 MHz oraz korzystać jedynie z niższego zakresu częstotliwości poniżej 700 MHz tj. 470-694 MHz, a na pozostałych obszarach kraju Spółka równocześnie była uprawniona do korzystania z dotychczasowego zakresu częstotliwości tj. 470-790 MHz – dawała Spółce podstawę zwrócenia się do Prezesa UKE z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t., w terminie określonym w ust. 2 spornego przepisu.
Sąd stwierdza, że Prezes UKE przyjmując, że decyzja zmieniająca z 20 maja 2020 r. nie uprawniała Skarżącego do zwrócenia się do Prezesa UKE z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t., z przyczyn wyjaśnionych powyżej, naruszył art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, poprzez jego błędną wykładnię, co miało wpływ na wynik sprawy. Zasadny jest zatem zarzut skargi w powyższym zakresie, jak również prawidłowe jest stanowisko Skarżącego odnośnie interpretacji spornego przepisu. Przedstawiona powyżej interpretacja art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, pozostaje w zgodzie z treścią art. 6 decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899, zgodnie z którym w stosownych przypadkach i zgodnie z prawem unijnym państwa członkowskie zapewniają odpowiednią rekompensatę za bezpośrednie koszty migracji lub zmiany przeznaczenia zasobów widma, zwłaszcza koszty ponoszone przez użytkowników końcowych, w szybki i w przejrzysty sposób, aby między innymi ułatwić przejście na technologie efektywniej wykorzystujące zasoby widma. Na wniosek danego państwa członkowskiego Komisja może udzielać mu wskazówek dotyczących takiej rekompensaty, aby ułatwić przejście na nowe sposoby wykorzystywania widma.
Każdy z podmiotów, chcąc kontynuować swoją dotychczasową działalność w zakresie rozpowszechniania lub rozprowadzania programu telewizyjnego w sposób cyfrowy drogą rozsiewczą naziemną, dysponując częstotliwością z zakresu 470-694 MHz, jest zobligowany do poniesienia kosztów migracji lub zmiany przeznaczenia zasobów widma, związanych z wykonaniem przez państwa członkowski UE decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899, w związku z czym również celowościowa interpretacja art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist, potwierdza prawidłowość powyższej językowej interpretacji tego przepisu. Pozwala bowiem na rekompensatę każdemu z tych podmiotów kosztów związanych z wykonaniem przez Polskę decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899, poprzez obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t.
Wyjaśnienia również wymaga, że powołane przez Prezesa UKE w zaskarżonej decyzji wyroki WSA w Warszawie z 3 marca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2540/20 oraz z 24 marca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2522/20, dotyczą postępowań w przedmiocie odmowy wszczęcia przez Prezesa UKE postępowań w sprawach obniżenia opłaty, o której mowa w art. 185 ust. 1 P.t.. W niniejszej sprawie Prezes UKE nie odmówił wszczęcia postępowania lecz merytorycznie rozpoznał wniosek Skarżącego z 30 czerwca 2020 r. oparty na podstawie art. 18 ustawy o zmianie wruist. Oznacza to, że sam organ uznał odmienność stanów faktycznych w niniejszej sprawie oraz w sprawach poddanych sądowej kontroli w przywołanych wyrokach, nie mogą one zatem stanowić punktu odniesienia w niniejszej sprawie.
Sąd stwierdza, że niezasadne są natomiast pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 6 decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899 oraz art. 105 § 1 K.p.a. Sąd zgadza się ze stanowiskiem Prezesa UKE, że jedyną podstawą do rozstrzygania w postępowaniu administracyjnym w sprawie roszczeń Strony związanych z wykonaniem Decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/899, jest art. 18 ustawy o zmianie wruist, brak jest w związku z tym podstawy prawnej umożliwiającej nadawcy, który poniósł koszty zmiany przeznaczenia zasobów widma, żądania rekompensaty w warunkach innych niż określone w art. 18 ustawy o zmianie wruist. Zdaniem Sądu, organ słusznie też wskazał, że adresatami Decyzji Parlamentu i Rady (UE) 2017/899 są państwa członkowskie, a art. 6 oraz teza 21 Decyzji Parlamentu i Rady (UE) nie zawierają normy pozwalającej na wywodzenie bezpośrednich skutków przez podmioty, które poniosły koszty zmiany przeznaczenia zasobów widma.
Z tych względów, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania w kwocie 697 złotych Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 tej ustawy w związku z § 14 ust. 1 okt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800). Na powyższą kwotę składa się koszt zastępstwa prawnego adwokata w wysokości 480 zł, zwrot wpisu sądowego w wysokości 200 zł i koszt opłaty skarbowej za pełnomocnictwo procesowe w wysokości 17 zł.
Prezes UKE rozpatrując ponownie sprawę uwzględni przedstawione stanowisko Sądu w kwestii interpretacji art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie wruist.