VI SA/Wa 2605/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-03-02
NSAtransportoweŚredniawsa
drogi publiczneopłata elektronicznakara pieniężnasystem viaTOLLtransport drogowypojazd ciężarowyustawa o drogach publicznychpostępowanie administracyjnekontrolaskarżący

Podsumowanie

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję GITD nakładającą karę pieniężną za brak opłaty elektronicznej, uznając, że obowiązek uiszczenia opłaty wynika z przepisów i nie został spełniony.

Sprawa dotyczyła skargi A.L. na decyzję GITD nakładającą karę 1500 zł za brak opłaty elektronicznej podczas przejazdu pojazdem ciężarowym. Skarżący argumentował, że urządzenie pokładowe viaBox było zainstalowane i na koncie były środki, a także podnosił kwestie związane z poprzednimi postępowaniami. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że obowiązek uiszczenia opłaty wynika z przepisów, a okoliczności faktyczne wskazują na naruszenie tego obowiązku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A.L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) z dnia [...] września 2020 r., która nałożyła na skarżącego karę pieniężną w wysokości 1500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu pojazdem o nr rejestracyjnym [...] w dniu [...] grudnia 2019 r. Skarżący podnosił, że w pojeździe znajdowało się urządzenie pokładowe viaBox przypisane do poprzedniego numeru rejestracyjnego, które nie działało poprawnie, a także kwestionował sposób prowadzenia postępowania przez organ. GITD ustalił, że w dniu naruszenia nie odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu poboru opłat ani działania bramownic, a użytkownik nie zgłaszał reklamacji. Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji GITD, uznał, że obowiązek ponoszenia opłaty elektronicznej wynika z przepisów ustawy o drogach publicznych, a okoliczności faktyczne sprawy wskazują na naruszenie tego obowiązku. Sąd podkreślił, że kary pieniężne w tym zakresie mają charakter związany, a organy nie mają swobody w ich kształtowaniu. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako niezasadną, stwierdzając brak naruszeń przepisów prawa materialnego lub procesowego, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo nałożył karę, ponieważ obowiązek uiszczenia opłaty wynika z przepisów, a strona nie wykazała, że opłata została uiszczona lub że istniały uzasadnione przeszkody uniemożliwiające jej uiszczenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej wynika z ustawy o drogach publicznych, a okoliczności faktyczne wskazują na naruszenie tego obowiązku. Podkreślono, że kary mają charakter związany, a użytkownik ma obowiązek kontrolować sprawność urządzenia i zgłaszać nieprawidłowości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.d.p. art. 13 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o drogach publicznych

Obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony.

u.d.p. art. 13k § ust. 1 pkt 2

Ustawa o drogach publicznych

Kara pieniężna w wysokości 1500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej w pozostałych przypadkach (samochody ciężarowe).

u.d.p. art. 13k § ust. 4

Ustawa o drogach publicznych

Kara pieniężna wymierzana właścicielowi lub posiadaczowi pojazdu.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania sądu administracyjnego o oddaleniu skargi.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

K.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

u.t.d. art. 50 § pkt 1 lit. j

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 51 § ust. 6 pkt 1 lit. b

Ustawa o transporcie drogowym

p.r.d. art. 2 § pkt 33

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

u.d.p. art. 13k § ust. 2 pkt 2

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 13i § ust. 4b

Ustawa o drogach publicznych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów KPA przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla ustalenia stanu faktycznego i prawidłowego zastosowania przepisów prawa. Nieprawidłowe wyjaśnienie przyczyn nie pobrania opłaty elektronicznej mimo zainstalowanego urządzenia viaBox i środków na koncie. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności i przyczyn nie pobrania opłaty elektronicznej w dniu [...] stycznia 2020 r. o godzinie [...] oraz o godzinie [...] za przejazdy samochodem ciężarowym o numerze rejestracyjnym [...] na odcinku drogi krajowej [...] węzeł [...] mimo, że w samochodzie było zainstalowane urządzenie pokładowe viaBox a na koncie były odpowiednie środki pieniężne.

Godne uwagi sformułowania

Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1, oraz ust. 2 pkt 2, wymierza się właścicielowi pojazdu samochodowego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, a jeśli pojazdem jest zespół pojazdów to właścicielowi pojazdu złączonego z przyczepą lub naczepą. Posługiwanie się w danym pojeździe urządzeniem pokładowym viaBox przypisanym do innego numeru rejestracyjnego (...) oznacza używanie tegoż urządzenia niezgodnie z przeznaczeniem. Decyzje w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczania opłat elektronicznych mają charakter decyzji związanych.

Skład orzekający

Pamela Kuraś-Dębecka

przewodniczący

Barbara Kołodziejczak-Osetek

członek

Jakub Linkowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uiszczania opłat elektronicznych na drogach krajowych, odpowiedzialności posiadacza pojazdu, zasad stosowania kar pieniężnych oraz kontroli sprawności urządzeń pokładowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego systemu poboru opłat (viaTOLL) i przepisów obowiązujących w określonym czasie. Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uiszczania opłat elektronicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku ponoszenia opłat za korzystanie z dróg, co jest istotne dla wielu kierowców pojazdów ciężarowych. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zarządzanie systemem poboru opłat i jakie konsekwencje mogą wyniknąć z błędów lub zaniedbań.

Zapomnienie o opłacie elektronicznej na drodze krajowej? Kara 1500 zł i co dalej?

Dane finansowe

WPS: 1500 PLN

Sektor

transport

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

VI SA/Wa 2605/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-03-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-Osetek
Jakub Linkowski /sprawozdawca/
Pamela Kuraś-Dębecka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Sygn. powiązane
II GSK 1778/21 - Wyrok NSA z 2025-02-13
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 470
art. 13 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 13k ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak - Osetek Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 marca 2021 r. sprawy ze skargi A.L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)" września 2020 r. nr "(...)" w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] którą organ działając na podstawie art. 104 w zw. z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm. - zwanej dalej KPA ), art. 13k ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3, art. 13k ust. 4, ust. 6 pkt 1, ust. 9 oraz art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 470, ze zm. - zwanej dalej UDP), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 890, ze zm.), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2140, ze zm.), za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego pojazdem o nr rejestracyjnym [...] w dniu [...] grudnia 2019 r., nałożył karę pieniężną w wysokości: 1500 zł (słownie: tysiąc pięćset złotych).
Decyzję wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
W dniu [...] grudnia 2019 r. zarejestrowano przejazd pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] (rodzaj: SAMOCHÓD CIĘŻAROWY) przez:
1. urządzenie kontrolne o numerze identyfikacyjnym [...] pod numerem ewidencyjnym [...], o godzinie [...], na odcinku drogi krajowej nr [...] węzeł [...]
wskazanym w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej.
W wyniku dokonanej kontroli stacjonarnej stwierdzono, iż w ww. pojeździe nie znajdowało się urządzenie pokładowe viaBox służące do uiszczania opłat elektronicznych, a ponadto wskazany pojazd nie został zarejestrowany w krajowym systemie elektronicznego poboru opłat. Tym samym za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata elektroniczna.
Na podstawie danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców ustalono, iż dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu wynosiła 26000 kg.
W oparciu o dane zgromadzone w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz Umowę dzierżawy Samochodu Ciężarowego znajdującą się w aktach sprawy, organ prowadzący postępowanie ustalił, iż posiadaczem ww. pojazdu samochodowego w dniu odnotowania naruszenia był A. L..
Mając powyższe na uwadze, pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas ww. przejazdu, pouczając o treści art. 10 § 1 KPA. Zawiadomienie doręczono stronie w dniu 16 czerwca 2020 r.
W dniu 26 czerwca 2020 r. do organu wpłynęło pismo A. L. w którym wskazano, iż w ww. pojeździe znajdowało się urządzenie pokładowe viaBox przypisane do poprzedniego numeru rejestracyjnego tj. [...] o ID [....] które do dnia 12-03-2020 r. nie działało poprawnie. Ponadto wnoszący pismo wskazał, iż w dniu [...]-02-2020 r. została wydana decyzja administracyjna o sygnaturze [...] o nałożeniu kary finansowej w wysokości 1500 zł a także zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego o sygnaturze [...] z dnia [...]-03-2020 r. w których z opisu stanu faktycznego wynika, iż w dniach [...]-10-2019 r. i [...]-11-2020 r. zarejestrowano przejazdy ww. pojazdu po płatnym odcinku drogi krajowej, zaś z opisu stanu faktycznego według konta [...] uiszczono opłatę w wysokości odpowiednio 2,80 zł oraz 1,19 zł za każdy przejazd pod urządzeniem kontrolnym. Zainteresowany wskazał, iż obawiając się kolejnych zawiadomień o wszczęciu postępowania administracyjnego podjął decyzję o wymianie urządzenia pokładowego viaBox jednocześnie wskazując, iż w zawiadomieniach o wszczęciu postępowania administracyjnego ciągle znajdują się te same punkty tj. węzeł [...] w których to pojazd miał nie posiadać urządzenia pokładowego viaBox, zaś ww. pojazd często mija wiele punktów poboru opłat na których prawidłowo pobierane są opłaty na co wskazuje wyciąg transakcji z konta viaToll. A. L. wskazał, iż konto w Elektronicznym Systemie Poboru Opłat posiada od 22-08-2011 r. do którego przypisane jest kilkanaście samochodów i nigdy nie było takiej sytuacji aby zabrakło na nim środków pieniężnych. Do korespondencji dołączono kopię decyzji administracyjnej o sygnaturze [...], kopię korespondencji z dnia 12-03-2020 znajdującej się w aktach sprawy o sygnaturze [...], kopię ZPO, kopię korespondencji z dnia 01-04-2020 r. znajdującej się w aktach sprawy o sygnaturze [...], kopię ZPO, kopię postanowienia o sygnaturze [...], kopię zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego o sygnaturze [...], kopię korespondencji z dnia 01-04-2020 r. znajdującej się w aktach sprawy o sygnaturze [...], kopię ZPO, zestawienie transakcji dla pojazdu o numerze rejestracyjnym [...], kopię korespondencji z dnia 21-04-2020 r. załączonej do akt sprawy o sygnaturze [...], kopię ZPO, kopię wezwania z dnia 14-05-2020 r. znajdującego się w aktach sprawy o sygnaturze [...], kopię korespondencji z dnia 03-06-2020 r. znajdującej się w aktach sprawy o sygnaturze [...] kopię ZPO, kopię korespondencji z dnia 01-04-2020 r. załączonej do akt sprawy o sygnaturze [...], kopię zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego o sygnaturze [...], listę transakcji pojazdu o numerze rejestracyjnym [...]z dnia 11-10-2019 r. oraz od dnia 07-10-2019 r. do dnia 31-01-2020 r.
W oparciu o wyjaśnienia i dokumenty w postaci pisma o sygnaturze [...] z dnia 24-04-2020 r. załączonego do akt sprawy o sygnaturze [...], przekazanego przez Biuro Operacji Krajowego Systemu Poboru Opłat, odpowiedzialnego na dzień naruszenia za obsługę krajowego systemu| elektronicznego poboru opłat oraz o wyjaśnienia i dokumenty w postaci pisma o numerze [...] z dnia 17-07-2020 r, przekazanego przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej załączonego do akt sprawy o sygnaturze [...], GITD ustalił, iż w dniu naruszenia nie odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu elektronicznego poboru opłat oraz działaniu bramownic, zaś użytkownik nie składał żadnych reklamacji w związku z niesprawnym urządzeniem viaBox oraz w związku z funkcjonowaniem Elektronicznego Systemu Poboru Opłat.
Użytkownik pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] w dniu [...]-03-2020 r. o godzinie [...] dokonał zamknięcia konta ww. pojazdu. Urządzenia pokładowe viaBox o numerze [...] zostało zwrócone jako funkcjonalne. Ponadto z załączonego do ww. pisma wykazu transakcji wynika jednoznacznie, iż ostatnia zarejestrowana transakcja poboru opłaty dla pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] przed zarejestrowanym naruszeniem miała miejsce w dniu [...]-11-2019 r. o godzinie [...] na odcinku Węzeł [....]. Z pisma operatora wynika, iż pojazd o numerze rejestracyjnym [...] został zarejestrowany na umowie o numerze [...] w dniu [...]-03-2020 r. o godzinie [...].
Pismem z dnia [...]-08-2020 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił stronę o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego w sprawie.
Wskazaną powyżej decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2020 r. nr [...], za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego pojazdem o nr rejestracyjnym [...] w dniu [...] grudnia 2019 r., nałożono karę pieniężną w wysokości: 1500 zł.
W uzasadnieniu decyzji GITD wskazał, że stosownie do treści art. 13k ust. 4 UDP stroną jest podmiot będący właścicielem/posiadaczem/użytkownikiem pojazdu, którym poruszano się po płatnych odcinkach dróg krajowych z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, lub korzystającym z drogi, który nie jest właścicielem, posiadaczem albo użytkownikiem pojazdu. W niniejszej sprawie ustalono, że stroną postępowania jest A. L..
Okolicznością bezsporną jest również to, że przedmiotowy pojazd o ww. numerze rejestracyjnym, którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3,5 tony, poruszał się w dniu [...]-12-2019 r. po płatnym odcinku drogi krajowej, zaś z informacji pochodzących z systemu elektronicznego poboru opłat jednoznacznie wynika, iż za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata elektroniczna. W chwili dokonania naruszenia nie istniała możliwość realizacji obowiązku określonego w art. 13 ust. 1 pkt 3 UDP poza krajowym systemem elektronicznego poboru opłat, a więc bez wykorzystania urządzenia pokładowego viaBox. Tym samym doszło do naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej.
GITD podkreślił, że właściciele/posiadacze pojazdów samochodowych mają obowiązek znać podstawowy zakres przepisów dotyczących dróg publicznych.
Organ stwierdził, że w świetle zebranego materiału dowodowego mając na względzie art. 80 KPA nie znalazł potwierdzenia dla wyjaśnień strony przedstawionych w toku postępowania administracyjnego.
Biorąc pod uwagę informacje przekazane organowi przez operatora systemu, nie ma wątpliwości, że w dniu [...] grudnia 2019 r. nie odnotowano żadnej transakcji poboru opłat dla urządzenia pokładowego przypisanego do pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] (wcześniejszy numer rejestracyjny przedmiotowego pojazdu). Wskazano także, iż zgodnie z zebranym materiałem dowodowym użytkownik urządzenia pokładowego viaBox przypisanego do pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] nie zgłaszał żadnych nieprawidłowości w funkcjonowaniu urządzenia pokładowego viaBox oraz Elektronicznego Systemu Poboru Opłat.
Z załączonego do pisma operatora systemu z dnia 24-04-2020 r. zestawienia transakcji na koncie użytkownika pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] jednoznacznie wynika, iż ostatnia transakcja poboru opłaty elektronicznej dla ww. pojazdu przed dniem naruszenia została odnotowana w dniu [...]-11-2019 r. o godzinie [...]. Ponadto operator wskazał, iż w dniu naruszenia nie odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu elektronicznego poboru opłat oraz działaniu przedmiotowej bramownicy, zaś użytkownik nie składał reklamacji w związku z niesprawnym urządzeniem viaBox oraz w związku z funkcjonowaniem Elektronicznego Systemu Poboru Opłat.
GITD podkreślił, że zgodnie z przepisem art. 13 ust. 1 pkt 3 UDP korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 110, ze zm.). Parametr dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu został oznaczony w pozycji F.2 dowodu rejestracyjnego. Z danych uzyskanych przez organ z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców wynika jednoznacznie, iż dopuszczalna masa całkowita pojazdu przekraczała 3,5 tony, w związku z czym podlegał on opłacie elektronicznej.
Jednocześnie wskazano, że zgodnie z Ogólnymi warunkami korzystania z kont w systemie viaTolI, użytkownik zobowiązany jest do umieszczenia urządzenia viaBox wyłącznie w pojeździe przypisanym do niego przez operatora, zaś głównym identyfikatorem pojazdu jest jego numer rejestracyjny. Na uwagę zasługuje również fakt, że posługiwanie się w danym pojeździe urządzeniem pokładowym viaBox przypisanym do innego numeru rejestracyjnego (niezależnie, czy jest to fizycznie ten sam pojazd), oznacza używanie tegoż urządzenia niezgodnie z przeznaczeniem (por. art. 13i ust. 4b UDP), które skutkować może nałożeniem kary przewidzianej w art. 13k ust. 2 i 3 UDP, jeżeli prowadzi do uiszczenia opłaty elektronicznej w niepełnej wysokości. Ponadto organ zwracił uwagę, że zgodnie z § 3 ust. 2 Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym, wszelka zmiana danych zawartych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu, w zakresie danych zawartych w umowie z operatorem systemu viaTOLL wymaga natychmiastowej zmiany umowy w dowolnym miejscu obsługi klienta (MOK). Przed skorzystaniem z drogi płatnej użytkownik zobowiązany jest zgłosić zmianę numeru rejestracyjnego pojazdu do operatora elektronicznego systemu poboru opłat. Ponadto należy wskazać, iż to na użytkowniku ciąży obowiązek kontrolowania sprawności urządzenia podczas przejazdów odcinkami dróg płatnych oraz poboru opłat. Czynność sprawdzania prawidłowości działania oraz status urządzenia, zarówno na podstawie sygnałów świetlnych, jak i dźwiękowych została opisana w instrukcji obsługi urządzenia viaBox, którą użytkownik otrzymał wraz z urządzeniem. W ww. dokumencie wskazano, że wszelkie objawy nieprawidłowego działania urządzenia pokładowego viaBox należy zgłaszać z Punkcie Obsługi Klienta lub Punkcie Dystrybucji.
GITD wskazał, iż to na użytkowniku ciąży obowiązek kontrolowania sprawności urządzenia podczas przejazdów odcinkami dróg płatnych oraz poboru opłat. Czynność sprawdzania prawidłowości działania oraz status urządzenia, zarówno na podstawie sygnałów świetlnych, jak i dźwiękowych została opisana w instrukcji obsługi urządzenia viaBox, którą użytkownik otrzymał wraz z urządzeniem.
Ponadto GITD stwierdził, że decyzje w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczania opłat elektronicznych mają charakter decyzji związanych. Organ rozstrzygając sprawę nie ma zatem możliwości wydania decyzji o innej treści niż ta, którą przewidują przepisy prawa, o ile zaistniał określony w tych przepisach stan faktyczny. Istotnym jest także, że wysokość nakładanych kar pieniężnych za konkretne naruszenia jest wyraźnie oznaczona w art. 13k ust. 1 i 3 UDP, a organy orzekające nie mają możliwości dowolnego kształtowania ich wysokości ze względu na okoliczności sprawy. Organ nie znalazł przesłanek do zastosowania przepisów art. 189e i art. 189f § 1 KPA. Ustalenia poczynione w sprawie stanowiącej przedmiot niniejszego rozstrzygnięcia nakazują zastosowanie względem strony sankcji w postaci kary pieniężnej. Zgodnie zaś z art. 13k ust. 1 pkt 2 UDP, z tytułu naruszenia obowiązku wynikającego z art. 13 ust. 1 pkt 3 UDP za przejazd pojazdu lub zespołu pojazdów innego niż wskazanego w art. 13k ust.l pkt 1 UDP wymierza się karę administracyjną w wysokości 1500 zł.
Powyższa decyzja GITD z dnia [...] września 2020 r. stała się w całości przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W swojej skardze A. L. działający przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie
- art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 ustawy Kodeks Postępowania Administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2096.), przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla ustalenia prawidłowego stanu faktycznego oraz prawidłowego zastosowania obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa przez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności i przyczyny nie pobrania opłaty elektronicznej w dniu [...] stycznia 2020 r. o godzinie [...] oraz o godzinie [...] za przejazdy samochodem ciężarowym o numerze rejestracyjnym [...] na odcinku drogi krajowej [...] węzeł [...] mimo, że w samochodzie było zainstalowane urządzenie pokładowe viaBox a na koncie były odpowiednie środki pieniężne, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca rozwinęła wskazane zarzuty.
W tych okolicznościach skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, albowiem przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.
Wychodząc od analizy regulacji prawnej, należy wskazać, że obowiązek ponoszenia opłaty elektronicznej wynika z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., zgodnie z którym "Korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony (...)". Według art. 13ha ust. 1 u.d.p., "Opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, zwana dalej "opłatą elektroniczną", jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6", to jest w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej. Z art. 13ha ust. 3 u.d.p., jak i przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 13ha ust. 6 tej ustawy wynika, że powyższa opłata elektroniczna pobierana jest za przejazd po płatnych drogach krajowych lub ich odcinkach pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Stosownie natomiast do treści art. 13k ust. 1 u.d.p., "Za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości: 1) 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy; 2) 1500 zł - w pozostałych przypadkach." Z regulacji tej wynika, że pozostałe przypadki, o których mowa w pkt 2 tego przepisu, odnoszą się do samochodów ciężarowych.
Zgodnie z art. 13k ust. 4 u.d.p., w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli oraz w dniu wydania zaskarżonej decyzji "Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1, oraz ust. 2 pkt 2, wymierza się właścicielowi pojazdu samochodowego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, a jeśli pojazdem jest zespół pojazdów to właścicielowi pojazdu złączonego z przyczepą lub naczepą. Jeżeli właściciel nie jest posiadaczem pojazdu to kary nakłada się na podmiot, na rzecz którego przeniesiono posiadanie tego pojazdu."
Jak wynika też z załącznika nr 1 pkt 16 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej, droga, na której stwierdzono naruszenie była drogą na której pobiera się opłatę elektroniczną zaś przedmiotowy pojazd podlegał obowiązkowi uiszczenia opłaty. Powyższe nie jest kwestionowane przez stronę skarżącą.
W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z Ogólnymi warunkami korzystania z kont w systemie viaTolI, użytkownik zobowiązany jest do umieszczenia urządzenia viaBox wyłącznie w pojeździe przypisanym do niego przez operatora, zaś głównym identyfikatorem pojazdu jest jego numer rejestracyjny. Sąd stwierdza, że posługiwanie się w danym pojeździe urządzeniem pokładowym viaBox przypisanym do innego numeru rejestracyjnego (niezależnie, czy jest to fizycznie ten sam pojazd), oznacza używanie tegoż urządzenia niezgodnie z przeznaczeniem (por. art. 13i ust. 4b UDP), które skutkować może nałożeniem kary przewidzianej w art. 13k ust. 2 i 3 UDP, jeżeli prowadzi do nieuiszczenia opłaty elektronicznej lub jej uiszczenia w niepełnej wysokości. Sąd zauważa także, że zgodnie z § 3 ust. 2 Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym, wszelka zmiana danych zawartych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu, w zakresie danych zawartych w umowie z operatorem systemu viaTOLL wymaga natychmiastowej zmiany umowy w dowolnym miejscu obsługi klienta (MOK). Przed skorzystaniem z drogi płatnej użytkownik zobowiązany jest zgłosić zmianę numeru rejestracyjnego pojazdu do operatora elektronicznego systemu poboru opłat.
Dodatkowo należy wskazać, iż to na użytkowniku ciąży obowiązek kontrolowania sprawności urządzenia podczas przejazdów odcinkami dróg płatnych oraz poboru opłat. Czynność sprawdzania prawidłowości działania oraz status urządzenia, zarówno na podstawie sygnałów świetlnych, jak i dźwiękowych została opisana w instrukcji obsługi urządzenia viaBox, którą użytkownik otrzymuje wraz z urządzeniem. W ww. dokumencie wskazano, że wszelkie objawy nieprawidłowego działania urządzenia pokładowego viaBox należy zgłaszać z Punkcie Obsługi Klienta lub Punkcie Dystrybucji.
Sąd stwierdza, że zasadnie GITD wskazał, że decyzje w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku uiszczania opłat elektronicznych mają charakter decyzji związanych. Organ rozstrzygając sprawę nie ma zatem możliwości wydania decyzji o innej treści niż ta, którą przewidują przepisy prawa, o ile zaistniał określony w tych przepisach stan faktyczny. Istotnym jest także, że wysokość nakładanych kar pieniężnych za konkretne naruszenia jest wyraźnie oznaczona w art. 13k ust. 1 i 3 UDP, a organy orzekające nie mają możliwości dowolnego kształtowania ich wysokości ze względu na okoliczności sprawy. Organ zasadnie nie znalazł przesłanek do zastosowania w niniejszej sprawie przepisów art. 189e i art. 189f § 1 KPA. Ustalenia poczynione w niniejszej sprawie obligowały organ do zastosowanie względem strony sankcji w postaci kary pieniężnej. Zgodnie zaś z art. 13k ust. 1 pkt 2 UDP, z tytułu naruszenia obowiązku wynikającego z art. 13 ust. 1 pkt 3 UDP za przejazd pojazdu lub zespołu pojazdów innego niż wskazanego w art. 13k ust.l pkt 1 UDP wymierza się karę administracyjną w wysokości 1500 zł. Taka właśnie kara została wymierzona skarżącemu.
Z tych względów Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a.
Zdaniem Sądu, organ działając na podstawie przepisów prawa zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy oraz wyjaśnił dokładnie stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes Skarżącego. Dowody zgromadzone w sprawie nie budzą wątpliwości Sądu, a argumentacja oraz ocena materiału dowodowego dokonana przez organ mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów. Ponadto, uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a. W ocenie Sądu organ w przekonywujący sposób wykazał, że Skarżący dokonał spornego przejazdu bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej płatnym odcinkiem drogi.
Sąd nie stwierdził naruszenia w niniejszej sprawie ani przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę