VI SA/Wa 2806/22

VI SA/Wa 2806/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-03-29
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-10-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Aneta Lemiesz /przewodniczący/
Robert Żukowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 1507/23 - Wyrok NSA z 2024-03-19
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7; art. 77 par 1; art. 80; art. 189f par 1 pkt 1; art. 189a par 2 pkt 1; art. 189d
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 1360
art. 123
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
Dz.U. 2022 poz 187
art. 32 ust. 1 i 2; art. 31; art. 17 ust.1; art. 24; art. 25 ust. 1 pkt 1;  art. 30;
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego, o Rzeczniku Finansowym i o Funduszu Edukacji  Finansowej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Asesor WSA Robert Żukowski (spr.) Protokolant spec. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2023 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Rzecznika Finansowego z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia w sprawie jest decyzja Rzecznika Finansowego (zwanego dalej także "RF") z 13 lipca 2022 r. nr [...] wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.) – zwanej dalej "kpa", oraz art. 32 ust.1 i ust. 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 187 – zwanej dalej "ustawa o RF" w której organ po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wysokości orzeczonej kary pieniężnej zł oraz nałożył na spółkę [...] (zwaną dalej: "Skarżącą" oraz "Spółką") karę pieniężną w wysokości 15.000 zł za naruszenie obowiązków wynikających z art. 31 ustawy o RF .
Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Pismami z 23 grudnia 2019 r. W. S. oraz J. S. reprezentowani przez pełnomocnika zwrócili się do Spółki o rozliczenie i zwrot wpłat z tytułu refinansowania udzielonych im przez Spółkę pożyczek.
Następnie ww. osoby reprezentowane przez pełnomocnika zwróciły się do RF o przedstawienie stanowiska w sprawie zarzutów podniesionych w ww. pismach z 23 grudnia 2019 r.
Rzecznik Finansowy w związku z nadesłanymi pismami w sprawach o sygn. [...] oraz [...] zwrócił się do Spółki o zajęcie stanowiska i udzielenie wyjaśnień w zakresie zastrzeżeń jej klientów dotyczących naruszenia limitów pozaodsetkowych kosztów kredytu oraz pozorności refinansowania zawartych przez nich umów. W treści tych pism Rzecznik Finansowy pouczył Spółkę o treści art. 31 oraz art. 32 ust. 1 ustawy o RF. Wezwanie RF doręczone zostało Spółce w dniu 31 marca 2020 r.
Z uwagi na brak odpowiedzi we wrześniu 2020 RF zwrócił się o wyjaśnienie braku odpowiedzi na ww. wezwanie ponownie przypominając także treść art. 31 i art. 32 ust. 1 ustawy o RF.
[...] pismem z 9 października 2020 r. odpowiedziała, iż nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie Rzecznika Finansowego w ww. sprawie bowiem z uwagi na przestawienie pracowników Spółki na pracę zdalną w związku z epidemią Covid 19 doszło do zaginięcia części odebranej przez Skarżącą korespondencji. Zwrócono się przy tym o nie nakładanie na Spółkę kary oraz poinformowano, iż odpowiedź co do zadanych pytań udzielona zostanie niezwłocznie po ponownym doręczeniu przedmiotowych wezwań. Powodem braku odpowiedzi był błąd pracownika Skarżącej, który rozdzielając korespondencję błędnie wpisał oznaczenie w domenie adresu e.mail odbiorcy (literówka).
RF w odpowiedzi na stanowisko Spółki ponownie przesłał wezwania z marca 2020 r.
Zawiadomieniem z dnia 1 grudnia 2020 r. poinformowano Spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w sprawie możliwości nałożenia na podmiot rynku finansowego kary pieniężnej w trybie ustawy o RF. Zwrócono się przy tym o zajęcie stanowiska, przedłożenie dowodów mogących mieć wpływ na wynik sprawy oraz zgłoszenie wszelkich wniosków, informacji mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Powyższe zawiadomienie zostało doręczone Spółce w dniu 9 grudnia 2020 r.
Spółka pismami z dnia 15 grudnia 2020 r. odpowiedziała na ww. wezwania RF z marca 2020 roku dotyczącymi zgłoszonych zastrzeżeń klientów Spółki udzielając Rzecznikowi Finansowemu stosownych wyjaśnień.
Odpowiadając natomiast na zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu co do możliwości nałożenia kary pieniężnej za brak odpowiedzi na pytania Rzecznika Finansowego w terminie, pismem z dnia 22 grudnia 2020 r. Spółka zajęła stanowisko w sprawie, wyjaśniając przyczyny braku terminowej odpowiedzi. Wyjaśniono m.in., iż częściowo uznano reklamację klientów w sprawach których dotyczyły pytania Rzecznika Finansowego. Jednocześnie na podstawie art. 189e oraz art. 189f Kodeksu postępowania administracyjnego zwrócono się o odstąpienie od nakładania kary w postępowaniu administracyjnym z uwagi na wystąpienie okoliczności będących poza kontrolą Spółki w związku z reorganizację obiegu korespondencji spowodowaną zagrożeniem pandemią COVID-19.
Odpowiadając na wezwanie Rzecznika Finansowego co do wyników finansowych spółki, [...] pismem z 30 marca 2021 r. oświadczyła, iż przychód netto Spółki za rok 2020 wyniósł 26 027 186 zł w oparciu o dane z rachunku zysków i strat na dzień sporządzenia pisma.
W dniu 9 kwietnia 2021 r. Rzecznik Finansowy zawiadomił Spółkę, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na uznanie go za kompletny i nie zachodzi potrzeba jego uzupełniania o nowe dokumenty czy czynności.
Decyzją z dnia 30 maja 2022 r. Rzecznik Finansowy wydał decyzję w sprawie orzekając wobec Spółki karę w wysokości 20.000 zł. W uzasadnieniu decyzji przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania oraz treść zastosowanych przepisów prawa. RF rozpoznając sprawę w I instancji, iż powodem braku odpowiedzi na wezwanie RF nie była pandemia Covid-19 ale błąd pracownika, który błędnie wpisując adres e:mail odbiorcy doprowadził do braku przedmiotowej odpowiedzi w zakreślonym terminie co wskazuje na nieprawidłową organizacje pracy mimo obowiązku podwyższonej staranności u podmiotów zajmujących się rynkiem finansowym. Odnosząc się do nałożonej kary wskazano, iż ośmiomiesięczne opóźnienie w stosunku do doręczonego prawidłowo wezwania spowodowało znaczące utrudnienie prowadzonego postepowania przez klientów banku zgłaszających reklamację co organ miał na uwadze przy ocenie art. 189 f kpa.
Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy gdzie powoływano się na incydentalny charakter naruszenia, oraz fakt, iż gdyby nie Covid-19 nie doszłoby do błędu pracownika, Organ rozpoznając sprawę w "innym składzie osobowym" jako organ II instancji Decyzją z dnia 13 lipca 2022 r. zmniejszył wymierzoną karę do kwoty 15.000 zł. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przedstawiono stan faktyczny sprawy oraz treść zastosowanych przepisów prawa i zarzuty podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W ocenie organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz ocena prawna tego materiału dowodowego wskazywały, że Spółka naruszyła normy prawne wynikające z art. 31 ustawy o Rzeczniku Finansowym poprzez brak terminowego udzielania odpowiedzi na pisma Rzecznika Finansowego. W ocenie organu okoliczności powoływane w toku postępowania nie uzasadniały odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej bowiem Rzecznik Finansowy nie mógł spełniać ustawowej roli ochrony klientów podmiotu rynku finansowego ze względu na brak odpowiedzi Spółki w ustawowym terminie. Wskazano przy tym, iż Organ uwzględnił udzielenie odpowiedzi niezwłocznie po ponownym wezwaniu oraz to, iż w przedmiotowych sprawach częściowo uznano złożone reklamacje oraz fakt naruszenia art. 31 ustawy o RF bez świadomej decyzji i celowego działania Spółki lecz z błędu dokonanego przez pracownika Spółki. Kwestie te Organ badając sprawę w II instancji uznał za odpowiednie do obniżenia określonej kary pieniężnej. Uzasadniając natomiast wysokość kary RF odniósł się tutaj do stopnia naruszenia, ilości naruszeń oraz możliwości finansowych Spółki, której zysk netto za 2020 r. wyniósł ponad dwa miliony złotych. Zdaniem organu Spółka dopuściła się zarzucanych naruszeń, które wynikały bezpośrednio z błędów pracownika Spółki.
Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się Skarżąca Spółka, która w skardze wniesionej w ustawowym terminie zarzuciła:
- naruszenie art. 7,77 § 1, 80 KPA poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, a także błędną ocenę okoliczności sprawy, w sytuacji gdy ze stanu faktycznego i wyjaśnień przekazanych przez Skarżącą wynikały indywidualizowane obiektywne przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary.
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 189f § 1 pkt 1 KPA poprzez jego nie zastosowanie w sytuacji zaistnienia przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej.
- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego i o Rzeczniku Finansowym poprzez nie wzięcie pod uwagę wszelkich okoliczności dotyczących stopnia naruszenia przepisu oraz okoliczności jego naruszenia.
- naruszenie 138 § 1 pkt 1 KPA poprzez utrzymanie części decyzji organu I instancji w mocy w sytuacji gdy organ odwoławczy powinien zgodnie z art. 138 §1 pkt 2 KPA uchylić decyzję w całości i umorzyć postępowanie I instancji w całości.
W oparciu o powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie o obniżenie nałożonej kary pieniężnej, jak również o rozważenie możliwości uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu Skargi podtrzymano wcześniejszą argumentację odnoszącą się do dobrej współpracy w toku postępowania poprzez niezwłoczne nadesłanie dokumentacji po ponownym skutecznym uzyskaniu informacji od RF oraz co do podstaw odstąpienia od ukarania (art. 189 f i art. 189 d kpa).
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasową argumentację odnosząc się do zarzutów skargi. W ocenie organu brak podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi w związku z czym zwrócono się o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu. Sąd nie podzielił żadnych wątpliwości zgłoszonych w skardze na tle wskazanych tam przepisów prawa uznając, iż prawidłowo ustalono w sprawie stan faktyczny a decyzje administracyjne wydane w sprawie uzasadnione zostały w sposób prawidłowy.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 poz. 259 dalej ,,ppsa") Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 ppsa).
Przechodząc do motywów podjętego rozstrzygnięcia wskazać na wstępie trzeba, że zaskarżoną decyzją z 13 lipca 2022 r. Rzecznik Finansowy, działając na podstawie art. 32 ust. 1 i 2 w zw. z art. 31 ustawy o RF częściowo uwzględniając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 15.000 zł za naruszenie obowiązków wynikających z art. 31 ustawy o RF tj. w wysokości 15% maksymalnego wymiaru kary przewidzianego za tego typu naruszenie. W odniesieniu do ustaleń faktycznych i prawnych, które stały za wydanym rozstrzygnięciem a które z uwagi na zarzuty skargi i prezentowane w toku postępowania administracyjnego stanowisko stanowią kluczowy element dla podjętego rozstrzygnięcia wskazać należy, iż Sąd podzielił tutaj argumentację organu.
Oceniając przedmiotową sprawę należy mieć na uwadze, iż Rzecznik Finansowy pozostaje organem którego podstawowym zadaniem jest reprezentowanie interesów klientów podmiotów rynku finansowego. Zgodnie z treścią art. 17 ust. 1 ustawy o RF do zadań Rzecznika należy podejmowanie działań w zakresie ochrony klientów podmiotów rynku finansowego, których interesy reprezentuje. Podjęcie czynności przez RF następuje z urzędu lub na wniosek klienta podmiotu rynku finansowego (art. 24 ustawy o RF) przy czym jak wynika z przepisu art. 25 Rzecznik lub upoważniony przez niego pracownik Biura Rzecznika może występować do podmiotów rynku finansowego oraz innych podmiotów, których działalność wiąże się z rozpatrywaną sprawą, o udzielenie informacji lub wyjaśnień, udostępnienie akt oraz dokumentów, w szczególności: a) w sprawach indywidualnych, b) w sprawach postanowień wzorców umów, które według Rzecznika są niekorzystne dla klientów podmiotów rynku finansowego, c) w sprawach dotyczących wewnętrznych regulacji tych podmiotów rynku finansowego, które według Rzecznika są niekorzystne dla klientów, d) na temat nieprawidłowej obsługi klientów, świadczonej przez podmioty rynku finansowego. Istotnym jest tutaj zatem, iż w sytuacji uzyskania wiedzy na temat nieprawidłowej obsługi klientów rynku finansowego w określonym wyżej trybie służy temu właśnie prawo występowania przez RF do podmiotów rynku finansowego oraz innych podmiotów, których działalność wiąże się z rozpatrywaną sprawą, o udzielenie informacji lub wyjaśnień, udostępnienie akt oraz dokumentów (art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o RF). Z tym uprawnieniem skorelowany jest obowiązek przekazania żądanych przez RF dokumentów, informacji czy wyjaśnień (art. 31 ustawy o RF), którego wyegzekwowanie może ułatwić prawo posłużenia się przez RF względem podmiotu niestosującego się do nałożonego na niego obowiązku sankcji w postaci nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Zgodnie bowiem z treścią przepisu art. 32 ust. 1 na podmiot rynku finansowego, który narusza obowiązki nałożone w art. 4 ust. 1, art. 6-10, art. 30 i art. 31, Rzecznik może, w drodze decyzji, nałożyć karę pieniężną do wysokości 100 000 zł. Należy też dodać, iż pomimo tego że zasadnicza część działań podejmowanych przez RF nie oddziałuje władczo na sytuację prawną podmiotów rynku finansowego, to sposób realizacji kompetencji powierzonej RF w art. 32 ust. 1 ustawy o RF wskazuje w tym przypadku na jednostronne władcze rozstrzygnięcie, którym organ konkretyzuje jakie ujemne skutki dla podmiotu rynku finansowego pociąga za sobą niezastosowanie się przez tenże podmiot prawa do obowiązków wynikających z obowiązujących go norm prawnych. Stanowisko to nie budzi zresztą szerszych wątpliwości w piśmiennictwie i orzecznictwie (por. B. Wyżykowski, Kompetencja Rzecznika Finansowego do nakładania kar pieniężnych na podmioty rynku finansowego, SPP 2018, nr 3, s. 79, wyroki WSA w Warszawie: wyrok z dnia 24.05.2022 r. VI SA/Wa 473/22, wyrok z dnia 12 marca 2020 r. VII SA/Wa 2291/19 – dostępne na www. https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z ustaleń faktycznych wynika, że na skutek informacji uzyskanych od klientów Skarżącej Rzecznik Finansowy zainicjował postępowanie interwencyjne i zwrócił się do Spółki o udzielenie wyjaśnień i złożenie dokumentów w sprawie dotyczącej załatwienia reklamacji klientów Spółki, a następnie wszczął postępowanie administracyjne w tym przedmiocie, którego skutkiem było wydanie omawianych decyzji.
W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny ustalony przez Rzecznika co do okoliczności braku odpowiedzi w ustawowym terminie nie był sporny i nie budzi wątpliwości Sądu. Skarżąca kwestionuje natomiast ocenę okoliczności faktycznych w kontekście okoliczności odstąpienia od obowiązku wymierzenia kary pieniężnej polemizując ze stanowiskiem Rzecznika.
Stanowisko strony Skarżącej przedstawione w wyjaśnieniach składanych toku postepowania administracyjnego oraz w skardze w zasadzie skupia się na motywach zaistniałego zaniechania, które dotyczą błędu pracownika Skarżącej spółki w związku ze zmianą zasad obiegu korespondencji podyktowaną niezależną od Skarżącej potrzebą umożliwienia pracy zdalnej jej pracowników. Niewątpliwie sytuacja wywołana wirusem Covid-19 była szczególna, niespodziewana i w sposób istotny wpłynęła na okoliczności związane z funkcjonowaniem wszelkich instytucji świadczących usługi dla społeczeństwa. Nie mniej Sąd zważywszy na okoliczności sprawy, podzielił tu stanowisko organu co do braku wpływu tej okoliczności na przedmiotowe zaniechanie. Podkreślić bowiem należy, iż podstawą braku odpowiedzi Skarżącej spółki nie były okoliczności wywołane wirusem Covid-19 (choroba pracownika itp.) ale zwykły błąd pracownika Skarżącej spółki (wpisanie przez osobę rozdzielającą pocztę błędnego adresu e:mail odbiorcy właściwego do jej odbioru). Nie ulega zatem wątpliwości, iż do skutecznego doręczenia wezwania Skarżącej doszło, natomiast zgubienie wezwania i okoliczność braku możliwości dostrzeżenia błędu pracownika wskazuje na nieprawidłowe zorganizowanie obiegu korespondencji podmiotu profesjonalnego świadczącego usługi podlegające szczególnej kontroli w tym przez Rzecznika Finansowego. Zaistniała sytuacja potrzeby zmiany sposobu obiegu korespondencji mimo, że spowodowana wirusem Covid-19 w okolicznościach tej sprawy wykazała po pierwsze błędy w stworzonych przez Skarżącą procedurach odbioru korespondencji a po drugie błąd pracownika dokonującego oceny i doręczenia korespondencji wewnątrz Spółki. Oba błędy bez względu na sytuację związaną z pandemią obciążają w swych skutkach stronę skarżącą. W sprawie nie zaszły żadne okoliczności wskazujące na uchybienie terminu z uwagi na brak winy pracownika umożliwiające jego przywrócenie lecz niespornym jest, że do uchybienia doszło na skutek błędu zawinionego (brak procedury kontroli pracownika, oraz błąd pracownika przy wykonywaniu jego obowiązków). Nadto w kontekście oceny zarzutów co do braku winy i skutków zaistniałego naruszenia dodać także należy, iż skutkiem ww. błędów było wielomiesięczne oczekiwanie klientów Skarżącej na uzyskanie stanowiska RF w ich sprawie co wpłynęło na ograniczenie przysługujących im praw poprzez wstrzymanie ich dochodzenia oraz uniemożliwiało Rzecznikowi spełnianie jego ustawowej roli ochrony klientów rynku finansowego ze względu na odpowiedź spółki.
W związku z powyższym w ocenie Sądu nieuzasadnione były zarzuty skargi polegające na naruszeniu przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego oraz błędną ocenę okoliczności sprawy w kontekście wpływu Covid-19 na zaistniałe zdarzenie.
Dodać tutaj trzeba, iż oceniając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy organ II instancji dostrzegł potrzebę odnotowania pominiętej w ramach decyzji I instancji okoliczności dobrej współpracy i niezwłocznego udzielania odpowiedzi w sprawie po kolejnych przypomnieniu o uchybionym terminie. Okoliczność ta uzasadniała w ocenie organu II instancji obniżenie kary do kwoty 15.000 zł co nie budziło wątpliwości Sądu. Sama treść sentencji decyzji organu II instancji w kontekście klarownego i pełnego uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz orzekania w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy również nie budziła istotnych zastrzeżeń Sądu bowiem nie ulega wątpliwości, iż wymierzoną karę obniżono na korzyść strony skarżącej do kwoty 15.000 złotych. Sąd za niezasadny uznał także zarzut naruszenia prawa materialnego art. 32 ust. 2 ustawy o Rzeczniku Finansowym, poprzez niewzięcie przez Organ pod uwagę wszelkich okoliczności dotyczących stopnia naruszenia przepisu art. 31 ustawy o Rzeczniku Finansowym oraz okoliczności jego naruszenia.
Odnosząc się natomiast do okoliczności oceny przesłanek odstąpienia od wymierzenia kary wyjaśnić należy, iż zgodnie z art. 189 f § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. W ocenie Sądu szeroko przedstawiona tutaj argumentacja organu w zaskarżonej decyzji co do braku przesłanki znikomości naruszenia jest w pełni uzasadniona i wskazuje na brak zasadności skargi w tym zakresie. Faktem jest bowiem, iż na skutek zaistniałego zaniechania Rzecznik Finansowy nie mógł udzielić odpowiedzi klientom skarżącej spółki przez osiem miesięcy a klienci nie mogli realizować w tym czasie swoich uprawnień związanych z naruszonym ich zdaniem prawem. Przestrzeganie terminów wskazanych w art. 30 i art. 31 ustawy o RF jest istotnym obowiązkiem podmiotu rynku finansowego, ponieważ realizuje podstawowe cele jakimi są podwyższenie poziomu ochrony osób korzystających z usług finansowych poprzez jednoznaczne przesądzenie ustawowe trybu i terminów rozpatrywania przez podmioty rynku finansowego składanych przez ich klientów reklamacji w ramach procedur skargowych. Nadto, na co równie zwracał uwagę organu, terminowe udzielanie wyjaśnień na pisma Rzecznika Finansowego ma również znaczenie w przypadku biegu terminu przedawnienia - złożenie przez klienta wniosku o rozpoznanie jego sprawy nie przerywa bowiem biegu przedawnienia, gdyż złożenie takiego wniosku nie jest czynnością objętą dyspozycją art. 123 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2022 r. poz. 1360 ze zm.).
Odnosząc się natomiast do wysokości wymierzonej kary wskazać należy, iż organ wziął tutaj pod uwagę sytuację finansową (przychód, zysk) strony skarżącej oraz okoliczności związane z ilością naruszeń (pierwsze dwa zdarzenia) jak i dobrą współpracą ze skarżącą po dostrzeżeniu zaistniałego uchybienia (niezwłoczne nadesłanie żądnych informacji po ponownym doręczeniu wezwania). Ocena organu w tym zakresie nie budziła zastrzeżeń Sądu bowiem stanowisko organu jest racjonalne, spójne i koresponduje z wynikami finansowymi spółki wskazując na nieznaczny wymiar kary 15.000 zł w sytuacji możliwości wymierzenia kary w wysokości 100.000 zł. Jak wykazano w toku postępowania i wyjaśniono w uzasadnieniu decyzji zysk finansowy Skarżącej w przedmiotowym roku wyniósł ponad dwa miliony złotych a przychód netto 26 milionów złotych a zatem orzeczona kara w stosunku do możliwego zakresu i kondycji finansowej Skarżącej stanowiła odpowiedni wymiar kary w stosunku do okoliczności faktycznych tej sprawy. Odnosząc się natomiast do wniosku Skarżącej o obniżenie przez Sąd orzeczonej kary pieniężnej wyjaśnić należy, iż jak wskazano na wstępie kompetencje Sądu w postępowaniu administracyjnych polegają na kontroli działalności organów administracji publicznej i nie uprawniają Sądów administracyjnych do merytorycznego zastępowania organów administracyjnych.
Dokonując natomiast oceny motywów organu w kontekście okoliczności faktycznych sprawy i zarzutów dotyczących odstąpienia od wymierzenia kary wskazać należy, iż z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Rzecznik Finansowy wziął również pod uwagę okoliczności, w których Skarżąca dokonała naruszenia art. 31 ustawy o rozpatrywaniu reklamacji, a mianowicie sytuację epidemiologiczną w kraju, która wiązała się z konieczność powzięcia przez Skarżącą dodatkowych środków zapewniających skuteczną wymianę korespondencji m.in. z Biurem Rzecznika Finansowego. Z decyzji wynika też, że Rzecznik Finansowy wziął pod uwagę stopień naruszenia przepisów, który został oceniony z uwzględnieniem liczby dokonanych naruszeń i przekroczenia terminu wskazanego w art. 31 ustawy o rozpatrywaniu reklamacji. W ocenie Sądu, ustalenia te uzasadniały zastosowanie art. 32 ustawy w rozpatrywaniu reklamacji, to jest wymierzenie Skarżącej kary pieniężnej w wysokości, która została określona w uwzględnieniem kryteriów wynikających z art. 32 ust. 2 wskazanej ustawy i która jest znacząco niższa niż maksymalna wysokość, jaką przewidział ustawodawca. Sąd wskazuje, że przesłanki wymiaru kary zostały określone w przepisie szczególnym, jakim jest art. 32 ust. 2 ustawy o rozpatrywaniu reklamacji (zob. art. 189a § 2 pkt 1 kpa), stąd pozostałe powoływane w skardze podstawy odstąpienia od stosowania kary w świetle powyższego były nieuzasadnione (art. 189d kpa). Niezależnie jednak od tego, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rzecznik Finansowy odniósł się do okoliczności związanych z ustalaniem sposobu wymiany korespondencji w związku z wystąpieniem stanu zagrożenia epidemicznego, jak i to, że Skarżąca udzieliła odpowiedzi na wystąpienia Rzecznika z opóźnieniem.
Podsumowując powyższe, Sąd nie uznaje, by powyższe działanie nie znajdowało podstaw w art. 32 ust. 1 w zw. z art. 25 ust. 1 pkt 1 i art. 31 ustawa o RF. Przepis art. 31 ustawy RF jednoznacznie wskazuje, że podmiot rynku finansowego jest zobowiązany do przekazania RF informacji oraz żądanych przez tenże organ dokumentów. Powinno to nastąpić niezwłocznie (nie później niż w terminie 30 dni). Zgromadzony przez RF materiał dowodowy, w ocenie Sądu, był także kompletny. Przedmiotem prowadzonego postępowania były te działania (zaniechania) skarżącego, które można traktować jako wyczerpanie zachowania sankcjonowanego w art. 32 ustawy o RF.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji